II SA/Wr 254/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Władysław Kulon po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 4 lipca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi J. K. na postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2023 r. Nr [...] w przedmiocie wstrzymania rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, dwulokalowego postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.; zwana dalej P.p.s.a.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Zgodnie zaś z art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z przepisów art. 61 § 3 P.p.s.a. wynika, że uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego postanowienia spoczywa na wnioskodawcy. Uzasadnienie wniosku powinno zatem odnosić się do konkretnych okoliczności odzwierciedlających możliwość zajścia zagrożeń, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., co powinno stać się przedmiotem oceny sądu. Ocena ta jest zatem możliwa i w dużym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej we wniosku, a która powinna być spójna i odnosząca się do konkretnej sytuacji wnioskodawcy. Z powyższego wynika zatem, że co najmniej należałoby uprawdopodobnić wystąpienie przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., brak zaś uzasadnienia wniosku uniemożliwia sądowi dokonanie oceny merytorycznej takiego wniosku. W rozpatrywanej sprawie przedmiotem wniosku o wstrzymanie wykonania jest postanowienie, którym uchylono postanowienie organu pierwszej instancji o wstrzymaniu rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, dwulokalowego, polegającą na wykonaniu nowej, większej lukarny jednospadowej w połaci wschodniej budynku w miejsce lukarny w formie połowy tzw. "wolnego oka", zrealizowaną bez wymaganego prawem zgłoszenia oraz nakazaniu właścicielom ww. budynku usunięcie stanu zagrożenia spowodowanego wadliwie zrealizowanymi ww. robotami budowlanymi poprzez bezzwłoczne wykonanie wskazanym w nim robót budowlanych w części określającej osoby zobowiązane do wykonania nakazów wskazanych w zaskarżonym postanowieniu i orzekając w tym zakresie co do istoty, ustalono krąg osób zobowiązanych, w tym m.in. skarżącego, zaś w pozostałym zakresie utrzymano zaskarżone postanowienie w mocy. Poza złożeniem wniosku strona skarżąca nie przedstawiła żadnej argumentacji go uzasadniającej, co uniemożliwia Sądowi jego jakąkolwiek merytoryczną ocenę. Co istotne, strona nie tylko nie uzasadniła swojego wniosku, ale i nie wskazała, czy w sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody czy też spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący wskazał jedynie, że "wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia wynika z tego, że okoliczności niniejszej sprawy oraz postępowanie dowodowe PINB potwierdziły, że jestem zwyczajnym, 81-letnim obywatelem, którego jedynym udziałem w przedmiotowej samowoli budowlanej, na którą do dnia dzisiejszego jej sprawca, J. K.,, nie posiada wymaganych prawem dokumentów, było jej zgłoszenie do odpowiedniego urzędu, zgodnie z przepisami prawa, co jest równoznaczne z żądaniem jej usunięcia. W związku z powyższym uważam, że wszystkie nakazy, kierowane do mnie przez PINB, który w toku swoich działań popełnił błędy i nie dopełnił swoich obowiązków oraz DWINB, są niezgodne z prawem, bezzasadne oraz wysoce niesprawiedliwe". Podkreślić w tym miejscu należy, że podstawę wstrzymania wykonania nie mogą być zarzuty skierowane pod adresem zaskarżonego aktu, tj. kwestia nienależycie ustalonego kręgu podmiotów zobowiązanych do wykonania nałożonych obowiązków, czy też prawidłowości zastosowania przepisów prawa, bowiem dotyczą one merytorycznego rozpoznania sprawy. Stanowiłaby ona w istocie ocenę zaskarżonego postanowienia z punktu widzenia jego legalności. Ocena wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia nie może bowiem być zastąpiona jego merytoryczną oceną z punktu widzenia jego legalności lub nawet przypuszczeniami co do tej oceny. Zwrócić ponadto należy na dwie kwestie. Po pierwsze, postanowienie, którego przedmiotem jest wstrzymanie prowadzonych robót budowlanych (tu wstrzymanie rozbudowy), nie ma charakteru kończącego postępowanie i załatwiającego co do istoty kwestię legalizacji. Celem wstrzymania prowadzenia robót jest w istocie rozważenie przez organ jakie nakazy, względnie zakazy w odniesieniu do prowadzonej budowy powinny zostać wydane. Dopiero skutkiem wydania zaskarżonego postanowienia będzie przeprowadzenie przez organ pierwszej instancji postępowania w przedmiocie legalizacji wykonanych robót budowlanych. Oznacza to, że nie można wstrzymać wykonania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, ponieważ wydanie takiego postanowienia dopiero uruchamia tryb postępowania naprawczego prowadzonego przez organ nadzoru budowlanego. Wstrzymanie wykonania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych stanowiłoby w istocie przyzwolenie na dalsze prowadzenie prac przez inwestora mimo samowoli budowlanej. Po drugie zaś, zaskarżone postanowienie zostało wydane na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 2 i ust. 2, 3 i 5 ustawy - Prawo budowlane. Zgodnie z art. 48 ust. 2 tej ustawy, jeżeli w wyniku budowy występuje stan zagrożenia życia lub zdrowia ludzi, w postanowieniu o wstrzymaniu budowy organ nadzoru budowlanego nakazuje bezzwłoczne: zabezpieczenie obiektu budowlanego lub terenu, na którym prowadzona jest budowa, oraz usunięcie stanu zagrożenia. Stan zagrożenia, jaki został stwierdzony w niniejszej sprawie przez organ pierwszej instancji, również przemawia za tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia nie jest uzasadnione. W rezultacie Sąd uznał, że w niniejszej sprawie nie zaistniały podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia i dlatego też wniosek w tym przedmiocie nie został uwzględniony. Stąd na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a orzeczono jak w sentencji.