II SA/Wr 2613/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński /sprawozdawca/, Sędzia WSA Krystyna Skowrońska-Pastuszko, Asesor WSA Ewa Kamieniecka, Protokolant Magdalena Domańska-Byskosz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2005r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Dowódcy Śląskiego Okręgu Wojskowego we W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie utraty dodatku do uposażenia za klasę kwalifikacyjną specjalisty wojskowego oddala skargę Decyzją Dowódcy Śląskiego Okręgu Wojskowego z dnia [...]r., nr Op.351/02 na podstawie art. 45 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy (t.j. Dz. U. z 2002 r. Nr 76, poz. 693), § 25 ust. 1, § 8 ust.5 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy (Dz. U. Nr 90, poz. 1005 z późn. zm.), § 2 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 marca 1993 r. w sprawie określenia organów wojskowych i organów wojskowych wyższego stopnia, właściwych w sprawach określonych w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz w ustawie o uposażeniu żołnierzy (Dz. U. Nr 23, poz. 101) i art. 138 § 1 pkt.l Kodeksu postępowania administracyjnego - po rozpatrzeniu odwołania mł. chor. sztab. B. K. od decyzji Dowódcy JW. [...] Nr [...] z dnia [...]r. w sprawie utraty dodatku do uposażenia za klasę kwalifikacyjną specjalisty wojskowego - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach uzasadnienia decyzji podniesiono, że mł. chor. sztab. B. K. pełniąc obowiązki na poprzednio zajmowanym, w Jednostce Wojskowej [...], stanowisku służbowym otrzymywał dodatek stały do uposażenia zasadniczego za posiadanie pierwszej klasy specjalisty wojskowego w specjalności [...]. Po objęciu w dniu [...]r. stanowiska w Jednostce Wojskowej [...] na którym wymagana jest specjalność wojskowa [...]ustały przyczyny uzasadniające wypłatę przedmiotowego dodatku. Dowódca JW. [...], działając na podstawie § 25 ust.l w związku z § 8 ust. 5 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy, wydał decyzję Nr [...] z dnia [...], którą stwierdził utratę prawa do dodatku za pierwszą klasę kwalifikacyjną specjalisty wojskowego, w specjalności wojskowej [...]w kwocie [...]zł, przez mł. chor. sztab. B. K. z dniem [...]r. Od powyższej decyzji zostało wniesione w dniu [...]r. odwołanie do Dowódcy Śląskiego Okręgu Wojskowego. W jego uzasadnieniu mł. chor. sztab. B. K. podnosi, że posiada pierwszą klasę specjalisty w specjalności [...]zbieżną z klasą wymaganą na zajmowanym stanowisku służbowym. Dowódca Śląskiego Okręgu Wojskowego działający jako właściwy organ wojskowy II instancji zważył, co następuje: Fakt zbieżności posiadanej klasy kwalifikacyjnej specjalisty wojskowego z klasą wymaganą na zajmowanym stanowisku służbowym nie może stanowić podstawy do wypłaty dodatku do uposażenia z tytułu posiadania klasy kwalifikacyjnej, gdyż zgodnie z obowiązującym przepisem § 25ust.l rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia żołnierzy prawo do przedmiotowego dodatku uzyskuje żołnierz posiadający wymaganą na zajmowanym stanowisku specjalność wojskową. W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego stwierdzono, iż mł. chor. sztab. B. K. posiada inną ([...]) niż wymagana na zajmowanym stanowisku ([...]) specjalność wojskową. W związku z powyższym należy stwierdzić że po objęciu aktualnie zajmowanego stanowiska służbowego ustały warunki uzasadniające otrzymywanie dodatku za pierwszą klasę specjalisty w specjalności [...]w rozumieniu dyspozycji przepisu §25 ust 1 w związku z § 8 ust.5 przedmiotowego rozporządzenia. W skardze na tą decyzję do sądu administracyjnego B. K. podniósł m.in., że w miesiącu [...]roku czynił starania o uzyskanie właściwej specjalności, która jest wymagana na zajmowanym stanowisku służbowym w związku z jego zmianą w wyniku likwidacji jednostki. Mimo tego przełożeni nie umożliwili mu zdania egzaminu wstrzymując sesję egzaminacyjną jak też anulując wcześniejsze, które odbyły się po [...]r. Przez cały ten okres nie uczyniono nic aby umożliwić mu jak i wielu kolegom w jednostce uzyskanie właściwych klas specjalistów wojskowych. Sytuacja ta sprawiła, że utracony dodatek w wysokości [...]zł, w przypadku nie pracującej żony i czwórki dzieci jest poważnym uszczupleniem i tak niskich dochodów. Ten stan rzeczy prowadzi do braku zaufania obywatela do instytucji jakim jest Ministerstwo Obrony Narodowej. Ponadto Dowódca Jednostki Wojskowej w myśl pisma Dowódcy Śląskiego Okręgu Wojskowego nr [...] z dnia [...]r. i pisma Dowódcy Wojsk Lądowych nr [...]z dnia [...] r. niesłusznie wstrzymał z dniem [...]r. w. w. dodatek co powinno nastąpić po rozpatrzeniu wniosku przez II Instancję. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Dowódcy Śląskiego Okręgu Wojskowego wniósł o jej oddalenie, powtarzając swoją wcześniejszą argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem § 8 ust. 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2002r. w sprawie dodatków do uposażenia żołnierzy, powołanego wyżej, żołnierz przeniesiony na stanowisko, na którym pobierany dotychczas dodatek o charakterze stałym nie przysługuje lub przysługuje w niższej kwocie miesięcznej, do czasu uzyskania na nowym stanowisku służbowym uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym co najmniej równego z dotychczas otrzymywanym, otrzymuje ten dodatek w kwocie stanowiącej różnicę pomiędzy porównywanymi uposażeniami, jeżeli wyznaczenie na nowe stanowisko służbowe nastąpiło: 1) w związku z orzeczeniem przez wojskową komisję lekarską niezdolności do pełnienia służby w określonych jednostkach wojskowych albo na zajmowanym dotychczas stanowisku służbowym, w razie gdy utrata tej zdolności została spowodowana wypadkiem pozostającym w związku z pełnieniem służby wojskowej lub chorobą powstałą w związku ze szczególnymi warunkami tej służby, 2) wskutek likwidacji zajmowanego stanowiska służbowego, w razie gdy nie ma możliwości przeniesienia na stanowisko, na którym pobierane dotychczas dodatki przysługują w dotychczasowej wysokości, 3) ze względu na konieczność zapewnienia ciągłości dowodzenia (kierowania) jednostką wojskową, pododdziałem lub komórką organizacyjną albo jeżeli to wynika z modelu przebiegu służby (drogi rozwojowej) żołnierza zawodowego. W przypadku ustania warunków uzasadniających otrzymywanie dodatków o charakterze stałym z innych przyczyn niż określone w ust. 1-3, prawo do tych dodatków wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym ustały warunki uzasadniające ich otrzymywanie (ust. 5). W związku z brzmieniem przepisu § 8 ust. 5 należało najpierw ustalić, czy wygaśnięcie decyzji o prawie dodatku wymaga wydania decyzji administracyjnej stwierdzającej to wygaśnięcie, czy też skutek taki następuje z mocy prawa. Zdaniem Sądu, wymieniona w tym przepisie sytuacja prowadząca do wygaśnięcie decyzji o prawie do dodatku ma charakter zdarzenia następującego w ściśle określonym w czasie. Zdarzenie to w postaci ustania warunków uzasadniających otrzymywanie dodatków o charakterze stałym prowadzi do skutku polegającego na wygaśnięciu prawa do dodatków z ostatnim dniem miesiąca, w których ustały te warunki. Należy jednak odróżnić wygaśnięcie decyzji jako skutek materialnoprawny określonego zdarzenia, który powoduje wygaśnięcie stosunku administracyjnego obejmującego konkretne uprawnienie (tzn. prawo do dodatku) od wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie decyzji, z której uprawnienie to wynikało (tzn. decyzji przyznającej dodatek). Ustanie warunków uzasadniających otrzymywanie dodatków prowadzi do bezprzedmiotowości dotychczasowej decyzji z punktu jej ważności, a więc trwałości w czasie. To wskazuje, że w takiej sytuacji należy wydać decyzję opartą na art. 162 § 1 i 3 k.p.a., który nakazuje stwierdzić wygaśniecie decyzji m.in., gdy stała się ona bezprzedmiotowa, a wygaśnięcie przewiduje przepis prawa. Przechodząc do meritum sprawy stwierdzić należy, że zgodnie z art. 25 ust. 1 tego rozporządzenia prawo dodatku uzyskuje żołnierz posiadający wymaganą na zajmowanym stanowisku specjalność wojskową. W wyniku przeprowadzonego postępowania ustalono, że skarżący posiada inną ([...]) niż wymagana na zajmowanym stanowisku ([...]) specjalność wojskową. Organy wojskowe - zdaniem Sądu - prawidłowo wywiodły, że fakt zbieżności posiadanej klasy kwalifikacyjnej specjalisty wojskowego z klasą wymaganą na zajmowanym stanowisku służbowym nie może stanowić podstawy do wypłacania dodatku z tytułu posiadania klasy kwalifikacyjnej, ponieważ zgodnie z dyspozycją § 25 ust. 1 rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia żołnierzy, prawo do dodatku uzyskuje żołnierz posiadający wymaganą na zajmowanym stanowisku specjalność wojskową, a nie specjalność zbliżoną. Przepis § 8 ust. 3 wyczerpująco określa sytuacje, w których - mimo przeniesienia żołnierza na stanowisko, na którym pobierany dotychczas dodatek o charakterze stałym nie przysługuje lub przysługuje w niższej kwocie miesięcznej, nadal służy mu prawo do tego dodatku. Zgodnie z pkt. 2 cytowanego unormowania, dodatek ten otrzymuje się m.in. w sytuacji, gdy wyznaczenie na nowe stanowisko służbowe nastąpiło wskutek likwidacji zajmowanego stanowiska służbowego, w razie gdy nie ma możliwości przeniesienia na stanowisko, na którym pobierane dotychczas dodatki przysługują w dotychczasowej wysokości. Z treści skargi wynika, że skarżący utracił dotychczasowe stanowisko służbowe w wyniku likwidacji jednostki, w której odbywał służbę. Sąd uznał, że przepis ten jako przepis szczególny powinien być interpretowany ściśle, co oznacza, że zakresem jego zastosowania są objęte wyłącznie przypadki związane z przeniesieniami dokonanymi w wyniku likwidacji stanowiska, a nie w wyniku likwidacji jednostki. Gdyby ustawodawca zamierzał nadać rozważanemu przepisowi szersze brzmienie, to podobnie jak np. w ustawie z dnia 13 marca 2003r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, wprost objąłby nim tak reorganizacyjne formy zmniejszania zatrudnienia (likwidacja stanowiska), jak i formy polegające na zniesieniu (likwidacji) całej struktury. Ustosunkowując się do zarzutu skargi dotyczącego terminu ustania prawa do dodatku o charakterze stałym stwierdzić należy, że zgodnie z § 8 ust. 5 powoływanego rozporządzenia prawo do tych dodatków wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym ustały warunki uzasadniające ich otrzymywanie. Z akt sprawy wynika, że skarżący objął stanowisko, na którym wymagana jest inna niż posiadana przez niego specjalność wojskowa w dniu [...]r., co oznacza, że prawo do dodatku wygasło z końcem tego miesiąca. Tymczasem, w rozważanej sprawie stwierdzono utratę prawa do rozważanego dodatku z dniem [...]r. Uwzględniając powyższe, skargę oddalono na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 ze zm.).