II SA/Wr 2616/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Wiatkowska - Ilków Sędziowie: Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Asesor WSA Ewa Kamieniecka - sprawozdawca Protokolant: Magdalena Domańska - Byskosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2005 r. sprawy ze skargi W. T. na decyzję Wojewody D. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego oddala skargę. W dniu [...]r. W. T. złożyła w Powiatowym Urzędzie Pracy w Z. wniosek o "ponowne rozpatrzenie stażu pracy" w związku z otrzymaniem świadectwa wykonywania pracy w warunkach szczególnie szkodliwych z dnia [...]r. wystawionego przez PKP Energetyka spółka z o. o. Wnioskodawczyni podała, że jej staż pracy wynosi [...] lat, w tym około [...] lat w warunkach szczególnie szkodliwych. Jak ustalono, wnioskodawczyni zarejestrowała się w Urzędzie Pracy w dniu [...] r., pobierając zasiłek dla bezrobotnych od [...]r. do [...]r. Decyzją z dnia [...]r. nr [...].Starosta Z. odmówił przyznania W. T. prawa do zasiłku przedemerytalnego wobec nie spełnienia ustawowych warunków do jego przyznania. Wnioskodawczyni wykazała bowiem, że posiada okres uprawniający do zasiłku na dzień rejestracji wynoszący ogółem [...] lat, [...] miesięcy i [...]dni, w tym udokumentowany okres zatrudnienia w warunkach szczególnych [...] lat, [...] miesiąc i [...] dni. Okres wykonywania pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze ustalono na podstawie świadectwa pracy z dnia [...]r. wystawionego przez PKP - Zakład Elektroenergetyki Kolejowej we W., w którym okres ten wskazano od [...]r. do [...]r. Od wymienionego okresu odliczono okresy nieskładkowe, przypadające w okresie zatrudnienia, w tym okresy wykorzystywanego urlopu wychowawczego. Natomiast świadectwo wykonywania prac w szczególnych warunkach z dnia [...]r. jest sprzeczne z powyższym świadectwem pracy, ponieważ potwierdza okres wykonywania pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze od dnia 13 lutego 1985 r. do dnia 31 grudnia 2000 r. Po odliczeniu od wymienionego okresu okresów nieskładkowych, przypadających w okresie zatrudnienia, w tym okresu wykorzystanego urlopu wychowawczego, okres pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze wyniósłby [...] lat, [...] miesiące i [...] dni. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy na podstawie przepisów obowiązujących w [...]r., tj. w momencie ustania jej zatrudnienia. Pracodawca poinformował ją wówczas, że spełnia wszystkie warunki niezbędne do uzyskania zasiłku przedemerytalnego, ponieważ także okresy urlopu wychowawczego zaliczane są do stażu pracy wymaganego w przypadku zatrudnienia w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze. Skarżąca uważa, że została wprowadzona w błąd przez zakład pracy, a innym osobom zwolnionym z pracy w tym czasie, okres zatrudnienia w warunkach szczególnych zaliczono w całości. Po rozpatrzeniu odwołania, Wojewoda D. decyzją z dnia [...]r. nr [...]utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, ponieważ przepisy o zaopatrzeniu emerytalnym wykluczają możliwość zaliczenia okresu przebywania na urlopie wychowawczym do okresu zatrudnienia na kolei. Stosownie bowiem do § 4 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze ( Dz. U. Nr 8, poz. 43 z późn. zm. ), do okresów zatrudnienia w szczególnych warunkach zalicza się okresy zatrudnienia na kolei w rozumieniu przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin. Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 28 kwietnia 1984 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych i ich rodzin ( Dz. U. Nr 23, poz. 99 z późn. zm. ), jak również z art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( Dz. U. Nr 162, poz. 1118 z późn. zm. ) za okresy zatrudnienia na kolei uważa się okresy, w których pracownik pobierał wynagrodzenie lub zasiłek chorobowy, macierzyński lub opiekuńczy. Wobec powyższego do okresu zatrudnienia w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze należy zaliczyć skarżącej okres zatrudnienia na kolei od [...]r. do [...] r. z wyłączeniem urlopów wychowawczych trwających łącznie od [...]r. do [...]r. Tak obliczony okres zatrudnienia na kolei, uznany za zatrudnienie w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze wynosi u zainteresowanej niespełna [...]lat. W skardze na decyzję skarżąca wniosła o jej uchylenie, zarzucając niewłaściwą interpretację przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych i ich rodzin, w szczególności rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Skarżąca, powołując się na świadectwo wykonywania prac w szczególnych warunkach z dnia [...]r., stwierdza że w PKP - Zakładzie Elektroenergetyki Kolejowej we W. zatrudniona była od [...]r. do [...]r. i okres ten jest zatrudnieniem na kolei w rozumieniu przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych i ich rodzin, zaliczanym do okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach. Wobec powyższego okres wykonywania przez skarżącą prac w szczególnych warunkach wynosi [...]lat [...] miesięcy. Natomiast zapis na świadectwie o urlopie wychowawczym jest tylko formą informacji w oderwaniu od twierdzenia o zatrudnieniu w warunkach szczególnych i przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych i ich rodzin. Skarżąca wyjaśnia, że na podstawie prezentowanej przez pracodawcę interpretacji przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych wyraziła zgodę na rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Natomiast odmienna interpretacja przepisów przez Wojewodę D. sprawia, że została pozbawiona możliwości otrzymania zasiłku przedemerytalnego, a tym samym jakichkolwiek dochodów. Ponadto skarżąca zarzuciła, że w szczególnych warunkach wykonywała także pracę w Wojewódzkiej Usługowej Spółdzielni Pracy w J. G. z siedzibą w Z. w okresie od [...] r. do [...]r., przedkładając w celu potwierdzenia tego faktu, dokumenty stwierdzające chorobę zawodową u innej pracownicy zatrudnionej w spółdzielni pracy na takim samym stanowisku. Skarżąca wyjaśnia również, że spełnia warunki do otrzymania zasiłku przedemerytalnego ze względu na wychowanie dziecka zaliczonego do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, datującego się od dzieciństwa. Stan chorobowy syna uzasadnia nabycie uprawnień emerytalnych należnych pracownikom opiekującym się dziećmi wymagającymi stałej opieki. W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm. ) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W sprawach tych stosuje się jedynie dotychczasowe przepisy o wpisie i innych kosztach sądowych ( art. 97 § 2 ). Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia prawa przez organy orzekające w sprawie. Skarga zatem nie zasługiwała na uwzględnienie. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody D., utrzymująca w mocy decyzję Starosty Z. odmawiającą przyznania skarżącej prawa do zasiłku przedemerytalnego. Podstawę materialnoprawną wydanych w sprawie decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( tekst jednolity: Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 z późn. zm. ) mające zastosowanie w czasie wydawania kwestionowanych decyzji. Stosownie do art. 37 j ust. 1 cyt. ustawy ( w brzmieniu obowiązującym w momencie rejestracji skarżącej ) zasiłek przedemerytalny przysługuje osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku oraz posiadającej okres uprawniający do emerytury, jeżeli: 1) posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn lub 2) posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący 25 lat dla kobiet i 30 lat dla mężczyzn, w tym co najmniej 15 lat wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. W niniejszej sprawie bezsporne jest, że skarżąca posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni. Natomiast kwestię sporną pomiędzy skarżącą a organami orzekającymi w sprawie stanowi długość okresu wykonywania przez skarżącą prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Skarżąca kwestionuje bowiem zasadność odmowy zaliczenia do okresu pracy w szczególnych warunkach okresu korzystania z urlopu wychowawczego od [...]r. do [...]r. Należy zwróci uwagę, że przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w kwestii uznania danego okresu za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze odsyłają do przepisów emerytalnych, tj. do ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( Dz. U. Nr 162, poz. 1118 z późn. zm. ), jak również do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze ( Dz. U. Nr 8, poz. 43 z późn. zm. ). W myśl § 4 ust. 3 cyt. rozporządzenia do okresów zatrudnienia w szczególnych warunkach ( ... ) zalicza się także okresy pracy górniczej w rozumieniu przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym górników i ich rodzin oraz okresy zatrudnienia na kolei w rozumieniu przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych i ich rodzin ( ... ). Niewątpliwie więc do okresów zatrudnienia skarżącej w szczególnych warunkach należy zaliczyć okresy jej zatrudnienia na kolei, jednakże tylko takie okresy, o których mowa w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych i ich rodzin. Zgodnie z art. 41 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych przy ustalaniu prawa do emerytury kolejowej uwzględnia się okresy pracy na kolei i pracy równorzędnej z pracą na kolei oraz okresy zaliczalne do pracy na kolei, będące okresami składkowymi lub nieskładkowymi w rozumieniu ustawy. Jednocześnie w art. 43 ust. 1 cyt. ustawy zdefiniowane zostało pojęcie "okresów zatrudnienia na kolei". Za okresy zatrudnienia na kolei uważa się okresy pozostawania w stosunku pracy w kolejowych jednostkach organizacyjnych, w czasie których pracownik pobierał wynagrodzenie lub zasiłki z ubezpieczenia społecznego: chorobowy, macierzyński lub opiekuńczy. W świetle powyższego przepisu okresu korzystania z urlopu wychowawczego nie można traktować jako okresu zatrudnienia na kolei. Okres urlopu wychowawczego nie został również wyszczególniony w art. 44 cyt. ustawy wśród okresów równorzędnych z okresami zatrudnienia na kolei oraz w art. 45 wśród okresów zaliczalnych do okresów zatrudnienia na kolei. W związku z powyższym okres korzystania przez skarżącą z urlopu wychowawczego nie podlega zaliczeniu do okresów zatrudnienia na kolei w rozumieniu przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych i ich rodzin. Natomiast stosownie do art. 7 pkt 5 cyt. ustawy okres urlopu wychowawczego jako okres nieskładkowy podlega zaliczeniu do okresu uprawniającego do zasiłku, co zostało w niniejszej sprawie zostało uczynione. Ponadto należy zauważyć, że skarżąca w trakcie postępowania administracyjnego nie żądała zaliczenia do okresów wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze okresu zatrudnienia na stanowisku nawijaczki w Wojewódzkiej Usługowej Spółdzielni Pracy w J. G. z siedzibą w Z. od [...]r. do [...]r. Również w trakcie postępowania sądowego skarżąca nie przedłożyła dokumentacji, która mogłaby wskazywać na wykonywanie przez nią pracy w szczególnych warunkach w tej Spółdzielni. Przedłożone przez skarżącą dokumenty, tj. karta wypisowa z Kliniki Chorób Zawodowych z dnia [...]r., decyzja Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...]r. stwierdzająca chorobę zawodową ( wyprysk skóry ), wyrok Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...]r. przyznający prawo do renty z tytułu choroby zawodowej oraz decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...]r. przyznająca rentę inwalidzką z tytułu choroby zawodowej, dotyczą choroby zawodowej stwierdzonej u innej osoby, uczulonej na plaster i kalafonię, wykonującej pracę nawijaczki transformatorów w Spółdzielni Pracy w Z.. Choroba zawodowa innej osoby, nawet wykonującej pracę na równorzędnym stanowisku, nie przesądza bowiem, że wykonywanie danej pracy można traktować jako wykonywanie pracy w szczególnych warunkach. Natomiast odnośnie wyjaśnień skarżącej, dotyczących spełnienia przesłanek wynikających z przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 maja 1989 r. w sprawie uprawnień do wcześniejszej emerytury pracowników opiekujących się dziećmi wymagającymi stałej opieki, należy zauważyć że okoliczność ta pozostaje bez wpływu na przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego. Z powyższych względów uznając zarzuty skargi za nieuzasadnione i nie stwierdzając naruszenia prawa, Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.