II SA/Wr 2619/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA - Anna Siedlecka /sprawozdawca / Sędzia NSA - Julia Szczygielska Sędzia WSA - Mieczysław Górkiewicz Protokolant - Magda Mikus po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi E. i K. M. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki rozpoczętej budowy domu mieszkalnego jednorodzinnego i garażu wykonanych na działce nr [...] w W. oddala skargę Sygn. akt IISA/Wr 2619/02 1 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w J. G., działając na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane ( Dz.U. Nr 89, poz. 414 ze zm.), nakazał E. i K. M. dokonać rozbiórki rozpoczętej budowy domu mieszkalnego jednorodzinnego i garażu wykonanych na działce nr [...] w W. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że w trakcie wizji lokalnej przeprowadzonej na przedmiotowej działce stwierdził, że inwestor rozpoczął prowadzenie prac budowlanych bez wymaganego prawem budowlanym pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, czy naruszono art. 48 Prawa budowlanego. Wobec tego, że inwestycja jest samowolą budowlaną orzeczono o jej rozbiórce. W odwołaniu od powyższej decyzji E. i K. M. zarzucają: 1. naruszenie art. 8 k.p.a. polegające na wydaniu decyzji nakazującej rozbiórkę rozpoczętej budowy domu mieszkalnego i garażu, pomimo złożenia przez strony wniosku o wydanie pozwolenia budowlanego wraz z wymaganą dokumentacją i posiadania przez strony decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, 2. naruszenie art. 7 k.p.a. polegające na zaniedbaniu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i zaniedbania wyważenia interesu społecznego oraz słusznego interesu obywateli poprzez niewyjaśnienie okoliczności związanych z postępowaniem w sprawie wydania stronom pozwolenia budowlanego i wydanie zaskarżonej decyzji, pomimo nieukończenia w terminie postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia budowlanego. Wobec powyższych zarzutów skarżący wnoszą o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania organu I instancji. Skarżący wskazują, że w dniu 10 października 2001 r. otrzymali decyzję Wójta Gminy S. K. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zaś w dniu 23 kwietnia 2002 r. złożyły w Starostwie Powiatowym w J. G. wniosek o wydanie pozwolenia budowlanego, uzupełniony o brakujące dokumenty w dniu [...]. Zważywszy na to, że skoro złożyli wszystkie wymagane dokumenty i nie zachodziła potrzeba przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, sprawa o wydanie pozwolenia budowlanego powinna zostać załatwiona niezwłocznie. Tym samym skoro strony nie otrzymały zawiadomienia, o którym mowa w art. 36 k.p.a., sądziły, że doręczenie pozwolenia budowlanego jest tylko kwestią czasu i rozpoczęły roboty budowlane. Dodatkowo należy także uwzględnić, na fakt nieodległego terminu wydania mieszkania stron wynikający z umowy przedwstępnej. Sygn. akt IISA/Wr 2619/02 2 Organ I instancji nie dokonując ustaleń faktycznych w tym zakresie dopuścił się naruszenia art. 7 k.p.a. Decyzją z dnia [...] Nr [...] D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wskazał, że jak wynika z ustaleń materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, przedmiotowe roboty budowlane wykonane zostały bez wymaganego pozwolenia na budowę, o czym odwołujący poinformowani zostali w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Uznanie zatem samej czynności złożenia wniosku o wydanie takiego pozwolenia nie może stanowić spełnienia obowiązków ciążących na inwestorach, czego domagają się w swoim odwołaniu. W świetle ustaleń organu I instancji zostały wyczerpane przesłanki zastosowania przepisu art. 48 Prawa budowlanego, w związku z brakiem wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę. W tych warunkach organ nadzoru budowlanego nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego. Należy podkreślić, że w postępowaniu przed organami nadzoru budowlanego ocenie podlega przede wszystkim kwestia legalności, tj. wybudowania obiektu zgodnie z obowiązującymi przepisami. Bez wpływu na podjęte rozstrzygnięcie pozostaje zatem fakt poruszony przez skarżących odnośnie naruszenia przez organy architektoniczno-budowlane art. 36 k.p.a, bowiem inwestor ma prawo rozpocząć roboty budowlane jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję E. i K. M. zarzucają: - naruszenie art. 7 k.p.a. pomimo złożenia przez strony wniosku o wydanie pozwolenia na budowę wraz z wymaganą dokumentacją - naruszenie art. 8 k.p.a. polegające na zaniechaniu wyjaśnienia całego stanu faktycznego i zaniedbaniu wyważenia interesu społecznego oraz słusznego interesu stron przez niewyjaśnienie okoliczności związanych z postępowaniem w sprawie wydania pozwolenia budowlanego, - naruszenie art. 107 k.p.a., tj brak w treści uzasadnienia decyzji podania faktów i dowodów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. W odpowiedzi na skargę D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. wniósł o oddalenie skargi, wskazując jednocześnie, że szersze merytoryczne uzasadnienie zawarto w zaskarżonej decyzji. Sygn. akt IISA/Wr 2619/02 3 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga nie jest zasadna. Stosownie do art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.), roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30. W przypadku stwierdzenia tzw. "samowoli budowlanej", tj. okoliczności zaistniałych w art. 48 Prawa budowlanego, organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź taż pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Jak z powyższego wynika, stwierdzenie "samowoli budowlanej" obliguje właściwy organ do wydania decyzji o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego lub będącego w budowie. Jedyną konieczną przesłanką wydania nakazu rozbiórki jest fakt stwierdzenia niedopełnienia przez inwestora wymogu uzyskania pozwolenia na budowę. Jak wskazał S. Jędrzejewski w glosie do wyroku z 12.12.1996r.(IISA/Wr 236/96; OSP 1997, Nr 11, poz. 202), prawo w tym wypadku jest szczególnie bezwzględne, nie dopuszcza stosowania jakichkolwiek "łagodzących" okoliczności, uwzględniania nawet oczywistych racji strony. Udaremnia stosowanie obligatoryjnych zasad Kpa, w szczególności zasady "uwzględniania słusznego interesu strony"( art. 7 kpa). Komentowany przepis poddany został również kontroli Trybunału Konstytucyjnego. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 12.11.1999r. (P.2/98; OTK 1999, Nr 1, poz. 2) orzekł, że art. 48 jest zgodny z przepisami Konstytucji RP. Wskazał jednoczenie, iż nie ma on legitymacji do ingerowania w sferę politycznej swobody działania władzy ustawodawczej i nie może oceniać celowości doboru przez ustawodawcę takiej właśnie - bezwarunkowej i zdecydowanej - metody działania organów administracji publicznej. Jak z powyższego wynika, Prawo budowlane ( w dacie wydania zaskarżonej decyzji) w sposób rygorystyczny traktuje wypadki tzw. "samowoli budowlanej" i wymaga bezwzględnie, w wypadku jej stwierdzenia, usunięcia skutków sprzecznych w prawem działań. Tym samym ustawa nie uzależnia nakazu rozbiórki od innych przyczyn, takich jak np. braku decyzji o pozwoleniu na budowę z powodu bezczynności organu architektoniczno-budowlanego w jej wydaniu, czy też zbliżającego się terminu opuszczenia dotychczasowego mieszkania na skutek jego sprzedaży. Nawet spełnienie materialnoprawnych przesłanek warunkujących uzyskanie pozwolenia na budowę nie stanowi okoliczności łagodzących w tej sprawie. Sygn. akt IISA/Wr 2619/02 4 Skarżący w toku wizji lokalnej w dniu 1 lipca 2002 r. wyjaśnił do protokołu z tej czynności, że rozpoczął budowę domu mieszkalnego jednorodzinnego wraz z garażem stykającym się ścianą z garażem A. K., bez wymaganego pozwolenia na budowę. Ponadto zarówno w odwołaniu jak i w skardze, a także na rozprawie przed Sądem potwierdził fakt budowy domu i garażu bez pozwolenia na budowę i wyjaśnił okoliczności z tym związane, które nie mogą mieć wpływu na treść zapadłych rozstrzygnięć administracyjnych. O konieczności rozbiórki decyduje bowiem konkretny przepis prawa, a nie uznanie organu budowlanego i to niezależnie od subiektywnego przekonania skarżącego o nieracjonalności decyzji rozbiórkowej i powodów wybudowania domu. Ponieważ zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji odpowiadają prawu, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, należało orzec jak w sentencji wyroku.