II SA/Wr 262/11
PostanowienieWSA we Wrocławiu2011-06-17
Skład orzekający: Wiesław Jakubiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest uzasadnione jego sytuacją majątkową i rodzinną?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżący nie wykazał, że konieczność poniesienia wpisu sądowego w wysokości 300 zł spowodowałaby uszczerbek dla jego koniecznego utrzymania. Skarżący nie udokumentował rzetelnie swojej sytuacji finansowej, nie przedstawił wszystkich niezbędnych informacji dotyczących dochodów, majątku i wydatków, co uniemożliwiło obiektywną ocenę jego możliwości finansowych.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację materialną swojej rodziny. W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia braku skargi, skarżący podał wysokość swojego renty, dochód córki oraz posiadane mieszkanie. Do wniosku dołączono deklaracje podatkowe wskazujące na zwrot nadpłaty podatku. Sąd uznał, że przedstawione informacje są niewystarczające do przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na uchwałę Rady Miejskiej W. z dnia ... w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
W odpowiedzi na wezwanie o uzupełnienie braku skargi poprzez uiszczenie wpisu sądowego w wysokości 300 zł, skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wskazując w uzasadnieniu, że gospodarstwo domowe prowadzi z bezrobotną żoną i dwiema pełnoletnimi córkami, z których jedna studiuje dziennie. Poinformował, że jego świadczenie rentowe wynosi 2.148, 86 zł netto, a wynagrodzenie córki K. – 2.130 brutto. Dodał, że posiada mieszkanie o pow. 60, 3 m2.
Z załączonych do pisma z dnia 3 czerwca 2011 r. deklaracji wynika, że skarżącemu i jego córkom przysługuje zwrot nadpłaty w podatku dochodowym za rok 2010 w łącznej wysokości 1.112 zł.
Prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym - zwanej dalej u.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)).
W ocenie Sądu wnioskodawca nie dopełnił ww. obowiązku. Skarżący nie wykazał bowiem, że konieczność poniesienia przez niego wpisu sądowego od skargi w wysokości 300 zł (jedynego na tym etapie kosztu sądowego) mogłoby spowodować uszczerbek dla jego koniecznego utrzymania.
Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy i okoliczności te -na żądanie Sądu- winny być należycie udokumentowane (art. 255 u.p.s.a.). W niniejszej sprawie wnioskodawca – mimo wezwania- nie wyjaśnił i nie udokumentował wielu istotnych okoliczności, które mogą kształtować jego sytuację finansową, np. nie przedłożył dokumentu potwierdzającego wysokość dochodu (choćby dorywczego) uzyskiwanego przez swoje córki; nie złożył zaświadczenia potwierdzającego rejestrację w Urzędzie Pracy jego żony jako osoby bezrobotnej; nie wyjaśnił czy korzysta ze wsparcia finansowego osób trzecich lub z Pomocy Społecznej i czy ma zdolność kredytową; nie przedłożył wyciągów z posiadanych rachunków bankowych; nie określił wartości posiadanych przez siebie ruchomości i nieruchomości; nie wskazał z jakiego źródła czerpał środki na pokrycie wynagrodzenia osoby, która sporządziła mu pisma procesowe; nie przedłożył zaświadczenia o pobieraniu nauki przez córkę I. i nie wyjaśnił jakie działania wykonywane osobiście przez tą córkę przyniosły jej w 2010 r. dochód i dlaczego w bieżącym roku córka nie podejmuje starań o uzyskanie samodzielnie dochodu; nie wyjaśnił także czyją własnością jest mieszkanie położone we W. przy ul. Z.; nadto- nie określił i nie udokumentował wysokości swoich niezbędnych miesięcznych wydatków.
Przyznanie prawa pomocy to w istocie "kredytowanie" kosztów postępowania z budżetu Państwa (czyli jest to dodatkowe obciążenie innych obywateli) i dlatego winno być udzielane wyjątkowo. W przypadku ubogiego społeczeństwa, jakim jest społeczeństwo polskie, prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bez źródeł stałego dochodu i bez majątku oraz pozbawionych (obiektywnie) możliwości uzyskania środków na ten cel z jakichkolwiek źródeł. Koszty sądowe należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie domowym, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami. O zasadności wniosku nie decyduje subiektywne przekonanie wnioskodawcy o tym, iż kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy ale obiektywna ocena możliwości finansowych (w szczególności wysokość dochodu), zarobkowych i majątkowych wnioskodawcy (i innych osób prowadzących z nim gospodarstwo domowe) przy uwzględnieniu niezbędnych (obiektywnie) dla utrzymania wnioskodawcy wydatków oraz kosztów sądowych jakie musiałby ponieść na danym etapie postępowania (aktualnie jest to tylko wpis od skargi w wysokości 300 zł).
Podkreślić należy, iż dochody rodziny skarżącego mają charakter stały i wynoszą ok. 4.000 zł netto, a swoich niezbędnych wydatków skarżący nawet nie określił.
Mając na uwadze, że skarżący nie przedstawił (i nie udokumentował) okoliczności, które uzasadniłyby zastosowanie wobec niego instytucji prawa pomocy, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 u.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło