II SA/Wr 263/09

Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 3 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. i R. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazania doprowadzenia do stanu poprzedniego lokalu mieszkalnego postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia z obowiązku uiszczenia każdorazowej opłaty sądowej w zakresie przekraczającym kwotę 50 zł (pięćdziesiąt złotych); 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. W odpowiedzi na wezwanie o uzupełnienie braku skargi poprzez uiszczenie wpisu sądowego w wysokości 500 zł, skarżący złożyli na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie im prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych wskazując w uzasadnieniu, że łączny ich dochód netto wynosi 1.466,71 zł, a wśród posiadanych składników majątkowych wymienili mieszkanie o pow. 67 m2. Dodali, że skarżąca znajduje się pod stałą kontrolą kardiologa, co wymaga znacznych kosztów. Z załączonych do pisma z dnia 16 lipca 2009 r. rachunków wynika, że zobowiązani są ponosić następujące wydatki: opłata za energię elektryczną- 83, 14 zł; abonament RTV (za 6 m-cy)- 119 zł i opłata za mieszkanie- 135, 49 zł. Dodali, że postanowieniem z dnia 17.03.2009 r. Sąd Rejonowy w T. rozłożył skarżącemu na raty należności sądowe (do września 2009 r. po 172 zł miesięcznie). Prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym - zwanej dalej u.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)). Wniosek tylko częściowo zasługuje na uwzględnienie. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy i okoliczności te -na żądanie Sądu- winny być należycie udokumentowane (art. 255 u.p.s.a.). W ocenie Sądu wnioskodawcy nie wyjaśnili i nie udokumentowali kilku istotnych okoliczności, które mogą kształtować ich sytuację finansową np. nie przedłożyli aktualnego zaświadczenia o dochodach skarżącego (złożone do akt jest z sierpnia 2008 r.); nie przedłożyli wyciągu z rachunku bankowego i nie wyjaśnili czy korzystają ze wsparcia finansowego osób trzecich lub opieki społecznej; nadto nie określili i nie udokumentowali wysokości swoich wydatków na leczenie oraz nie przedłożyli aktualnego rachunku za energię elektryczną. Przyznanie prawa pomocy to w istocie "kredytowanie" kosztów postępowania z budżetu Państwa (czyli jest to dodatkowe obciążenie innych obywateli) i dlatego winno być udzielane wyjątkowo. W przypadku ubogiego społeczeństwa, jakim jest społeczeństwo polskie, prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku oraz pozbawionych (obiektywnie) możliwości uzyskania środków na ten cel z jakichkolwiek źródeł. Koszty sądowe należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie rodziny, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami. Zaznaczyć należy, iż wskazywane dochody skarżących mają charakter stały i wynoszą prawie 1.500 zł netto, a udokumentowana przez nich wysokość wydatków wynosi ok. 400 zł. Do oceny możliwości uiszczenia przez skarżących kosztów postępowania nie jest istotne źródło, z którego czerpią oni środki na koszty swego utrzymania (może to być m.in. wsparcie finansowe najbliższej rodziny czy pożyczka od osób trzecich). W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 u.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.