II SA/Wr 2642/02
WyrokWSA we Wrocławiu2005-04-28
Skład orzekający: Anna Siedlecka, Julia Szczygielska, Mieczysław Górkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania, oparta na stwierdzeniu braku zawiadomienia o wszczęciu postępowania, jest zgodna z art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, jeśli postępowanie zostało wszczęte z wniosku strony?Ratio decidendi
Decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. jest niezgodna z prawem, jeśli podstawą uchylenia jest brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania, które zostało wszczęte z wniosku strony. W takim przypadku organ odwoławczy nie powinien korzystać z trybu kasacyjnego, a jedynie ocenić merytorycznie sprawę lub uzupełnić ewentualne braki postępowania wyjaśniającego.Stan faktyczny
Skarżąca L. S. złożyła wniosek o pozwolenie na użytkowanie przydomowej oczyszczalni ścieków. Starosta odmówił wydania pozwolenia z powodu niekompletnej dokumentacji. Wojewoda uchylił decyzję Starosty i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na naruszenie art. 61 k.p.a. (brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania). Skarżąca wniosła skargę do WSA, kwestionując zasadność decyzji kasacyjnej Wojewody. Wojewoda wniósł o oddalenie skargi.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody D. i orzekł, że nie może być ona wykonana, zasądzając od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Sędzia NSA Sędzia WSA Protokolant Anna Siedlecka/ sprawozdawca / Julia Szczygielska Mieczysław Górkiewicz Magda Mikus po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi L. S. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji organu I instancji w sprawie odmowy wydania pozwolenia na użytkowanie przydomowej oczyszczalni ścieków w L. I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; III. zasądza od Wojewody D. na rzecz skarżącej kwotę 10 zl ( słownie: dziesięć) tytułem zwrotu wpisu uiszczonego od skargi.
1
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Starosta W., działając na podstawie art. 56, art. 57 i art. 59 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. -Prawo budowlane ( Dz.U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) odmówił wydania pozwolenia na użytkowanie przydomowej oczyszczalni ścieków w L. ul. L. [...] w W., dz. nr [...].
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazane zostało, że inwestor wystąpił z niekompletną dokumentacją o wydanie pozwolenia na użytkowanie ww. obiektu. Postanowieniem, z dnia [...] r. nałożono na inwestorkę obowiązek uzupełnienia przedłożonych dokumentów w terminie 30 dni, których nie wykonała. Wobec upływu bezskutecznego upływu terminu orzeczono o odmowie wydania pozwolenia.
W odwołaniu od powyższej decyzji L. S. podnosi, że mimo złożenia już szeregu dokumentów w tej sprawie ciągle wymagane są od niej dodatkowe dokumenty. Podnosi, że chce złożyć wszystkie dokumenty wymagane ale wymagane przez prawo a nie inne, czego wymaga się od niej. Dodaje, że w tym samym województwie podobne sprawy załatwiane są inaczej. Zgłaszała swoje racje do Starosty w W. w piśmie z dnia [...] r,, w odpowiedzi otrzymała postanowienie nr [...] z dn. [...] r. o konieczności uzyskania pozwolenia wodno-prawnego, pismo organu z dnia [...]r. o możliwości odbioru pozwolenia wodno-prawnego, odpowiedź na pismo do Starosty z dnia [...] r.
Ostatecznie zatwierdzony został projekt budowlany i uzyskała pozwolenie na budowę ( decyzja z dnia [...] r. nr [...])
Roboty wykonała, zgłosiła zakończenie i wystąpiła o pozwolenie na użytkowanie, którego jej odmówiono.
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Wojewoda D[...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ odwoławczy po przeanalizowaniu sprawy stwierdził uchybienie w postępowaniu administracyjnym, polegające na braku zawiadomienia o wszczęciu postępowania, określone w art. 61 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego L. S. podnosi, że zaskarżona decyzja została, wydana z naruszeniem prawa, w związku z uchyleniem decyzji organu I instancji i przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia. W dalszej części skargi podnosi podobne argumenty, jak w odwołaniu od decyzji, organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie, jednocześnie wskazał, że podniesione argumenty nie dają podstaw do zmiany stanowiska w sprawie.
Sygn. akt IISA/Wr 2642/02 2
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Sądowa kontrola decyzji administracyjnych polega na badaniu ich zgodności z prawem., a więc zgodności z przepisami prawa materialnego, jak i normami prawa procesowego.
Z istoty sądowej kontroli administracji publicznej wynika, że sąd orzeka wedle stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania zaskarżonego aktu, a wynikającego z akt sprawy. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawną.
Przedmiotem zatem rozpoznania Sądu administracyjnego jest zaskarżone rozstrzygnięcie i postępowanie, w którym, zostało ono podjęte.
W postępowaniu administracyjnym zasada, wynikającą z art. 138 k.p.a. jest merytoryczne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy. Wydanie decyzji kasacyjnej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi. I instancji jest wyjątkiem od zasady.
Według art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji , gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Dopuszczalność wydania przez organ odwoławczy tego typu decyzji jest zatem, ograniczona wymogiem spełnienia ww. przesłanek. Przyczyny, dla których, organ odwoławczy uznał za konieczne skorzystanie z możliwości przewidzianej przepisem art. 138 § 2 k.p.a.., winny przy tym znaleźć jednoznaczny wyraz w uzasadnieniu decyzji ( art. 107 § 1 i. § 3 kpa).
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja kasacyjna wydana w trybie art. 1.38 § 2 k.p.a.. Jako podstawę uchylenia decyzji organu I instancji, organ odwoławczy podał przepis art. 61 k.p.a., a mianowicie brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania przez ten organ.
Przypomnieć należy, że przepis art. 61 § 1 k.p.a. przewiduje dwa sposoby wszczęcia postępowania administracyjnego, tj. na żądanie strony lub z urzędu. W obu przypadkach, czynności skutkujące wszczęcie postępowania powinny być podjęte przez podmioty uprawnione i powinny odpowiadać określonym w przepisach wymaganiom.
Przepisy K.p.a. - poza wyjątkowym, przypadkiem art. 31 § 2 k.p.a. - nie przewidują wydania odrębnego rozstrzygnięcia w przedmiocie wszczęcia postępowania. W sprawach, wszczynanych na wniosek, postępowanie uważa się za wszczęte z chwilą złożenia, wniosku do organu administracji publicznej.
W rozpoznawanej sprawie postępowanie administracyjne w sprawie pozwolenia na użytkowanie przydomowej oczyszczalni ścieków zostało
Sygn. akt IISA/Wr 2642/02
3
wszczęte z wniosku skarżącej złożonego do Starosty W. w dniu [...] r. A zatem organ I instancji nie miał podstaw prawnych do wysyłania zawiadomienia o wszczęciu postępowania, skoro takowe zostało już wszczęte z mocy prawa, w dacie wpływu wniosku skarżącej do organu.
Skorzystanie z uprawnień kasacyjnych przez organ odwoławczy (art. 138 § 2 kpa) jest uzasadnione jedynie wówczas, gdy zachodzi konieczność usunięcia istotnych braków w przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym przez organ I instancji. W niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się podstaw do zastosowania przez organ odwoławczy art. 138 § 2 kpa, tylko z powodu braku zawiadomienia organu o wszczęciu postępowania, gdyż takie było zbędne.
Gdyby jednak organ odwoławczy stwierdził, iż w sprawie występują i inne strony postępowania, to w przypadku niemożliwości uzupełnienia tej wadliwości na etapie postępowania odwoławczego, mógłby skorzystać z zastosowanego trybu kasacji. Organ II instancji jednakże nie wykazał, że taka okoliczność zachodzi w rozpoznawanej sprawie, a więc że zachodzi potrzeba ponownego rozpatrzenia sprawy "od początku'' przez organ I instancji.
W tym stanie rzeczy w sprzeczności z art. 138 § 2 k.p.a. pozostaje zatem wydanie decyzji kasacyjnej z powyższych przyczyn.
Rozpoznając ponownie sprawę organ odwoławczy winien dodatkowo szczegółowo przeanalizować i ocenić, czy w niniejszej sprawie istnieje wymóg wydania decyzji na użytkowanie przydomowej oczyszczalni ścieków.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. M5 $ 1 pkł I lii. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ...(Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.)Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji wyroku. Orzeczenie o kosztach oparte zostało na przepisie art. 200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło