II SA/Wr 2780/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia NSA - Zygmunt Wiśniewski Sędzia WSA - Andrzej Cisek Sędzia WSA - Anna Siedlecka / sprawozdawca / Protokolant - Katarzyna Grott po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. Z. na decyzję D.o Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie odprowadzania wody opadowej z obiektów budowlanych usytuowanych na posesji przy ul. L. [...] we W. oddala skargę 1 UZASADNIENIE D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. decyzją z dnia [...] r. uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. W. z [...]r. Nr [...]nakazującą K. i B. K. usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w odprowadzaniu wody opadowej z obiektów budowlanych usytuowanych na posesji przy ul. L. [...] we W.. Organ odwoławczy wskazał, że nie zostało wyjaśnione w przeprowadzonym postępowaniu, czy obecny stan na nieruchomości jest następstwem dokonanego podziału nieruchomości uprzednio wspólnej. Decyzją z dnia [...]r. Nr [...]Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla m. W. umorzył niniejsze postępowanie administracyjne, wszczęte na wniosek M. Z., właścicielki nieruchomości sąsiedniej nr [...]. Organ I instancji stwierdził, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe, ponieważ obecny stan faktyczny nieruchomości jest wynikiem podziału nieruchomości dokonanym postanowieniem Sądu Rejonowego dla W. F. Wydział I Cywilny z dnia [...]r. w sprawie zniesienia współwłasności nieruchomości położonej we W. przy ul. L. [...]. Postanowienie to przyznaje stronom ściśle określone obiekty, a tym samym i przebieg granicy między nowoutworzonymi posesjami. W tej sytuacji sprawy sporne powstałe po podziale na tle uciążliwości zaistniałych podczas użytkowania budynków, zlokalizowanych przy granicy nieruchomości można rozstrzygnąć jedynie polubownie lub na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego, przed sądem powszechnym. W odwołaniu od powyższej decyzji M. Z. wnosi o jej uchylenie i przekazanie sprawy do organu I instancji celem jej rozpoznania. W uzasadnieniu podniosła, że PINB dla m. W. zaskarżoną decyzją umorzył postępowanie w zakresie nieprawidłowości w odprowadzaniu wody opadowej z nieruchomości K. i B. K., a ściekającej z obiektów budowlanych stanowiących ich własność. Odwołująca przyznaje, że prawdą jest, iż obie nieruchomości powstały w wyniku zniesienia współwłasności przez Sąd Rejonowy dla W. F. z dnia [...]r. Tym niemniej sprawa powinna być rozpoznawana w oparciu o przepisy ustawy Prawo budowlane, a w szczególności art. 5. Stan ten zagraża nie tylko środowisku, ale i mieniu odwołującej, powodując podmakanie nieruchomości odwołującej, a nadto ściekanie do studni znajdującej się na podwórzu skąd Sygn. akt IISA/Wr 2780/02 2 jest czerpana woda pitna. Woda, która ścieka z dachu jest skażona chemicznie, gdyż sąsiedzi spalają bardzo często w piecu co. najprawdopodobniej materiały plastyczne i folie, dające podczas spalania w niskiej temperaturze dużo dymów i duszących gazów, co powoduje okopcenie dachów i skażenie najbliższej okolicy. To właśnie stwarza zagrożenie dla mienia i zdrowia odwołującej i środowiska. D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. decyzją z dnia [...]r. Nr [...]utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Po dokonaniu analizy akt sprawy uznał, że rozstrzygnięcie organu I instancji jest prawidłowe w świetle postanowienia - znoszącego współwłasność nieruchomości wspólnej - Sądu Rejonowego dla W. F. Wydz. II Cywilny z [...]r. Zdaniem organu II instancji choć odprowadzanie wód opadowych jest pewną nieprawidłowością, to jednak trudno uznać aby powodowało ono jakiekolwiek zagrożenie. Spór w tym zakresie może być rozstrzygnięty tylko na drodze postępowania przed sądem powszechnym. W skardze na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. Z. wnosi o uchylenie decyzji obu instancji administracyjnych i utrzymanie w mocy decyzji Nr [...]z dnia [...]r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w odprowadzaniu ścieków. Skarżąca nie zgadza się z rozstrzygnięciem i zarzuca organom orzekającym w sprawie dowolność w ocenie materiału dowodowego. Ponadto podnosi w skardze te same argumenty, które stanowiły treść odwołania. W odpowiedzi na skargę D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. wniósł ojej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oparcie jej na innych kryteriach, np. celowości czy też słuszności, jest niedopuszczalne, jeżeli ustawa expressis verbis nie stanowi inaczej. Oznacza to, że Sąd administracyjny na skutek zaskarżenia działania organu nie przejmuje sprawy administracyjnej jako takiej do końcowego jej załatwienia, lecz ma jedynie skontrolować (ocenić) działanie tego organu. Z tego względu sąd Sygn. akt IISA/Wr 2780/02 3 administracyjny, co do zasady, nie może zastępować organu administracji i wydawać końcowego rozstrzygnięcia w sprawie. Badając zatem zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem, Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa. Podstawę wydania zaskarżonych decyzji stanowi art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, według którego organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe. Przede wszystkim wskazać należy, że celem postępowania administracyjnego jest załatwienie sprawy przez wydanie decyzji, rozstrzygającej sprawę co do istoty. Ten cel nie zawsze może być osiągnięty z przyczyn różnego charakteru. W tym wypadku organy stwierdziły bezprzedmiotowość tego postępowania. Przesłanka bezprzedmiotowości postępowania występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, skutkującego tym, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Jest to orzeczenie formalne, kończące postępowanie bez jego merytorycznego rozstrzygnięcia. Bezprzedmiotowość wynika z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna skrawa, w której organ administracji jest władny rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Organy prowadzące postępowanie analizowały niniejszą sprawę pod kątem przesłanek przepisu art. 66 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Zgodnie z tym przepisem, w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest użytkowany niezgodnie z przeznaczeniem bądź w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku lub bezpieczeństwu mienia, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Z powyższego wynika, że przepis ten ma na celu utrzymanie substancji budowlanej w należytym stanie, odpowiadającym jej funkcjom. Umożliwia on organowi administracji publicznej podejmowanie działań, mających na celu zapewnienie bezpiecznego użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Ponadto zawarta w art. 66 pkt 3 przesłanka zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi, środowiska lub bezpieczeństwa mienia - na co wskazuje w treści skargi M. Z. - odnosi się do sposobu użytkowania obiektu budowlanego, a nie do jego stanu technicznego i stanowi samodzielną podstawę do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Sygn. akt IISA/Wr 2780/02 4 Aby organy orzekające w niniejszej sprawie mogły zastosować przepis art. 66 ust. 3 Prawa budowlanego w zakresie zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi, środowiska lub bezpieczeństwa mienia, winny ustalić, że obiekt jest użytkowany nieprawidłowo oraz, że nieprawidłowość ta zaistniała po dacie zniesienia współwłasności, na skutek działania obecnych właścicieli nieruchomości przy ul. L. [...]. Z akt sprawy wynika, że przedmiotowe budynki położone przy ul. L. [...], są obiektami starymi, "poniemieckimi", które stanowiły do [...]r. współwłasność - skarżącej i uczestników postępowania - wraz z przy ległą posesją o numerze [...]. Z chwilą dokonania podziału nieruchomości i wyodrębnienia z niej dwóch nieruchomości - zniesiona została współwłasność, w wyniku czego jedną z granic między nieruchomościami stała się południowa ściana budynku mieszkalnego położonego na posesji nr [...]. Tak więc odprowadzanie wód opadowych z tego budynku mieszkalnego ( własność K.i B. K.) i budynku obory ( własność skarżącej), po dokonaniu zniesienia współwłasności odbywa się obecnie na nieruchomość sąsiednią. Z powyższego wynika, że słusznie organy orzekające w sprawie, uznały iż prowadzone postępowanie administracyjne jest bezprzedmiotowe. Sprawa ma bowiem charakter cywilnoprawny a nie administracyjnoprawny i stanowi kontynuację skutków dokonanego sądownie zniesienia współwłasności spornej nieruchomości. Jeżeli podział nieruchomości na nowo powstałe nieruchomości był zgodny, a zachodzi spór co do zakłócania korzystania z nieruchomości sąsiedniej ponad przeciętną miarę ( w tym wypadku zalewanie wodami opadowymi nieruchomości sąsiedniej), wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości, zastosowanie ma w tym wypadku art. 144 Kodeksu cywilnego, a nie przepisy Prawa budowlanego. Z powyższych więc względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.