II SA/Wr 28/14

WyrokWSA we Wrocławiu2014-03-13

Skład orzekający: Mieczysław Górkiewicz, Alicja Palus, Andrzej Wawrzyniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja starosty ustalająca obowiązek wykonania zadań z zakresu gospodarki leśnej, oparta na inwentaryzacji stanu lasu, może zostać uznana za prawidłową, jeśli strona kwestionuje rzetelność tej inwentaryzacji i jej zgodność ze stanem faktycznym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo przeprowadziły postępowanie, opierając się na sporządzonej inwentaryzacji stanu lasu, która spełniała wymogi formalne. Skarżący nie przedstawił wiarygodnych dowodów skutecznie kwestionujących tę inwentaryzację. W związku z tym, skarga została oddalona.
Stan faktyczny
Starosta wydał decyzję nakładającą na P. M. obowiązek wykonania szeregu zadań z zakresu gospodarki leśnej, opierając się na inwentaryzacji stanu lasu z 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję w części dotyczącej terminu wykonania niektórych zadań, w pozostałym zakresie utrzymało ją w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów KPA i ustawy o lasach, kwestionując rzetelność inwentaryzacji oraz opinie biegłego, twierdząc, że decyzje oparto na nieprawdziwych danych i że konieczna jest przebudowa drzewostanu.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mieczysław Górkiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia WSA - Alicja Palus, Sędzia NSA - Andrzej Wawrzyniak, , Protokolant asystent sędziego - Wojciech Śnieżyński, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 marca 2014 r. sprawy ze skargi P. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. z dnia .... w przedmiocie ustalenia obowiązku wykonania zadań związanych z prowadzeniem prawidłowej gospodarki leśnej oddala skargę. Starosta K. decyzją z dniu ...., na podstawie art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (t. jedn. z 2011 r., Dz. U. Nr 12, poz. 59 ze zm.), ustalił P. M. (dalej "skarżący") obowiązek wykonania zadań w zakresie gospodarki leśnej, w tym: 1. melioracji agrotechnicznych i uzupełnień na powierzchni 0.24 ha działki gruntu nr ..., polegających na usunięciu krzewów, zbędnych nalotów drzew lekkonasiennych celem przygotowania powierzchni pod uzupełnienia; 2. uzupełnień na powierzchni 0.24 ha powyższej działki, polegających na wprowadzeniu w miejsce wypadów sadzonek jesionu pojedynczych sadzonek modrzewia, uzupełnienia modrzewiem w więźbie 2.6 x 2,0 metra oraz świerkiem w więźbie 1.3 x 2.5 metra grup i kęp, w których buk wypadł całkowicie; zaznaczono przy tym, że do uzupełnień tych należy przeznaczyć 300 sztuk świerka oraz 280 sztuk modrzewia; 3. pielęgnacji na powierzchni 0.24 ha powyższej działki gruntu, polegających na usunięciu uciążliwych chwastów, tj. trzcinnika, maliny, jeżyny itp.; 4. czyszczeń wczesnych na powierzchni 0.24 ha powyższej działki, polegających na usunięciu lub ogłowieniu zbędnych domieszek gatunków lekkonasiennych, tj. wierzby i brzozy, usunięciu przerostów i przedrostów; zaznaczono przy tym, że czynności te należy wykonywać systematycznie w miarę potrzeb prowadzonego drzewostanu; 5. czyszczeń wczesnych na powierzchni 7.50 ha powyższej działki gruntu, polegających na usunięciu lub ogłowieniu zbędnych domieszek, co dotyczyć ma także gatunków lekkonasiennych, tj. wierzby i brzozy, usunięciu przerostów i przedrostów; wskazano również właścicielowi tej nieruchomości, że czynności te należy wykonywać systematycznie w miarę potrzeb prowadzonego drzewostanu. W sentencji decyzji wskazano także, że melioracje agrotechniczne oraz uzupełnienia podlegają wykonaniu w terminie do dnia 31 października 2013 roku, związane z pielęgnacją do dnia 31 października 2015 roku, czyszczeniami wczesnymi na powierzchni 0.24 ha. w okresie od miesiąca maja 2016 roku do dnia 30 listopada 2020 roku, a na powierzchni 7.50 ha, w terminie do dnia 30 listopada 2020 roku. W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że powyższe zadania zostały skarżącemu ustalone na podstawie sporządzonej w 2010 r. przez Biuro Techniczne Leśnictwa w B. inwentaryzacji (strona 8 tego dokumentu) stanu lasów niestanowiących własności Skarbu Państwa należących do osób fizycznych, obejmującą obręb ... miasta K. G.. Organ I instancji podkreślił, że konieczność wykonania prac zawartych w inwentaryzacji lasu potwierdziła także kontrola przeprowadzona w dniu 15 września 2011 roku (w obecności skarżącego) przez pracowników Starostwa, w ramach dokonanej oceny udatności uprawy. Organ wskazał, że z opinii (z dnia 12 stycznia 2013 roku) powołanego w sprawie biegłego z zakresu gospodarki leśnej oraz innych pokrewnych specjalności wynika, że ww. inwentaryzacja stanu lasów spełnia wymogi formalne określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 20 grudnia 2005 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu sporządzenia planów urządzenia lasu, uproszczonego planu urządzenia lasu oraz inwentaryzacji stanu lasu (Dz. U. Nr 256, poz. 2151)- dalej "rozporządzenie". W wydanej opinii biegły stwierdził, że w przypadku przedmiotowej działki, brak w składzie gatunkowym, na stwierdzonym w tym miejscu siedlisku - las górki (LG), w odniesieniu do wyników jakie tam osiągnięto, jodły pospolitej nie ma żadnego znaczenia dla oceny klasyfikacyjnej tego lasu. Rozpatrując niezgodność składu gatunkowego uprawy leśnej skarżącego z typem siedliskowym lasu pod katem instrukcji branżowej jaką są "Zasady Hodowli Lasu" biegły ten również nie stwierdził, aby na etapie planowania popełniono jakiekolwiek błędy, ponieważ zasady te nie mają charakteru obligatoryjnego. Stanowią one zbiór orientacyjnych zaleceń, ramowych wytycznych i w głównej mierze są uzależnione od rzeczywistych warunków występujących na danym terenie. Biegły orzekł, że zgodnie z inną instrukcją branżową wykorzystywaną w PGL LP jaką jest "Instrukcja Urządzenia lasu" - załącznik do Zarządzenia nr 55 Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia 21 listopada 2011 roku skład gatunkowy uprawy leśnej należącej do skarżącego jest zgodny z gospodarczym typem drzewostanu (GTD), ponieważ gatunek głównym GTD na siedlisku LG las górki czyli buk jest gatunkiem panującym na tej uprawie, a jego udział różni się od wzorca określonego w przyjętym orientacyjnie składzie gatunkowym upraw nie więcej niż 20% (uprawy i młodniki pochodzące z odnowienia sztucznego). Biegły, opierając się na planie zalesienia gruntu, stwierdził, ze ilościowy udział buka na uprawie należącej do odwołującego się wynosi 55.6%, podczas gdy według wzorca określonego w przyjętym orientacyjnie składzie gatunkowym upraw zawartych w Zasadach Hodowli Lasu udział buka powinien wynosić 40%. Biegły wskazał, że różnica pomiędzy rzeczywistym udziałem buka w tej uprawie, w stosunku do teoretycznego udziału procentowego- według ZHL-wynosi 15.6% i mieści się w dopuszczalnym 20 procentowym przedziale zgodności składu gatunkowego uprawy z GTD określonym w IUL (Instrukcji Urządzenia Lasu). Biegły ocenił także, że znakomita większość zalesienia, na prowadzonej przez skarżącego uprawie, wzrasta, znajduje się w dobrym stanie zdrowotnym, wykazuje dużą żywotność, posiada właściwy kształt, w niektórych miejscach przeszła już w fazę rozwojową młodnika, co przy właściwym gospodarowaniu dobrze rokuje na przyszłość. Z materiałów tej sprawy wynika, że dokument inwentaryzacyjny lasu należącego do skarżącego powstał w tym czasie, gdy zalesienie działki nr 239 znajdowało się w trakcie jego realizacji. Biegły ocenił jednak, że prowadzona na tym gruncie uprawa leśna osiąga sukcesy. Organ wskazał, że podczas rozprawy administracyjnej w dniu 26 marca 2013 r. prowadzonej z udziałem skarżącego, biegły podtrzymał tezy sporządzonej przez siebie opinii. Organ dodał, że w związku ze składanymi przez skarżącego zastrzeżeniami, co do zgromadzonego materiału dowodowego, zwrócił się o ustosunkowanie do nich przez M. U.- autora ww. inwentaryzacji stanu lasów oraz G. L.- wykonującego na umowę zlecenie nadzór nad miejscowy mi lasami, nie stanowiącymi własności Skarbu Państwa. M.U. podał, że w opracowanym planie przyjęto dobór gatunków drzew do zalesień uwzględniający przyjęte w Polsce zasady regionalizacji przyrodniczo leśnej, determinujące zastosowanie składów gatunkowych w krainach przyrodniczo- leśnych (na podstawie kryteriów środowiskowych, uwzględniających potencjalne możliwości rozwoju lasów - w Polsce wyróżniono 8 Krain). Mając rozeznanie dotyczące krainy przyrodniczo leśnej określa się orientacyjnie skład gatunkowy uprawy leśnej. Skorzystano przy tym z tabel stosowanych w Lasach Państwowych, pozwalających na dobór ramowych składów gatunkowych zakładanych upraw leśnych w zależności od krainy przyrodniczo leśnej oraz potencjalnego typu siedliskowego lasu. Z tabel tych odczytano: Kraina przyrodniczo leśna V-VIII, skład gatunkowy uprawy: Bk., Jd., Db., Md, KI, Lp i in.. Potencjalny typ siedliskowy lasu: Las Świeży (Lśw) dla wariantu górskiego LG (las górski). Na działce nr 239 założono uprawę o składzie 5Bk, 2So, 1 Md, 1 Db, 1 J, co odpowiada - LG (las górski). Ponadto posiłkowano się oznaczeniem siedlisk dla działek leśnych (oddziałów) leśnictwa K. znajdujących się w sąsiedztwie działki nr ..... Odnoszą się do zastrzeżeń, G. L.w piśmie z dnia 5 marca 2013 r. stwierdził, że rosnący w granicach działki nr ... świerk jest gatunkiem domieszkowym. Występuje w uprawie pojedynczo i grupowo, nie jest możliwe określenie jego powierzchni. Podał, że opis taksacyjny lasu zawarty w inwentaryzacji stanu lasu według stanu na dzień 1 grudnia 2010 roku również nie zawiera informacji dotyczącej procentowego udziału świerka na działce nr .... W piśmie tym wymieniony stwierdził również, że las na tej działce o powierzchni 7.74 ha spełnia minimum ustawowe i w rozumieniu prawa jest lasem. Natomiast w ramach ustosunkowania się do zgłaszanych przez skarżącego uwag Nadleśnictwo K.w skierowanym do Starostwa piśmie wskazało, że plan zalesienia dla działki nr ...obręb ... K. opracowany został na podstawie kilku obowiązujących w PGL Lasy Państwowe w 2003 roku instrukcji, zasad, planów i opracowań, tj. Instrukcji Urządzenia Lasu z 2003 roku, Zasad Hodowli Lasu z 2002 roku, Planu urządzenia gospodarstwa leśnego dla Nadleśnictwa K. na lata 1999-2008, opracowania "Zalesienie terenów porolnych" z 1999 roku, a także posiadanej przez pracowników Nadleśnictwa wiedzy fachowej, nabytego doświadczenia i wieloletniej praktyki. Wskazało, że opisane w wymienionych dokumentach dane dotyczące zalesień gruntów porolnych, podane zarówno w formie opisowej, jak i tabelarycznej, nie mają charakteru obligatoryjnego. Mają one jedynie charakter zaleceń, orientacyjnych lub ramowych wytycznych i w głównej mierze są uzależnione od warunków terenowych. Dodatkowo zaznaczono, że grunty w zasięgu terytorialnym Nadleśnictwa K. znajdują się w strefie zagrożenia przez emisje przemysłowe. W przytoczonym piśmie Nadleśnictwo wskazało także, że plan zalesienia lasu w latach 2002-2003, w tym również dla działki nr ..., poprzedzony został oględzinami tego terenu oraz analizą jego aktualnej klasyfikacji ewidencyjnej. W odwołaniu skarżący zarzucił, iż powyższa decyzja wydana została z naruszeniem następujących przepisów: 1. art. 19 ust. 3 ustawy o lasach oraz § 9 ust. 1 rozporządzenia poprzez oparcie jej na spreparowanej inwentaryzacji stanu lasu niezgodnej ze stanem faktycznym (a jedynie formalnie odpowiadającej wymogom tego rozporządzenia), co dotyczy niewłaściwego określenia typu siedliskowego lasu (tsl), niewłaściwego określenia typu gospodarczego drzewostanu- gatunków głównych oraz stanu gatunkowego uprawy, skutkującego niezgodnością stanu gatunkowego tej uprawy z gospodarczym typem drzewostanu i koniecznością jego przebudowy; 2. art. 7 stawy z dnia 13 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego- dla "k.p.a." (t. jedn. z 2013 r., Dz. U. poz. 267) poprzez mataczenie przez organ w sprawie, próbie prawnego zalegalizowania niezgodnego ze stanem faktycznym siedliskowego typu lasu górskiego i nie wyjaśnieniu całego stanu faktycznego tej sprawy; 3. art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu, polegającym na nieudostępnieniu mu prawdopodobnie antydatowanego pisma organu I instancji z dnia 5 listopada 2011 roku stanowiącego odpowiedź na jego uwagi do protokołu z dnia 15 września 2011 roku, 4. art. 107 k.p.a. polegającym na braku jej uzasadnienia faktycznego i braku spójności merytorycznej uzasadniania dotyczącej określenia tsl, w szczególności w zakresie przyjęcia, że prowadzona przez niego uprawa leśna stanowi las górski, jak też powoływania się przy tym na kompleksy leśne Leśnictwa K., znajdujące się w odległości kilkunastu kilometrów od prowadzonej przez niego uprawy. Skarżący stwierdził, że podejmowane przez organ działania zmierzają do przymuszenia go do podjęcia działań, służących ukryciu wadliwości zaprojektowanej na jego gruncie uprawy leśnej, wymagającej w rzeczywistości znacznej przebudowy. W uszczegółowieniu zarzutów odwoławczych skarżący podał, że wydana przez organ I instancji decyzja, w części nakładającej obowiązek usunięcia przerostów i przedrostów zmierza do ukrycia niepowodzeń w zakresie niewłaściwego doboru drzewostanu, w tym w szczególności buka, który był cyklicznie dosadzany oraz jesiona, który nie został zaprojektowany na gruncie podmokłym. W nawiązaniu do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego skarżący wskazał, że w toku przeprowadzonej w dniu 15 września 2011 roku czynności oceny stanu należącego do niego lasu złożył uwagi dotyczące określonego przez organ stopnia przydatności hodowlanej uprawy jesionu i buka. Do wniesionych uwag organ I instancji nie odniósł się zarówno w toku przeprowadzonego postępowania, jak i kończącej go decyzji administracyjnej. Wskazał także, że z udostępnionego mu tekstu inwentaryzacji stanu lasu w części dotyczącej miasta K. wynika, że na działce nr 239 zinwentaryzowano las górski LG, co jest niezgodne ze stanem faktycznym, niezgodne z Zasadami Hodowli Lasu wprowadzonymi do stosowania na mocy przepisu art. 33 ustawy o lasach, określonymi w Tabeli 1 siedliskowych lasów w poszczególnych krainach i dzielnicach przyrodniczo leśnych, w krainie VII S. las górski LG składa się z gatunków głównych świerk (Św.) jodła (Jd.) buk (Bk.) o orientacyjnym składzie gatunkowym Bk 40%, Jd 30%. Św 20%. Md i in. 10%. Uprawa na działce nr 239 w Kamiennej Górze nie posiada w składzie gatunkowym jodły. Na etapie zalesienia zmniejszono powierzchnię zalesienia jesionem, co ostatecznie skutkowało następującym składem gatunkowym i ilościowym drzewostanu na zalesionej działce: Md na powierzchni 0.9 ha 11,62% uprawy, So na powierzchni 1,3 ha 16.78% uprawy, Bk na powierzchni 4.0 ha. 51.63 % uprawy, Db na powierzchni 1,0 ha 12.91% uprawy oraz Js 0.547 ha 7.06% uprawy. Odwołujący się wskazał, że bezspornym faktem jest, że na terenie całego Powiatu K. zarówno lasy prywatne, jak i Skarbu Państwa, znajdują się w całości w strefie ekologicznego zagrożenia przez emisje przemysłowe. Dodał, że potwierdzające to informacje znajdują się na stronie internetowej Nadleśnictwa K. oraz Starostwa Powiatowego w dokumencie stanowiącym Program Ochrony Środowiska dla Powiatu K.. W związku z powyższym obowiązujące od 2003 roku przepisy branżowe- Zasady Hodowli Lasu, na które w toku postępowania powołał się biegły, autor inwentaryzacji, Nadleśniczy Nadleśnictwa K. oraz wydający decyzję organ, określały w tabeli 11a ramowe składy gatunków i krzewów do zalesień gruntów porolnych w warunkach ekologicznego zagrożenia przez emisje przemysłowe. Dla warunków górskich - średniego położenia górskiego (Mezoregion Gór K.) odpowiadających lokalizacji należącego do niego gruntu, określono typy siedliskowe lasów: bór mieszany górski BMG i las mieszany górski LMG. Typy te mają odzwierciedlenie w trzech najbliższych kompleksach lasów, oddalonych o około 500 m od jego działki, a mianowicie na działce nr 158, na której występuje uprawa leśna o typie LMG, lesie komunalnym przy ulicy W.- oznaczonym symbolem BMG oraz w K., na G , oznaczonej symbolem BMG częściowo przechodzącym w LMG. Skarżący dodał, że kompleks leśny, położony na działce nr ..., obręb ... K. sklasyfikowany jako LMG ma porównywalne położenie w terenie tzn. na zboczu góry o porównywalnym nachyleniu, charakteryzuje się porównywalnymi warunkami klimatycznymi i glebowymi. Skarżący wskazał, że wydający decyzję organ aprobuje nieprawidłowy, niezgodny ze stanem faktycznym, skład gatunkowy prowadzonej przez niego uprawy leśnej, jako LG, w którym skład gatunku buka (przerosty, przedrosty, brak wymaganego zwarcia, powierzchnie uprawy przepadłej i około 15-20% powierzchni uprawy buka, na której gatunek ten rośnie prawidłowo na jednakowym pułapie (w zwarciu) stanowiącego na uprawie ponad 50% świadczy o niewłaściwym doborze stanowiska dla tego gatunku. Zdaniem skarżącego na etapie projektowania uprawy, z uwagi na brak obowiązku określenia kategorii uprawy tsl., zaprojektowano śmietnisko, zawierające ponad 50% buka, w większości na nieodpowiednim dla tego gatunku stanowisku oraz zainfekowanego grzybicznie jesiona. Nie zaprojektowano i zaplanowano przedplonu dla późniejszego wprowadzenia jodły, nie wprowadzono również świerka pod kątem LG, który występuje na wszystkich siedliskach leśnych miasta i gminy K.. Odwołujący się zwrócił ponadto uwagę na fakt, że przyjęcie gospodarczego typu drzewostanu winno opierać się na przeprowadzonych badaniach siedliskowych, wynikających z tabeli 11a Zasad Hodowli Lasów. Wskazał także, że przy opracowaniu planu zalesienia jego uprawy leśnej Nadleśnictwo K. naruszyło § 92 Zasad, poprzez niewłaściwe określenie gospodarczych typów drzewostanu, w części określającej składy gatunkowe uprawy i pożądaną postać drzewostanu dojrzałego. Ponadto naruszono § 99 ust. 3 tych Zasad, ponieważ uprawa na tej działce (LMG lub BMG) z uwagi na niekorzystne warunki przyrodnicze, nie wymagała zalesienia gatunkami przedplonowymi. W dniu 2 października 2013 roku odbyła się przed organem II instancji rozprawa administracyjna z udziałem M.U. i skarżącego. W piśmie z dnia 7 października 2013 r. skarżący ustosunkowując się do złożonych w jej trakcie zeznań świadka wskazał, że świadek ten zeznał nieprawdę, gdyż przed sporządzeniem tego dokumentu nie był na działce nr 239 obręb w celu dokonania jej lustracji. Na potwierdzenie tego skarżący wskazał, że w odpowiedzi na pytanie Kolegium dotyczące gatunków drzew stwierdzonych na uprawie, świadek ten wymienił wszystkie ujęte w planie zalesienia gruntu rolnego, włącznie z czereśnią ptasią, która została nasadzona w ilości raptem 25 sztuk, natomiast nie wymienił świerka, który nie był ujęty w tym planie, natomiast został przez niego wprowadzony na grunt w ilości 3500 sztuk, na powierzchni nasadzonej sosny. Skarżący stwierdził także, że inwentaryzacja określająca siedliskowy typ lasu jako las górski LG została spreparowana z uwagi na wprowadzenie na nieruchomość dużej ilości drzewostanu buka, czego efektem są występujące w dużej ilości przedrosty, luki oraz przerzedzenia. Nie jest to wbrew twierdzeniu skarżącego proces naturalny tylko efekt nasadzenia buka na niewłaściwej glebie, co potwierdza fakt, że na powierzchni około 15% tego gatunku buk rośnie w sposób idealny, wręcz książkowy, czyli na jednakowym pułapie stanowiącym najwyższy drzewostan tego gatunku, w wymaganym pełnym zwarciu, bez luk, przerzedzeń i przedrostów. Dodał, że świadek nie określił właściwego typu siedliskowego lasu na podstawie regionalizacji przyrodniczo leśnej i na podstawie kryteriów środowiskowych, a w szczególności ekologicznego zagrożenia przez emisje przemysłowe (tabela 11A Zasad Hodowli Lasu). Skarżący wskazał także, że świadek potwierdził niezgodność składu gatunkowego uprawy z GTD na etapie założenia uprawy, skutkującą koniecznością przebudowy drzewostanu (niezgodność sumy udziałów gatunków buka, jodły i świerka GTD w odniesieniu do wzorca przyjętego, jako lasu górskiego LG) w rozmiarze większym niż 40%, czyli powoduje konieczność ponownego założenia uprawy leśnej. Zdaniem skarżącego wbrew twierdzeniom przesłuchanego świadka, prowadzona przez niego uprawa nie ma charakteru uprawy przedplonowej, gdyż nie wprowadzono przedplonu, którymi zgodnie z obowiązującymi przepisami ZHL są drzewa gatunków jawor (Jw.) i lipa (Lp.) niewystępujące na tej nieruchomości. Skarżący stwierdził także, że nałożony w dokumencie inwentaryzacyjnym obowiązek wykonania uzupełnień jest nieprawidłowy w sytuacji potwierdzonej przez świadka konieczności przebudowy drzewostanu i jest niezgodny z przepisami branżowymi ZHL, Instrukcją Urządzenia Lasu oraz przepisami ustawy o lasach. Określony w zaskarżonej decyzji Starosty obowiązek dokonania uzupełnień świerkiem i modrzewiem luk w uprawie buka świadczy, zdaniem skarżącego, o niewłaściwym doborze stanowiska, czyli wprowadzeniu buka na niewłaściwe stanowisko, skutkiem czego jest przepadek uprawy na stanowisku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. decyzją z dnia ...., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchyliło zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania zadań z zakresu melioracji agrotechnicznych i uzupełnień na powierzchni 0, 24 ha ustalając, że zadania te podlegają wykonaniu w terminie do 30 kwietnia 2014 r., a w pozostałym zakresie – uznając, że decyzja organu I instancji jest prawidłowa- utrzymało ją w mocy. Kolegium wskazało, że nie przesądza o nieprawdziwości treści inwentaryzacji to, że w dacie realizowanej lustracji terenowej nie została przez M. U. stwierdzona obecność świerka na prowadzonej przez skarżącego uprawie, gdyż okoliczność licznych nasadzeń tego gatunku drzewa przez skarżącego nie znajduje potwierdzenia w przywołanych przez niego dokumentach. Jedynie w dokumencie, sporządzonym w związku z oceną udatności tej uprawy, a mianowicie protokole z lustracji z dnia 23 września 2005 r., pojawia się wzmianka, sugerująca wykonanie na tym gruncie "poprawek ze świerka w ilości 200 sztuk". Z zawartego tamże stwierdzenia nie wynika, że w tym czasie, jak i później, gatunek ten na tej uprawie był wprowadzony. Nie pojawia się on w kolejnych protokołach z tej oceny, sporządzonych w dniach: 15 października 2008 roku i 22 października 2008 roku. W zmianka o konieczności wykonania uzupełnień na tym gruncie świerkiem w ilości 300 sztuk pojawia się w protokole z udatności sporządzony w dniu 15 września 2011 r., a zatem w tym czasie, gdy dokument inwentaryzacyjny został już przez świadka sporządzony, odzwierciedlając stan uprzedni. W skardze na powyższą decyzję skarżący, wnosząc o uchylenie wydanych w sprawie decyzji, zarzucił: 1. naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 19 ust. 3 i art. 13 ust. 1 pkt 4 ustawy o lasach poprzez nie uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i nie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji z nałożeniem obowiązku prawidłowego określenia zadań oraz przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego dotyczącego spreparowanej inwentaryzacji stanu lasu i potwierdzenia nieprawdy w opinii i złożonych zeznaniach przez powołanego przez organ pierwszej instancji biegłego, na których to dowodach oparto uzasadnienie zaskarżonej decyzji 2. oparcie zaskarżonej decyzji na dowodzie z inwentaryzacji stanu lasu i uznanie go za prawidłowy i zgodny ze stanem faktycznym, pomimo wykazania przez skarżącego w oparciu o zeznania autora inwentaryzacji stanu lasu (dowód: pismo skarżącego z dnia 7 października 2013 r.), że nie był on na nieruchomości odnośnie której opracował dokument inwentaryzacyjny, jak również pomimo wykazania, że określony w tym dokumencie zakres zadań jest sprzeczny z art. 13 ust. 1 pkt 4 ustawy o lasach, w związku z potwierdzona przez autora inwentaryzacji niezgodnością składu gatunkowego uprawy z gospodarczym typem drzewostanu GTD na etapie zakładania uprawy, co skutkuje w myśl obecnych przepisów niezgodnością z typem drzewostanu TD (ponad 60 % niezgodności składu gatunkowego uprawy z TD), niemożnością zapewnienia osiągnięcia celów gospodarki leśnej w zakresie urządzenia przyjętego wzorca lasu górskiego, a w konsekwencji koniecznością przebudowy drzewostanu 3. uzasadnienie zaskarżonej decyzji w oparciu o spreparowaną opinię biegłego, w której potwierdza on nieprawdę, że na etapie projektowania uprawy nie popełniono jakichkolwiek błędów, potwierdza nieprawdę dotyczącą zgodności składu gatunkowego uprawy z gospodarczym typem drzewostanu GTD, a która służy jedynie zalegalizowaniu spreparowanej inwentaryzacji określającej skarżącemu niewłaściwe zadania skutkujące powstawaniem przerostów kwalifikujących się do usunięcia 4. chronienie Starosty K. poprzez wybiórcze dopuszczenie i uznanie dowodów w sprawie w celu ukrycia konieczności przebudowy drzewostanu uprawy w związku z błędną decyzją zalesieniową Starosty, skutkującą niemożnością zapewnienia osiągnięcia celów gospodarki leśnej (działalność w zakresie urządzania lasu górskiego LG - zgodnie z przyjętym w inwentaryzacji wzorcem), która to konieczność może skutkować roszczeniem odszkodowawczym. W odpowiedzi na skargę organ II Instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując wcześniejszą argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W ocenie Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem orzekające w sprawie organy w sposób wszechstronny i wnikliwy przeprowadziły postępowanie administracyjne (m.in. zwracając się o wydanie przez biegłego opinii, przeprowadzając rozprawy administracyjne itd.), prawidłowo rozstrzygnęły analizowaną sprawę i wydały należycie umotywowane decyzje. Właściciele lasów – zgodnie z art. 13 ust.1 ustawy o lasach- są obowiązani do trwałego utrzymywania lasów i zapewnienia ciągłości ich użytkowania, a w szczególności do: 1) zachowania w lasach roślinności leśnej (upraw leśnych) oraz naturalnych bagien i torfowisk; 2) ponownego wprowadzania roślinności leśnej (upraw leśnych) w lasach w okresie do 5 lat od usunięcia drzewostanu; 3) pielęgnowania i ochrony lasu, w tym również ochrony przeciwpożarowej; 4) przebudowy drzewostanu, który nie zapewnia osiągnięcia celów gospodarki leśnej, zawartych w planie urządzenia lasu, uproszczonym planie urządzenia lasu lub decyzji, o której mowa w art. 19 ust. 3. W celu zapewnienia powszechnej ochrony lasów właściciele lasów są obowiązani do kształtowania równowagi w ekosystemach leśnych, podnoszenia naturalnej odporności drzewostanów, a w szczególności do: 1) wykonywania zabiegów profilaktycznych i ochronnych zapobiegających powstawaniu i rozprzestrzenianiu się pożarów; 2) zapobiegania, wykrywania i zwalczania nadmiernie pojawiających i rozprzestrzeniających się organizmów szkodliwych; 3) ochrony gleby i wód leśnych (art. 9 ust.1 ustawy o lasach). Nadzór nad gospodarką leśną w lasach nie stanowiących własności Skarbu Państwa sprawuje starosta. Taki nadzór można zdefiniować jako zespół oddziaływań organu administracji publicznej (starosty) na osoby fizyczne i prawne posiadające lasy, w celu wykonania ciążących na tych osobach obowiązków wynikających z ustawy o lasach. Ogólnie można stwierdzić, że przez nadzór uznaje się prawo do sprawowania kontroli nad czyjąś działalnością, połączone z uprawnieniem do merytorycznego korygowania tych czynności. Przy takim założeniu nadzór nad gospodarką leśną polega na: • lustracji, kontroli, opiniowaniu, a także doradztwie, • wydawaniu decyzji administracyjnych, • kontroli wykonania decyzji. Zasadniczo wydawanie decyzji administracyjnych i kontrola ich wykonania należą do podstawowych form nadzoru. Służby nadzorujące gospodarkę leśną w lasach niepaństwowych powinny służyć właścicielom lasów doradztwem, zarówno z zakresu prowadzenia gospodarki leśnej, jak również ich praw i obowiązków. Organy nadzorcze w leśnictwie mają nie tylko upoważnienie do obserwacji poczynań właścicieli lasów oraz wkraczania w sytuacjach zagrożenia i sytuacjach konfliktowych, ale również umocowanie do podejmowania szczególnych środków wskazanych w ustawie o lasach. Dobrze sprawowany nadzór przekłada się na stosowanie przez właścicieli lasów prywatnych normy art. 7 ustawy o lasach, zawierającej wskazania prowadzenia trwale zrównoważonej gospodarki leśnej. Starosta nie może wyręczać właścicieli lasów prywatnych w wykonywaniu przypisanych im obowiązków. Starosta może inspirować do działania i korygować działania właścicieli lasów za pomocą wielu zinstytucjonalizowanych działań. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi art.19 ust.3 ustawy o lasach, zgodnie z którym dla lasów rozdrobnionych o powierzchni do 10 ha, niestanowiących własności Skarbu Państwa, zadania z zakresu gospodarki leśnej określa decyzja starosty wydana na podstawie inwentaryzacji stanu lasów. Powołany w sprawie biegły z zakresu gospodarki leśnej oraz innych pokrewnych specjalności stwierdził, że sporządzona na potrzeby niniejszej sprawy inwentaryzacja stanu lasu spełniała wymogi formalne określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 20 grudnia 2005 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu sporządzenia planów urządzenia lasu, uproszczonego planu urządzenia lasu oraz inwentaryzacji stanu lasu. Skarżący nie przedstawił wiarygodnych dowodów, które skutecznie zakwestionowałyby prawidłowość sporządzonej inwentaryzacji. Wywód skarżącego stwierdzający, iż osoba sporządzająca inwentaryzacje nie dokonała oględzin jego działki nr ..., bowiem w inwentaryzacji nie uwzględniła faktu nasadzenia przez niego świerka w ilości 3500 sztuk jest nietrafny, gdyż osoba sporządzająca inwentaryzacje w toku postępowania zapewniła, iż takich oględzin w terenie dokonała, a sam skarżący nie wykazał, aby taka ilość świerka (stanowiącego uzupełnienie wypadów sosny) przed sporządzeniem inwentaryzacji na ww. nieruchomości się znajdowała. Inwentaryzacja stanu lasu została sporządzana na zlecenie i koszt Starosty. Oznacza to, że w istocie w toku przedmiotowego postępowania nie został przeprowadzony dowód z oględzin terenu w rozumieniu art. 85 k.p.a., lecz dowód z opinii biegłego w rozumieniu art. 84 k.p.a. Wizja lokalna przeprowadzona przez biegłego na terenie nie miała charakteru dowodu w sprawie. Stanowiła bowiem jedynie jedną z czynności biegłego, poprzedzających sporządzenie inwentaryzacji stanu lasu. Tym samym dowodem w sprawie była wyłącznie inwentaryzacja stanu lasu, przy sporządzaniu której, o ile biegły nie potrzebuje informacji od stron, obecność tych ostatnich nie jest konieczna. Podkreślić należy, że hodowla lasu jest procesem dynamicznym, wieloletnim, wymagającym ciągłej kontroli i dostosowywania jej do zmieniających się warunków. Jak zostało to wyżej wskazane istotną rolę w nadzorze nad gospodarką leśną w lasach nie stanowiących własności Skarbu Państwa sprawuje starosta. Zobowiązny jest on do czuwania nad tym by prowadzona hodowla lasu spełniała cele określone w ustawie o lasach. Ma on uprawnienie a zarazem obowiązek do korygowania stwierdzonych (np. w toku przeprowadzonej inwentaryzacji stanu lasu) nieprawidłowości w hodowli. Może nawet nakazać przebudowę drzewostanu, który nie zapewnia osiągnięcia celów gospodarki leśnej. Kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, do czego ograniczają się kompetencje Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie wykazała, by zaskarżona decyzja jak i decyzja ją poprzedzająca wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa, o którym stanowi przepis art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- zwanej dalej p.p.s.a. (t. jedn. z 2012 r. Dz. U. poz. 270 ze zm.). Z tych względów i na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. [pic][pic][pic][pic][pic][pic]

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło