II SA/Wr 28/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz – Kremis (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Biłous po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 marca 2019 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia występujących nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego budynku I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. na rzecz strony skarżącej kwotę 500 zł (słownie: pięćset zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi jest decyzja D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: DWINB, organ odwoławczy, organ II instancji) nr [...] z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W. (dalej: PINB, organ I instancji) nr [...] z dnia [...] w sprawie nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego budynku przy ul. L. we W. Na podstawie powziętych informacji w zakresie nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego obiektu budowlanego przy ul. L. we W. organ I instancji po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie stanu technicznego obiektu. W toku postępowania dowodowego PINB stwierdził wystąpienie licznych nieprawidłowości w utrzymaniu przedmiotowego obiektu, tj.: pęknięcia, odparzenia i ubytki tynków ścian zewnętrznych budynku, ubytki spoinowania oraz luźne cegły na fragmentach ścian zewnętrznych (zwłaszcza w narożniku południowo-zachodnim w przyziemiu budynku), spękania i ubytki spoinowania, brak czap kominowych w obrębie kominów w części ponad dachem, skorodowana rura spustowa orynnowania budynku, uszkodzony narożnik zadaszenia nad wejściem oraz skorodowane obróbki blacharskie zadaszenia, znaczne zużycie techniczne niektórych okienek piwnicznych, okien na klatce schodowej i na poddaszu oraz drzwi wejściowych do budynku (w tym m. in. ubytki przeszklenia, niesprawne okucia, korozja drewna), luźne cegły w węgarku okiennym na klatce schodowej w parterze, skorodowana obudowa zaworu głównego instalacji gazowej - kurka gazowego - na elewacji budynku, brak tynków w parterze klatki schodowej, natomiast w obrębie pierwszego piętra łuszczące się, spękane powłoki malarskie klatki schodowej (na ścianie pod lukarną klatki schodowej widoczne ślady po zaciekach), brak działającego oświetlenia klatki schodowej oraz pomieszczeń piwnicznych, w piwnicach nieoznakowana instalacja gazowa, widoczne miejscowe uszkodzenia stropu piwnic związane z nieuszczelnionymi przebiciami w miejscach przejścia pionów instalacyjnych przez strop, brak wentylacji pomieszczenia pod schodami (znajdującego się w obrębie pomieszczeń piwnicznych), w którym zlokalizowane są zawory główne instalacji wodociągowej, zawilgocenia i porażenie korozją biologiczną elementów konstrukcyjnych dachu (miejscowo skorodowane belki podwalinowe) oraz korozja biologiczna i ubytki deskowania podłogi poddasza, zacieki i spękania w obrębie tynkowania kominów w przestrzeni strychu, nieszczelne poszycie dachowe (ubytki i uszkodzenia dachówek, wysunięte i luźne dachówki, których fragmenty zalegają na płotkach śniegowych), pęknięcia przebiegające skośnie i pionowo w płaszczyźnie ściany poddasza dzielącej dwa budynki w przestrzeni strychowej, skażenie grzybem w obrębie podłogi w pomieszczeniu kuchni lokalu nr 2 z kuchenką gazową, a także brak wentylacji grawitacyjnej tego pomieszczenia, brak kratki nawiewnej w drzwiach łazienki w lokalu nr 2, w którym znajduje się kocioł gazowy z zamkniętą komorą spalania. Na podstawie przeprowadzonych oględzin, podczas których wyjaśnienia złożyli współwłaściciele: M. B. (dalej również jako: skarżący) oraz K. i H. H. (dalej również jako: uczestnicy postępowania), a także przedłożonych przez nich dokumentów: książki obiektu budowlanego oraz protokołu z okresowej kontroli stanu technicznego i przydatności do użytkowania całego obiektu przy ul. L. we W., opracowania mgr inż. A. K. z dnia 20 maja 2015 r. pod nazwą "Protokół z okresowej kontroli polegającej na sprawdzeniu stanu technicznej sprawności i przydatności budynku do użytkowania przeprowadzanej co najmniej raz w roku" PINB uznał, iż budynek mieszkalny przy ul. L. we W. znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym oraz może stwarzać zagrożenie dla życia, zdrowia, bezpieczeństwa mienia. Organ I instancji nakazał właścicielom budynku przeprowadzenie kontroli obiektu w trybie art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r. poz. 1202 z późn. zm.) oraz sporządzenie i przedłożenie ekspertyzy technicznej obejmującej stan techniczny budynku. Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem PINB H. H. wniósł odwołanie od decyzji PINB. Po rozpatrzeniu odwołania DWINB decyzją nr [...] z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego, współwłaściciele przedłożyli szereg dokumentów dotyczących stanu technicznego budynku, w tym m. in. opracowanie mgr inż. R. D. pod nazwą Ekspertyza Techniczna Stanu Technicznego budynku przy ul. M. we W. oraz wyniki badań i pomiarów instalacji elektrycznej, Ekspertyza techniczna lokalu mieszkalnego nr 1 opracowana przez mgr inż. M. M., protokół z okresowej (rocznej) kontroli budynku (z pominięciem instalacji) opracowany przez mgr inż. M. M., protokół z okresowej (pięcioletniej) kontroli budynku opracowany przez mgr inż. M. M., "Opinię na okoliczność ustalenia czy w budynku przy ul. L. we W. uzasadnione jest z uwagi na stan techniczny budynku wykonanie remontu dachu klatki schodowej, elewacji wraz z dociepleniem oraz pokrycia dachu wraz z określeniem kosztów takich prac", autorstwa dr inż. M. L., protokół kominiarski, protokół szczelności wewnętrznej instalacji gazowej i urządzeń gazowych z dnia 04.02.2016 r. wykonany przez M. S., protokół kominiarski nr [...] z dnia 15.04.2016r. oraz opinię kominiarską [...] T. C., protokoły pomiarów i sprawdzeń instalacji elektrycznej autorstwa A. Z. W trakcie kontroli ustalono, iż w stosunku do ostatnich oględzin z dnia 11 maja 2015 r., stan budynku uległ zmianie. Zebrany w sprawie materiał dowodowy spowodował, że PINB decyzją nr [...] z [...] rozstrzygającą w części sprawę nakazał współwłaścicielom nieruchomości objętej przedmiotem postępowania usunięcie w wyznaczonym terminie występujących nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu, poprzez wykonanie robót remontowych określonych w sentencji decyzji. Ponadto po uzupełnieniu zebranego w sprawie materiału dowodowego o rozprawę administracyjną połączoną z przesłuchaniem w charakterze świadków autorów przedłożonych ekspertyz i opinii technicznych - PINB decyzją nr [...] z [...] nakazał usunięcie pozostałych nieprawidłowości w stanie technicznym budynku przy ul. L. we W. Obie zostały zaskarżone przez M. B. i zostały utrzymane w mocy przez DWINB decyzjami nr [...] z dnia [...] (w zakresie decyzji PINB nr [...] z [...]) oraz nr [...] z dnia [...] (w zakresie decyzji PINB nr [...] z [...]). Następnie decyzje organów obu instancji zostały uchylone wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 21.06.2017 r. sygn. akt II SA/Wr 841/16 (decyzja DWINB nr [...] z dnia [...] i decyzja PINB nr [...] z dnia [...] oraz sygn. akt II SA/Wr 842/16 (decyzja DWINB nr [...] z dnia [...] i decyzja PINB nr [...] z dnia [...]). Organ I instancji rozpoznając ponownie sprawę, celem uzupełnienia zebranego materiału dowodowego podjął działania zmierzające do ustalenia aktualnego stanu faktycznego w sprawie utrzymania obiektu budowlanego przy ul. L. we W. K. i H. H. przedłożyli do akt sprawy m.in. pozwolenia konserwatorskie oraz projekty budowlane dotyczące remontu elewacji wraz z ociepleniem oraz remontu dachu, kominów, ściany szczytowej i wymiany podłogi na strychu w budynku mieszkalnym dwulokalowym w zabudowie szeregowej przy ul. L. we W.; postanowienie Sądu Rejonowego dla [...] I Wydział Cywilny z 19.01.2017 r., rozstrzygające w przedmiocie czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu rzeczy wspólnej oraz oświadczenie mgr inż. M. M. dotyczące wykonanych w ostatnim czasie (po wydaniu rozstrzygnięć organów nadzoru budowlanego) robót remontowych w obiekcie objętych postępowaniem wraz z uprawnieniami budowlanymi i zaświadczeniem o przynależności do DOIIB. Organ I instancji ustalił, że stan faktyczny w zakresie utrzymania obiektu objętego przedmiotem postępowania uległ zmianie, a K. i H. H. wykonali znaczną część robót remontowych stanowiących przedmiot nakazów zawartych w rozstrzygnięciach organów nadzoru budowlanego, które następnie po przeprowadzonej kontroli sądowej zostały uchylone przez WSA we Wrocławiu. Dodatkowo w ramach prowadzonych robót remontowych M. B. na własny koszt wykonał prace na poddaszu związane z nałożeniem na deski podłogowe (z uwagi na ich zły stan techniczny) - płyt OSB. Ponadto w zatwierdzonym decyzją Prezydenta W. nr [...] z [...] projekcie budowlanym obejmującym swym zakresem m.in. remont podłogi na strychu wskazano, iż rozwiązanie polegające na położeniu nowej podłogi z płyt OSB na deskach porażonych przez korozję biologiczną w stopniu III (do miejscowego rozpadu elementu), jest sprzeczne z podstawowymi zasadami wykonania podłóg i elementarnymi zasadami bezpieczeństwa oraz wiedzy technicznej. Nową podłogę wykonano bez niezbędnej wentylacji zapewniającej cyrkulację powietrza (styk płyt OSB uszczelniono pianką). Brak wentylacji stwarza idealne warunki do rozwoju procesów korozji biologicznej drewna. W ocenie autora części konstrukcyjnej ww. projektu budowlanego mgr inż. Tomasza Wojtaś wykonanie nowej posadzki poddasza z płyt OSB na porażonych przez korozję biologiczną i zmurszałych deskach drewnianych jest rozwiązaniem absolutnie niedopuszczalnym i bezpośrednio zagrażającym bezpieczeństwu. W dniu 4 czerwca 2018 r. PINB wydał decyzję nr [...], którą na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego nakazał skarżącemu oraz uczestnikom postępowania - współwłaścicielom dwulokalowego, jednorodzinnego budynku mieszkalnego w zabudowie szeregowej przy ul. L. we W. usunięcie występujących nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu budowlanego mogących stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Od decyzji w ustawowo przewidzianym terminie odwołał się M. B. Po zapoznaniu się z odwołaniem, jego uzupełnieniem i analizie materiału dowodowego DWINB wydał decyzję z dnia [...] będącą przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy podkreślił związanie zapadłymi w sprawie wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu sygn. akt II SA/Wr 841/16 oraz II SA/Wr 842/16, w których sąd wskazał na uchybienia w decyzjach organu I i II instancji polegające na nierozważeniu wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych sprawy, jak też brak należytego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz oceny zgromadzonych w sprawie dowodów. Ponadto stwierdzono, że nieprawidłowo zostały określone obowiązki, a organy nie wyjaśniły kwestii związanej z realizacją obowiązku wynikającego z wcześniejszych decyzji organów związanych z obowiązkiem przeprowadzenia kontroli i przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego obiektu budowlanego. Odnosząc się do kwestii obowiązku przeprowadzenia kontroli i przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego budynku przy ul. L. we W. wynikającego z decyzji PINB nr [...] z dnia [...]., którą DWINB utrzymał w mocy wydając decyzję nr [...] z dnia [...] organ odwoławczy uznał, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w szczególności przedstawione opinie i ekspertyzy stanu technicznego obiektu budowlanego jak również przeprowadzone kontrole, oględziny budynku, rozprawa administracyjna oraz projekt budowlany związany z remontem dachu, kominów, ściany szczytowej, wymiany podłogi na strychu w budynku dają pełny obraz stanu technicznego budynku przy ul. L. we W. i nie jest konieczna egzekucja obowiązku wynikającego z decyzji PINB i DWINB, w celu wydania rozstrzygnięcia w sprawie, gdyż ekspertyzy osób uprawnionych i inne dowody w całości wypełniły obowiązek wynikający z tych decyzji. Organ odwoławczy wymienił dowody, na których oparł się przy ocenie stanu technicznego budynku, przedłożone przez strony postępowania. Ponadto, stan faktyczny ukazujący budynek w złym stanie technicznym mogącym stwarzać zagrożenie dla ludzi i mienia potwierdza protokół z oględzin nr 287/2015 z dnia 24 marca 2015 r., protokół z kontroli nr 469/2016 z dnia 11 maja 2016 r., protokół z oględzin nr 55/2018 z dnia 18 stycznia 2018 r., które zostały przeprowadzone przez pracowników PINB posiadających odpowiednie uprawnienia budowlane. Co więcej, projekt budowlany dotyczący "remontu dachu kominów, ściany szczytowej i wymiany podłogi na strychu w budynku mieszkalnym, dwulokalowym w zabudowie szeregowej przy ul. L. we W." sporządzony przez mgr inż. arch. M. D. i mgr inż. T. W. potwierdza, m. in., że poddasze budynku (jego elementy) znajdują się w złym stanie technicznym w szczególności podwaliny drewniane pod słupami, łaty pokrycia dachowego powodujące pofalowanie i nieszczelności pokrycia, kominy nad dachem (może dochodzić do odspajania fragmentów cegieł i zaprawy), podsufitki na krokwiach więźby dachowej, stolarka okienna i wyłaz. Opisany projekt budowlany został zatwierdzony decyzją Prezydenta W. z [...] nr [...], którą jednocześnie udzielono K. i H. H. pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy na podstawie materiału dowodowego uznał, że przeprowadzone dowody jednoznacznie wskazują na nieodpowiedni stan techniczny budynku, spowodowany niewłaściwym jego użytkowaniem związanym w brakiem dokonywanych bieżących napraw i konserwacji, a stan ten przeczy zasadom wyrażonym w art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego, gdyż ujawnione porażenia biologiczne konstrukcji dachu, wilgoć w pomieszczeniach piwnicznych, zużyte pokrycie dachowe i inne nieprawidłowości wskazują, że nie spełnia on podstawowych wymogów higieny i zdrowia, bezpieczeństwa użytkowania, oszczędności energii i izolacyjności cieplnej, warunków użytkowych dotyczących odprowadzania wody opadowej. Ponadto stan konstrukcji dachu (porażenie biologiczne podwalin) w ocenie organu odwoławczego może stwarzać zagrożenie dla życia ludzi i mienia, gdyż postępująca degradacja może spowodować zawalenie się tej części dachu (więźby) gdzie znajdują się podwaliny, stan kominów ponad dachem z uwagi na brak ich przemurowania może doprowadzić do odspajania fragmentów cegieł i zaprawy, co realnie wpływa zarówno na bezpieczeństwo ludzi i mienia w pobliżu budynku, jak i wewnątrz, poprzez możliwe zablokowanie ich drożności. W konsekwencji organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji twierdząc, że wyeliminowanie nieodpowiedniego stanu technicznego budynku nastąpić może tylko poprzez: 1. naprawę uszkodzonego daszku konstrukcji żelbetowej nad wejściem do budynku wraz z wymianą zużytego technicznie poszycia i obróbek blacharskich, 2. usunięcie odspojonych i zawilgoconych tynków wewnętrznych na ścianie w poziomie piwnicy przynależnej do lokalu nr 2, oczyszczenie, osuszenie i odgrzybienie murów oraz odtworzenie wypraw tynkarskich i białkowanie ścian, 3. wymianę uszkodzonej podłogi drewnianej na poddaszu (na zawilgocone, zbutwiałe i skorodowane biologicznie deski zostały nabite płyty typu OSB), 4. wymianę wyeksploatowanego pokrycia dachowego z dachówki ceramicznej wraz z łatami, odwodnieniem dachu, rynnami i rurami spustowymi oraz obróbkami blacharskimi dachu, 5. remont lukarny prostokątnej na południowej połaci dachowej (od strony ulicy) - wymianę okien, wykonanie nowego pokrycia dachowego z blachy na deskowaniu wraz z obróbkami blacharskimi i odwodnieniem, 6. wymianę uszkodzonych (spękanych i skorodowanych biologicznie) podwalin słupów więźby dachowej wraz z naprawą (wzmocnieniem nakładkami drewnianymi) uszkodzonych elementów więźby dachowej (krokwi, płatwi, murłat), 7. remont murowanych trzonów kominowych ponad połacią dachową poprzez ich przemurowanie, otynkowanie, wykonanie czap kominowych wraz z obróbkami blacharskimi oraz ławami kominiarskimi zapewniającymi swobodny dostęp do kominów wyprowadzonych ponad połać dachową, 8. naprawę spękań i zarysowań ścian kominowych znajdujących się w części strychowej oraz ściany szczytowej poddasza, wymianę odspojonych tynków oraz białkowanie, 9. wykonanie nowych wypraw tynkarskich elewacyjnych na ścianach zewnętrznych budynku. Prawomocnym wyrokiem z dnia 11 grudnia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu sygn. akt II SA/Wr 324/18 uchylił decyzję Prezydenta W. z dnia [...] nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą K. i H. H. pozwolenia na budowę na remont dachu, kominów, ściany szczytowej i podłogi na strychu w jednorodzinnym, dwulokalowym budynku mieszkalnym w zabudowie szeregowej przy ul. L. we W. (działka nr [...], AM-[...], obręb S.) oraz utrzymującą ją w mocy decyzję Wojewody D. z dnia [...]. W uzasadnieniu wyroku sąd podkreślił, że inwestor przedłożył projekt budowlany dla inwestycji realizowanej na budynku wpisanego do rejestru zabytków. W związku z powyższym do projektu dołączono decyzję Prezydenta W. z dnia [...] nr [...], którą pozwolono na prowadzenie robót budowlanych w budynku wpisanym do rejestru zabytków m.in. w zakresie obejmującym remont dachu budynku. Wskazana decyzja stanowiła podstawę do zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę przez właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej. W sentencji tej decyzji zawarto warunek ,,Termin ważności pozwolenia: do 31-12-2017 r.". Prezydent W. decyzję nr [...] wydał w dniu [...], a zatem zmieścił się w terminie wyznaczonym pozwoleniem konserwatorskim, jednak organ odwoławczy orzekał w sytuacji, gdy pozwolenie konserwatorskie nie było już aktualne. Stwierdzona nieprawidłowość zdyskwalifikowała wydane w sprawie decyzje, bowiem nie spełniają one kryterium legalności. W skardze na decyzję DWINB nr [...] z dnia [...] M. B. zarzucił organowi odwoławczemu naruszenie przepisów postępowania, mogących mieć istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji oraz wyjaśniania zasadności przesłanek, którym organ II instancji kierował się przy wydawaniu decyzji, a także naruszenie wymogów, jakim powinno odpowiadać uzasadnienie faktyczne i prawne wydanej decyzji. Uchybienia powyższe wyrażają się w zaniechaniu powtórnego, merytorycznego rozpoznania sprawy w instancji odwoławczej oraz przedstawienia wywodów uzasadniających wydanie przez Organ II instancji decyzji o zaskarżonej treści, w tym zwłaszcza polegających na zaniechaniu rozpoznania zarzutów skarżącego odnośnie do wydania zaskarżonej decyzji PINB. Decyzja organu II instancji pozbawiona jest w tym zakresie również należytego uzasadnienia, które pozwalałoby poznać motywy przemawiające za nieuwzględnieniem omawianych zarzutów skarżącego. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji organu II instancji oraz poprzedzającej ją decyzji Organu I instancji w całości, zasądzenie od organu II instancji na rzecz skarżącego kosztów wywołanych wniesieniem skargi oraz o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji organu II instancji i poprzedzającej ją decyzji Organu I instancji do czasu prawomocnego zakończenia postępowania ze skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że organ odwoławczy zdaje się nie dostrzegać, że było kilka wersji projektu dotyczącego dachu. Zezwolenie konserwatorskie zostało wydane w oparciu o projekt z lipca 2017 r. Późniejsze wersje, na które powołują się PINB i WINB w swoich uzasadnieniach, różnią się od projektu z lipca 2017 r. nie tylko zakresem prac, ale także oceną stanu technicznego budynku. Zdaniem skarżącego organy obu instancji ignorowały fakt niepotrzebnego, samowolnego i nielegalnego zbicia elewacji pomimo kilkakrotnych kontroli i wniosków skarżącego. W ocenie skarżącego organ wydał również nakaz dotyczący osuszenia i odgrzybienia jedynie w oparciu o oględziny naoczne i bez dokonania żadnych pomiarów. Odnośnie do nakazów wymiany wyeksploatowanego pokrycia dachowego z dachówki ceramicznej wraz z łatami, odwodnieniem dachu, rynnami i rurami spustowymi oraz obróbkami blacharskimi dachu, wymiany uszkodzonych (spękanych i skorodowanych biologicznie) podwalin słupów więźby dachowej wraz z naprawą (wzmocnieniem nakładkami drewnianymi) uszkodzonych elementów więźby dachowej (krokwi, płatwi, murłat), naprawy spękań i zarysowań ścian kominowych znajdujących się w części strychowej oraz ściany szczytowej poddasza, wymianę odspojonych tynków oraz białkowanie skarżący zarzucił organom zlekceważenie wniosku o uzupełnienie kontroli technicznej z dnia 18 stycznia 2018r. W swoim wniosku prosił bowiem o konkretne ustalenia dotyczące zakresu żądanych remontów. Postanowieniem z dnia [...] tutejszy sąd odmówił skarżącemu wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wnioskiem z dnia 28 lutego 2019 r. skarżący wystąpił o wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji. Postanowieniem z dnia [...] tutejszy sąd odmówił wstrzymania wykonania decyzji PINB. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Strony złożyły jeszcze kolejne pisma w sprawie, które podtrzymują dotychczasowe ich stanowiska, przedstawione w toku postępowania sądowo-administracyjnego. Wojewódzki sąd administracyjny zważył: Skarga jest zasadna, jednakże z przyczyn innych niż w niej zawarte. Pamiętać bowiem należy, że uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi w art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2018 r. poz. 2107) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm. – dalej: p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W rozpoznawanej sprawie istotne jest także i to, że zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; dalej "P.p.s.a.") ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. W pojęciu "ocena prawna" mieści się przede wszystkim wykładnia przepisów prawa materialnego i prawa procesowego, a także sposób ich zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Może ona dotyczyć ujawnionych w postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego, w szczególności kwestii zastosowania do nich określonych regulacji prawnych. Wskazania co do dalszego postępowania zasadniczo stanowią konsekwencję oceny prawnej, określając sposób i kierunek działania przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Związanie oceną prawną jak i zawartymi w orzeczeniu wskazaniami co do dalszego postępowania powoduje, że determinują one działania organu w postępowaniu administracyjnym, podejmowane w sprawie, której dotyczy postępowanie sądowoadministracyjne, aż do czasu jej rozstrzygnięcia. Odmienna ocena materiału dowodowego stanowi natomiast prawnie niedopuszczalną polemikę z prawomocnym wyrokiem sądu (wyrok NSA z dnia 10 lutego 2017 r. sygn. akt I GSK 311/15, publ. Lex nr 2258502). Kontrola rozstrzygnięcia wydanego po ponownym rozpatrzeniu sprawy sprowadza się zatem do oceny czy organ podporządkował się wskazanym wytycznym i ocenie prawnej wyrażonej przez sąd, gdyż jest to główne kryterium poprawności nowo wydanej decyzji. Istotne jest również, że przepis art. 153 P.p.s.a. ma charakter bezwzględnie wiążący co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd orzekając ponownie w tej samej sprawie nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Istotą zasady "związania oceną prawną" z art. 153 P.p.s.a. jest to, że dotyczy wykładni prawa materialnego, jak i procesowego oraz braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu istotnych okoliczności stanu faktycznego. Związanie oceną prawną oznacza również, że zarówno organ jak i sąd administracyjny nie może formułować nowych ocen prawnych, które byłyby sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem. Uregulowania zawarte w art. 153 P.p.s.a. mają zapobiec sytuacji, w której określona kwestia byłaby odmiennie oceniana w kolejnych orzeczeniach sądu (NSA z dnia 25 listopada 2016 r. sygn. akt II OSK 491/15, publ. Lex nr 2199106). Powyższe uwagi mają znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, bowiem w prawomocnych wyrokach z dnia 21 czerwca 2017 r. (II SA/Wr 841 i 842/16), zapadłych w wyniku kontroli uprzednio zapadłych w sprawie orzeczeń, sąd w motywach wskazał, (między innymi) że "rozpoznając sprawę ponownie właściwy organ uwzględni wynikające z niniejszego wyroku uwagi odnoszące się do sposobu nałożenia na strony obowiązków usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości przez wyraźne określenie czynności bądź prac i robót budowlanych, które adresaci decyzji mają wykonać w celu zapewnienia zgodnego z prawem funkcjonowania obiektu. Organ będzie miał także na uwadze, że spełnienie powyższego wymogu winno nastąpić po wykazaniu - w oparciu o należycie zgromadzony materiał dowodowy i po uzyskaniu ekspertyzy technicznej do przedłożenia której strony zostały zobowiązane ostateczną decyzją - ustalonych w toku postępowaniu skonkretyzowanych nieprawidłowości i sposobu ich usunięcia. Ewentualne odstąpienie od konieczności przedłożenia ww. ekspertyzy musi być dostatecznie argumentowane okolicznościami prawnymi i faktycznymi". Zdaniem sądu, rozpoznającego sprawę obecnie, organy nie zastosowały się do wytycznych, zawartych w prawomocnych wyrokach sądu. W pierwszym rzędzie należy bowiem wskazać, że nałożone na strony obowiązki, w zakresie szczegółowości ich opisu nie wykonują w pełni uwag zawartych w uzasadnieniach, dotyczących braku precyzji w uprzednim określeniu nałożonych obowiązków. Obecnie kontrolowane decyzje o tyle są trafniejsze od poprzednich, że lektura uzasadnienia i osnowy daje możliwość precyzyjniejszego "odkodowania" nałożonego nakazu. Organy winny jednak w postępowaniach, przedmiotem których jest nałożenie obowiązku, pamiętać, że z treści takiego orzeczenia szczegółowość i klarowność obciążenia strony zobowiązanej winna ani dla tej strony, ani dla ewentualnego organu egzekucyjnego, nie stwarzać najmniejszych wątpliwości, co do narzuconych wymagań. Nadto, co równie istotne, należy pamiętać, że decyzja z dnia 9 lipca 2015 r., nr [...], wydana w trybie art. 62 ust. 3 p.b nadal posiada walor ostateczności i prawomocności, a co za tym idzie podlega wykonaniu, chyba że zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego. Dalej trzeba powiedzieć, że nie może ujść uwagi sądu, że na dzień wydawania wyroku w sprawie prawomocnym wyrokiem z dnia 11 grudnia 2018 r., w sprawie II SA/Wr 324/18 uchylił decyzję Prezydenta W. z dnia [...] nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą K. i H. H. pozwolenia na budowę na remont dachu, kominów, ściany szczytowej i podłogi na strychu w jednorodzinnym, w budynku stanowiącym współwłasność stron oraz utrzymującą ją w mocy decyzję Wojewody D. W konsekwencji motywy organu odwoławczego, że "zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w szczególności przedstawione opinie i ekspertyzy stanu technicznego obiektu budowlanego jak również przeprowadzone kontrole, oględziny budynku, rozprawa administracyjna oraz projekt budowlany związany z remontem dachu, kominów, ściany szczytowej, wymiany podłogi na strychu w budynku dają pełny obraz stanu technicznego budynku przy ul. L. we W. i nie jest konieczna egzekucja obowiązku wynikającego z decyzji PINB i DWINB, w celu wydania rozstrzygnięcia w sprawie, gdyż ekspertyzy osób uprawnionych i inne dowody w całości wypełniły obowiązek wynikający z tych decyzji" nie mogą znaleźć akceptacji w orzeczeniu sądu. Ze wskazanych względów, wobec niewyczerpania wiążących zaleceń sądu, skarżone decyzje nie mogły być pozostawione w obrocie prawnym. Jeśli chodzi o zarzuty skarżącego odnośnie do konieczności wykonania nałożonych, w trybie art. 66 obowiązków, to wypowiadanie się na ten temat, wobec wyeliminowania z obrtu prawnego zakwestionowanych decyzji (zdaniem sądu) należy uznać za przedwczesne. Ponownie rozpoznając niniejszą sprawę kompetentne organy będą bowiem obowiązane po raz kolejny rozpoznać sprawę w jej całokształcie i odnieść się do całości zgromadzonego materiału dowodowego, w tym dowodów przedstawionych przez strony. Niezastosowanie się organów do wskazówek, zawartych w przytoczonych wyrokach spowodowało, że zgromadzony materiał dowodowy nadal jest niekompletny, a te braki mogą mieć istotny wpływ na wynik sprawy (właściwe i znajdujące odzwierciedlenie w rzeczywistym stanie faktycznym budynku) określenie obowiązków. Reasumując sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 i 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270).