II SA/Wr 285/09

PostanowienieWSA we Wrocławiu2009-07-20

Skład orzekający: Ewa Orłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy małżonkowie, osiągający łączny dochód netto w wysokości ok. 3046 zł miesięcznie i posiadający wydatki związane z utrzymaniem na poziomie ok. 1715 zł miesięcznie, mogą zostać zwolnieni od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Małżonkowie, osiągający łączny dochód netto w wysokości ok. 3046 zł miesięcznie, po odliczeniu udokumentowanych wydatków na utrzymanie (ok. 1715 zł), dysponują kwotą ok. 1331 zł, która pozwala im na pokrycie kosztów sądowych w wysokości 500 zł. Ich dochód znacznie przekracza kryterium dochodowe dla dwuosobowej rodziny określone w ustawie o pomocy społecznej, co oznacza, że nie znajdują się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Małżonkowie złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wskazali, że są schorowanymi emerytami, osiągającymi łącznie ok. 3046 zł netto miesięcznie, a ich miesięczne wydatki wynoszą ok. 1715 zł. Nie posiadają oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Sąd wezwał ich do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 500 zł.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. i M. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie samowolnie rozbudowanego obiektu gospodarczego położonego w U. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący małżonkowie w odpowiedzi na wezwanie Sądu z dnia 30 czerwca 2009 r. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 500 zł złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W jego uzasadnieniu wskazali, że są małżeństwem, razem mieszkają i prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Są osobami schorowanymi, w podeszłym wieku tzn. żona ma 72 lata, a mąż 76. Żona pobiera emeryturę w wysokości 1312,49 zł brutto, tj. 1106, 37 zł netto, a mąż w wysokości 2130,93 zł brutto, tj. 1940,25 zł netto, co wynika z odcinków emerytur za czerwiec 2009 r. Wspólny dochód małżonków wynosi zatem 3046,62 zł netto (3443,42 zł brutto). Wskazali, że ich wydatki związane z utrzymaniem wynoszą: leki 300 zł, wywóz nieczystości 25 zł, opał 200 zł, gaz 50 zł, dojazdy do lekarzy 100 zł, energia elektryczna 40 zł, żywność 1000 zł. Wydatki te wynoszą łącznie około 1715 zł miesięcznie. Posiadają dom o powierzchni 109 m2 i działkę o powierzchni 0,14 m2. Nie posiadają oszczędności, papierów i przedmiotów wartościowych. Mąż przedłożył wypisy z leczenia szpitalnego w 2004 r. i 2006 r. Przepis art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( z. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) stanowi, że prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Z treści art. 245 § 3 cytowanej wyżej ustawy wynika, że zwolnienie od kosztów sądowych obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym. Natomiast art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny. Zgodnie z art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Przy rozpoznaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy należy wziąć pod uwagę wspólne dochody małżonków uzyskane ze wszystkich źródeł. Małżonkowie są obowiązani do wzajemnej pomocy, w tym również w zakresie spraw sądowych prowadzonych wspólnie lub tylko przez jednego z nich. Wniosek małżonków o zwolnienie od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż osiągają oni na bieżąco dochody z tytułu świadczeń emerytalnych w łącznej wysokości około 3046,62 zł netto miesięcznie i nie posiadają innych osób na utrzymaniu. Powyższe pozwala przyjąć, że są w stanie ponieść koszty wpisu sądowego od skargi w wysokości 500 zł i ewentualne przyszłe koszty sądowe obejmujące np. wpis od skargi kasacyjnej 250 zł, zażalenia 100 zł, które nadto wystąpią sukcesywnie, w pewnych odstępach czasu i w związku z tym nie będą stanowiły nadmiernego obciążenia finansowego dla skarżących. Wysokość wykazanych wydatków związanych z utrzymaniem wraz z wydatkami na żywność wynoszących łącznie około 1715 zł miesięcznie nie uzasadnia przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, gdyż po ich poniesieniu pozostaje małżonkom do dyspozycji kwota około 1331,62 zł, co oznacza iż są w stanie ponieść koszty sądowe. Podkreślić należy również, że dochód małżonków znacznie przekracza kwotę 702 zł stanowiącą kryterium dochodowe dla dwuosobowej rodziny określone w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2003r. o pomocy społecznej (Dz. nr 64, poz. 593 ze zm.), uprawniające do ubiegania się o świadczenia z pomocy społecznej, które przysługują m. in. osobom znajdującym się w trudniej sytuacji materialnej. Powyższe oznacza, iż skarżący nie znajdują się w takiej sytuacji. Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło