II SA/Wr 2875/00

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA deleg. Zygmunt Wiśniewski /sprawozdawca/, Mieczysław Górkiewicz, Sędzia WSA Anna Siedlecka, Asesor WSA Katarzyna Grott, Protokolant, po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi Gminy K. Z. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Starosta K. na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane /Dz.U. Nr 89, poz. 414 z późn. zm./ oraz art. 104 kpa zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę dla Związku A -Klasztor A, W. ul. S. [...] na budowę domu jednorodzinnego wraz z infrastrukturą techniczną oraz na budowę zbiornika na gaz płynny propan na działce położonej w D. na działce nr [...] obręb D. w Gminie L. K. na terenie strefy ochrony pośredniej zbiornika wody pitnej [...] w D. Od decyzji tej odwołał się Zarząd Miasta i Gminy K.Z. jako użytkownik tego zbiornika oraz jako osoba prawna zainteresowana stanem środowiska wokół tego obiektu, wnosząc o jej uchylenie jako niezgodnej z prawem. Naruszenie tego prawa dopatrzyła się skarżąca w tym, że zaskarżona decyzja narusza ustalenia decyzji Wojewody W. z dnia [...] nr [...] ustalającej strefy ochronne dla zbiornika [...] zakazującą w strefie ochrony pośredniej budowy i rozbudowy budynków mieszkalnych, gospodarczych, rekreacyjnych i innych. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Wojewoda D. na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że zasadność odwołania w części dotyczącej interpretacji w/w decyzji Wojewody W. może być rozstrzygnięta jako kwestia wstępna wyłącznie przez organ stopnia wojewódzkiego właściwy do spraw ochrony środowiska. Postępowanie w tej sprawie zawisło przed Ministrem Ochrony Środowiska, który postanowieniem Nr [...] z dnia [...] odmówił Miastu K. Z. prawa strony w toczącym się postępowaniu w rozumieniu art. 28 kpa, nie doszukując się, aby postępowanie dotyczyło jej praw lub obowiązków W tej sytuacji organ uznał to postanowienie na wiążące i orzekł jak na wstępie. W skardze na tę decyzję Gmina K. Z. wniosła o uchylenie tej decyzji, zarzucając: - naruszenie przepisów art. 107 § 3 kpa przez wadliwe uzasadnienie, - błędne powołanie się na cyt. wyżej postanowienie Ministra Środowiska, - Gmina K. Z. jest osobą prawną, której zarówno interesu prawnego jak i obowiązku dotyczy postępowanie w rozumieniu art. 28 kpa, - gmina jest bowiem użytkownikiem zbiornika [...] położonego na terenie gminy L.K., który stanowi zasób wody pitnej dla mieszkańców gminy, w którą ma gmina obowiązek zaopatrywać swoich mieszkańców, - eliminacja gminy z przedmiotowego postępowania może doprowadzić do katastrofalnych skutków dla życia i zdrowia ludzi. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Rację ma skarżąca co do tego, że uzasadnienie skarżonej decyzji nie odpowiada w pełni wymogom art. 107 § 3 kpa. Jednakże zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy /podkr. WSA/. Tymczasem w niniejszej sprawie Sąd uznał, że te uchybienia w zakresie niepełnego uzasadnienia skarżonej decyzji nie miały takiego istotnego wpływu na wynik postępowania odwoławczego, albowiem organ II instancji zasadnie umorzył to postępowanie przyjmując, że Gmina K.Z. nie jest stroną postępowania w przedmiotowej sprawie. W literaturze prawniczej przyjmuje się, że stroną w rozumieniu art. 28 kpa będzie osoba fizyczna lub prawna lub też inna jednostka organizacyjna, która na podstawie prawa obowiązującego może czy powinna uzyskać konkretne korzyści, albo też może być /powinna być/ obarczona powinnością określonego zachowania wyznaczonego nakazem lub zakazem, jednakże dopiero po skonkretyzowaniu ich w decyzji administracyjnej przez organ administracji publicznej, działający w granicach jego właściwości i kompetencji. Każda tak rozumiana strona postępowania musi być przez organ administracyjny wezwana do udziału w postępowaniu wszczętym z urzędu, jak również strona - tak rozumiana - wnosząc swoje żądanie, powoduje wszczęcie postępowania administracyjnego /J. Borkowski w Adamiak/Borkowski, KPA Komentarz, 3 wyd. Warszawa 2000, s. 206/. W orzecznictwie sądowym powszechnie przyjęto, że z treści art. 28 kpa wynika bezspornie, iż pojęcie strony wiąże się wyraźnie z interesem prawnym lub obowiązkiem wyprowadzonymi z konkretnie oznaczonego przepisu administracyjnego prawa materialnego, który może stanowić podstawę do sformułowania interesu lub obowiązku danego podmiotu. Mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dana osoba jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowana rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mającego stanowić podstawę skierowanego żądania stosownych czynności organu administracji. W takim wypadku osobie tej nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu administracyjnym /postanowienie NSA z 19.01.1996r. SA/Ł 1843/95, Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawa o NSA z orzecznictwem NSA i SN, W-wa 1998, s. 126-127. Gminie przysługuje w postępowaniu administracyjnym status strony tylko wówczas, gdy zakres rozstrzygnięcia obejmuje sferę jej interesu prawnego /wyrok NSA z 31.01.1995r. II SA 1625/94, "Wokanda" 1995r. nr 8, s. 33/. Jest niewątpliwe, że skarżąca ma interes faktyczny w sprawie i to wykazała. Nie wykazała natomiast interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa jak to przedstawiono wyżej. Nie powołała się w toku postępowania administracyjnego na żaden przepis prawa materialnego, a powołany w skardze art. 60 ustawy Prawo wodne taką podstawą interesu prawnego niewątpliwie nie jest. Nie przedstawiła nawet umowy ze Skarbem Państwa na użytkowanie zbiornika [...]. Obowiązek dostarczenia wody ludności gminy może tylko uzasadniać interes faktyczny w sprawie, który nie stanowi podstawy interesu prawnego. Zainteresowane jednostki, położone na terenie Gminy L. K. i w K. Z., zostały wymienione w rozdzielniku decyzji organu I instancji. Decyzja organu I instancji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie była skarżona przez stronę skarżącą w niniejszej sprawie. Na bazie ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że ustawa ta nie zawiera przepisów dających generalną legitymację procesową podmiotom tworzącym wspólnotę samorządową do występowania w każdym postępowaniu dotyczącym ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. W postępowaniach takich mogą występować jako strony tylko osoby /podkr. WSA/, których praw bądź obowiązków może dotyczyć decyzja wydana w tym postępowaniu /wyrok NSA z 10.12.1999r. sygn. akt IV SA 1925/97 - LEX nr 48709/. W przekonaniu Sądu pogląd ten może mieć analogiczne zastosowanie również i w przedmiotowej sprawie, która wszak dotyczy dalszego etapu inwestycji budowlanej. Z tych też względów skargę jako nietrafną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.