II SA/Wr 2876/00

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA deleg. Zygmunt Wiśniewski /sprawozdawca/, Mieczysław Górkiewicz, Sędzia WSA Anna Siedlecka, Asesor WSA Katarzyna Grott, Protokolant, po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi Gminy K. Z. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Starosta K. na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane /Dz.U. Nr 89, poz. 414 z późn. zm./ oraz art. 104 kpa zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę K. T. na budowę domu jednorodzinnego i budynku gospodarczego wraz z infrastrukturą techniczną na działce położonej w D. na działce nr [...] obręb D. w Gminie L. K. na terenie strefy ochrony pośredniej zbiornika wody pitnej [...] w D. Od decyzji tej odwołał się Zarząd Miasta i Gminy K. Z. jako użytkownik tego zbiornika oraz jako osoba prawna zainteresowana stanem środowiska wokół tego obiektu, wnosząc o jej uchylenie jako niezgodnej z prawem. Naruszenie tego prawa dopatrzyła się skarżąca w tym, że zaskarżona decyzja narusza ustalenia decyzji Wojewody W. z dnia [...] nr [...] ustalającej strefy ochronne dla zbiornika [...] zakazującą w strefie ochrony pośredniej budowy i rozbudowy budynków mieszkalnych, gospodarczych, rekreacyjnych i innych. Decyzją z dnia [...] Nr [...]Wojewoda D. na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że zasadność odwołania w części dotyczącej interpretacji w/w decyzji Wojewody W. może być rozstrzygnięta jako kwestia wstępna wyłącznie przez organ stopnia wojewódzkiego właściwy do spraw ochrony środowiska. Postępowanie w tej sprawie zawisło przed Ministrem Ochrony Środowiska, który postanowieniem Nr [...] z dnia [...] odmówił Miastu K. Z. prawa strony w toczącym się postępowaniu w rozumieniu art. 28 kpa, nie doszukując się, aby postępowanie dotyczyło jej praw lub obowiązków W tej sytuacji organ uznał to postanowienie na wiążące i orzekł jak na wstępie. W skardze na tę decyzję Gmina K. Z. wniosła o uchylenie tej decyzji, zarzucając: - naruszenie przepisów art. 107 § 3 kpa przez wadliwe uzasadnienie, - błędne powołanie się na cyt. wyżej postanowienie Ministra Środowiska, - Gmina K. Z. jest osobą prawną, której zarówno interesu prawnego jak i obowiązku dotyczy postępowanie w rozumieniu art. 28 kpa, - gmina jest bowiem użytkownikiem zbiornika [...] położonego na terenie gminy L.K., który stanowi zasób wody pitnej dla mieszkańców gminy, w którą ma gmina obowiązek zaopatrywać swoich mieszkańców, - eliminacja gminy z przedmiotowego postępowania może doprowadzić do katastrofalnych skutków dla życia i zdrowia ludzi. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Rację ma skarżąca co do tego, że uzasadnienie skarżonej decyzji nie odpowiada w pełni wymogom art. 107 § 3 kpa. Jednakże zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy /podkr. WSA/. Tymczasem w niniejszej sprawie Sąd uznał, że te uchybienia w zakresie niepełnego uzasadnienia skarżonej decyzji nie miały takiego istotnego wpływu na wynik postępowania odwoławczego, albowiem organ II instancji zasadnie umorzył to postępowanie przyjmując, że Gmina K. Z. nie jest stroną postępowania w przedmiotowej sprawie. W literaturze prawniczej przyjmuje się, że stroną w rozumieniu art. 28 kpa będzie osoba fizyczna lub prawna lub też inna jednostka organizacyjna, która na podstawie prawa obowiązującego może czy powinna uzyskać konkretne korzyści, albo też może być /powinna być/ obarczona powinnością określonego zachowania wyznaczonego nakazem lub zakazem, jednakże dopiero po skonkretyzowaniu ich w decyzji administracyjnej przez organ administracji publicznej, działający w granicach jego właściwości i kompetencji. Każda tak rozumiana strona postępowania musi być przez organ administracyjny wezwana do udziału w postępowaniu wszczętym z urzędu, jak również strona - tak rozumiana - wnosząc swoje żądanie, powoduje wszczęcie postępowania administracyjnego /J. Borkowski w Adamiak/Borkowski, KPA Komentarz, 3 wyd. Warszawa 2000, s. 206/. W orzecznictwie sądowym powszechnie przyjęto, że z treści art. 28 kpa wynika bezspornie, iż pojęcie strony wiąże się wyraźnie z interesem prawnym lub obowiązkiem wyprowadzonymi z konkretnie oznaczonego przepisu administracyjnego prawa materialnego, który może stanowić podstawę do sformułowania interesu lub obowiązku danego podmiotu. Mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dana osoba jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowana rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mającego stanowić podstawę skierowanego żądania stosownych czynności organu administracji. W takim wypadku osobie tej nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu administracyjnym /postanowienie NSA z 19.01.1996r. SA/Ł 1843/95, Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawa o NSA z orzecznictwem NSA i SN, W-wa 1998, s. 126-127. Gminie przysługuje w postępowaniu administracyjnym status strony tylko wówczas, gdy zakres rozstrzygnięcia obejmuje sferę jej interesu prawnego /wyrok NSA z 31.01.1995r. II SA 1625/94, "Wokanda" 1995r. nr 8, s. 33/. Jest niewątpliwe, że skarżąca ma interes faktyczny w sprawie i to wykazała. Nie wykazała natomiast interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa jak to przedstawiono wyżej. Nie powołała się w toku postępowania administracyjnego na żaden przepis prawa materialnego, a powołany w skardze art. 60 ustawy Prawo wodne taką podstawą interesu prawnego niewątpliwie nie jest. Nie przedstawiła nawet umowy ze Skarbem Państwa na użytkowanie zbiornika [...]. Obowiązek dostarczenia wody ludności gminy może tylko uzasadniać interes faktyczny w sprawie, który nie stanowi podstawy interesu prawnego. Zainteresowane jednostki, położone na terenie Gminy L. K. i w K. Z., zostały wymienione w rozdzielniku decyzji organu I instancji. Decyzja organu I instancji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie była skarżona przez stronę skarżącą w niniejszej sprawie. Na bazie ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że ustawa ta nie zawiera przepisów dających generalną legitymację procesową podmiotom tworzącym wspólnotę samorządową do występowania w każdym postępowaniu dotyczącym ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. W postępowaniach takich mogą występować jako strony tylko osoby /podkr. WSA/, których praw bądź obowiązków może dotyczyć decyzja wydana w tym postępowaniu /wyrok NSA z 10.12.1999r. sygn. akt IV SA 1925/97 - LEX nr 48709/. W przekonaniu Sądu pogląd ten może mieć analogiczne zastosowanie również i w przedmiotowej sprawie, która wszak dotyczy dalszego etapu inwestycji budowlanej. Z tych też względów skargę jako nietrafną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.