II SA/Wr 2876/01

Dnia 18 listopada 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: S. NSA Henryk Ożog Sędziwie: S.NSA Bogumiła Skrzypczak (sprawozdawca) S. WSA Lidia Serwiniowska Protokolant: apl. prok. Grzegorz Uciurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2004 roku sprawy ze skargi H. A. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatanckich i Osób Represjonowanych z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich ; - o d d a l a skargę. Uzasadnienie. H. A. uprawnienia kombatanckie nabył z tytułu udziału w ruchu oporu w okresie od [...]roku do dnia [...] roku i z tytułu walki o utrwalanie władzy ludowej w okresie od [...] roku do dnia [...] roku. Okres działalności w ruchu oporu dotyczył walki w formacjach partyzantki. Okres utrwalania władzy ludowej dotyczył pracy w charakterze funkcjonariusza Służby Bezpieczeństwa Publicznego, co wynika z zaświadczenia Komendy Wojewódzkiej Milicji Obywatelskiej we W. z dnia [...] roku i z dnia [...]roku (L.dz. [...]) Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] roku (Nr [...] - powołując się na art. 25 ust. 2 pkt. 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach i niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 1997 r. Nr 142 poz. 950 ze zmn.) - pozbawił H. A. uprawnień kombatanckich i wskazał, że jako funkcjonariusz Służby Bezpieczeństwa traci te uprawnienia. We wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy H. A. nie kwestionował samego faktu pracy w organach Służby Bezpieczeństwa, nie zgadzał się jednak z treścią zaświadczenia Komendy Wojewódzkiej Policji we W. z dnia [...]r. Zarzucił, że zaświadczenie to błędnie wskazuje rodzaj zajmowanych stanowisk w Służbie Bezpieczeństwa i zarzucił, że w organach tych pełnił podrzędne funkcje i nikomu nie wyrządził krzywdy. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...]roku (Nr [...]) - również powołując się na wskazane wyżej przepisy - utrzymał w mocy swoją poprzednią decyzję z dnia [...]roku. W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, że sam fakt zatrudnienia w Służbie Bezpieczeństwa nakłada na organ obowiązek pozbawienia H. A. uprawnień kombatanckich. Decyzja ta została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze H. A. zarzucił, że z organów UB zwolnił się na własną prośbę, za co był represjonowany w ramach tego stosunku służbowego. Zarzucał też, że fakt, iż w okresie służby nie awansował wskazuje na to, że nie był gorliwym funkcjonariuszem UB. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie i powoływał dotychczasowe zarzuty. Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 ze zmn.) do rozpoznania skargi wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu przed dniem 1 stycznia 2004 roku - właściwy obecnie jest Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 3 i art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) sądy administracyjne powołane zostały do badania legalności decyzji, niektórych postanowień i innych aktów organów administracyjnych. W związku z tym kontrolą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi objęta jest zgodność z prawem materialnym zaskarżonych aktów administracyjnych, a także badanie zgodności tych aktów pod względem formalnym, a więc badanie, czy w postępowaniu administracyjnym nie nastąpiło takie naruszenie przepisów o postępowaniu administracyjnym, które miało wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie organ administracyjny nie naruszył wskazanych wyżej przepisów. W szczególności w toku rozpoznawania sprawy Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych prawidłowo zastosował przepisy ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach i niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 1997 r. Nr 142 poz. 950 ze zmn.). Zgodnie z art. 25 ust. 1 tej ustawy osoby, które uzyskały uprawnienia kombatanckie na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowują te uprawnienia, z zastrzeżeniem ust. 2. Stosownie natomiast do ust. 2 tego przepisu pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby: 1) wymienione w art. 21 w ust. 2: a) w pkt. 1, 3 i 4, z zastrzeżeniem art. 21 ust. 3, b) w pkt . 2, 21, 5 i 6, jeżeli w wyniku postępowania weryfikacyjnego wykazano im czyny, o których mowa w tych przepisach, 2) które na mocy dotychczasowych przepisów uzyskały uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze "uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej" lub innych tytułów niż wymienione w art. 1 ust. 2, w art. 2 oraz w art. 4. Uprawnienia te zachowują jednak osoby, które uczestniczyły w Wojnie Domowej w Hiszpanii w latach 1936-1939 lub które uprawnienia te uzyskały z tytułów określonych w ustawie, oraz żołnierze z poboru, którzy pełnili służbę wojskową w Wojsku Polskim w okresie od 10 maja 1945 r. do 30 czerwca 1947 r. Zgodnie natomiast z regulacją zawartą w art. 21 ust. 2 pkt. 4 ustawy uprawnienia kombatanckie nie przysługują osobie, która pełniła służbę lub funkcję i była zatrudniona w strukturach Urzędów Bezpieczeństwa, Służby Bezpieczeństwa i Informacji Wojskowej, a także nadzorujących je komórkach jednostek zwierzchnich związanych ze stosowaniem represji wobec osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej. Brzmienie ostatnio wskazanego przepisu wskazuje na to, że osoba, która pracowała, czy też pełniła służbę w organach wymienionych w tym przepisie nie posiada uprawnień kombatanckich. Przepis ten nie uzależnia uprawnień kombatanckich od tego, w jakim charakterze i na jakim stanowisku dana osoba była zatrudniona, czy też wykonywała służbę. Przepis ten nie wiąże skutków przewidzianych w ustawie od tego jakie czynności osoba ta podejmowała w ramach pracy, czy służby w tych organach. Zgodnie z brzmienie tego przepisu do utraty uprawnień kombatanckich wystarczające jest stwierdzenie faktu pełnienia służby lub zatrudnienia w tych organach ( por. uchwała NSA z dnia 21 października 2002 r. OPS 2/02 - ONSA 2003/2/42, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 2002 roku III RN 216/00 - Wokanda Nr 10 poz. 26, wyrok NSA z dnia 15 grudnia 2000 roku - V SA 735/00 i inne). Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach i niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 1997 r. Nr 142 poz. 950 ze zmn.) przewiduje tylko jedno odstępstwo od wyżej wskazanej zasady. Zgodnie z art. 21 ust. 3 nie stosuje się przepisu ust. 2 pkt. 4 lit. a) wobec osób, które przedłożą dowody, że do wymienionych służb i organów zostały skierowane przez organizacje niepodległościowe lub przez te organizacje były zwerbowane w celu udzielenia im pomocy. Skarżący nie przedłożył dowodów, że do organów Służby Bezpieczeństwa został skierowany przez organizacje niepodległościowe w celu udzielania w ten sposób pomocy tym organizacjom. W toku całego postępowania weryfikacyjnego skarżący nawet nie twierdził, że z tych powodów został zatrudniony w Służbie Bezpieczeństwa. W związku z tym organ administracyjny nie miał podstaw do przyjęcia, że taka wyjątkowa sytuacja odnosi się do skarżącego. Należy przy tym podkreślić, że zgodnie z art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego organy załatwiające sprawę działają na podstawie prawa. Oznacza to, że organ administracyjny jest zobowiązany wydać decyzję o takiej treści, jaka w danej sytuacji znajduje oparcie w ustawie. Skoro zaś ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach i niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 1997 r. Nr 142 poz. 950 ze zmn.) nakazuje w postępowaniu weryfikacyjnym pozbawić uprawnień kombatanckich te osoby, które służyły lub pracowały w organach Bezpieczeństwa Publicznego - Wojewódzki Sąd Administracyjny nie ma podstaw do uznania, że w toku postępowania administracyjnego doszło do naruszenia przepisów tej ustawy. Reasumując Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organ administracyjny wydając zaskarżone decyzje nie naruszył prawa. W związku z tym, stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowanie przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) skarga podlegała oddaleniu. Z tych powodów Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.