II SA/Wr 2895/02

W IMIENIU RZECZYPOSPOLlTEJ POLSKIEJ Dnia 25 maja 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sędzia NSA Sędzia WSA /del/ Protokolant Jolanta Sikorska Tadeusz Kuczyński Grażyna Staniszewska /sprawozdawca/ Piotr Góralski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2005r. sprawy ze skargi J. i J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną przez nią decyzję organu I instancji; Sygn. akt 4 II SA/Wr 2895/02 2 UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia [...] r. J. K. zwróciła się do Ośrodka Pomocy Społecznej w S. Ś. o przyznanie pomocy finansowej na zakup biletu miesięcznego oraz książek szkolnych dla córki. Rodzina wnioskodawczyni składa się z czterech osób, w tym dwoje małoletnich dzieci. Małżonek wnioskodawczyni – J. K. jest rencistą natomiast wnioskodawczyni jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Łączny miesięczny dochód rodziny wynosi [...] zł, na który składa się renta J. K. a, dodatek mieszkaniowy, zasiłek pielęgnacyjny oraz zasiłki rodzinne na dzieci. Kryterium dochodowe kwalifikujące rodzinę wnioskodawczyni do otrzymania wsparcia pieniężnego z pomocy społecznej wynosi 1.216,00 zł. W miesiącu [...] r. J. K. - z tytułu zwolnienia z pracy otrzymał odprawę pieniężną w wysokości [...] zł netto. Kwotę tą rodzina przeznaczyła na remont mieszkania oraz na bieżące potrzeby. Decyzją z dnia [...] r. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. Ś. odmówił przyznania J. K. zasiłku celowego. Na skutek odwołania strony, decyzja organu I instancji została uchylona decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r., a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia. Decyzją z dnia [...] r. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. Ś. odmówił przyznania J. K. zasiłku celowego. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że rodzina wnioskodawczyni posiadając środki finansowe w postaci odprawy pieniężnej J. K. w wysokości [...] zł, nie wykorzystała ich na przezwyciężenie trudnej sytuacji życiowej w jakiej się znalazła, czym naruszyła dyspozycję art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej. Nadto organ I instancji powołał się na trudną sytuację finansową Ośrodka Pomocy Społecznej w S. Ś., która pozwala jedynie - według twierdzeń organu - na przyznawanie pomocy ludziom znajdującym się w najgorszej sytuacji materialnej. Strona wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., które decyzją z dnia [...] r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy podzielił argumentację organu I instancji w zakresie trudnej sytuacji finansowej O.P.S. w Ś. Ś., która zdaniem organu II instancji uzasadnia odmowę przyznania zasiłku celowego. Nadto organ odwoławczy wskazał na fakultatywny charakter pomocy w formie zasiłku celowego, którego przyznanie opiera się na instytucji uznania administracyjnego. Sygn. akt 4 II SA/Wr 2895/02 3 Strona złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze strona powołuje się na swoją trudną sytuację materialną i życiową, a nadto zarzuca, że podstawą odmowy przyznania świadczenia był fakt otrzymania odprawy pieniężnej przez J. K., pomimo tego, że od momentu otrzymania tych środków pieniężnych upłynęło już [...] roku. Strona wskazuje na jakie cele przeznaczone zostały uzyskane środki pieniężne oraz wylicza obecne, bieżące wydatki. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi oraz podtrzymało w całości swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył co następuje: Zgodnie z art. 32 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 listopada 199Ir. o pomocy /Dz.U. Nr 64, poz. 414/ społecznej zasiłek celowy przyznaje się w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej. Zasiłek ten może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów leków i leczenia, remontu mieszkania, opału i odzieży itd. A zatem zasiłek celowy może być przyznany przez organ pomocy społecznej w celu zaspokojenia określonej potrzeby strony, co oznacza, że przyznane świadczenie ma charakter uznaniowy. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że rodzina J. i J. K. spełnia kryterium dochodowe do otrzymania wsparcia pieniężnego z pomocy społecznej /osiąga dochód niższy od kryterium dochodowego ustalonego dla rodziny zgodnie, z art. 4 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej/. Uznaniowy charakter zasiłku celowego oznacza, że od oceny organu zależy samo przyznanie tego świadczenia i jego wysokość. Jednakże uznanie administracyjne nie jest działaniem dowolnym. Decyzja o takim charakterze powinna być wynikiem wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku, dokonanej na podstawie analizy całokształtu materiału dowodowego, przy czym uwzględnione być powinny zasady postępowania przewidziane w k.p.a. nakazujące dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu zainteresowanego. W niniejszej sprawie, jak wynika z uzasadnienia decyzji organu I instancji, podstawą odmowy przyznania skarżącemu zasiłku celowego był brak środków finansowych. Tę przyczynę podał również w uzasadnieniu organ odwoławczy. Jednakże, zarówno organ I instancji jak i organ II instancji - nie wykazały, że faktycznie ośrodek nie dysponuje środkami, aby przyznać Sygn. akt 4 II SA/Wr 2895/02 4 skarżącym zasiłek celowy. Nie wynika to w żaden sposób z uzasadnienia decyzji obydwu instancji, jak również nie wynika to z akt sprawy. Brak jest jakiejkolwiek informacji o przyznanych na dany miesiąc środkach finansowych i sposobie ich rozdysponowania przez ośrodek pomocy społecznej. W uzasadnieniu decyzji organy obydwu instancji posługują się ogólnym określeniem znikomości środków finansowych, nie przedstawiając jaki jest faktycznie stan środków finansowych O.P.S. Brak tych danych powoduje, że kwestionowana decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nosi cechy dowolności, a przekroczenie granic uznania administracyjnego stanowi także naruszenie prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych przyczyn, w związku z nie wyjaśnieniem wszystkich okoliczności sprawy, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm./, w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm./ orzeczono jak w sentencji. Sąd nie orzekł w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji /art. 152 powołanej wyżej ustawy/, gdyż decyzja odmowna zasadniczo nie nadaje się do wykonania.