II SA/Wr 30/18

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II wniosku uczestnika postępowania A. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi C. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w D. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie nieodpłatnego przyznania udziału w prawie własności nieruchomości postanawia przyznać uczestnikowi postępowania A. B. prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Uczestnik postepowania A. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W jego uzasadnieniu podał, że z emerytury wypłacanej w kwocie 1.000 zł oraz dodatku opiekuńczego z tytułu wieku w kwocie 220 zł ponosi koszty utrzymania swojego jednoosobowego gospodarstwa domowego: opłaca media – kwotą 300 zł i pozostałe koszty utrzymania – kwotą 900 zł. Jest współwłaścicielem (udział 1/3) mieszkania o powierzchni 45 m² i wartości 10.000 zł oraz działki o wartości 1.000 zł. Do akt sprawy wnioskodawca przedstawił dokumenty, w których treści potwierdzenie znajdują informacje podane we wniosku. Wynika z nich nadto, że w roku 2017 uzyskał dochód z emerytury w łącznej kwocie 13.931,68 zł. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ustawy procesowej). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) ustawy procesowej). Z regulacji prawnych dotyczących kosztów postępowania sądowego można wysnuć wniosek, że ich ponoszenie przez stronę albo uczestnika postępowania postępowania sądowoadministracyjnego jest zasadą, natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Instytucja zwolnienia od kosztów postępowania sądowego jest instytucją stosowaną w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób zaliczyć można osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione zostały całkowicie środków do życia). Istotą prawa pomocy w zakresie przyznania z urzędu radcy prawnego jest natomiast nieodpłatne korzystanie uczestnika postępowania z usług profesjonalnego pełnomocnika, wskutek przejęcia przez Sąd ciężaru kosztów związanych z tą reprezentacją. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że wnioskodawca ze względu na swój stan majątkowy nie jest w stanie ponieść jej kosztów. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy jak i stan faktyczny sprawy, referendarz sądowy stwierdził, że w przypadku wnioskodawcy zaistniała ustawowa przesłanka do przyznania uczestnikowi postępowania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, określona w art. 246 § 1 pkt 1) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Świadczą o tym kwota pieniężna, którą wnioskodawca dysponuje na swoje utrzymanie, brak majątku podlegającego spieniężeniu oraz jego sytuacja życiowa. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1) w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) oraz art. 33 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak w sentencji.