II SA/Wr 3002/01
WyrokWSA we Wrocławiu2004-07-23
Skład orzekający: Halina Kremis, Andrzej Jurkiewicz, Julia Szczygielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę może zostać wydana, gdy decyzja o warunkach zabudowy, na której się opiera, została następnie uchylona?Ratio decidendi
Decyzja o pozwoleniu na budowę, która została wydana w oparciu o decyzję o warunkach zabudowy, która następnie została uchylona, narusza prawo. Uchylenie decyzji o warunkach zabudowy stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę, co skutkuje koniecznością uchylenia zarówno decyzji o pozwoleniu na budowę, jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na decyzję Wojewody D. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę pawilonu handlowego. Zarzucili m.in. naruszenie przepisów dotyczących odległości od granicy działki i drogi publicznej oraz brak wykonania nakazu rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu. Kluczowym argumentem skarżących było również to, że postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę powinno zostać zawieszone do czasu rozpatrzenia skargi na decyzję o warunkach zabudowy, która stanowiła podstawę dla pozwolenia na budowę. Decyzja o warunkach zabudowy została ostatecznie uchylona przez Naczelny Sąd Administracyjny.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody D. oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty O. i orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Zasądził od Wojewody D. na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Kremis Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędzia NSA Julia Szczygielska /sprawozdawca/ Protokolant: Katarzyna Grott po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lipca 2004r. sprawy ze skargi J. O., J.O., M. O. i Z. O. na decyzję Wojewody D. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia J. A. pozwolenia na budowę obejmującego budowę pawilonu spożywczo-przemysłowego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; III. zasądza od Wojewody D. na rzecz J. i J. O. kwotę 10 zł /dziesięć złotych/ oraz na rzecz M. i Z. O. kwotę 10 zł /dziesięć złotych/ tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi.
Przedmiotem skargi J. O., J. O., M. O. i Z. O. jest w/w decyzja Wojewody D. z dnia [...]r., Nr [...]- utrzymująca w mocy decyzję Starosty O. z dnia [...] r. Nr [...]zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą J. A. pozwolenia na budowę obejmującego budowę pawilonu handlowego spożywczo-przemysłowego położonego na działce nr [...]wraz z przyłączeniem obiektu do sieci energetycznej i wodociągowej oraz wykonanie zbiornika na ścieki sanitarno-bytowe o pojemności do 10 m3 bez odpływu na działce nr [...]wraz z przyłączem kanalizacyjnym do pawilonu handlowego w G., gm. O..
W uzasadnieniu organ wskazał, że w wyniku przeprowadzenia ponownego postępowania przez organ pierwszej instancji, Starosta O. opisaną wyżej decyzją z dnia [...]r. Nr [...]udzielił J. A. pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji.
Od decyzji tej wnieśli odwołanie J., J., M. i Z. O., zarzucając organowi, iż udzielił pozwolenia na budowę inwestycji, mimo niespełnienia przez inwestora nałożonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...]r.,Nr [...] obowiązku dokonania rozbiórki obiektu samowolnie wybudowanego na działce nr [...].
Ponadto, zdaniem skarżących, projekt budowlany zatwierdzony zaskarżoną decyzją przewiduje usytuowanie pawilonu handlowego zwróconego w stronę granicy działki ścianą z otworami w odległości mniejszej niż 4 m. od tej granicy, co stanowi sprzeczność z przepisem § 12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Przedmiotową inwestycję zaprojektowano w niezgodnej z przepisami odległości od pasa drogowego.
Zakwestionowano również prawidłowość części rysunkowej projektu zagospodarowania działki, stanowiącego integralną część projektu budowlanego zatwierdzonego zaskarżoną decyzją. Na mapie nie zaznaczono bowiem drogi gminnej.
Skarżący wnieśli ponadto o zawieszenie postępowania odwoławczego do czasu rozpatrzenia ich skargi wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z [...] r., znak: [...], utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy O. z dnia [...] r. Nr [...]ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji obejmującej budowę pawilonu handlowego.
Organ odwoławczy stwierdził, iż w wyniku analizy akt sprawy ustalono, że zgodnie z § 12 ust. 4 pkt 1 wyżej powołanego rozporządzenia, odległość zabudowy od granicy z sąsiednią działką powinna wynosić co najmniej 4 metry, jeśli ściana projektowanego obiektu zwrócona w stronę tej granicy posiada otwory drzwiowe lub okienne. Co prawda § 12 ust. 6 tego rozporządzenia pozwala na usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki, pod warunkiem, iż w projekcie zabudowy i zagospodarowania działki zostanie wykazana możliwość zachowania określonych w rozporządzeniu odległości między projektowaną zabudową a istniejącymi lub zaprojektowanymi elementami zagospodarowania działki sąsiedniej, jednak przepis ten nie dotyczy obiektów zwróconych w stronę granicy działki ścianą posiadającą otwory.
Według zatwierdzonego zaskarżoną decyzją projektu budowlanego ściany wschodnia i północna pawilonu handlowego znajdują się bezpośrednio przy granicy sąsiedniej działki, przy czym otwory w tych ścianach zostały przesłonięte ścianami dobudowanych ganków.
Jednak w toku postępowania odwoławczego inwestor dołączył do akt sprawy akt notarialny umowy dzierżawy zawartej w dniu [...]r. pomiędzy inwestorem a właścicielami sąsiedniej działki nr [...]- M. i H. K..
Na mocy powyższego aktu J. A. wydzierżawił od M. i H. K. czterometrowy pas gruntu należący do działki nr [...], a graniczący z działką nr [...]w G..
Z uwagi na powyższe organ odwoławczy przyjął, iż ściany przedmiotowej nieruchomości posiadające otwory i usytuowane bezpośrednio przy granicy działki, są zwrócone w stronę tej części działki nr [...], do której prawo rzeczowe ma obecnie J. A..
Organ dodał przy tym, iż inwestor uzyskał pisemną zgodę właścicieli tej działki na realizację przedmiotowego obiektu bezpośrednio przy granicy nieruchomości stanowiącej ich własność.
Ponadto z dołączonej do akt sprawy dokumentacji wynika, że w dniu [...]r. M. i H. K. zgłosili rozbiórkę budynku gospodarczego o wysokości 4 m. usytuowanego na działce nr [...]przy granicy z działką nr [...], co sprawia, że między przedmiotowym obiektem a zabudową działki nr [...] sąsiadującej z przedmiotową nieruchomością od strony północnej i wschodniej, zostanie zachowana odległość określona przepisami wyżej wymienionego rozporządzenia.
Nadto organ stwierdził, że zatwierdzony projekt przewiduje usytuowanie pawilonu handlowego w odległości mniejszej niż 6 m. od zewnętrznej krawędzi jezdni drogi gminnej.
Stosownie do art. 43 ust. 1 i 2 ustawy o drogach publicznych, obiekty budowlane przy drogach gminnych w terenie zabudowanym powinny być usytuowane w odległości co najmniej 6 m. od zewnętrznej krawędzi jezdni, jednak zarządca drogi moce wyrazić zgodę na zmniejszenie tej odległości.
Zważywszy, iż pismem z dnia [...]r. , znak: [...], Zarząd Gminy O. wyraził zgodę na realizację przez J. A. pawilonu handlowego w G. w mniejszej odległości od krawędzi drogi gminnej nr [...]niż odległość określona przepisem art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, to w ocenie organu usytuowanie przedmiotowego obiektu wobec drogi gminnej jest zgodne z obowiązującymi w tej materii przepisami.
Nadto organ stwierdził, iż z dołączonej do akt sprawy dokumentacji wynika, że nałożony na inwestora decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...]r. Nr [...]obowiązek rozbiórki części obiektu wybudowanej bez wymaganego pozwolenia - został przez inwestora wykonany.
Wydany powyższą decyzją nakaz rozbiórki obejmował nowo wzniesiony przez inwestora obiekt, tymczasem pozostawione przez inwestora fundamenty stanowią pozostałość poprzednio istniejącego w tym samym miejscu budynku.
Ponieważ dołączony przez J. A. do wniosku o pozwolenie na budowę projekt budowlany przewiduje wykorzystanie istniejących fundamentów, nałożono na inwestora obowiązek przedłożenia wraz z wnioskiem o rozpoczęcie robót budowlanych ekspertyzy technicznej dotyczącej wytrzymałości powyższych fundamentów.
W toku postępowania odwoławczego inwestor przedłożył ekspertyzę techniczną określającą stan techniczny istniejących fundamentów pod kątem przydatności do celów nadbudowy na tych fundamentach pawilonu handlowego według zatwierdzonego decyzją pierwszej instancji projektu.
W konsekwencji powyższego, organ odwoławczy stwierdził, że zarzuty skarżących podniesione w odwołaniu nie znajdują potwierdzenia.
Fakt zakwestionowania przez skarżących zgodności z prawem decyzji w postępowaniu przed Sądem nie tworzy zagadnienia wstępnego uzasadniającego zawieszenie postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę w rozumieniu przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak na wstępie.
W skardze na powyższą decyzję J. O., J. O., M. O. i Z. O. ponowili zarzuty oraz argumentację przedstawiona w odwołaniu, dodatkowo zarzucając, że wymagane dokumenty przy ubieganiu się o pozwolenie na budowę, J. A. dostarczył dopiero po wydaniu przez organ pierwszej instancji kwestionowanej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji .
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji.
Działając zatem w granicach kompetencji wynikających z art.1 & 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. 153, poz.1269/ w związku z art.3 & 2 pkt.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/, Wojewódzki Sąd Administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art.145 lub art.151 w/w ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi .
Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, Sąd stosownie do zapisu art. 134 powołanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie jest związany granicami skargi. Przepis ten umożliwia Sądowi wszechstronne i obiektywne zbadanie sprawy niezależnie od podniesionych zarzutów.
Wskazać przy tym należy, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz.1271 ze zm./ - sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym, co oznacza, że cyt. wyżej ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ma zastosowanie w niniejszej sprawie.
Zauważyć należy, że przedmiotem oceny Sądu jest decyzja organów
administracji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu J.A. pozwolenia na budowę pawilonu handlowego spożywczo-przemysłowego położonego na działce nr [...]wraz z przyłączeniem obiektu do sieci energetycznej i wodociągowej oraz wykonanie zbiornika na ścieki sanitarno-bytowe o pojemności do 10 m3 bez odpływu na działce nr [...]wraz z przyłączem kanalizacyjnym do pawilonu handlowego - w G., gm. O..
Z akt sprawy niewątpliwie wynika, że decyzją z dnia [...]r., Nr [...]Wójt Gminy O. ustalił na rzecz J.A. warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie pawilonu handlowego z przeznaczeniem na sklep przemysłowo-spożywczy na działce nr [...]we wsi G. i decyzja ta stanowiła dla organu pierwszej instancji podstawę do wydania opisanej wyżej decyzji - pozwolenia na budowę z dnia [...]r.
Skarżący nie godząc się z wydanym pozwoleniem na budowę, wnieśli w odwołaniu o zawieszenie postępowania do czasu rozpatrzenia przez Naczelny Sąd Administracyjny OZ we Wrocławiu wniesionej przez nich skargi na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r., Nr [...], utrzymującą w mocy w/w decyzję z dnia [...]r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Organ odwoławczy nie uwzględnił wniosku skarżących, stwierdzając w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż nie zachodzi zagadnienie wstępne w rozumieniu przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Istotne jest w niniejszej sprawie, że wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2003r., sygn.akt II SA/Wr 36/2000 uchylona została w/w decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r., Nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy O. z dnia [...]r., Nr [...]o ustaleniu na rzecz J. A. o warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie pawilonu handlowego z przeznaczeniem na sklep przemysłowo-spożywczy na działce nr [...]we wsi G..
W konsekwencji powyższego wyroku, Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzją z dnia [...]r., Nr [...], uchyliło w/w decyzję Wójta Gminy O. z dnia [...]r., Nr [...]o ustaleniu na rzecz J. A. warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla spornej inwestycji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Tym samym wyeliminowana została z obrotu prawnego opisana wyżej decyzja Wójta Gminy O.z dnia [...]r., Nr [...]o ustaleniu na rzecz J. A. warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla spornej inwestycji i okoliczność ta w głównej mierze przesądziła o rozstrzygnięciu Sądu w niniejszej sprawie.
W okolicznościach niniejszej sprawy słuszny był wniosek skarżących o zawieszenie postępowania odwoławczego z uwagi na trwające postępowanie sądowo-administracyjne dotyczące powyższej decyzji z dnia [...]r., Nr [...]o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
Odwołać się tu należy do stanowiska Sądu Najwyższego, gdzie w wyroku z dnia 21 maja 2002r., sygn.akt III RN 77/01 /OSNP 2003/7/163/ Sąd zawarł następującą tezę: " Organ prowadzący postępowanie w sprawie wydania pozwolenia budowlanego, stwierdzający, że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, powinien zawiesić postępowanie w celu umożliwienia właściwemu organowi rozstrzygnięcia o ewentualnej nieważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (art. 97 § 1 pkt 4 w związku z art. 100 § 1 oraz art. 157 § 1 i § 2 KPA)".
Wskazać należy, że stosownie do art.145 & 1 pkt.1 lit.b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, decyzja podlega uchyleniu, gdy Sąd ten stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
W świetle powyższego należy przyjąć, iż jest zasadą, że Sąd Administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdzi występowanie w sprawie przesłanek do wznowienia postępowania.
Skoro niewątpliwe jest w sprawie, że decyzja z dnia [...]r. o pozwoleniu na budowę spornej inwestycji, oparta została na w/w decyzji Wójta Gminy z dnia [...]r., Nr [...]o ustaleniu na rzecz J. A. warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, a która to decyzja, jak Sąd wyżej zauważył została uchylona, to okoliczność ta jako podstawa do wznowienia postępowania administracyjnego / art.145 & 1 pkt.8 k.p.a./ uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody D. z dnia [...]r., Nr [...]oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
Niezależnie od powyższego, wskazać należy, że organy wydając w sprawie kwestionowane decyzje dopuściły się także naruszenia przepisów prawa materialnego.
W myśl art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane /Dz.U. z 2000r., Nr 106, poz.1126 ze zm./ w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ budowlany sprawdza:
1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z:
a) miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i wymaganiami
ochrony środowiska,
b) wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,
c) przepisami, w tym techniczno-budowlanymi,
2) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych uzgodnień,
pozwoleń i sprawdzeń,
3)wykonanie projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnia
budowlane.
Tak więc przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ budowlany zobowiązany był sprawdzić, czy spełnione zostały wymogi zawarte w cyt. wyżej przepisie, a także warunki zawarte w art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego. Dopiero w sytuacji spełnienia powyższych wymogów, organ uprawniony był do udzielenia pozwolenia na budowę.
Lektura akt niniejszej sprawy, a właściwie już samo uzasadnienie zaskarżonej decyzji wskazuje jednoznacznie, że wniosek inwestora o wydanie pozwolenia na budowę spornej inwestycji nie spełniał wymogów określonych w art.33 ust.2 Prawa budowlanego. Dopiero na etapie postępowania odwoławczego inwestor uzupełnił przedmiotowy wniosek o wymagane dokumenty.
Podkreślić należy, że przepisy prawa budowlanego nie przewidywały możliwości konwalidowania takich czynności na tym etapie postępowania.
Powyższe ustalenia wskazują zatem, że zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem prawa, dlatego też Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 145 & 1 pkt.1 lit.a i b oraz art.152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt.I i II sentencji.
Orzeczenie o kosztach znajduje swoje uzasadnienie w treści art. 200 w/w
ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło