II SA/Wr 310/25

WyrokWSA we Wrocławiu2025-09-02

Skład orzekający: Sędzia WSA Adam Habuda, Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński, Asesor WSA Dominik Dymitruk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo wyznaczyły terminy usunięcia nieprawidłowości w stanie technicznym budynku, uwzględniając specyfikę robót i możliwości zarządcy nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo skorzystały z luzu decyzyjnego przy wyznaczaniu terminów usunięcia nieprawidłowości. Zróżnicowanie terminów na 3 miesiące dla prac usuwających bezpośrednie zagrożenie i 12 miesięcy dla pozostałych robót było uzasadnione charakterem prac i uwzględniało uwarunkowania faktyczne, takie jak warunki atmosferyczne, zamiary inwestycyjne zarządcy oraz konieczność zapobiegania pogłębianiu się wad. Zarzuty dotyczące arbitralności terminów i braku uwzględnienia możliwości finansowych i organizacyjnych skarżącej nie mogły podważyć rozstrzygnięcia organów.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. Spółdzielni Mieszkaniowej na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą usunięcie nieprawidłowości w stanie technicznym budynku, w szczególności w obrębie elewacji i płyt balkonowych. Spółdzielnia kwestionowała wyznaczone przez organy terminy wykonania prac, wskazując na swoje plany kompleksowego remontu i ograniczenia finansowe. Organy nadzoru budowlanego uznały, że stan techniczny budynku zagraża bezpieczeństwu i wymaga pilnych działań.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Adam Habuda (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński Asesor WSA Dominik Dymitruk Protokolant: asystent sędziego Grzegorz Dubaniowski po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 2 września 2025 r. sprawy ze skargi K. we W. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 lutego 2025 r., nr 244/2025 w przedmiocie nakazu usunięcia nieprawidłowości w stanie technicznym budynku i zagrożenia w obrębie elewacji i płyt balkonowych wraz z odwodnieniem budynku oddala skargę w całości. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta W. (PINB, organ I instancji) decyzją nr 7/2025 z dnia 2 stycznia 2025 r. na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 w zw. z art. 83 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nakazał K. Spółdzielni Mieszkaniowej - zarządcy budynku przy ul. [...] we W. - usunięcie nieprawidłowości w stanie technicznym budynku oraz zagrożenia, w obrębie elewacji i płyt balkonowych wraz z odwodnieniem ww. budynku, poprzez wykonanie wyszczególnionych w decyzji robót: 1. usunięcie odspojonych wierzchnich warstw wykończeniowych bocznych przegród prefabrykowanych balkonów, - w terminie 3 miesięcy od daty, kiedy rozstrzygnięcie w sprawie stanie się ostateczne, 2. wymianę lub naprawę (w zależności od przyjętej technologii naprawczej) wadliwych warstw spadkowych na płytach balkonów, nie zapewniających właściwego spływu wody opadowej - na warstwy spadkowe o nachyleniu w kierunku: od budynku, 3. wymianę lub naprawę (w zależności od stopnia zużycia i przyjętej technologii naprawczej) nieszczelnych, spękanych, posiadających ubytki, wylewek balkonowych na płytach balkonowych, w przypadku wymiany - z zapewnieniem spadku od budynku w celu odprowadzania wody opadowej poza jego obrys, 4. uzupełnienie ubytków płyt balkonowych za pomocą zapraw naprawczych, 5. uzupełnienie braków obróbek blacharskich balkonów i wymianę wadliwych obróbek blacharskich balkonów, 6. odtworzenie podziałów pomiędzy prefabrykowanymi pionowymi osłonami balkonowymi, poprzez nacięcie szczelin montażowych na grubość 5mm i głębokość 3 cm, a następnie wypełnienie nacięć materiałem trwale plastycznym, odpornym na promieniowanie UV, 7. uzupełnienie ubytków prefabrykowanych przegród bocznych balkonów za pomocą zapraw naprawczych, 8. stabilne zamontowanie słupków balustrad balkonów (wadliwie osadzonych, jak również nie posiadających osadzenia) w wylewce, naprawę lub wymianę uszkodzonych elementów balustrad (w zależności od stopnia uszkodzenia i przyjętej technologii naprawczej), oczyszczenie skorodowanych elementów balustrad balkonów do stopnia minimum St2, 9. uszczelnienie nieszczelnych miejsc osadzeń słupków balkonowych, w sposób zabezpieczający przed przenikaniem wody opadowej, 10. uszczelnienie nieszczelnych połączeń wierzchnich warstw zabezpieczających balkonów z pionowymi osłonami balkonowymi (wg zastosowanej technologii naprawczej), - w terminie 12 miesięcy od daty, kiedy rozstrzygnięcie w sprawie stanie się ostateczne. PINB poinformował o otrzymanej informacji w sprawie niewłaściwego stanu elewacji, w tym balkonów, o kontroli przeprowadzonej w dniu 1 marca 2024 r. udokumentowanej protokołem i dokumentacją fotograficzną, o pozyskanej ekspertyzie technicznej określającej stan techniczny budynku. W ocenie PINB zgromadzony materiału dowodowy pokazuje nieodpowiedni stan techniczny, a część nieprawidłowości może powodować zagrożenie bezpieczeństwa mienia i zdrowia lub życia ludzi. Organ sprecyzował i opisał nieprawidłowości wskazując sposób ich usunięcia. W pierwszej kolejności, tj. w terminie 3 miesięcy od daty, kiedy rozstrzygnięcie w sprawie stanie się ostateczne, należy usunąć odspojone wierzchnie warstw wykończeniowych bocznych przegród prefabrykowanych balkonów. Z uwagi, że usunięcie pozostałych nieprawidłowości wymaga skoordynowania robót budowlanych w określonym zakresie (elewacji, w tym balkonów) PINB uznał za zasadne nieróżnicowanie terminu wykonania pozostałych robót budowlanych i ich wykonanie w terminie 12 miesięcy od daty, kiedy rozstrzygnięcie w sprawie stanie się ostateczne. Organ I instancji zaznaczył, że uwzględniono konieczność zapobiegania pogłębianiu się nieprawidłowości i eliminacji zagrożenia, techniczne możliwości wykonania robót, ich zakres i stopień skomplikowania, okres sprzyjających warunków atmosferycznych niezbędnych dla wykonania robót, zamiary inwestorskie Spółdzielni oraz liczbę budynków zarządzanych przez Spółdzielnię, wymagających wykonania analogicznych robót budowlanych. K. Spółdzielnia Mieszkaniowa z siedzibą przy ulicy [...] we W., jako zarządca nieruchomości złożyła odwołanie od decyzji PINB. Odwołująca wyraziła zrozumienie dla zakresu nakazanych prac, podkreśliła specyfikę osiedla oraz chęć kompleksowego naprawienia nieprawidłowości, w tym w obrębie elewacji i balkonów. Zanegowała jednak sensowność wykonania cześci prac, w szczególności wskazując, że zastosowanie się do przedmiotowej decyzji stanowiłoby niekończący się remont, generujący wieloletnie i ciągle podwyższające się koszty, a co za tym idzie gwałtowny i nieustanny wzrost stawek remontowych od powierzchni m2 dla każdego lokalu. Spółdzielnia przywołała zaniedbania poprzednich zarządców nieruchomości. Podkreśliła, że podjęto decyzję o całkowitej wymianie starych balustrad na nowe i kompleksowej naprawie wylewek balkonowych poprzez wykonanie nowych wraz z nowymi obróbkami blacharskimi, dodatkowym ociepleniem elewacji wraz ze specjalistyczną naprawą osłon balkonowych i nową malaturą całej elewacji, stosując współczesne materiały o najwyższej jakości i wytrzymałości, co wymaga jednak czasu i środków finansowych. Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr 244/2025 z dnia 24 lutego 2025 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ II instancji podkreślił związany charakter decyzji wydawanej na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego oraz to, że przy wydaniu tego aktu nie ma znaczenia element zawinienia. Organ odwoławczy ocenił, że dokładnie wyjaśniono stan faktyczny związany z budynkiem, a z zebranego materiału dowodowego bezspornie wynika, że rozmiar i charakter nieprawidłowości występujących w budynku przy ul. [...] wskazuje na jego nieodpowiedni stan techniczny, dodatkowo mogący zagrażać zdrowiu i życiu ludzi, bezpieczeństwu mienia. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. był upoważniony i jednocześnie zobowiązany do podjęcia decyzji nakazującej usunięcie nieprawidłowości w przedmiotowym budynku, a adresat tej czynności - zarządca obiektu - K. Spółdzielnia Mieszkaniowa - jest zobowiązana do zrealizowania tego nakazu. W świetle dokonanych ustaleń i jednoznaczności zgromadzonego materiału dowodowego - ekspertyzy technicznej sporządzonej przez K. L. (posiadającego stosowne uprawnienia budowlane), protokołu z kontroli przeprowadzonej przez organ nadzoru budowlanego stopnia powiatowego w dniu 1 marca 2024 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie przekroczył przysługującej mu swobody oceny dowodów, ponieważ przeprowadził spójną, logiczną i rzeczową analizę stanu faktycznego, zaś wnioski pokrywały się ze wskazanymi dowodami. W realiach sprawy fakt istnienia przesłanek obligujących organ nadzoru budowlanego stopnia powiatowego do wydania decyzji, na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego, wynika z ustaleń poczynionych przez ten organ w przeprowadzonym postępowaniu i znajduje odpowiednie odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskrzonej decyzji. Ponadto Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wyznaczył adekwatny do okoliczności sprawy termin do wykonania w pełni nałożonych obowiązków mających na celu usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym rzeczonego obiektu. W szczególności uwzględniono konieczność zapobiegania pogłębianiu się nieprawidłowości i eliminacji zagrożenia, techniczne możliwości wykonania robót, ich zakres i stopień skomplikowania, a także okres sprzyjających warunków atmosferycznych niezbędnych dla wykonania robót. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. wziął również pod uwagę zamiary inwestorskie K. Spółdzielni Mieszkaniowej oraz liczbę budynków zarządzanych przez Spółdzielnię, wymagających wykonania analogicznych robót budowlanych. Odnosząc się do treści odwołania DWINB przypomniał, że decyzją z dnia 29 czerwca 2017 r. nr 1056/2017 utrzymał w mocy decyzję PINB z dnia 28 września 2016 r. nr 2681/2016 nakazującą K. Spółdzielni Mieszkaniowej usunięcie zagrożenia oraz nieprawidłowości w utrzymaniu sąsiedniego budynku - przy ul. [...], o analogicznej konstrukcji i uszkodzeniach, poprzez m. in. uzupełnienie braków płyt balkonowych w celu zabezpieczenia odsłoniętego zbrojenia płyt przed działaniem czynników zewnętrznych. Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu oddalono w całości skargę na wzmiankowaną decyzję. K. Spółdzielnia Mieszkaniowa w 2020 roku dostarczyła oświadczenie osoby uprawnionej, potwierdzające wykonanie nałożonego obowiązku w tym zakresie. W terminie ok. 4 lat od usunięcia nieprawidłowości - w rzeczonym budynku zaistniały ponowne, analogiczne wady: nastąpiło szybkie pogorszenie się jego stanu technicznego w obrębie balkonów, zbrojenia obróbek blacharskich, pomimo wykonania robót naprawczych. Wykonanie wskazanych robót nie usunęło, w sposób trwały, pojawiających się nieprawidłowości. Analogiczne wady występują w przedmiotowym budynku. Wskazuje to, że w przedmiotowych budynkach Spółdzielni istnieją wady systemowe, wymagające - w pierwszej kolejności - ustalenia przyczyn ich powstawania, a następnie - kompleksowego wykonania robót, dotyczących budynku (a nie jedynie poszczególnych balkonów). Słusznie zatem organ I instancji ocenił jako niezasadne nakazywanie wykonania doraźnych napraw uszkodzeń. W następstwie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. prawidłowo nałożył na Spółdzielnię obowiązek dokumentacyjny, w celu zapewnienia rozwiązań kompleksowych, mających skutecznie eliminować wady. Wady w obrębie elewacji budynku (polegające m. in. na odspajającej się otulinie betonowej), mogą stanowić zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia. Brak działań naprawczych w zakresie balustrad balkonów może niewątpliwie prowadzić do zagrożenia bezpieczeństwa zdrowia i życia ludzi. We wniesionym odwołaniu K. Spółdzielnia Mieszkaniowa podniosła, że jej zamiarem jest wykonanie kompleksowego remontu budynków Spółdzielni. Rozstrzygnięcie organu I instancji nie stoi w sprzeczności z zamiarem kompleksowego remontu, co więcej jest z nim spójne (co wyjaśnione zostało w uzasadnieniu kontrolowanej decyzji). Należy wręcz stwierdzić, że ułatwia wykonanie wskazanego zamiaru (zobowiązany nie ma obowiązku uzyskania decyzji organu administracji architektoniczno-budowlanej na roboty wyszczególnione w sentencji decyzji). Odnosząc się do wydłużenia terminu usunięcia nieprawidłowości organ odwoławczy podziela zdanie PINB, że nie ma takie żądanie racjonalnego uzasadnienia. Kwestia techniki i sposobu wykonania robót pozostaje poza zainteresowaniem organów nadzoru budowlanego. Niezrozumiałe jest, ocenił DWINB, że Spółdzielnia wydaje się zgadzać z potrzebą działań naprawczych, lecz jednocześnie wnosi o umorzenie postępowania, co nie może mieć miejsca, wady w utrzymaniu obiektu bowiem istnieją i mogą stwarzać zagrożenie. Spółdzielnia wniosła skargę na decyzję DWINB do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zarzucając: 1) naruszenie przepisów postępowania, a to art. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego polegające na: a) dowolnym, niemającym odzwierciedlenia w ekspertyzie technicznej, ani żadnym innym dokumencie, ustaleniu terminu wykonania obowiązku z pominięciem przeprowadzenia w tym przedmiocie postępowania dowodowego, w szczególności w sytuacji, gdy Skarżąca jednoznacznie wskazywała, że rozpoczęła proces remontowy poprzedzony długotrwałym i skomplikowanym procesem formalnym związanym z uzyskaniem zgody mieszkańców na inwestycję i zaciągnięciem wielomilionowego kredytu remontowego, b) braku wszechstronnego i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie objawiające się brakiem poczynienia jakichkolwiek ustaleń w zakresie możliwości i terminu wykonania nałożonych obowiązków przez Skarżącą w sytuacji, gdy Organ miał pełną świadomość przystąpienia przez Spółdzielnię do wykonania kompleksowego remontu przedmiotowych budynków, c) na naruszeniu zasady swobodnej oceny dowodów i dokonaniu jej w sposób dowolny, sprzeczny z zasadami doświadczenia życiowego oraz z zebranym materiałem dowodowym w sprawie, objawiające się przyjęciem, że zakreślony przez organ termin na wykonanie prac obejmujących usunięcie nieprawidłowości, jest terminem realnym d) niezrozumiałym - nie mającym oparcia w wykonanej ekspertyzie technicznej - rozróżnieniu terminów wykonania przedmiotowych obowiązków bez należytego uzasadnienia, w sytuacji, gdy Organ miał pełną wiedzę, że Spółdzielnia przystępuje do kompleksowego remontu budynków, a w konsekwencji podział czasowy obowiązków związanych z usunięciem nieprawidłowości jest technicznie i organizacyjnie zbędny i nieuzasadniony 2) naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 66 ust. 1 Prawo budowlanego przez jego niewłaściwe zastosowanie i wyznaczenie takiego terminu wykonania obowiązku nałożonego w decyzji, który w oczywisty sposób jest nieadekwatny do zakresu nałożonych na stronę obowiązków i nie daje jakichkolwiek obiektywnych możliwości terminowego wywiązania się z nałożonych obowiązków. Uzasadniając zarzuty skarżąca wskazała, że organy administracji publicznej wydały sześć w zasadzie tożsamych pod względem treści i czasu decyzji obejmujących ten sam obowiązek, każda jednak formalnie obejmująca inny budynek. Uzasadnienie tychże decyzji w zasadzie jest w każdym przypadku tożsame, i obejmuje w zasadzie jedno postępowanie dowodowe i ustalenia prowadzone w zasadzie w jednym postępowaniu administracyjnym sztucznie podzielonym na sześć odrębnych rozstrzygnięć, które co do treści i wniosków w zasadzie się od siebie nie różnią. To samo w sobie wskazuje na brak po stronie organów administracji próby pełnego ustalenia stanu faktycznego i dokonania szczegółowych ustaleń w przedmiotowych postępowaniach. Budynki objęte decyzjami mają różny charakter, wielkość i swoją specyfikę. Decyzje zaś są co do swojej istoty takie same, niezależnie od powyższych różnic. Skarżąca nie kwestionuje konieczności wykonania prac remontowych określonych w decyzji, ani co do zasady nie sprzeciwia się ustaleniom poczynionym w ekspertyzie technicznej. Różnica ze stanowiskiem organów polega na wnioskach wyciągniętych z przedmiotowej ekspertyzy. Zauważyć należy, że w samej ekspertyzie brak jest wskazania konkretnego terminu wykonania wskazanych w niej obowiązków, jak również nie wynika z niej w żadnym miejscu konieczność nagłych, szybkich, niecierpiących zwłoki działań. Określenie zaś przez organy obu instancji terminu wykonania przedmiotowych obowiązków, a w dodatku niezrozumiałe rozróżnienie czasowe wykonania tychże obowiązków (3 miesiące i 12 miesięcy) nie znajduje podstaw we wnioskach płynących z tejże ekspertyzy. W toku postępowania administracyjnego ewidentnie została uwidoczniona wola skarżącej do wykonania obowiązków wynikających z Prawa budowlanego, bez konieczności konkretyzowania tegoż obowiązku w formie decyzji. Obowiązek dbania o należyty stan techniczny budynków wynika wprost z przepisów prawa i jego ewentualna konkretyzacja przez organy administracji publicznej wynika przede wszystkim z ustalenia, że obowiązki są niewykonywane, a w konsekwencji chęci przymuszenia strony zobowiązanej do wykonania tychże obowiązków. Skarżąca wyraża zdziwienie, że organy mając pełną świadomość podejmowanych przez Spółdzielnię działań zmierzających do wykonania całościowego remontu przedmiotowych budynków i to jeszcze w zakresie większym aniżeli wynika to z przedmiotowej decyzji, w sposób dość arbitralny wydały przedmiotowe rozstrzygnięcie, wskazując przy tym termin wykonania obowiązków z pomięciem stanowiska Skarżącej. W tym miejscu należy podkreślić brak chęci ze strony organów administracji publicznej uzyskania jakichkolwiek informacji ze strony skarżącej. Wykonanie remontu przedmiotowych budynków wiąże się ze znacznym obciążaniem finansowym po stronie mieszkańców, ponieważ inwestycja na każdym budynku to koszt kilku milionów złotych, których Spółdzielnia nie posiada. Wiązać się to musi z koniecznością zaciągnięcia wieloletniego kredytu, następnie podniesienia stawki odpisu na fundusz remontowy. Zgodnie z przepisami prawa spółdzielczego konieczne jest uzyskanie zgody mieszkańców. Trzeba wreszcie znaleźć wykonawcę, podpisać stosowną umową, co wymaga czasu. Najistotniejszy jest zarzut określenia terminu określony w sposób arbitralny, bez uwzględnienia wskazanej specyfiki i charakteru obowiązków. Nie można wywnioskować, dlaczego organ na jedną część robót przyjął trzymiesięczny okres realizacji, a na resztę dwunastomiesięczny. Ponadto organ wskazał takie same terminy w stosunku do wszystkich 6 budynków objętych 6 odrębnymi decyzjami wydawanymi w tym samym czasie mając świadomość, że każdy z tych budynków stanowi odrębną nieruchomość i podlega własnej specyfice. Nie wiadomo więc czemu organy nie dokonały ustaleń związanych z ustaleniem realnego i możliwego do wykonania terminu wykonania obowiązków wynikających z przedmiotowej decyzji, ostatecznie kończąc na arbitralnym i niezrozumiałym rozstrzygnięciu w tym zakresie. Organy administracji publicznej winny zmierzać do wszechstronnego rozpoznania stanu faktycznego, ale przede wszystkim powinny podejmować działania zmierzające do budowania zaufania obywateli do ich działań. Czynności te muszą mieć na względzie przede wszystkich interes społeczny i słuszny interes obywateli. Skoro Spółdzielnia podjęła wysiłek organizacyjny, mieszkańcy zaś wyrazili konieczne zgody i nałożyli na siebie obowiązek finansowy sfinansowania przedmiotowej inwestycji, to organy administracji publicznej mogły - określając termin wykonania obowiązku - wziąć pod uwagę terminy i harmonogram ustalony przez Spółdzielnię, a nie w sposób władczy ingerować w cały proces i w sposób niezrozumiały zaburzać jego wykonanie. Nic nie stało na przeszkodzie, by w drodze obopólnych ustaleń dojść do porozumienia w zakresie możliwego i realnego terminu wykonania obowiązków. Jednocześnie skarżąca wskazuje, że termin wykonania obowiązków nałożonych w trybie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego wynika przede wszystkim z tego, jak pilna jest potrzeba usunięcia nieprawidłowości, w miarę możliwości uwzględnić można przy tym ograniczone możliwości organizacyjne i finansowe adresata obowiązku. Jak już wskazano powyżej - z ekspertyzy technicznej ta nagła i pilna konieczność nie występuje w takim stopniu, by nie móc dokonać rozstrzygnięcia zgodnego z planowanym przez Spółdzielnię harmonogramem. Skarżąca zwróciła się o: 1) dopuszczenie dowodów z umów kredytowych na okoliczność udzielenia kredytów na wykonania robót budowlanych, 2) harmonogramu prac remontowych w zakresie wymiany balustrad i elewacji na okoliczność kosztów wykonania prac remontowych na poszczególnych budynkach, przyjętego harmonogramu prac, stanu i skali środków zgromadzonych na funduszu remontowym skarżącej i wysokości naliczeń na fundusz remontowy w 2024 r. i 2025 r. 3) zestawienia stawek odpisu na fundusz remontowy w latach 2024-2025 na okoliczność znacznego zwiększenia odpisu na fundusz remontowy, prowadzenia realnych i zaawansowanych przygotowań związanych z kompleksowym remontem budynków skarżącej. 4) autokontrolę decyzji przez organ II instancji i uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, względnie wydanie rozstrzygnięcia określającego realny termin wykonania obowiązku wskazany przez skarżącą, 5) uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, 6) zasądzenie od organu kosztów postępowania, 7) wstrzymanie wykonania w całości zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę DWINB podtrzymał swoje stanowisko, i zwrócił się o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Skargę należało oddalić. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 poz. 935), dalej jako p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Jak stanowi art. 1 §1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 p.p.s.a. rozstrzygając w granicach danej sprawy sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na zasadzie art. 145 §1 pkt 1 p.p.s.a.: sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie i uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; pkt 2: stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; pkt 3: stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. W przypadku braku zajścia wskazanych wyżej przesłanek sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddala skargę. Materialną podstawę prawną wydanej decyzji stanowi art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 725) w brzmieniu: w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska (pkt 1), albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym (pkt 3), organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Realizując kompetencję z przywołanego przepisu organ zdeterminowany jest przesłankami wskazanymi w punktach 1-4, w okolicznościach sprawy zagrożeniami, jakie powoduje obiekt dla życia, zdrowia, mienia, środowiska, jak też nieodpowiednim stanem technicznym. W przypadku wystąpienia tych przesłanek organ ma obowiązek wydać decyzję nakazującą usunięcie nieprawidłowości. Innymi słowy organ jest związany w zakresie podjęcia działań (wydania aktu administracyjnego) mającego na celu likwidację zagrożenia, ewentualnie przywrócenie odpowiedniego stanu technicznego. Takie rozumienie przepisu trafnie zostało powołane przez organy, i znajduje ono jednoznaczne poparcie w orzecznictwie sądowym: postępowanie na podstawie art. 66 Prawa budowlanego jest wszczynane z urzędu; w przypadku, gdy organ stwierdzi wystąpienie choć jednej ze wskazanych przesłanek, ma obowiązek wydania decyzji nakazującej usunięcie nieprawidłowości. W świetle art. 66 ust. 1 nie ma znaczenia z jakiej przyczyny doszło do stwierdzonych nieprawidłowości, bowiem zastosowanie tego przepisu nie wiąże się ze sposobem powstania, a jedynie z faktem zaistnienia opisanych tam przypadków. (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 maja 2025 r. sygn. akt II OSK 978/24, z dnia 25 lutego 2025 r. sygn. akt II OSK 240/24, Centralna Baza Orzeczeń i Informacji o Sprawach). W kontrolowanej sprawie nieodpowiedni stan techniczny budynku wraz istniejącymi zagrożeniami dla chronionych prawem dóbr znajduje potwierdzenie w stosownych dokumentach (protokół z kontroli, ekspertyza techniczna), dlatego ustalenia poczynione w tym zakresie przez organy nadzoru budowlanego są prawidłowe, podparte odpowiednim materiałem dowodowym. Istotne jest również to, że ustaleń w tym zakresie nie neguje skarżąca, wskazując ich trafność zarówno w odwołaniu ("gołym okiem widać bardzo zły stan techniczny, duże ogniska korozji, nabrzmiałe problemy techniczne na elewacjach, balkonach"), jak też w skardze (s. 4 - "skarżąca nie kwestionuje konieczności wykonania prac remontowych określonych w decyzji"). Nie ma także wątpliwości, ani sporu, do do wskazania adresata decyzji (obowiązków prawnych) - K. Spółdzielni Mieszkaniowej - zarządcy budynku, którym w myśl art. 61 Prawa budowlanego jest właściciel lub zarządca obiektu budowlanego, na którym ciążą obowiązki związane z należytym utrzymaniem i użytkowaniem obiektu budowlanego. Spór zrodził się w pierwszej kolejności się na tle terminu wykonania obowiązków, którego ustalenie, zdaniem skarżącej, jest dowolne, nie uwzględnia w szczególności możliwości Spółdzielni, jej kompleksowych zamiarów inwestycyjno - remontowych, a także czasu niezbędnego na realizację procedur związanych z wykonaniem prac. Skarżąca nie znajduje uzasadnienia dla zróżnicowania terminu na wykonanie poszczególnych prac. Przepis art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, jakkolwiek stanowi o decyzji zasadniczo związanej, to jednak pozostawia organowi luz decyzyjny w zakresie określenia terminu na wykonanie obowiązków. Niemniej zdaniem Sądu, skoro wykonanie obowiązków ma wyeliminować zagrożenia dla dóbr prawnie chronionych takich jak życie czy zdrowie, lub usunąć nieprawidłowości w stanie technicznym, to należy dążyć do możliwie niezwłocznej ich realizacji, z uwzględnieniem uwarunkowań danej sprawy. W kontrolowanej sprawie źródło obowiązków tkwi w zagrożeniach dla życia i zdrowia, powiązanych z nieodpowiednim stanem technicznym. Organ zróżnicował ten termin w zależności od charakteru nakazanych prac, wskazując 3 miesiące (usunięcie odspojonych wierzchnich warstw wykończeniowych) oraz 12 miesięcy (pozostałe prace). Zdaniem Sądu organy należycie skorzystały z luzu decyzyjnego, nie wykraczając poza jego granice. W uzasadnieniu decyzji PINB znajduje się wyjaśnienie co do wyznaczonego terminu, zarówno odnoszące się do zróżnicowania terminu na poszczególne prace, jak i biorące pod uwagę zamiary inwestycyjne skarżącej oraz uwarunkowania faktyczne w postaci warunków atmosferycznych, liczby obiektów w zarządzie Spółdzielni, czy konieczność zapobiegania pogłębianiu się nieprawidłowości. Do kwestii wydłużenia terminu racjonalnie odniósł się także organ odwoławczy podkreślając dążenie możliwie szybkiego usunięcia zagrożenia, oraz interes strony w tym zakresie. W ocenie Sądu organy nie naruszyły granic uznania różnicując terminy, ponieważ już na pierwszy rzut oka prace usuwające odspojone warstwy, jako likwidujące bezpośrednio zagrożenie, wymagają działań szybszych niż prace polegające na wymianie, naprawie czy uzupełnieniu pewnych elementów. Należy tu uwzględnić charakter organu nadzoru budowlanego jako organu wyspecjalizowanego w sprawach budowlanych, dostrzec zgromadzone przez organ dowody (kontrola, ekspertyza), a także zauważyć, że skarżąca kwestionuje wyznaczony termin, nie próbując jednak wykazać konkretnych prac, czynności, działań, które obiektywnie byłyby niemożliwe do realizacji w zakreślonym czasie. Stąd zarzut zbędności podziału czasowego poszczególnych prac jest chybiony. Powoływanie się na względy finansowe i organizacyjne (w odwołaniu), ogólną nierealność i fikcyjność terminu, negowanie sensowności niektórych prac, względy finansowe i organizacyjne, a wreszcie postulat przyjęcia przez organ harmonogramu przedłożonego przez skarżącą (w skardze) nie mogły przynieść oczekiwanego przez skarżącą rezultatu. Plany, zamiary i przewidywania skarżącej nie mogą podważyć umotywowanego rozstrzygnięcia organów odpowiedzialnych za ład budowlany (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 października 2020 r. sygn. akt II OSK 2299/18). Trzeba przy tym pamiętać, że sama skarżąca przyznaje w skardze, że terminy przez nią proponowane nie odbiegają znacząco od tych określonych przez organy nadzoru budowlanego (s. 6 skargi). Sąd dostrzegł załączone do skargi załączniki, zwłaszcza umowy na wykonanie robót budowlanych, jednak nie mogą one podważyć rozstrzygnięcia organów, ponieważ obrazują jedynie intencję skarżącej, a ponadto daty ich zawarcia wskazują czas już po wydaniu decyzji organów. Tylko na marginesie można wyjaśnić skarżącej, że ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego zawiera art. 155 dający możliwość zmiany decyzji, co zresztą anonsuje DWINB odpowiadając na skargę, wskazując ewentualność obiektywnych, niezależnej od skarżącej przeszkód realizacyjnych. Odnosząc się do zarzutu ujednolicenia terminów, i szerzej - treści decyzji wobec formalnie odrębnych budynków, gdy tymczasem zdaniem skarżącej mają one swoją specyfikę, jest to w ocenie Sądu zarzut chybiony. Kontroli w niniejszym postępowaniu podlega procedura przyjęta wobec budynku przy ul. [...], i wobec tego obiektu odnoszą się zgromadzone dowody, ustalenia, rozstrzygnięcia. Skarżąca nigdzie nie dowodzi, że zastosowane nakazy są błędne, niepotrzebne, czy mylnie odniesione do tego obiektu. Przeciwnie – o czym była już mowa, akceptuje ich potrzebę. W konsekwencji zarzut specyfiki budynku jest zbyt ogólny, nie poparty konkretnymi argumentami. W świetle akt sprawy Sąd nie zgodził się też, że pozyskany materiał dowodowy jest niewystarczająco zebrany i rozpoznany, czy poddany arbitralnej, dowolnej ocenie. Nie dostrzeżono także, aby organizacja postępowania administracyjnego i udział w nim Spółdzielni miało negatywnie oddziaływać na prawa skarżącej. Z podanych powodów Sąd nie dostrzegając naruszenia przepisów postępowania ani przepisów materialnych w sposób określony w art. 145§1 pkt 1 p.p.s.a., na zasadzie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło