II SA/Wr 319/15

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II wniosku adwokata A.B. o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu w sprawie ze skargi C.D. na postanowienie Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji orzekającej o zameldowaniu na pobyt stały postanawia 1. przyznać adwokatowi A. B. z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wynagrodzenie w kwocie 332,10 zł (słownie: trzysta trzydzieści dwa 10/100), w tym podatek od towarów i usług w kwocie 62,10zł (słownie: sześćdziesiąt dwa 10/100), tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej; 2. odmówić przyznania adwokatowi A. B. wynagrodzenia tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej ponad kwotę przyznaną w punkcie 1. sentencji postanowienia; 3. przyznać adwokatowi A. B. z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wynagrodzenie w kwocie 147,60 zł (słownie: sto czterdzieści siedem 60/100), w tym podatek od towarów i usług w kwocie 27,60 zł (słownie: dwadzieścia siedem 60/100), tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu za udział w postępowaniu zażaleniowym. W sprawie, prawomocnym postanowieniem z dnia 21 września 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu przyznał uczestnikowi postępowania E.F. prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym również ustanowienie adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka we Wrocławiu pismem z dnia 13 października 2015r. wyznaczyła uczestnikowi postępowania pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata A.B. Ustanowiony z urzędu adwokat sporządził i wniósł w sprawie skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 16 lipca 2015r., wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia oraz zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 16 października 2015 r. odrzucające skargę kasacyjną sporządzoną samodzielnie przez E. F. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 28 września 2017 r. po rozpoznaniu skargi kasacyjnej sporządzonej przez adwokata z urzędu uchylił wyrok Sądu z dnia 16 lipca 2015 r., sygn. akt II OZ 214/18 i oddalił skargę na wyżej oznaczone postanowienie. Postanowieniem z dnia 13 marca 2018 r., sygn. akt II OZ 214/18 umorzył postępowanie zażaleniowe dotyczące postanowienia Sądu z dnia 16 października 2015 r. W treści zażalenia i skargi kasacyjnej pełnomocnik zawarł wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej uczestnikowi postępowania. W treści pisma procesowego z dnia 22 grudnia 2017 r. adwokat z urzędu zażądał zasądzenia na jego rzecz kosztów zastępstwa adwokackiego za postępowanie kasacyjne w podwójnej wysokości według norm przepisanych i zawarł oświadczenie, że nie zostały one uiszczone tak w całości jak i w części. Swoje żądanie uzasadniał poczynionym w sprawie nakładem pracy. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 250 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jednolity w Dz. U. z 2013 r. poz. 461 ze zm. – dalej Rozporządzenie) w § 19 wprowadziło zasadę, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5, oraz niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia (§ 2 ust. 1 Rozporządzenia). Z kolei w § 18 ust. 1 pkt 2) lit. a, b, c i d Rozporządzenia ustalone zostały stawki minimalne za konkretne czynności procesowe w drugiej instancji postępowania przed sądem administracyjnym. Przepis ten przewiduje odpowiednie stawki za: sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, bądź udział w postępowaniu zażaleniowym. W sprawie wyznaczony dla strony skarżącej adwokat sporządził i wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu z dnia 16 lipca 2015 r. Dlatego zastosowanie w sprawie znajduje § 18 ust. 1 pkt 2) lit. b Rozporządzenia, zgodnie z którym stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1), a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji – 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Z przywołanego przepisu Rozporządzenia wynika, że w ramach tej samej jednostki redakcyjnej (§ 18 ust. 1 pkt 2) lit. b) przewidziane zostały dwie hipotezy, do których zastosowanie mają różne zasady określania wysokości wynagrodzenia adwokata działającego w postępowaniu przed sądem administracyjnym drugiej instancji z urzędu. Pierwsza z nich to sytuacja, w której adwokat (autor skargi kasacyjnej) nie prowadził sprawy przed sądem administracyjnym pierwszej instancji, stanowi podstawę do żądania wynagrodzenia w wysokości 75% stawki minimalnej określonej w § 18 ust. 1 pkt 1) Rozporządzenia. Druga hipoteza wynikająca z analizowanego przepisu prawa obejmuje wszystkie sytuacje oprócz rozważanej w ramach pierwszej hipotezy, w ramach których pełnomocnik sporządził i wniósł skargę kasacyjną, i uzasadnia żądanie przez niego wynagrodzenia w wysokości 50% stawki minimalnej określonej w § 18 ust. 1 pkt 1) Rozporządzenia. Z uwagi na fakt, że w sprawie adwokat, który sporządził i wniósł skargę kasacyjną, nie występował w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jego wynagrodzenie należało określić według zasady przyjętej dla pierwszej z rozważanych wyżej hipotez, tj. w wysokości 75% stawki minimalnej określonej w Rozporządzeniu. Sprawa ze skargi na postanowienie w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji orzekającej o zameldowaniu na pobyt stały zaliczana jest do kategorii spraw określonych w przepisie lit. c pkt 1) ust. 1 § 18 Rozporządzenia przewidującym stawkę minimalną w kwocie 240 zł. Mając na uwadze niezbędny nakład pracy adwokata wyznaczonego w sprawie i wkład jego pracy w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjnym, a w szczególności sposób sformułowania zarzutów skargi kasacyjnej i jej uzasadnienie, referendarz sądowy doszedł do przekonania, że wynagrodzenie adwokata za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej winno być przyznanie temu adwokatowi w wysokości 150% wyżej wskazanej stawki minimalnej. W rezultacie wynagrodzenie ustanowionego w sprawie adwokata za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej wynosi w sprawie 270 zł (75% kwoty 360 zł stanowiącej 150% stawki minimalnej). Stosownie do § 2 ust. 3 Rozporządzenia w sprawach, których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Ponieważ stawka podatku od towarów i usług wynosi 23% (art. 5 ust. 1 pkt 1) w zw. z art. 8 ust. 1, art. 41 ust. 1 i art. 146a pkt 1) ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity w Dz. U. 2017 r. poz. 1221 ze zm.) podatek, o który podwyższeniu podlega wynagrodzenie adwokata, wynosi w sprawie 62,10 zł (23% kwoty 270 zł). W sprawie wyznaczony dla uczestnika postępowania adwokat również sporządził i wniósł zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 16 października 2015 r. Dlatego zastosowanie w sprawie znajduje § 18 ust. 1 pkt 2) lit. a, b, c i d Rozporządzenia, zgodnie z którym stawka minimalna wynosi w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za występowanie w postępowaniu zażaleniowym 120 zł. Również to wynagrodzenie, stosownie do wyżej powołanych przepisów referendarz sądowy podwyższył o stawkę podatku od towarów i usług, która w sprawie wynosi 27,60 zł (23% kwoty 120 zł). Reasumując, referendarz sądowy postanowił przyznać ustanowionemu z urzędu adwokatowi wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz za udział w postępowaniu zażaleniowym powiększone o stawkę podatku od towarów i usług w kwocie odpowiednio 332,10 zł (słownie: trzysta trzydzieści dwa 10/100), na którą to kwotę składają się: wynagrodzenie - 270 zł oraz podatek od towarów i usług – 62,10 zł, oraz 147,60 zł (słownie: sto czterdzieści siedem 60/100), na którą to kwotę składają się: wynagrodzenie – 120 zł oraz podatek od towarów i usług – 27,60 zł. Orzeczenie w tym przedmiocie znalazło wyraz odpowiednio w pkt 1. i 3. sentencji postanowienia. W odniesieniu do żądania przyznania kosztów zastępstwa adwokackiego za postępowanie kasacyjne w podwójnej wysokości według norm przepisanych przypomnieć należy, że zgodnie z § 19 pkt 1) Rozporządzenia koszty te nie mogą być wyższe niż 150% stawki minimalnej. Dlatego niemożliwe było uwzględnienie wniosku adwokata o jego ustalenie w wysokości odpowiadającej 200 % stawki minimalnej. Koniecznym było więc odmówienie przyznania adwokatowi wyznaczonemu z urzędu wynagrodzenia tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej ponad kwotę przyznaną w punkcie 1. sentencji postanowienia. Rozstrzygnięcie w tym zakresie znalazło wyraz w punkcie 2. sentencji postanowienia. Postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu znajduje oparcie w wyżej wskazanych przepisach prawa, § 22 i § 24 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1714 ze zm.), § 22 i § 23 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1801 ze zm.) oraz w art. 258 § 1 i § 2 pkt 8) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając na uwadze powyższe referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu postanowił jak w sentencji.