II SA/Wr 3226/01
WyrokWSA we Wrocławiu2004-03-31
Skład orzekający: Jolanta Sikorska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich, wydana na podstawie przepisu uznanego następnie za niezgodny z Konstytucją, powinna zostać uchylona przez sąd administracyjny?Ratio decidendi
Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, ponieważ przepis art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach, stanowiący podstawę umorzenia postępowania z powodu złożenia wniosku po terminie, został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją. Uznanie przepisu za niekonstytucyjny stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, co z kolei uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b PPSA.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T. B. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, która utrzymała w mocy decyzję o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich. Organ umorzył postępowanie, ponieważ wniosek został złożony po terminie określonym w art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach. Skarżący podniósł, że złożył wniosek po terminie z powodu konieczności skompletowania dokumentów i nieświadomości upływu terminu.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz decyzję utrzymaną nią w mocy. Zasądzono od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz T. B. kwotę 10 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Nie orzeczono w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA : Jolanta Sikorska po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2004 r . na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi T. B. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia 22 listopada 2001 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie uprawnień kombatanckich I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję utrzymaną nią w mocy; II. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. na rzecz T. B. kwotę 10 ( słownie : dziesięć ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji.
Decyzją z dnia 22 listopada 2001 r., Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W., dalej: Kierownik Urzędu, na podstawie art. 127 § 3, 138 § 1 pkt 1 i art. 105 § 1 kpa oraz art.22 ust 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( Dz. U. z 1997 r., Nr 142, poz. 950 ze zm. ), utrzymał w mocy decyzję własną z dnia 16 października 2001 r., Nr [...] o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie wniosku T. B. o przyznanie uprawnień kombatanckich.
Na decyzję tę skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł T. B. podnosząc, że złożył wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich po terminie, ponieważ musiał skompletować wymagane dokumenty i nie wiedział, że termin do złożenia wniosku upłynął dnia 31 grudnia 1998 r.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył co następuje :
Skarga została wniesiona pod rządami ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. U. Nr 74 , poz. 368 ze zm. ) jednakże do końca 2003 r. postępowanie sądowe nie zostało zakończone.
Zgodnie z art. 97 § 1ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r.- Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm. ), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone , podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) stanowi, że sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Stosownie do art. 145 a § 1 kpa można żądać wznowienia postępowania również gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się jednolicie, że skoro stwierdzenie przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności z Konstytucją , umową międzynarodową lub ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego została wydana decyzja, jest podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego (przesłanką wznowienia), to taka sytuacja uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji przez Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Jest bowiem zasadą, że Naczelny Sąd Administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdzi występowanie w sprawie przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego ( z wyroku Sądu Najwyższego z dnia 4 grudnia 2002 r., III RN 200 / 01).
Wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2003 r. , sygn. akt SK 4/02 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( Dz. U. z 1997 r., Nr 142 , poz. 950 ze zm.) jest niezgodny z art. 2 i art. 32 Konstytucji i nie jest niezgodny z art. 19 i art. 30 Konstytucji ( Dz. U. z 2003 r., Nr 72 , poz. 658 ).
Przepis art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach ( ... ) stanowił, że wnioski o przyznanie uprawnień z tytułów określonych w art. 1-4, z zastrzeżeniem ust. 4 mogą być kierowane, w trybie , o którym w ust. 1 , do dnia 31 grudnia 1998 r. przez osoby zamieszkałe na stałe w Polsce, a do dnia 31 grudnia 1999 r. przez osoby zamieszkałe poza granicami Polski.
Akt normatywny uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą nie powinien być stosowany przez Sąd w odniesieniu do stanów faktycznych sprzed ogłoszenia orzeczenia Trybunału (postanowienie S N z dnia 7 grudnia 2000 r., III ZP 27 / 00 , OSNP 2001 / 10 / 331).
Przepis art. 22 ust 3 ustawy o kombatantach ( ... ) został powołany w obu wymienionych wyżej decyzjach Kierownika Urzędu w uzasadnieniu umorzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie przyznania uprawnień kombatanckich, gdyż wniosek o ich przyznanie został wniesiony po dniu 31grudnia 1998 r.
Jednakże skoro przepis ten został uznany za niekonstytucyjny, co stwarza podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego ( art. 145 a § 1 kpa ) na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji wyroku. Sprawa przy tym zgodnie z art. 119 pkt 1 tej ustawy została rozpoznana w trybie uproszczonym.
Orzeczenie o zwrocie kosztów postępowania sądowego oparto na podstawie art. 55 ust. 1 cytowanej ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym w związku z art. 97 § 2 wymienionych wcześniej Przepisów wprowadzających ( ... ).
Sąd nie orzekł w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji, gdyż nie ma ona przymiotu wykonalności ( art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło