II SA/Wr 3230/01
WyrokWSA we Wrocławiu2004-12-06
Skład orzekający: S. NSA Bogumiła Skrzypczak, S. NSA Jolanta Sikorska, S. WSA Lidia Serwiniowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchylenie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzji organu pierwszej instancji przyznającej zasiłek celowy w związku ze stratami powodziowymi, w sytuacji gdy skarżący domagał się wyższej kwoty, stanowi naruszenie zasady orzekania na niekorzyść strony wnoszącej skargę?Ratio decidendi
Uchylenie przez organ odwoławczy decyzji organu pierwszej instancji, która przyznała zasiłek celowy w niższej wysokości niż żądał skarżący, stanowi rozstrzygnięcie na korzyść strony skarżącej, ponieważ umożliwia ponowne rozpoznanie sprawy i potencjalne przyznanie wyższego zasiłku. W związku z tym, sąd administracyjny nie może uchylić takiej decyzji, gdyż naruszyłoby to zasadę orzekania na niekorzyść strony skarżącej. Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji, wskazując na brak przeprowadzenia postępowania dowodowego i niewystarczające uzasadnienie co do wysokości przyznanego zasiłku.Stan faktyczny
Skarżący J. B. złożył wniosek o przyznanie specjalnego zasiłku celowego z tytułu strat powodziowych. Organ pierwszej instancji przyznał zasiłek w niższej kwocie niż żądana. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na brak postępowania dowodowego i niewystarczające uzasadnienie. Skarżący zaskarżył decyzję SKO do sądu administracyjnego, domagając się przyznania wyższej kwoty zasiłku.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
4 II SA/Wr 3230/2001 Wyrok W Imieniu Rzeczypospolitej Polskiej Dnia 6 grudnia 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w następującym składzie: Przewodniczący: S. NSA Bogumiła Skrzypczak (sprawozdawca) Sędziowie: S. NSA Jolanta Sikorska S. WSA Lidia Serwiniowska Protokolant: Anna Rudzińska po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2004 roku sprawy ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...]roku Nr [...] w przedmiocie przyznania specjalnego zasiłku celowego w związku z poniesionymi stratami powodziowymi; - o d d a l a skargę.
Uzasadnienie.
J. B. w dniu [...]roku złożył w Ośrodku Pomocy Społecznej wniosek o przyznanie zasiłku celowego w wysokości [...] zł z tytułu poniesionych strat w czasie powodzi, jaka miała miejsce w [...]roku. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że całkowicie została zalana działka o powierzchni [...] arów, która była zasadzona ziemniakami i warzywami.
Decyzją z dnia [...]roku (Nr [...]_ Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w J. Ś. – powołując się na art. 31 a ustawy z dnia 29 listopada 1990 roku o pomocy społecznej (Dz.U. z 1998 r. Nr 64 poz. 414 ze zmn.) - przyznał wnioskodawcy zasiłek celowy w wysokości [...] zł na pokrycie strat powstałych w wyniku powodzi. Organ stwierdził przy tym, że na podstawie wywiadu środowiskowego i oględzin stwierdził, że wnioskodawca posiada prawo do przyznanej pomocy.
J. B. odwołał się od tej decyzji.
W odwołaniu domagał się przyznania dalszej kwoty [...] zł z tytułu strat powodziowych i zarzucił, że organ nie wziął pod uwagę zniszczonych warzyw.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...]r. (Nr [...]) uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania przez ten organ.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji nie przeprowadził żadnego postępowania dowodowego i w uzasadnieniu de Myzji nie wykazał jakimi kryteriami kierował się przy przyznawaniu zasiłku z tego tytułu. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego organ I instancji winien był rozpoznać sprawę na podstawie art. 32 ust. 3 i 4, a nie art. 31a cyt. ustawy.
Decyzja ta została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W skardze zostały podniesione zarzuty podobne do tych, jakie strona zawarła w odwołaniu, ze szczególnym podkreśleniem faktu, iż szkody poniesione w trakcie powodzi były większe. W związku z tym skarżący twierdził, że przyznany zasiłek jest zbyt niski i domagał się przyznania dalszej kwoty [...]zł.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, powołał się na swoją poprzednią argumentacje i dodatkowo wskazał, że w skardze zawarte są zarzuty dotyczące decyzji z dnia [...] roku (Nr [...]) organu I instancji, dotyczącej strat popowodziowych. Jednakże od tej decyzji nie zostało wniesione odwołanie.
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 ze zmn.) do rozpoznania skargi wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu przed dniem 1 stycznia 2004 roku – właściwy obecnie jest Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie może być uwzględniona.
Zgodnie z art. 3 i art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) sądy administracyjne powołane zostały do badania legalności decyzji, niektórych postanowień i innych aktów organów administracyjnych. W związku z tym kontrolą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi objęta jest zgodność z prawem materialnym zaskarżonych aktów administracyjnych, a także badanie zgodności tych aktów pod względem formalnym, a więc badanie, czy w postępowaniu administracyjnym nie nastąpiło takie naruszenie przepisów o postępowaniu administracyjnym, które miało wpływ na wynik sprawy.
W niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchylając decyzję organu I instancji nie naruszyło wskazanych wyżej przepisów.
Na wstępie należy zauważyć, że zgodnie z art. 134 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny nie może orzekać na niekorzyść strony wnoszącej skargę. Jeżeli zatem wyeliminowanie zaskarżonej decyzji mogłoby pogarszać sytuację strony skarżącej sąd administracyjny nie może uchylić zaskarżoną decyzję nawet wówczas, gdy dostrzeże pewne braki takiej decyzji.
Z uwagi na to, że w odwołaniu skarżący domagał się przyznania wyższego zasiłku Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że stwierdzenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczą tego żądania.
W tym więc znaczeniu uchylenie przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji stanowiło rozstrzygnięcie na korzyść skarżącego. Wyeliminowanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny tej decyzji z obrotu prawnego mogło stanowić naruszenie zasady unormowanej w art. 134 § 2 cyt. ustawy. Dlatego zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie było możliwe uchylenie decyzji organu odwoławczego.
W niniejszej sprawie organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji, co stanowiło następstwo wniesionego odwołania. W odwołaniu skarżący kwestionował wysokość zasiłku przyznanego tą decyzją. Organ odwoławczy uchylając decyzję organu I instancji stwierdził, że nieznane są motywy, jakie zadecydowały o przyznaniu zasiłku w wysokości [...] zł. Wskazał też organ odwoławczy, że w sprawie nie przeprowadzono żadnego postępowania dowodowego. W związku z tym konieczne było przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w całości, co zgodnie z art. 138 § 2 Kpa stwarza podstawę wydania przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny nie znajduje zatem w tej sprawie podstaw do stwierdzenia, że uchylenie decyzji organu I instancji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze nastąpiło z naruszeniem ostatnio wskazanego przepisu.
Trafne jest przy tym stwierdzenie zawarte w uzasadnieniu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że organ I instancji nie przeprowadził żadnego postępowania dowodowego, z którego można by wyprowadzić wniosek dotyczący wielkości strat popowodziowych doznanych przez skarżącego, nie zostało także wykazane jakie konkretne straty były podstawą przyznania zasiłku w wysokości [...] zł. Trafnie zatem wskazał organ odwoławczy, że nie są znane kryteria, jakimi kierował się organ I instancji przyznając zasiłek w określonej wysokości.
Wniosku tego nie może zmienić okoliczność, że organ I instancji w ten sposób uwzględnił pierwotne żądanie skarżącego. Zgodnie bowiem z art. 7 i 77 § 1 kpa na organie administracyjnym ciąży obowiązek ustalenia rzeczywistego stanu rzeczy. Dlatego też na organie ciąży obowiązek ustalenia przesłanek, od których zależy przyznanie zasiłku celowego i wysokości tego zasiłku, niezależnie od tego w jaki sposób strona określiła wysokość tego zasiłku we wniosku wszczynającym postępowanie. Trafnie wskazał organ odwoławczy, że z tych przyczyn uzasadnienie decyzji organu I instancji winno wskazywać z jakich powodów przyznano zasiłek w tej konkretnej wysokości.
W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, że uchylenie decyzji organu I instancji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w rzeczywistości stanowi rozstrzygnięcie na korzyść skarżącego i z tego powodu decyzja organu odwoławczego nie mogła być uchylona.
Niezależnie od tego decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie narusza art. 138 § 2 kpa.
Reasumując Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organ administracyjny wydając zaskarżoną decyzję nie naruszył prawa.
W związku z tym, stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowanie przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) skarga podlegała oddaleniu.
Z tych powodów Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło