II SA/Wr 327/10

Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi M. S.i M.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia ... w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. We wniosku złożonym w dniu 18 lipca 2011 r. na urzędowym formularzu uczestnik postępowania wystąpił o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata wskazując w uzasadnieniu, iż samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, a utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego w wysokości 1.429, 55 zł. Dodał, że ma zadłużenie w wysokości 10.000 zł, a wśród posiadanych składników majątkowych wymienił: dom o pow. 124 m2 i szklarnie o pow. 360 m2. Z załączonych do wniosku wyciągów z rachunku bankowego wynika, że wnioskodawca ponosi następujące wydatki: opłata za wodę- 58, 63 zł; za gaz- 421; za telefon- 37, 50 zł, za energię elektryczną (za 2 m-ce)- 331, 99 zł. Z wyciągów tych wynika również, iż saldo na jego rachunku na dzień 18 lica 2011 r. wynosiło 3.899, 72 zł, co jest następstwem wpłynięcia na jego konto w kwietniu i w maju br. łącznie kwoty 10.000 zł związanej z likwidacją dwóch lokat bankowych. Wezwanie Sądu o sprecyzowanie i udokumentowanie przez wnioskodawcę swojej sytuacji finansowej i majątkowej (doręczone mu w dniu 5 sierpnia 2011 r.) zostało pozostawione bez odpowiedzi. Prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym - zwanej dalej u.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)). W ocenie Sądu wnioskodawca nie dopełniła ww. obowiązku. Uczestnik postępowania nie wykazał bowiem, że konieczność poniesienia przez niego ewentualnego wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w wysokości 250 zł (jedynego na tym etapie kosztu sądowego) czy kosztu wynagrodzenia zawodowego pełnomocnika mogłoby spowodować uszczerbek dla jego koniecznego utrzymania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy i okoliczności te -na żądanie Sądu- winny być należycie udokumentowane (art. 255 u.p.s.a.). W niniejszej sprawie wnioskodawca, mimo wezwania, nie wyjaśnił i nie udokumentował wielu istotnych okoliczności, które mogą kształtować jego sytuację finansową, np. nie wyjaśnił czy korzysta ze wsparcia finansowego osób trzecich lub z Pomocy Społecznej; nie przedłożył aktualnych wyciągów z posiadanych rachunków bankowych; nie określił wartości posiadanych przez siebie ruchomości; nadto- nie udokumentował aktualnej wysokości swoich niezbędnych miesięcznych wydatków; nie przedłożył dokumentu potwierdzającego wysokość wskazanego przez siebie we wniosku zadłużenia (10 000 zł); nie wskazał co stało się ze środkami ze zlikwidowanych w kwietniu i maju br. lokat bankowych (łącznie 10 000 zł); nie wyjaśnił także dlaczego pomimo przedstawianej we wniosku swojej złej sytuacji finansowej nie zbywa (czy nie zamieni) posiadanych nieruchomości. O zasadności wniosku nie decyduje subiektywne przekonanie wnioskodawcy o tym, iż kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy ale obiektywna ocena możliwości finansowych (w szczególności wysokość dochodu, kwota posiadanych oszczędności) i majątkowych wnioskodawcy przy uwzględnieniu niezbędnych (obiektywnie) dla utrzymania wnioskodawcy wydatków oraz kosztów sądowych jakie musiałby ponieść na danym etapie postępowania. Przyznanie prawa pomocy to w istocie "kredytowanie" kosztów postępowania z budżetu Państwa (czyli jest to dodatkowe obciążenie innych obywateli) i dlatego winno być udzielane wyjątkowo. W przypadku ubogiego społeczeństwa, jakim jest społeczeństwo polskie, prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bez źródeł stałego dochodu i bez majątku oraz pozbawionych (obiektywnie) możliwości uzyskania środków na ten cel z jakichkolwiek źródeł. Koszty postępowania należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie domowym, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami. Do oceny możliwości uiszczenia przez uczestnika postępowania kosztów postępowania nie jest istotne źródło, z którego czerpie on środki na koszty swego utrzymania (może to być m.in. wsparcie finansowe najbliższej rodziny czy pożyczka od osób trzecich). Podkreślić należy, iż wnioskodawca nie ma nikogo na utrzymaniu, posiada stały dochód w wysokości 1.429, 55 zł, środki na koncie w wysokości prawie 4.000 zł oraz nieujawnione lokaty bankowe (z których dwie zlikwidował w kwietniu i w maju b.r.). Nadto uczestnik postępowania nie wykazał, że nie ma zdolności kredytowej Ze złożonych do akt dokumentów wynika za to, iż posiada wartościowe składniki majątkowe, nie ma zaległości w płatnościach swoich wydatków oraz ma możliwość dodatkowego zarobkowania (szklarnie). Mając na uwadze, iż wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania to, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 u.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.