II SA/Wr 332/11

PostanowienieWSA we Wrocławiu2011-06-30

Skład orzekający: Wiesław Jakubiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu powinien być uwzględniony w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji, biorąc pod uwagę obowiązek sądu do udzielania wskazówek procesowych stronom nieposiadającym pełnomocnika?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny pierwszej instancji może odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu, jeśli uzna, że nie zachodzi wyjątkowa potrzeba, a sąd jest w stanie samodzielnie udzielić stronom niezbędnych wskazówek procesowych i pouczeń, zgodnie z art. 6 PPSA. Obowiązek sądu do wszechstronnego zbadania zgodności z prawem zaskarżonego aktu, niezależnie od zarzutów strony, gwarantuje ochronę jej praw nawet bez profesjonalnego pełnomocnika.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego, wskazując na trudną sytuację materialną rodziny. Do wniosku dołączono dokumenty potwierdzające dochody i wydatki rodziny, a także informacje o otrzymywanych zasiłkach i zwrocie nadpłaty podatku. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (ustanowienie radcy prawnego).

Pełny tekst orzeczenia

Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W.z dnia ... w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. W odpowiedzi na wezwanie o uzupełnienie braku skargi poprzez uiszczenie wpisu sądowego w wysokości 100 zł, skarżący złożył na urzędowych formularzach wnioski o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego wskazując w uzasadnieniu, iż gospodarstwo domowe prowadzą z żoną i trojgiem małoletnich dzieci, uzyskiwany przez nich łączny dochód wynosi ok. 2000 zł, a ich wydatki kształtują się następująco: opłata za energię elektryczną – 100 zł; za gaz- 102 zł; za wodę – 30 zł; za wywóz śmieci – 20 zł; bilet na dojazdy żony- 90 zł. Doda;, że posiadają "połowę domu" o pow. 75 m2. W piśmie z dnia 14 czerwca 2011 r. wnioskodawca poinformował, że ich koszt lekarstw to ok. 100 zł, a koszt dojazdów żony i córki - 36 zł. Z załączonych do pisma dokumentów wynika, że otrzymują z MOPS-u na dzieci zasiłki rodzinne i dodatki do tych zasiłków, przysługiwał im także zwrot nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2010 w wysokości 1.778 zł. Mając na uwadze przedstawione we wniosku okoliczności uznać należy, iż zachodzą przesłanki uzasadniające przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Ustosunkowując się do wniosku o ustanowienie radcy prawnego podkreślić z kolei należy, iż ustanowienie stronie w toku postępowania przed sądem administracyjnym I instancji pełnomocnika z urzędu powinno mieć charakter zupełnie wyjątkowy, bowiem sąd ten obowiązany jest czuwać nad tym by stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego udzielać potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań (art. 6 u.p.s.a.). Skarga dla Sądu ma wyłącznie walor niewiążącej informacji o wadliwości aktu czy działania (zaniechania) organu, bowiem Sąd z urzędu zobowiązany jest do wzięcia pod uwagę wszelkich naruszeń prawa jakie stwierdzi badając daną sprawę. Sąd także ocenia czy organy administracyjne zastosowały wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze (art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym- zwanej dalej u.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 127 ze zm.)). Wskazane uregulowania gwarantują, że niezależnie od błędnie lub nieudolnie formułowanych przez skarżącego zarzutów czy braku jego zaangażowania w postępowanie sądowoadministracyjne (skarżący nie ma obowiązku uczestniczenia w posiedzeniach Sądu) akt będący przedmiotem zaskarżenia zostanie wszechstronnie przez Sąd zbadane pod względem jego zgodności z prawem (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 stycznia 2005 r., sygn. akt OZ 1134/04). W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 245 § 2 i 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 u.p.s.a, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło