II SA/Wr 334/10

WyrokWSA we Wrocławiu2010-10-28

Skład orzekający: Halina Kremis, Julia Szczygielska, Andrzej Wawrzyniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja stwierdzająca wykonanie obowiązku nałożonego w trybie art. 51 Prawa budowlanego może zostać wydana bez wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, w szczególności bez należytego wyjaśnienia kwestii technicznych dotyczących zastosowanych materiałów i wykonania obróbek blacharskich?
Ratio decidendi
Sąd uchylił decyzje organów obu instancji, stwierdzając naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym zasady prawdy obiektywnej i obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Organy nie wyjaśniły należycie kwestii technicznych dotyczących zastosowanych materiałów (płyta gipsowo-włóknowa zamiast muru) i wykonania obróbek blacharskich, opierając się na niepełnych dowodach i pomijając możliwość zlecenia ekspertyzy technicznej. Brak wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego uniemożliwił ocenę zgodności wykonanych robót z prawem.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji stwierdzającej wykonanie obowiązku nałożonego na inwestorów (E. i A.K.) w trybie art. 51 Prawa budowlanego, polegającego na doprowadzeniu do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych związanych z wymianą pokrycia dachu w budynku mieszkalnym w zabudowie bliźniaczej. Skarżący (A. i L.K.) zarzucali, że nałożony obowiązek, w tym wykonanie "wierzchołka muru" i obróbek blacharskich, nie został wykonany prawidłowo, a zastosowana konstrukcja z płyty gipsowo-kartonowej nie spełnia definicji muru i nie zapewnia szczelności. Organy nadzoru budowlanego obu instancji stwierdziły wykonanie obowiązku, opierając się na opiniach technicznych.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. i orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kremis Sędziowie Sędzia NSA Julia Szczygielska (sprawozdawca) Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Protokolant Małgorzata Boaro po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 października 2010 r. sprawy ze skargi A. i L.K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wykonania obowiązku I. uchyla decyzję I i II instancji; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Zaskarżoną decyzją z dnia [...]r., Nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. z dnia [...]r.,Nr [...] stwierdzającą wykonanie obowiązku nałożonego decyzją tegoż organu nr [...] z dnia 20 lutego 2009r. na E. i A.K. - inwestorów robót budowlanych polegających na wymianie pokrycia dachu w budynku mieszkalnym w zabudowie bliźniaczej usytuowanym na działce nr 106 AM 24 przy ul. [...] w O. I Ś.. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że na wniosek A. i L.K. z dnia 9 września 2008 r. zostało wszczęte postępowanie w sprawie sposobu przeprowadzenia robót budowlanych polegających na remoncie dachu budynku mieszkalnego w zabudowie bliźniaczej usytuowanego na działce nr 106 AM 24 przy ul. [...] w O.Ś.. W dniu 2 października 2008 r. pracownicy PINB w T. przeprowadzili kontrolę w/w robót, w trakcie której ustalono, że Inwestorzy E. i A.K. w sierpniu 2008 r. wykonali remont pokrycia dachu w budynku mieszkalnym w zabudowie bliźniaczej oraz odnowili elewację w budynku nr 2. Podczas wykonywania remontu pokrycia dachowego podniesiono nieznacznie połać dachu w stosunku do połaci sąsiedniego budynku bliźniaczego. Spowodowało to powstanie uskoku, który został pokryty blachą stalową ocynkowaną. Przedmiotowa obróbka blacharska została wykonana w taki sposób, że od strony mieszkania A. i L.K. widoczne są szpary i prześwity, które mogą powodować zaciekanie deszczu i zawiewanie śniegu do wnętrza mieszkania. Inwestorzy E. i A.K. zobowiązali się w terminie dwóch tygodni od dnia kontroli usunąć w/w nieprawidłowości poprzez wykonanie obróbki blacharskiej w sposób zgodny ze sztuką budowlaną również od strony nieremontowanej połaci dachu. Pismem z dnia 20 października wszczęto postępowanie administracyjne w sprawie sposobu przeprowadzenia robót i budowlanych polegających na remoncie dachu budynku mieszkalnego w zabudowie bliźniaczej usytuowanego na działce nr 106 AM 24 przy ul. [...] w O.Ś.. W trakcie kolejnych oględzin przedmiotowej nieruchomości inwestor A.K. oświadczył, że w dniu 7 kwietnia 2008 r. zgłosił do Starostwa Powiatowego w T. zamiar wykonania robót budowlanych polegających na wymianie dachówki oraz odnowieniu elewacji (na kolor beżowy) w budynku mieszkalnym usytuowanym na działce nr 106 AM 24 przy ul. [...] w O.Ś.. Powyższe zawiadomienie zostało przyjęte przez organ administracji architektoniczno-budowlanej milczącą zgodą. Inwestorzy, wykonując roboty budowlane polegające na wymianie dachówki na w/w budynku, w celu polepszenia docieplenia połaci i wykonania jej wentylacji dodatkowo na istniejące krokwie nabili kontrłaty o wym. 2,5 cm x 5 cm, na które przybito łaty o wym. 4 cm x 6 cm. Następnie połać dachu została obłożona folią wysokoparoprzepuszczalną ułożono na niej dachówki ceramiczne i wykonano obróbki blacharskie. Przedmiotowe roboty budowlane spowodowały podniesienie połaci dachu budynku w stosunku do połaci dachu budynku bliźniaczego o 7 cm. Powstały uskok połaci dachu został poddany obróbce blacharskiej - sposób jej wykonania opisano w protokole z kontroli z dnia 2 października 2008 r. W związku z brakiem możliwości doprowadzenia do ugody międzysąsiedzkiej A. i L.K. będący właścicielem bliźniaczej części budynku zażądali, aby w miejscu przedmiotowego uskoku powstał ogniomurek z prawidłowo wykonanymi obróbkami blacharskimi, który zabezpieczy ich połać dachu przed ewentualnymi zaciekami spowodowanymi przez nawiewy śniegu i opady deszczu. Postanowieniem Nr [...] z dnia 13 listopada 2008 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. nałożył na Inwestorów w/w robót budowlanych obowiązek dostarczenia w terminie 30 dni oceny technicznej wykonanych robót budowlanych ze wskazaniem czynności, jakie należy wykonać oraz stosownymi wnioskami i zaleceniami oraz opinią rzeczoznawcy do spraw przeciwpożarowych. W dniu 14 stycznia 2009 r. do PINB w T. wpłynęło opracowanie techniczne sporządzone przez rzeczoznawcę budowlanego prof. dr hab. inż. M.K. (uprawnienia budowlane [...] i [...]). Autor powyższej oceny stwierdził, że wymianę pokrycia dachu na większości przedmiotowego obiektu wykonano poprawnie, za wyjątkiem uskoku połaci, który stwarza niebezpieczeństwo powstawania zacieków wody opadowej i zawiewania śniegu do pomieszczeń sąsiada. Stwierdził ponadto, iż wykonana obróbka blacharska nie odpowiada zasadom sztuki budowlanej, ponieważ nie zapewnia wymaganej szczelności uskoku dachu. Zgodnie z powyższą oceną - w celu wyeliminowania błędów wykonawczych - zaleca się dokonanie przebudowy uskoku polegającej na: • rozebraniu pasa pokrycia nad ścianą rozdzielającą obydwa budynki, • podwyższeniu ściany na obydwu połaciach na wysokość min. 30 cm ponad pokrycie dachowe, • poprawnym wykonaniu obróbek blacharskich wierzchołka muru oraz jego styków z obydwiema połaciami dachu. W związku z zaleceniami zawartymi w powyższym opracowaniu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. decyzją Nr [...] z dnia 20 lutego 2009r. nałożył na E. i A.K. jako Inwestorów robót budowlanych polegających na wymianie pokrycia dachu w budynku mieszkalnym w zabudowie bliźniaczej usytuowanym na działce nr 106 AM 24 przy ul. [...] w O.Ś., obowiązek wykonania następujących robót budowlanych w celu doprowadzenia ich do stanu zgodnego z prawem: • rozebranie pasa pokrycia nad ścianą rozdzielającą obydwa budynki, • podwyższenie ściany na obydwu połaciach na wysokość min. 30 cm ponad pokrycie dachowe, • poprawne wykonanie obróbek blacharskich wierzchołka muru oraz jego styków z obydwiema połaciami dachu. Termin wykonania przedmiotowych prac budowlanych wyznaczono do dnia 31 sierpnia 2009 r. W dniu 19 sierpnia 2009 r. do siedziby PINB wpłynęło pismo E. i A.K. z dnia 18 sierpnia 2009 r. zawierające prośbę o przedłużenie w/w terminu o trzy miesiące ze względu na warunki pogodowe. W dniu 10 września 2009 r. do PINB w T. wpłynęło pismo A. i L.K. z dnia 9 września 2009 r. informujące o niewyrażeniu przez nich zgody na przedłużenie terminu wykonania obowiązku wskazanego w decyzji Nr [...]. W związku z powyższym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją Nr [...] z dnia [...] r. odmówił zmiany własnej ostatecznej decyzji Nr [...] z dnia 20 lutego 2009 r. w zakresie przedłużenia terminu wykonania przez E. i A.K. określonych w przedmiotowej decyzji prac budowlanych. W dniu 24 września 2009 r. przeprowadzono kontrolę wykonania obowiązku wynikającego z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. Nr [...] z dnia 20 lutego 2009 r. W trakcie przedmiotowych czynności kontrolnych stwierdzono rozbieżności w oświadczeniach stron co do poprawności wykonania nałożonego obowiązku w zakresie robót budowlanych polegających na podwyższeniu ściany na obydwu połaciach na wysokość min. 30 cm ponad pokrycie dachowe oraz w zakresie robót budowlanych polegających na poprawnym wykonaniu obróbek blacharskich wierzchołka muru oraz jego styków z obydwiema połaciami dachu. L.K. zażądał wykonania projektu na wykonanie przedmiotowych robót budowlanych, ponadto wskazał, iż jako współwłaściciel obiektu powinien mieć wpływ na materiały użyte do budowy oraz na kolor poszycia. Wskazał również, iż przedmiotowy ogniomurek powinien być wykonany w całości z cegły pełnej (a nie z płyty kartonowej) oraz że graniczenia wykonane są w sposób nieprawidłowy. W trakcie trwania czynności kontrolnych A.K. będący inwestorem wykonanych robót przedłożył do akt sprawy opinię powykonawczą w zakresie ochrony przeciwpożarowej (zał. nr 1), opinię techniczną dotyczącą poprawności wykonanych robót (zał. nr 2), fakturę nr [...] M na zakup płyty fermacell (zał. nr 3), atest higieniczny (zał. nr 4) oraz Europejską Aprobatę Techniczną ETA-03/0050 (zał. nr 5). Inwestorzy oświadczyli, iż obowiązek nałożony na nich decyzją Nr 57/09 uważają za wykonany, zgodnie bowiem z przedłożonymi dokumentami materiały użyte do wykonania robót spełniają wymagania niezbędne do ich stosowania. W konsekwencji powyższego PINB w T. decyzją nr [...] z dnia [...] r. stwierdził wykonanie obowiązku nałożonego decyzją tegoż organu nr [...] z dnia 20 lutego 2009 r. na E. i A.K.. Po rozpatrzeniu odwołania A. i L.K., WINB decyzją nr [...] z dnia [...] r. uchylił powyższą decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie WINB wskazał, iż PINB w T. niedostatecznie wyjaśnił stan faktyczny sprawy - brak było w szczególności protokolarnego potwierdzenia wykonania obowiązku wynikającego z decyzji nr [...] z dnia 20 lutego 2009 r. Jednocześnie wyjaśniono, iż przedłożone przez A.K. załączniki do protokołu kontroli z dnia 24 września 2009 r. nie mogły być uznane za dowód w niniejszym postępowaniu, bowiem stanowiły jedynie nieuwierzytelnione kserokopie bez dołączonych uprawnień zawodowych ich autorów. W ponowionym postępowaniu organ I instancji przeprowadził w dniu 7 grudnia 2009r., przy udziale stron postępowania, kontrolę wykonania obowiązku wynikającego z decyzji nr [...] z dnia 20 lutego 2009 r. W spisanym na powyższą okoliczność protokole jednoznacznie wskazano, iż obowiązek wynikający z ww. został wykonany w całości. Na potwierdzenie powyższego faktu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. sporządził stosowną dokumentację fotograficzną. Obecni w trakcie kontroli A. i L.K. oświadczyli, iż wykonany mur nie jest murem pełnym (tj. wykonanym z cegły), a tak - zgodnie z przepisami - powinien w ocenie Skarżących być wykonany. Oświadczyli, iż żądają, aby obowiązek wynikający z decyzji nr [...] z dnia 20 lutego 2009 r. został wykonany w technologii murowanej zgodnie ze sztuką budowlaną, nie zaś w obecny sposób, tj. w konstrukcji lekkiej drewnianej obitej płytą gipsowo - kartonową. W trakcie czynności kontrolnych poinformowano A. i L.K., iż wszelkie spory sąsiedzkie oraz kwestie wzajemnych rozliczeń z tytułu poniesionych kosztów należą do kompetencji sądów cywilnych. W dniu 15 grudnia 2009 r. do siedziby PINB w T. wpłynęły pisemne wyjaśnienia A. i L.K.. Zdaniem Skarżących wykonany przez Inwestora ogniomurek z płyty Fermacell nie eliminuje błędów powstałych przy nielegalnej przebudowie dachu, a obróbka blacharska nie odpowiada zasadom sztuki budowlanej, ponieważ nie zapewnia wymaganej szczelności uskoku dachu. W dniu 21 grudnia 2009 r. A.K. złożył w siedzibie PINB decyzję Nr [...] z dnia 7 grudnia 1982 r. o stwierdzeniu przygotowania zawodowego do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie przez K.S. oraz zaświadczenia Nr [...] wydane przez Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej stwierdzające posiadanie przez R.J. wymaganego przygotowania zawodowego do sprawowania funkcji rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. Po uprzednim poinformowaniu stron o uprawnieniach wynikających z art. 10 § 1 Kpa, organ I instancji decyzją nr [...] z dnia [...] r. stwierdził wykonanie obowiązku nałożonego decyzją tegoż organu nr [...] z dnia 20 lutego 2009 r. na E. i A.K. - inwestorów spornych robót budowlanych. Powyższa decyzja została oprotestowana przez A. i L.K., którzy wnieśli odwołanie. Zdaniem Skarżących zalecenia zawarte w ekspertyzie prof. dr hab. inż. M.K. nie zostały wykonane. A.L.K. zwrócili się do organu z prośbą o dokonanie wizji lokalnej, bowiem obecny stan uniemożliwia Skarżącym prawidłowe użytkowanie ich budynku. Organ odwoławczy stwierdził, że po zapoznaniu się z treścią odwołania i wnikliwej analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Organ wskazał, że decyzję wydano w oparciu o przepisy art. 51 ust. 3 ustawy z dnia 7.07.1994 r., Prawo budowlane /Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 ze zm./. Z powyższego artykułu wynika, że właściwy organ nadzoru budowlanego sprawdza wykonanie nałożonego uprzednio decyzją na inwestora obowiązku i wydaje stosowną decyzję - o stwierdzeniu wykonania obowiązku. Zgodnie z zamysłem ustawodawcy przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane ma za zadanie wymusić na inwestorze dokonanie czynności lub robót budowlanych, mających na celu doprowadzenie wykonywanych robót do stanu zgodnego z warunkami określonymi w przepisach prawa. Zgodnie z art. 51 ust. 3 ustawy, po upływie terminu lub na wniosek inwestora, organ nadzoru budowlanego sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 i wydaje decyzję: albo o stwierdzeniu wykonania obowiązku (art. 51 ust. 3 pkt 1) albo - w przypadku nie wykonania obowiązku – decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego (art: 51 ust. 3 pkt 2). Po wydaniu zatem decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2, dalsze czynności postępowania naprawczego, które zostały określone w art. 51 ust. 3, podejmowane są co do zasady na wniosek inwestora. W przypadku jednak, gdy upłynął termin określony w treści decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2, organ nadzoru budowlanego kontynuuje postępowanie z urzędu. Po upływie terminu określonego w tej decyzji sprawdza wykonanie nałożonych obowiązków. Po sprawdzeniu wykonania obowiązków, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2, organ wydaje decyzję stwierdzającą wykonanie obowiązku. Wydanie tej decyzji kończy postępowanie organu nadzoru budowlanego w sprawie, gdyż potwierdza, że inwestor doprowadził roboty budowlane do stanu zgodnego z prawem, co było celem prowadzonego postępowania naprawczego. Z literalnego brzmienia przepisu art. 51 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego wynika, iż fakt wykonania przez stronę obowiązku wynikającego z decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego winien być ustalony w sposób bezsporny. Przenosząc powyższe na grunt badanej sprawy organ odwoławczy stwierdził, iż decyzją nr [...] z dnia 20 lutego 2009 r., wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. nałożył na E. i A.K. jako Inwestorów robót budowlanych polegających na wymianie pokrycia dachu w budynku mieszkalnym w zabudowie bliźniaczej usytuowanym na działce nr 106 AM 24 przy ul. [...] w O.Ś., obowiązek wykonania do dnia 31 sierpnia 2009 r. określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia ich do stanu zgodnego z prawem. Powyższa decyzja, w ocenie organu, jako w pełni odpowiadająca zaleceniom wynikającym z przedłożonego przez strony opracowania rzeczoznawcy budowlanego prof. dr hab. inż. M.K. (uprawnienia budowlane [...] i [...]) była rozstrzygnięciem prawidłowym (jak wynika z treści odwołania Skarżący również ocenę tą podzielają), a wypełnienie obowiązków nią nałożonych gwarantowało doprowadzenie przedmiotowych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Z uzupełnionego przez organ I instancji materiału dowodowego wynika zdaniem organu odwoławczego, że E. i A.K. wykonali w całości obowiązek wynikający z decyzji nr [...] z dnia 20 lutego 2009r. i wykonali go w sposób prawidłowy tj. zgodny z obowiązującymi przepisami techniczno - budowlanymi oraz zasadami wiedzy technicznej (potwierdzają to: ocena techniczna autorstwa K.S. - uprawnienia budowlane nr [...] oraz opinia powykonawcza w zakresie ochrony przeciwpożarowej autorstwa rzeczoznawcy ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych inż. R.J.). Wobec powyższego koniecznym było podjęcie skarżonego rozstrzygnięcia w oparciu o przepis art. 51 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Z gramatycznej konstrukcji tego jednoznacznego w swej treści przepisu wynika, że wykonanie przez adresata ostatecznej decyzji wydanej w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego nałożonego w niej obowiązku, obliguje organ nadzoru budowlanego do stwierdzenia wykonania tego obowiązku (użycie przez ustawodawcę trybu oznajmującego: "wydaje decyzję"), nie pozostawiając mu w tym względzie żadnej swobody. Z tego też względu organ odwoławczy nie znalazł podstaw do zmiany bądź uchylenia zaskarżonej decyzji, uznając, iż jest ona zgodna z obowiązującym porządkiem prawnym i czyni zadość wymaganiom, jakie ustawodawca stawia inwestorowi, który dopuścił się samowoli budowlanej. Odnosząc się natomiast do argumentów podniesionych w odwołaniu organ wskazał, iż nie mogą one mieć wpływu na treść zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia. Wbrew twierdzeniom Skarżących ani z treści ekspertyzy prof. dr hab. inż. M.K., ani z uzasadnienia decyzji PINB nr [...] z dnia 20 lutego 2009 r. nie wynika, iż jedyną konstrukcją ogniomurku, która w pełni wyeliminuje błędy powstałe w trakcie samowolnie wykonanych robót budowlanych, jest konstrukcja murowana. Z treści opinii rzeczoznawcy ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych - inż. R.J. bezspornie wynika, iż przyjęte przez Inwestorów rozwiązanie zapewnia wystarczającą ochronę przed zapaleniem, zwęgleniem lub innym uszkodzeniem. Strona przeciwna, której organ I instancji w sposób zgodny z przepisami procedury administracyjnej zapewnił możliwość czynnego udziału w przedmiotowym postępowaniu, miała prawo do przedłożenia kontrekspertyzy, zawierającej odmienne wnioski, z którego to uprawnienia nie skorzystała. W świetle zgromadzonego materiału dowodowego, wniosek Skarżących o dokonanie kolejnej wizji lokalnej jest w ocenie organu całkowicie nieuzasadniony, bowiem żądanie to dotyczy okoliczności już stwierdzonych innymi dowodami. Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy orzekł jak wyżej. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na powyższą decyzję wnieśli A. i Cz.K. zarzucając, że wydane w sprawie decyzje, są niezgodne ze stanem faktycznym i są nierzetelną oceną dokonanej przebudowy dachu, ponieważ wnioski z ekspertyzy prof. dr hab. inż. M.K. nie zostały wykonane. W uzasadnieniu skargi, opisując bardzo szczegółowo prowadzone postępowanie, podkreślili, że z opracowania technicznego sporządzonego przez rzeczoznawcę budowlanego prof. dr hab. inż. M.K. wyraźnie wynika, iż konstrukcja ma być murowana, ponieważ jest mowa o "wierzchołku muru." A według definicji prawa budowlanego: "mur - to pionowa część budowli wykonana z materiału ceramicznego, kamienia naturalnego, drewna itp. Mur może być zbudowany z prefabrykatów połączonych zaprawą budowlaną (np. kamienie, cegły, bloczki betonowe itp. połączone zaprawą wapienną, cementową lub inną podobną), lub też może być wykonany z materiału jednorodnego, np. odlany z betonu lub ulepiony z gliny. Szczególną postacią muru ze wzmocnieniami konstrukcyjnymi jest mur pruski." Według tej definicji powyższe zalecenie w wydanej decyzji Nr 57/09 nie zostało w ocenie skarżących - wykonane, ponieważ konstrukcja drewniana obita płytą gipsowo-kartonową nie spełnia definicji muru (dowód zdjęcie 4 i 5). Dalej skarżący stwierdzili, że nie wiadomo na jakiej podstawie inwestorzy E. i A.K. samowolnie zmienili materiał budowlany. Zamiast podwyższenia ściany działowej jak zaleca w ekspertyzie prof. dr hab. inż. M.K., wykonali przepierzenie z płyty gipsowo-kartonowej, które nie jest ogniomurkiem. Wykonanie takiej konstrukcji nie eliminuje błędów powstałych przy nielegalnej przebudowie dachu oraz nie realizuje wniosków z ekspertyzy, nałożonych w decyzji Nr [...]. Ponadto zarzucili, że obróbka blacharska od strony ich budynku wpuszczona jest pod dachówkę, opiera się na łatach, a dziury - prześwity wielkości dłoni między opierzeniem a dachówką na każdej łacie zostały niedbale pozapychane gąbką (pianką poliretanową) -dowód zdjęcie 3. Zdaniem skarżących obróbka blacharska wykonana jest w taki sam sposób, jak była wykonana przed opracowaniem technicznym prof. dr hab. inż. M.K., nie odpowiada zasadom sztuki budowlanej, ponieważ nie zapewnia wymaganej szczelności uskoku dachu (dowód zdjęcie 1, 2 i 3), co zawarł w swojej ekspertyzie prof. dr hab. inż. M.K.. W związku z tym kolejny warunek z ekspertyzy nie został spełniony. Skarżący zarzucili, że wykonana konstrukcja z płyty gipsowo-kartonowej jest nieprawidłowa, narusza ich interes, gdyż nie pozwala na prawidłowe użytkowanie budynku, ze względu na nieszczelność dachu naraża na stratę ciepła uniemożliwia przeprowadzenie remontu na ich części dachu. Remontując dach ocieplą go, co spowoduje jego podwyższenie, wtedy całą ocieploną i podwyższoną konstrukcję dachu będą musieli oprzeć o ognimurek, czyli w tej chwili o konstrukcję z płyty gipsowo-kartonowej. Skarżący zadają pytanie, czy płyta gipsowo-kartonowa wytrzyma nacisk konstrukcji? Nadto zdaniem skarżących, załączona przez E. i A.K. opinia techniczna autorstwa K.S. jest nierzetelna, gdyż została opracowana bez przeprowadzenia wizji lokalnej od strony skarżących, gdzie widoczne są prześwity - czyli nie jest zapewniona szczelność uskoku dachu, o której mowa w ekspertyzie prof. dr hab. inż. M.K.; nie ma również mowy o rynnach, które są źle zamontowane, ponieważ zachodzą na stronę skarżących (dowód zdjęcie 4 i 5). W załączonej zaś przez E. i A.K., opinii przeciwpożarowej autorstwa rzeczoznawcy ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych inż. R.J. stwierdzono, że płyta gipsowo-włókniowa FERMACELL służy do wykonania poszyć i okładzin elementów budowlanych. Nie ma zaś mowy, że może być wykorzystana jako samoistny materiał do budowy ściany na zewnątrz budynku, ani o jej wytrzymałości na warunki atmosferyczne. Skarżący uważają, że powyższe opinie są nierzetelne i całkowicie niezgodne ze stanem rzeczywistym, na potwierdzenie tego sporządzili stosowną dokumentację fotograficzną. W konsekwencji skarżący stwierdzili, że obowiązek nałożony na E. i A.K. decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. Nr [...] z dnia 20.02.2009 r. nie został wykonany, a przedstawione opinie są nierzetelne i niezgodne ze stanem faktycznym. Stwierdzili również, że wnioski z ekspertyzy prof. dr hab. inż. M.K. nie zostały wykonane gdy zaś wszystkie te nieprawidłowości zostały zaakceptowane przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. decyzją Nr [...]. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Działając zatem w granicach kompetencji wynikających z art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. 153, poz.1269/ w związku z art.3 § 2 pkt.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm./- zwaną dalej p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art.145 lub art.151 w/w ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi . Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, Sąd stosownie do zapisu art. 134 p.p.s.a., nie jest związany granicami skargi. Przepis ten umożliwia Sądowi wszechstronne i obiektywne zbadanie sprawy niezależnie od podniesionych zarzutów. Rozpatrując stan faktyczny i prawny sprawy Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 pkt.1 lit. c p.p.s.a., co powoduje, iż decyzje te podlegają usunięciu z obrotu prawnego. Materialno-prawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi przepis art.51 ust.3 pkt.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r., Nr 156, poz.1118 ze zm./, zgodnie z którym po upływie terminu lub na wniosek inwestora, organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust.1 pkt.2 i wydaje decyzję o stwierdzeniu wykonania obowiązku. Niesporne jest w sprawie, że ostateczną decyzją z dnia 20 lutego 2009r., Nr [...] wydaną z powołaniem się na przepis art.51 ust.1 pkt.2 w/w ustawy Prawo budowlane - Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. nałożył na E. i A.K. Inwestorów robót budowlanych polegających na wymianie pokrycia dachu w budynku mieszkalnym w zabudowie bliźniaczej usytuowanym na działce nr 106 AM 24 przy ul. [...] w O.Ś., wykonanie następujących robót budowlanych w celu doprowadzenia ich do stan zgodnego z prawem: • rozebranie pasa pokrycia nad ścianą rozdzielającą obydwa budynki, • podwyższenie ściany na obydwu połaciach na wysokość min. 30 cm ponad pokrycie dachowe, • poprawne wykonanie obróbek blacharskich wierzchołka muru oraz jego styków z obydwiema połaciami dachu. Stwierdzenie wykonania obowiązków określonych opisaną wyżej decyzją organu I instancji z dnia [...]r., mającą na celu doprowadzenie wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem i wydanie rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie – w trybie art.51 ust.3 pkt.1 Prawa budowlanego – wymagało od tegoż organu przeprowadzenie postępowania poprzez zgromadzenie dowodów, a tym samym ustalenie stanu faktycznego, który by jednoznacznie wykazał, że inwestorzy prawidłowo i w całości wykonali obowiązki nałożone w/w decyzją. W świetle zaś zgromadzonych w sprawie dowodów stwierdzić należy, że organy nie zebrały i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, tym samym naruszono wymóg prowadzenia postępowania zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7, art.75 § 1, art. 77 § 1 k.p.a.) oraz w taki sposób, aby pogłębić zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli (8 k.p.a.) i przekonać o zasadności przesłanek, które zdecydowały o określonym załatwieniu sprawy (art. 11 k.p.a.). Podkreślić w tym miejscu należy, że w orzecznictwie ugruntował się pogląd, że gdy nie jest dokładnie ustalony stan faktyczny sprawy, a co ma miejsce w niniejszej sprawie, to nie można ocenić czy jest on zgodny z hipotezą normy prawa materialnego. W takim przypadku brak jest podstaw do rozstrzygnięcia sprawy, a rozstrzygnięcie dokonane mimo to przez organ administracji jest w konsekwencji wadliwe /por. wyrok NSA z dnia 6 listopada 1984r., sygn. akt I S.A.508/84, ONSA 2/84, poz. 100/. Lektura akt sprawy wskazuje, że organy wydając w sprawie kwestionowane decyzje, rozstrzygnięcie swe oparły przede wszystkim na opinii technicznej z dnia 22 września 2009r. sporządzonej przez mgr inż. K.S. oraz opinii z dnia 23 września 2009r. sporządzonej przez inż. R.J. - rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. I tak w w/w opinii technicznej, mgr inż. K.S. stwierdza, że, cyt. "... Po dokonaniu oględzin w/w ogniomuru /.../, że pod względem budowlanym, tj. odprowadzenia wód opadowych i ochrony przed zawiewaniem, jest on wykonany prawidłowo i zgodnie ze sztuką budowlaną ...". W w/w opinii zaś z dnia 23 września 2009r., inż. R.J. powołując się na przepis § 235 ust.3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury /Dz.U. z 2002r., Nr 75, poz.690 ze zm./, stwierdził, że dach obiektu posiada ścianę przeciwpożarową wyprowadzoną ponad pokrycie dachu na wysokość 0,3 m. Wskazano przy tym, że, cyt.: "Powyższe rozwiązanie zostało wykonane przy użyciu płyty gipsowo - włóknowej FERMACELL służącej do wykonywania poszyć i okładzin elementów budowlanych (Europejska Aprobata Techniczna ETA-03/0050). Zgodnie z załączoną aprobata techniczną płyty są sklasyfikowane do klasy reakcji na ogień zgodnie z PN-EN 13501-1 jako niepalne (A2-s1 dO). Natomiast jako ochrona pożarowa spełniają wymagania klasy K 60 według PN-EN 13501-2, co oznacza, że zapewnia zabezpieczenie na czas 60 min - ochronę przed zapaleniem, zwęgleniem lub innym uszkodzeniem. Ściana została wykonana zgodnie z obowiązującymi przepisami techniczno - budowanymi oraz zasadami wiedzy technicznej." Istotne jest w sprawie, że skarżący w toku postępowania konsekwentnie nie godząc się z zastosowanym materiałem użytym do podwyższenia ściany ponad pokrycie dachowe, zarzucali - powołując się na ocenę techniczną prof.dr hab.inż M.K. - że sporna ściana ze względów bezpieczeństwa, winna była być wykonana jako pełny mur, nie zaś z płyty gipsowo-włóknowej. Wprawdzie z opisanej wyżej decyzji z dnia 20 lutego 2009r., Nr [...] nie wynika jaki materiał winien użyć inwestor do wykonania spornej ścianę, lecz skoro w przepisie art.51 ust.1 pkt.2 Prawa budowlanego stanowiącym podstawę wydania tejże decyzji mowa jest o doprowadzeniu wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem, to wobec lakoniczności w/w opinii mgr inż. K.S., organ winien był rozważyć czy w niniejszej sprawie nie skorzystać z uprawnień jakie daje przepis art.81c ust.2 Prawa budowlanego, tj. nałożenie obowiązku sporządzenia ekspertyzy technicznej. Mając na uwadze, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowane jest stanowisko, iż działania organu w trybie art.81c ust.2 Prawa budowlanego zmierzają do wyjaśnienia kwestii technicznych, których celem jest ustalenie stanu faktycznego sprawy /wyrok NSA z 28 czerwca 2005r., OSK 1780/04, LEX nr 179100/, pominięcie przez organ tej kwestii, stanowi naruszenie zasad postępowania administracyjnego określonych w art.7, 75 § 1, 77 § 1 oraz art.80 k.p.a. Zważyć przy tym również należy, że zaniechanie organu w tym zakresie jest uchybieniem o tyle istotnym, że organy wydając w sprawie kwestionowane decyzje, pominęły postanowienia przepisu art.5 ust.2 pkt.9 Prawa budowlanego, stosownie do którego, obiekt budowlany należy budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Nienależyte wyjaśnienie istotnych w sprawie okoliczności dotyczy również pkt.3 decyzji z dnia 20 lutego 2009r., czyli obróbek blacharskich. Należy wskazać, iż w postępowaniu administracyjnym nie obowiązuje formalna teoria dowodowa, według której daną okoliczność można udowodnić wyłącznie przy pomocy takiego, a nie innego środka dowodowego, ani też zasada, że rola organu orzekającego to rola biernego podmiotu oczekującego na dowody zaoferowane przez stronę. Wręcz przeciwnie, rządząca postępowaniem administracyjnym zasada oficjalności /art. 7, 75 k.p.a./ wymaga, by w toku postępowania organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne do wyjaśnienia i załatwienia sprawy i dopuszczały jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem, a więc by z urzędu przeprowadzały dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy /zob. wyrok NSA z dnia 29 listopada 2000 r., V SA 948/00, LEX nr 50114/. Nadto należy zauważyć, że organy jak to Sąd wyżej podkreślił, dopuściły jako dowód w sprawie opisaną wyżej opinię techniczną z dnia 22 września 2009r. sporządzoną przez mgr inż.K.S., przyjmując tym samym, iż autor tejże opinii wykazał się wymaganymi uprawnieniami, gdy zaś z art.12 ust.7 Prawa budowlanego wynika, że do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych konieczne jest uzyskanie wpisu na listę członków izby samorządowej, co potwierdza zaświadczenie samorządu zawodowego, że wpis jest aktualny. Istotne jest przy tym, że w aktach sprawy znajduje się jedynie kserokopia decyzji o stwierdzeniu przygotowania zawodowego z dnia 7 grudnia 1982r, Nr [...] z pieczątką nagłówkową: Urząd Województwa W. i Miasta W. W., pl. [...], lecz brak jest na tejże kserokopii decyzji czytelnego podpisu z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji, gdy nadto za zgodność z oryginałem podpisał sam zainteresowany, czyli mgr inż. K.S.. W konsekwencji powyższych ustaleń, przyjąć należy, że stwierdzenie przez organ I instancji wykonania przez inwestorów obowiązku wykonania określonych robót budowlanych nałożonych decyzją z dnia 20 lutego 2009r., Nr [...] - bez wyjaśnienia opisanych wyżej okoliczności, było co najmniej przedwczesne. Powyższych uchybień, jakimi dotknięte było postępowanie organu I instancji, nie dostrzegł organ odwoławczy, dopuszczając się tym samym naruszenia prawa. Słusznym jest zatem wniosek, iż organy orzekające nie przeprowadziły w niniejszej sprawie postępowania dowodowego zgodnie z przytoczonymi wyżej przepisami k.p.a. Nie można tym samym przyjąć, że orzekające w sprawie organy wykazały istnienie przesłanek, o których jest mowa w cyt. wyżej art. 51 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, zwłaszcza, że decyzja wydawana w oparciu o ten przepis jest następstwem decyzji wydanej w oparciu o cyt. wyżej przepis art.51 ust.1 pkt.2 Prawa budowlanego, a który to przepis w sposób jednoznaczny stwierdza, że nałożone tym przepisem określone czynności mają na celu doprowadzenie wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem. Mając powyższe na uwadze, Sąd działając w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w/w ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Stosownie do przepisu art. 152 tej ustawy orzeczono jak w punkcie II sentencji. H.B. 26.11.2010r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło