II SA/Wr 334/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Białek po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. B. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie ze skargi L. B. na postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 lutego 2022 r., nr 235/2022 w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej z tytułu nielegalnego użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. L. B. (dalej: skarżący) złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: organ) z dnia 22 lutego 2022 r., nr 235/2022 utrzymującą w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia nr 22/2022 z dnia 5 stycznia 2022 r. w przedmiocie wymierzenia skarżącemu kary w wysokości 10000 zł z tytułu nielegalnego użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego przy ul. W. [...] we W. W skardze pełnomocnik skarżącego wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Uzasadniając powyższy wniosek pełnomocnik wyjaśnił, że wykonanie zaskarżonego postanowienia pociągnie za sobą niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Zdaniem pełnomocnika byłoby to zbyt duże obciążenie finansowe dla skarżącego, aby przed ostatecznym wynikiem sprawy uiścić w całości nałożoną karę. W dalszej kolejności pełnomocnik strony podniósł, że w związku z realizacją inwestycji skarżący poniósł wysokie koszty. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Rozpatrując wniosek strony w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd związany jest zamkniętym katalogiem dwóch przesłanek pozytywnych, którymi są niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki te mogą zaistnieć łącznie lub oddzielnie. Omawiany przepis nie nakłada przy tym na stronę obowiązku udowodnienia wyżej wskazanych przesłanek. Wnioskodawca musi jednakże uprawdopodobnić ich zaistnienie. Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, oznacza, że chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Żądając wstrzymania wykonania decyzji czy postanowienia, strona skarżąca ma obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienia NSA z 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Oceniając złożony w niniejszej sprawie wniosek w zakresie tak rozumianych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej Sąd uznał, że nie może on zostać uwzględniony. Strona skarżąca we wniosku nie podała żadnych przekonujących argumentów przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego postanowienia. Przedstawione argumenty, zdaniem Sądu, nie uzasadniają wstrzymania wykonania postanowienia, gdyż nie powodują niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków po stronie wnioskodawcy. Dokonanie wydatkowania środków finansowych rzadko ma charakter nieodwracalny i w niniejszej sprawie strona skarżąca – w razie uwzględnienia skargi – będzie mogła domagać się naprawienia ewentualnej szkody na zasadach ogólnych. Należy pamiętać, że w art. 61 § 3 p.p.s.a. chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie do stanu pierwotnego (zob. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, orzeczenia.nsa.gov.pl). Argumentacja powołana przez stronę skarżącą nie uzasadnia wystarczająco złożonego wniosku. Samo utrudnienie sytuacji finansowej strony skarżącej nie może być przesłanką do wstrzymania wykonania postanowienia, gdyż oznaczałoby to każdorazową zasadność wniosku o wstrzymanie wykonania aktu nakładającego na dany podmiot karę grzywny i brak możliwości przymuszenia strony poprzez stosowanie tego typu sankcji. Ponadto, jak zostało to już wspomniane, ewentualny zwrot wyegzekwowanej sumy pieniężnej może przywrócić stan pierwotny, natomiast strona skarżąca nie przedstawiła okoliczności, które mogłyby być zakwalifikowane jako nieodwracalne. Brak jest zatem racjonalnych przesłanek aby twierdzić, że wykonanie zaskarżonego postanowienia, może wywołać konsekwencje skutkujące koniecznością zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Należy wyjaśnić, że możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a nie oznacza, że Sąd jest zobligowany w każdym przypadku – niezależnie od okoliczności sprawy – uwzględnić wniosek skarżącego. Wniesienie skargi nie pociąga za sobą automatycznego skutku suspensywności i wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu zależy od oceny Sądu, czy istnieją przesłanki uzasadniające takie rozstrzygnięcie (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis 2016 r., s. 556-557, uw. 1, 2). Zasadność wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nie została też powiązana przez ustawodawcę z jej wadliwością bądź prawidłowością. Kwestie te będą bowiem badane w postępowaniu głównym, a nie postępowaniu wpadkowym, jakim jest niniejsze postępowanie. Celem wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu nie jest uniknięcie wszystkich niedogodności związanych z jej wykonaniem, lecz uchronienie wnioskodawcę przed kwalifikowanymi skutkami jej wykonania, określonymi w art. 61 § 3 p.p.s.a. Konieczne jest przeto nie tylko wskazanie, że wykonanie zaskarżonego aktu będzie negatywnie rzutowało na sytuację prawną lub faktyczną skarżącego, lecz musi być to wpływ objęty hipotezą omawianego przepisu. Do oceny, czy taka sytuacja ma miejsce w danej sprawie, konieczne jest jej rzetelne wykazanie. Brak ten uniemożliwia sądowi ustosunkowanie się do żądania skarżącego. Mając zatem na względzie zaistniałe w sprawie okoliczności stanu faktycznego i kierując się dyspozycją art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji postanowienia