II SA/Wr 337/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski /spraw./, Sędzia WSA Andrzej Cisek, Asesor WSA Olga Białek, Protokolant Katarzyna Grott, po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi K. B. na postanowienie Wojewody D. z dnia 15 marca 2006 r. Nr [...] w przedmiocie pozytywnej oceny prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej postanawia odrzucić skargę. Postanowieniem z dnia 15 marca 2006 r. Nr [...] Wojewoda D. na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej /Dz. U. Nr 169, poz. 1418/ oraz art. 123 kpa, po wszczęciu na wniosek K. B. postępowania w sprawie wydania decyzji potwierdzającej prawo do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez P. R. – ojca wnioskodawczyni nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej postanowił: I. dokonać pozytywnej oceny spełnienia przez wniosek wymogów, o których mowa w art. 2, art. 3 oraz art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r.; II. na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. wezwać K. B. do wskazania jednej wybranej formy realizacji prawa do rekompensaty spośród określonych w art. 13 ust. 1 ustawy; III. w przypadku wyboru świadczenia pieniężnego realizowanego w formie przelewu, wezwał wnioskodawczynię do wskazania rachunku bankowego; IV. na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. wezwał K. B. do dołączenia do wniosku o wydanie decyzji operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego, w którym zostanie określona wartość nieruchomości nadanej na własność B. R. aktem nadania z dnia 13 listopada 1965 r., Nr [...], położonej w T. M. o powierzchni 6,25 ha w granicach działek nr 33, 45, 124, 395 z zabudowaniami. Organ pouczył skarżącą, że na postanowienie to nie przysługuje zażalenie, jednakże strona może wnieść na nie skargę do sądu administracyjnego w terminie 30 dni od dnia jego doręczenia. Pani K. B. w powyższym terminie wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zarzucając bezpodstawne ustalenie zrealizowania częściowo prawa do rekompensaty, oparcie się na bezprawnej decyzji o wykonaniu aktu nadania z 1969 r., a także pominięcie faktu, że jej ojciec był osadnikiem wojskowym. W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm./ kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt. 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a także inne akty i bezczynność organów, wymienione w dalszych punktach tegoż art. 3 § 2 ustawy. Skarżone postanowienie wydane przez Wojewodę D. na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej /Dz. U. Nr 169, poz. 1418/ nie jest zaskarżalne zażaleniem, nie kończy postępowania, ani nie rozstrzyga sprawy co do istoty. Zgodnie z tym przepisem wojewoda bowiem po wszczęciu postępowania dokonuje oceny spełnienia wymogów, o których mowa w art. 2, art. 3 i art. 5 ust. 1 i 2 ustawy. Ta pozytywna ocena następuje w drodze postanowienia /podkr. Sądu/. Przedmiotowe wymogi dotyczą: - obywatelstwa polskiego właściciela nieruchomości pozostawionej poza obecnymi granicami RP, - osoby uprawnionej do rekompensaty /właściciel, współwłaściciele nieruchomości lub ich spadkobiercy/, - terminu i osoby uprawnionej do złożenia wniosku o rekompensacie. Postanowienie to nie kończy postępowania ani nie rozstrzyga sprawy co do istoty, albowiem prawo do rekompensaty potwierdza wojewoda w drodze decyzji, o czym stanowi przepis art. 5 ust. 3 cyt. ustawy. Z powyższego przepisu wynika także, że wbrew stanowisku Wojewody D., nie jest to także akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczący uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa /art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/. W przypadku niespełnienia wymogów wcześniej opisanych, wojewoda także wydaje decyzję o odmowie potwierdzenia prawa do rekompensaty /art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji .../. Przedmiot skargi przewidzianej w art.: 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – P.p.s.a. zakreślają następujące elementy: - akt lub czynność nie może mieć charakteru /formy/ decyzji lub postanowienia wydawanych w postępowaniu jurysdykcyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym i zaskarżalnych na podstawie art. 3 § 2 pkt 1-3 cyt. wyżej ustawy; - akt lub czynność musza mieć charakter zewnętrzny; - akt lub czynność muszą być skierowane do indywidualnego podmiotu; - akt lub czynność muszą mieć charakter publicznoprawny; - akt lub czynność musi "dotyczyć" uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Dany akt lub czynność powinna ustalać /odmawiać ustalenia/, stwierdzać /odmawiać stwierdzenia/, potwierdzać /odmawiać potwierdzenia/ uprawnienia lub obowiązek określone przepisami prawa administracyjnego. Musi więc istnieć ścisły związek między ustaleniem, stwierdzeniem lub potwierdzeniem /oraz ich odmowami/, a możliwością realizacji uprawnienia /lub obowiązku/ wynikającego z przepisu prawa. Tymczasem taki związek istnieje pomiędzy decyzją wydaną na podstawie art. 5 ust. 3 lub art. 7 ust. 2 cyt. ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. a możliwością realizacji uprawnienia wynikającego z przepisu prawa. Takiego związku brak w odniesieniu do skarżonego postanowienia, nawet gdyby pominąć formę tego aktu /por. T. Woś, H. Krysiak-Molczyk i M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Warszawa 2005, s. 59 i n./ W trybie art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. mogą być natomiast zaskarżone przede wszystkim: - określone czynności materialno-techniczne; - akty rejestracji lub wykreślenie z określonego rejestru, - odmowy przyjęcia do zakładu administracyjnego i uniemożliwienia w ten sposób konkretnej osobie korzystania z jego usług; - odmowy uznania stwierdzenia albo realizacji przez właściwy organ administracji publicznej uprawnień wynikających bezpośrednio z przepisów prawnych, jeśli przepisy te nie przewidują formy decyzji administracyjnej deklaratoryjnej o stwierdzeniu takich uprawnień, a organy administracyjne odmawiają takiego zachowania się, które umożliwiałoby podmiotom uprawnionym realizację uprawnień, określonych w przepisach prawa /por. T. Woś, H. Krysiak-Molczyk: Prawo o postępowaniu .... s. 62-63/. Pamiętać przy tym należy o warunku formalnym wniesienia skargi do sądu administracyjnego na takie czynności w postaci uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. W związku z tym, że skarżone postanowienie wydane na podstawie art. 7 ust. 1 cyt. ustawy z 8 lipca 2005r. o realizacji ..., na które nie przysługuje zażalenie, nie może być z przytoczonych powodów potraktowane jako akt z zakresu administracji publicznej dotyczący uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa /art. 3 § 2 pkt 4 cyt. ustawy z 30 sierpnia 2002r./ i w konsekwencji tego nie może być przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego. Z tych też powodów skargę jako niedopuszczalną odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 cyt. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.