II SA/Wr 343/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny we W w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA – Mieczysław Górkiewicz po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi D D, S D, J D oraz W W i A B na decyzję D Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia nieprawidłowości stanu technicznego budynku postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia 24 kwietnia 2012 r. skarżący wnieśli skargę na decyzję opisaną w osnowie niniejszego postanowienia. W skardze zawarto również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając swój wniosek jego autor wskazał, że w związku z wyznaczonym terminem do wykonania prac remontowych na 30 czerwca 2012 r., do upływu którego pozostał miesiąc czasu, brak wstrzymania wykonania decyzji spowodować może wyrządzenie znacznej szkody, tj. na skarżących mogą zostać nałożone kary finansowe za niewykonanie decyzji, podczas gdy wykonanie jej w tym stanie rzeczy jest niemożliwe. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 – zwanej dalej "p.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, stosownie do treści art. 61 § 3 tej samej ustawy, sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja ta ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja administracyjna korzysta z domniemania zgodności z prawem i podlega wykonaniu. Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym m. in. w postanowieniu NSA z dnia 20 grudnia 2004 r. (sygn. akt GZ 138/2004), podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji – zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. – jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Stosownie do powyższych uregulowań normatywnych zaistnienie chociażby jednej z wymienionych przesłanek w art. 61 § 3 "uzasadnia wstrzymanie skarżonego aktu, jednakże to wnioskodawca zobowiązany jest do rzeczowego uzasadnienia swego wniosku poprzez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami na okoliczność spełnienia tych ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej" (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2008r., I FSK 983/08). Przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków są z kolei pojęciami nieostrymi, co wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich ogólnej normy i nadania im treści z uwzględnieniem okoliczności faktycznych każdej indywidualnej sprawy. Użycie spójnika "lub" oznacza, że przesłanki te mogą zachodzić alternatywnie. Sąd, rozpoznający wniosek o wstrzymanie wykonania skarżonego aktu, powinien natomiast mieć na uwadze interes nie tylko wnioskodawcy, ale i innych uczestników postępowania oraz uwzględnić wszystkie okoliczności, nawet te niepodniesione we wniosku, o ile są możliwe do wyinterpretowania na podstawie akt sprawy (postanowienie NSA z 13.09.2005r., sygn. akt II OZ 750/05, nieopubli.). Próbę zdefiniowania przesłanki "wyrządzenia znacznej szkody" podjął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r. (sygn. akt GZ 138/04, niepubl.) stwierdzając, iż chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagradzana przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne konsekwencje, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006r., sygn. akt IISA/Bk 352/06, LEX nr 192964). Rozpoznając zatem wniosek skarżących w zakresie tak rozumianych przesłanek określonych w art. 61 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uznać należy, że nie może on zostać uwzględniony. Przede wszystkim zważyć należy, że wskazywany w złożonym wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji negatywny dla skarżących skutek, to ewentualna kara pieniężna za niewykonanie w zakreślonym decyzją terminie prac związanych z usunięciem nieprawidłowości stanu technicznego budynku. Istotne jest przy tym, że skarżący – jak sami wskazali w skardze – nie kwestionują zakresu nakazanych do wykonania prac, a jedynie termin ich wykonania. Zagrożenie karą administracyjną nie może być utożsamiane z przesłankami znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Nałożenie takiej kary i ewentualny jej zwrot po uchyleniu przez Sąd decyzji nie pozostawiają wątpliwości, co do odwracalności skutku. Co do znacznej szkody wyjaśnić trzeba, że wnioskodawcy jedynie ogólnikowo wskazali na takie zagrożenie nie wyjaśniając jednocześnie dlaczego uznali, że należałoby ja zakwalifikować jako znaczną. Ponadto w razie zwrotu ewentualnej kwoty uiszczonej kary nie poniosą żadnej szkody, tym bardziej w rozmiarze "znacznym". Aby stwierdzić, czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, wnioskodawca musi powołać się na konkretne okoliczności pozwalające wywieść, że wstrzymanie wykonania aktu lub czynności jest zasadne. Tak jak podkreślono wyżej, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, czy spełnione zostały przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania aktu lub czynności. Nadto zauważyć należy, że zawarte we wniosku wywody powinny zostać połączone z niezbędnym odwołaniem się do materiałów źródłowych oraz skonkretyzowanych wystarczająco okoliczności obrazujących sytuację faktyczną wnioskodawców. Oczywiście uzasadnienie wniosku nie stanowi wymogu formalnego, lecz jego materialno – prawną argumentację. Z tego też względu jego treść nie podlega badaniu pod względem formalnym i ewentualnemu wezwaniu do jego uzupełnienia. Podlega natomiast ocenie z punktu widzenia zasadności wniosku. W ocenie Sądu skarżący nie wykazali możliwości zajścia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. W niniejszej sprawie brak jest konkretnych okoliczności wskazujących na możliwość spełnienia subiektywnych obaw wnioskodawców. Nie wskazali oni bowiem jakichkolwiek dokumentów źródłowych odzwierciedlających, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie poparte z kolei żadnym dowodem twierdzenia nie mogą stanowić wystarczającej podstawy do udzielenia ochrony tymczasowej. Niezależnie jednak od powyższego, czyniąc zadość obowiązkowi uwzględnienia z urzędu, a więc i bez wniosków strony, okoliczności decydujących o wstrzymaniu bądź odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, Sąd rozpoznający tę kwestię nie dopatrzył się w niniejszej sprawie przesłanek do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Mając bowiem na uwadze charakter kwestionowanej decyzji, Sąd wziął pod uwagę również skutki, jakie rozstrzygnięcie Sądu spowoduje po stronie innych osób i uczestników postępowania. Na marginesie przypomnieć można jeszcze, że w razie ewentualnego uchylenia w postępowaniu sądowym zaskarżonej decyzji zaistnieje podstawa do żądania zwrotu ewentualnie nałożonej kary administracyjnej od organu. Mając na względzie zaistniałe w sprawie okoliczności stanu faktycznego i kierując się dyspozycją art. 61 § 3 i § 5 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji niniejszego postanowienia