II SA/Wr 373/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 5 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II sprawy ze skargi A.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zakończonej postanowieniem o stwierdzeniu nieważności postanowienia przekazującego według właściwości wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem o przekazaniu zażalenia na postanowienie o przekazaniu wniosku o wydanie kserokopii mapy postanawia cofnąć prawo pomocy przyznane A.B. w zakresie całkowitym na mocy postanowień referendarza sądowego z dnia 17 grudnia 2015 r. i z dnia 26 lipca 2016 r. Postanowieniami z dnia 17 grudnia 2015 r. i 26 lipca 2016 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu przyznał A.B. prawo pomocy w zakresie, odpowiednio, zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W treści pisma procesowego z dnia 21 sierpnia 2016 r. (k. 318 akt sądowoadministracyjnych) skarżąca zawarła oświadczenie, że rezygnuje z prawa pomocy w sprawie o sygn. akt II SA/Wr 373/12. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 § 1 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Z kolei według art. 245 § 1 tej samej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Natomiast zgodnie z art. 249 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli się okaże, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Z przywołanych przepisów prawa wynika, że postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy jest wszczynane wyłącznie z inicjatywy strony, która potrzebuje pomocy materialnej ze strony Państwa w realizacji jej prawa do sądu. Bez oświadczenia woli strony w tej sprawie prawo pomocy nie może być jej przyznane. Oznacza to, że podstawową okolicznością, która pozwala przyznać prawo pomocy jest wniosek strony o przyznanie prawa pomocy. Dopiero na skutek skutecznie złożonego przez stronę wniosku referendarz sądowy (wojewódzki sąd administracyjny) bada spełnienie przez wnioskodawcę przesłanek przyznania prawa pomocy, dotyczących jego sytuacji materialnej i rodzinnej, w ramach okoliczności wynikających z akt sprawy. Jeżeli natomiast przestaje istnieć okoliczność, na podstawie której prawo pomocy zostało przyznane, referendarz sądowy (sąd) może cofnąć przyznane prawo pomocy. W ocenie referendarza sądowego, oświadczenie A.B. o rezygnacji z prawa pomocy, z którego korzysta na podstawie postanowień z dnia 17 grudnia 2015 r. i 26 lipca 2016 r., sformułowane w treści jej pisma procesowego z dnia 21 sierpnia 2016r., oznacza, że nie zgłasza ona w dalszym ciągu potrzeby korzystania z pomocy Państwa w realizacji jej prawa do sądu w postępowaniu prowadzonym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu pod sygn. akt II SA/Wr 373/12. W konsekwencji, podstawowa okoliczność pozwalająca, stosownie do art. 243 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, na przyznanie prawa pomocy, tj. oświadczenie woli (wniosek) skorzystania z prawa pomocy, przestała istnieć. W ten sposób ziściła się przesłanka pozwalająca na cofnięcie przyznania prawa pomocy, o której mowa w art. 249 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z tego powodu referendarz sądowy uznał za uzasadnione cofnąć, na podstawie przywołanych przepisów prawa oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy przyznane A.B. w zakresie całkowitym na mocy postanowień z dnia 17 grudnia 2015 r. i 26 lipca 2016 r. Rozstrzygnięcie w tej sprawie znalazło wyraz w sentencji postanowienia.