II SA/Wr 412/08
WyrokWSA we Wrocławiu2008-12-11
Skład orzekający: Mieczysław Górkiewicz, Anna Siedlecka, Andrzej Wawrzyniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Gmina Miejska, będąca właścicielem nieruchomości, na której znajduje się instalacja, ale nie będąca jej władającym ani prowadzącym, jest stroną postępowania o zmianę pozwolenia na wprowadzanie substancji zanieczyszczających do powietrza?Ratio decidendi
Gmina Miejska, będąca jedynie właścicielem nieruchomości, na której znajduje się instalacja, a nie jej władającym ani prowadzącym, nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o zmianę pozwolenia na wprowadzanie substancji zanieczyszczających do powietrza. W związku z tym, organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze wszczęte przez Gminę, a sąd oddalił skargę na tę decyzję.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Gminy Miejskiej Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L., która umorzyła postępowanie odwoławcze. Gmina odwołała się od decyzji Starosty L. zmieniającej pozwolenie na wprowadzanie substancji zanieczyszczających do powietrza dla Terminalu Asfaltów Drogowych. Gmina zarzuciła, że nie odniesiono się do wniosku o stały monitoring emisji i że jest stroną postępowania jako właściciel i władający nieruchomością. Kolegium umorzyło postępowanie, uznając Gminę za niebędącą stroną, ponieważ nie utworzono obszaru ograniczonego użytkowania, a Gmina nie była władającym ani prowadzącym instalację.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Anna Siedlecka, Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak, Protokolant Kinga Kręc, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 grudnia 2008r. sprawy ze skargi G. Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zmiany decyzji Starosty L. określających rodzaje i ilości substancji zanieczyszczających dopuszczalnych do wprowadzenia do powietrza z instalacji Terminalu Asfaltów Drogowych [...] w Ś. oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] Starosta L. na podstawie art. 155 k.p.a. w nawiązaniu do art. 220 ust. 1, art. 183 ust. 1, art. 184 ust. 1, art. 188 i art. 378 ust. 1 ustawy - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008r. Nr 25, poz. 150) uwzględniając rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 5 grudnia 2002r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. z 2003r. Nr 1, poz. 12) i z dnia 4 sierpnia 2003r. w sprawie standardów emisyjnych z instalacji (Dz. U. Nr 163, poz. 1584) w związku z art. 38 ustawy o samorządzie powiatowym, po rozpatrzeniu wniosku Sp. A. w K. orzekł uchylić w całości decyzje Starosty L. z dnia [...] oraz z dnia[...] . określające rodzaje i ilości substancji zanieczyszczających dopuszczalnych do wprowadzenia do powietrza dla Sp. A. w K.- Terminal Asfaltów Drogowych w Ś. oraz udzielił pozwolenia na wprowadzenie do powietrza z instalacji Terminalu określonych rodzajów i ilości gazów.
W odwołaniu o od tej decyzji Gmina Miejska Ś. zarzuciła, że w punkcie III decyzji zobowiązano Spółkę w K. do prowadzenia pomiarów okresowych wielkości emisji z poszczególnych emitorów, co najmniej dwa razy w roku, zaś organ nie odniósł się do wniosku o objęcie Terminala stałym monitoringiem w zakresie emisji do powietrza.
Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy na podstawie art. 138§1 pkt 3 k.p.a. umorzył postępowanie odwoławcze, gdyż skarżący nie jest stroną postępowania o wydanie pozwolenia na wprowadzenie do środowiska substancji lub energii, bowiem w związku z eksploatacją instalacji nie utworzono obszaru ograniczonego użytkowania, zaś podmiotem prowadzącym instalację oraz władającym nieruchomością, na której posadowiono instalację jest Spółka w K. jako wieczysty użytkownik. Skarżący jest jedynie właścicielem tej nieruchomości, nie władającym powierzchnią ziemi, gdyż w ewidencji gruntów ujawniono inny podmiot władający gruntem.
W skardze na powyższą decyzję Gmina Ś. zarzuciła, że jest stroną postępowania w przedmiocie pozwolenia na emisję substancji zanieczyszczających do powietrza, gdyż jest jako władająca ujawniona ewidencji gruntów będąc właścicielem działek oddanych w użytkowanie wieczyste dla eksploatującego instalację Sp. A. K.. Gmina jest ponadto właścicielem działek przyległych. Z przepisów regulujący ewidencję gruntów wynika, że takie same prawa przysługują władającemu jak i właścicielowi. Decyzja została wydana z rażącym naruszeniem art. 28 k.p.a., pomijając interes prawny skarżącego wynikający z ustawy o samorządzie gminnym, art. 46a ust. 7 pkt 4 POŚ, art. 8a ust.2 i 4 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska, ustawy o gospodarce gruntami i Konstytucji RP. Skarżący przedstawił ponadto szereg zarzutów merytorycznych podważających zgodność z prawem decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w oparciu o dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Według art. 3 pkt 44 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008r. Nr 25, poz. 150), ilekroć w ustawie jest mowa o władającym powierzchnią ziemi, rozumie się przez to właściciela nieruchomości, a jeżeli w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej na podstawie ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005r. Nr 240, poz. 2027) ujawniono inny podmiot władający gruntem – podmiot ujawniony jako władający. Zgodnie z art. 20 ust. 2 pkt 1 tej ostatniej ustawy w ewidencji wykazuje się w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych osoby władające gruntami i budynkami. W sprawach dotyczących udzielenia na wprowadzenie do środowiska substancji lub energii zgodnie z art. 185 ust. 1 POŚ stronami postępowania są prowadzący instalację oraz, jeżeli w związku eksploatacją instalacji utworzono obszar ograniczonego użytkowania, władający powierzchnią ziemi na tym obszarze. Zgodnie z art. 192 POŚ w postępowaniu dotyczącym zmian przedmiotowych pozwolenia (czyli w trybie art. 155 k.p.a. patrz K. Gruszecki POŚ – Komentarz) znajdują zastosowanie przepisy o wydaniu pozwolenia. Według niewadliwych ustaleń organu w rozpoznawanej sprawie nie utworzono obszaru ograniczonego użytkowania, zatem nie ma potrzeby szerszego rozważania zagadnienia władających gruntem samorządowym. Omawiając tę problematykę organ być może chciał wykazać, że Gmina nawet potencjalnie nie byłaby strona postępowania w sprawie zmiany pozwolenia. Nie ulegało również wątpliwości, że gmina nie jest podmiotem prowadzącym instalację. Zgodnie zatem z wyraźnym brzmieniem art. 185 w związku z art. 192 POŚ, Gmina nie była stroną w prowadzonym w nin. sprawie postępowaniu administracyjnym. Stwierdzenie tego faktu w toku postępowania odwoławczego wszczętego odwołaniem tej niestrony musiało doprowadzić do wydania decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego (uchwała 7 NSA z 5.07.1999r. OPS 16/98 ONSA 1999/4/119). Zaskarżona decyzja była zatem w pełni zgodna z prawem. Wbrew zarzutom skarżącego Gmina nie jest podmiotem władającym gruntem samorządowym, lecz jego właścicielem, a zresztą czy to właściciel, czy władający, lecz nie będący prowadzącym instalację, nie jest stroną przedmiotowego postępowania. Bezpodstawne było odwołanie się do przepisów o ewidencji gruntów, jak też przepisów innych ustaw, które nie miały żadnego związku z kwestią posiadania przez Gminę przymiotu strony. Wobec przeszkody procesowej dla merytorycznego rozpoznania odwołania, organ odwoławczy trafnie pominął rozpatrzenie zarzutów skarżącego w tym zakresie. Nie będąc stroną, skarżący nie mógł skutecznie podnosić tych zarzutów merytorycznych również w skardze.
Mając powyższe na uwadze i zgodnie z art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji wyroku.
J.T. 08.01.09r.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło