II SA/Wr 452/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia NSA Henryka Łysikowska (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Ludmiła Jajkiewicz Sędzia WSA Zbigniew Łoboda po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.W. i M.W. o wyłączenie Sędziego WSA Andrzeja Ciska, Sędziego WSA Alicji Palus, Sędziego WSA Mieczysława Górkiewicza, Sędziego NSA Andrzeja Wawrzyniaka, Sędziego NSA Zygmunta Wiśniewskiego, Sędziego WSA Anny Siedleckiej, Sędziego WSA Olgi Białek, Sędziego NSA Haliny Kremis, Sędziego NSA Julii Szczygielskiej od orzekania w sprawie o sygn. akt II SA/Wr 452/09 w sprawie ze skargi J.W. i M.W. w przedmiocie wymierzenia grzywny Dolnośląskiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego we W. za niewykonanie wyroku z dnia 30 października 2008 r. sygn. akt II SA/Wr 485/04 postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie Sędziego WSA Andrzeja Ciska, Sędziego WSA Alicji Palus, Sędziego WSA Mieczysława Górkiewicza, Sędziego NSA Andrzeja Wawrzyniaka, Sędziego NSA Zygmunta Wiśniewskiego, Sędziego WSA Anny Siedleckiej, Sędziego WSA Olgi Białek, Sędziego NSA Haliny Kremis, Sędziego NSA Julii Szczygielskiej. W dniu 26 stycznia 2010 r. pełnomocnik skarżących M. i J.W. wniósł o wyłączenie od rozpoznania niniejszej sprawy wymienionych w sentencji niniejszego postanowienia Sędziów WSA we Wrocławiu. Wniosek potwierdzono składając jego oryginał w dniu 8 marca 2010 r. W uzasadnieniu swego żądania skarżący zaakcentowali stronniczość wymienionych Sędziów, pozbawienie skarżących prawa do dokumentów i do dokonania rozgraniczenia, sięganie po własność skarżących i budowanie układu Burmistrza i Starosty T. Następnie skarżący przedstawili – w ich ocenie – sprzeczne z prawem postępowanie Burmistrza T. oraz zwrócili uwagę na bezczynność Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. Skarżący zaznaczyli, że obywatel jest w sądzie intruzem, gnębionym i poniżanym z uwagi na wolę dochodzenia własnych praw. Zaznaczono również zaistnienie przed Sądem problemu dotyczącego dokumentów, przy czym skarżący nie przedstawili bliższych okoliczności i szczegółowego uzasadnienia tego zarzutu. Ostatecznie wskazano na ukaranie D.W. przez Sąd z powodu zgłaszania wniosków dowodowych. W dniu 28 stycznia 2010 r. każdy z wymienionych we wniosku Sędziów złożył odrębne oświadczenie, że nie zna skarżących, nie pozostaje z nimi w żadnym stosunku osobistym, który mógłby wywołać wątpliwości co do bezstronności Sędziego, jak też nie zachodzi w stosunku do Sędziego żadna z okoliczności wymienionych w art. 18 i 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: ppsa, dająca podstawę do wyłączenia od rozpoznania niniejszej sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje: Przepisy powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wskazują na dwie grupy sytuacji uzasadniających wyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy. Do pierwszej grupy należą wymienione w art. 18 ppsa tzw. przesłanki bezwzględne, tj. okoliczności, których zaistnienie wywołuje skutek w postaci wyłączenia sędziego z mocy ustawy. Z kolei w art. 19 ppsa określono tzw. przesłankę względną wyłączenia sędziego, które następuje na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Istota instytucji wyłączenia sędziego pozostaje jednak wspólna dla obu grup sytuacji. Jej celem jest zapewnienie zagwarantowanego w art. 45 Konstytucji prawa do sądu, poprzez stworzenie warunków umożliwiających każdemu rozpatrzenie jego sprawy poprzez niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. Zapewnienie powyższych standardów rozpoznania sprawy nie oznacza, że każdy wniosek strony, motywowany jej subiektywnym, lecz nieuzasadnionym poczuciem braku bezstronności sędziego, winien być uwzględniony. Z brzmienia art. 19 ppsa wynika, że wyłączenie sędziego następuje wyłącznie w przypadku istnienia takiej okoliczności, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Przy tym, w przypadku zgłoszenia wniosku w tym przedmiocie przez stronę, to na niej spoczywa obowiązek wykazania istnienia tej okoliczności. Dokonując oceny zasadności przedmiotowego wniosku na uwadze należy mieć również oświadczenia złożone – stosownie do dyspozycji art. 22 § 2 ppsa - przez Sędziów objętych tym wnioskiem. Z treści każdego z nich wynika, iż w stosunku do Sędziów nie zachodzi żadna z okoliczności wymienionych w art. 18 i 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dająca podstawę do wyłączenia od rozpoznania niniejszej sprawy. Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 sierpnia 1971 r., sygn. akt I CZ 212/71, OSNCP 1972, nr 3, poz. 55). Tymczasem w złożonym wniosku skarżący, formułując zarzut stronniczości wymienionych w piśmie Sędziów WSA we Wrocławiu, przytoczyli okoliczności odnoszące się do innych podmiotów, tj. Burmistrza i Starosty w T. oraz Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W., które – jako nie dotyczące Sędziów, w stosunku do których sformułowano wniosek o wyłączenie – wniosku tego uzasadniać nie mogą. Z brzmienia pisma skarżących nie wynika wyraźnie w stosunku do kogo formułowany jest zarzut "pozbawienia skarżących prawa do dokumentów i do dokonania rozgraniczenia, sięganie po własność skarżących". Przyjmując nawet, iż dotyczy on Sędziów objętych wnioskiem o wyłączenie, należy stwierdzić, że nie przedstawiono żadnych dowodów mogących świadczyć o zasadności tych zarzutów. Twierdzenia skarżących pozostają w sprzeczności z oświadczeniami złożonymi przez Sędziów, których podważenie – jak wskazywano - wymagałoby odpowiedniego wykazania okoliczności przeciwnych, a czego skarżący nie uczynili. Indywidualna ocena skarżących, iż "obywatel jest w sądzie intruzem, gnębionym i poniżanym z uwagi na wolę dochodzenia własnych praw" została uznana przez Sąd jedynie za wyraz subiektywnych odczuć skarżących. Ocena ta nie odnosi się zresztą bezpośrednio do osób Sędziów, których wyłączenia żądają skarżący, a stanowi uzewnętrznienie opinii skarżących o funkcjonowaniu wymiaru sprawiedliwości. Tak ogólne stwierdzenie, nie poparte żadnym uzasadnieniem i dowodami, nie stanowi okoliczności mogącej wywołać wątpliwość co do bezstronności Sędziego. Takiej okoliczności nie może stanowić również enigmatyczne stwierdzenie skarżących o "awanturze w Sądzie o dokumenty we wszystkich sprawach". Nie należy bowiem do okoliczności mogących wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego subiektywna ocena strony co do prawidłowości obiegu dokumentów w Sądzie. Z kolei zarzut o ukaraniu D.W. przez Sąd z uwagi na zgłoszenie wniosków dowodowych jest nieprecyzyjny, gdyż nie wskazuje w jakiej sprawie – według twierdzeń skarżących – wskazane rozstrzygnięcie zapadło. Należy jednak zauważyć, że nie stanowi przesłanki wymienionej w art. 19 ppsa ocena pracy sędziego pod kątem ewentualnie popełnionych przez niego uchybień w zakresie stosowania przepisów prawa procesowego bądź błędów w stosowaniu prawa materialnego, gdyż należy ona w ramach kontroli instancyjnej do sądu wyższej instancji. Mając na uwadze przedstawione zasady wyłączenia sędziego w oparciu o art. 19 ppsa, w szczególności wymóg wskazania i udowodnienia okoliczności mogących podważyć wiarygodność oświadczenia złożonego przez każdego z Sędziów objętych przedmiotowym wnioskiem, Sąd uznał, iż w stosunku do żadnego z Sędziów nie zachodzą wymienione w art. 19 ppsa przesłanki do wyłączenia od rozpoznania niniejszej sprawy. Sąd nie dostrzegł również istnienia przesłanek, o których mowa w art. 18 ppsa, stanowiących podstawę do wyłączenia z mocy ustawy. Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł jak w sentencji.