II SA/Wr 463/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Siedlecka po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 13 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. S. na czynności Starosty W. w przedmiocie aktualizacji danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 30 czerwca 2017 r. S. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na Starostę W.. W skardze podał, że pismem z dnia 10 stycznia 2017 r. został zawiadomiony przez Starostę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego i zakończeniu postępowania dowodowego w sprawie o znaku [...] dotyczącej aktualizacji danych zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków w zakresie działki nr [...], AM-[...], obręb B. – na podstawie dokumentacji technicznej zarejestrowanej pod numerem [...]. Dalej skarżący stwierdził, że prowadzenie prac związanych z jego współwłasnością (działką nr [...]) bez powiadomienia go zarówno przez urząd jak i wykonującego prace geodetę, uniemożliwiło mu udział w sprawie i naruszyło prawa strony (zachodzi nieważność postępowania). Przyjęcie do państwowego zasobu danych wykonanych z naruszeniem prawa nie powinno mieć miejsca, w szczególności, iż zawarte w nim dane są nierzetelne i sprzeczne z przepisami o ewidencji gruntów i budynków. Wobec tego skarżący wniósł o uchylenie naruszeń prawa poprzez: 1) stwierdzenie istotnego naruszenia prawa do udziału skarżącego i innych współwłaścicieli działki nr [...] jako stron w sprawie nr [...]; 2) stwierdzenie naruszenia prawa przez geodetę poprzez brak poinformowania skarżącego i innych współwłaścicieli o terminie i zakresie prowadzonych prac na terenie działki nr [...]; 3) uchylenie decyzji o przyjęciu dokumentacji do zasobu w sprawie [...]; 4) umorzenie postępowania w sprawie [...]. Przekazując Sądowi skargę Starosta W. poinformował, że decyzją z dnia [...] orzekł o aktualizacji danych zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków. S. S. wniósł od tej decyzji odwołanie i wywołane nim postępowanie jest w toku. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 10 lipca 2017 r. wezwano skarżącego o wskazanie numeru i daty zaskarżonego aktu lub dokładne wskazanie zaskarżonej czynności – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. W zakreślonym terminie skarżący pismem nadanym pocztą w dniu 21 sierpnia 2017 r. wyjaśnił, że nie jest w stanie podać większości numerów decyzji i postanowień, ponieważ skarga dotyczy działań, których nie podjęto, gdyż naruszono prawo skarżącego do udziału w postępowaniu (brak zawiadomień), nie poinformowano o terminie wykonania czynności w terenie przez geodetę, nie powiadomiono o przyjęciu dokumentacji technicznej do zasobu, a także nie wydano "decyzji-postanowienia" o wszczęciu postępowania, a jedynie zawiadomienie z dnia 10 stycznia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 24 ust. 2b ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2016 r. poz. 1629 ze zm.) aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje: 1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie: a) przepisów prawa, b) wpisów w księgach wieczystych, c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu, d) ostatecznych decyzji administracyjnych, e) aktów notarialnych, ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych, f) zgłoszeń budowy budynku, zawiadomień o zakończeniu budowy budynku oraz zgłoszeń rozbiórki budynku, o których mowa odpowiednio w art. 30, art. 54 oraz art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, oraz zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, g) wpisów w innych rejestrach publicznych, h) wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego i wskazanej w tym wniosku dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy albo wnioskodawców; 2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach. Jak wynika z treści skargi i odpowiedzi na skargę w niniejszej sprawie skarżący kwestionuje szereg czynności podejmowanych (w ocenie skarżącego: zaniechanych) przez Starostę Wołowskiego w postępowaniu administracyjnym zmierzającym do wydania decyzji administracyjnej w sprawie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Zdaniem Sądu istotne jest to, że postępowanie prowadzone przez starostę jest postępowaniem administracyjnym, a zatem stronie biorącej udział w tym postępowaniu służą środki przewidziane przez ustawę z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.; dalej: k.p.a.). Najważniejszym z tych środków jest odwołanie od decyzji organu I instancji, którego wniesienie powoduje, że sprawa administracyjna zostaje rozpoznana przez organ II instancji (art. 127 k.p.a.). W toku tego postępowania strona może też złożyć ponaglenie, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie lub postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (art. 37 k.p.a.). Ponadto strona może wnosić skargi i wnioski, jeśli uważa, że jej prawa zostały naruszone. Przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw (art. 227 k.p.a.). Natomiast przedmiotem wniosku mogą być w szczególności sprawy ulepszenia organizacji, wzmocnienia praworządności, usprawnienia pracy i zapobiegania nadużyciom, ochrony własności, lepszego zaspokajania potrzeb ludności (art. 241 k.p.a.). Właściwe do załatwiania powyższych spraw są organy administracji publicznej, a nie sądy administracyjne. W tym kontekście trzeba powiedzieć, że zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996 i 1579), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Zdaniem Sądu rozpoznającego skargę, z przytoczonego przepisu ustawy wynika, że nie każda działalność organów administracji publicznej podlega kontroli sądu administracyjnego. Kognicji tego sądu nie podlega m.in. ocena poszczególnych czynności starosty prowadzącego postępowanie w sprawie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Jest tak ponieważ sądy administracyjne nie są właściwe do nadzoru nad starostami prowadzącymi postępowanie w sprawie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie z art. 7b cytowanej już ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne nadzór i kontrolę nad działalnością starosty sprawuje w omawianym zakresie wojewódzki inspektor nadzoru geodezyjnego i kartograficznego działający w imieniu wojewody. Natomiast przedmiotem skargi do sądu administracyjnego mogą być wyłącznie akty lub czynności wskazane w cytowanym art. 3 § 2 p.p.s.a. Jednak zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. W myśl art. 52 § 2 p.p.s.a. przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. W konsekwencji Sąd doszedł do przekonania, że argumenty podniesione w skardze wskazują na niezadowolenie skarżącego ze sposobu prowadzenia przez Starostę Wołowskiego postępowania administracyjnego. Taka treść skargi powoduje, że Sąd uznał się za niewłaściwy rzeczowo w sprawie, gdyż w toku postępowania administracyjnego przez organem I instancji nadzór i kontrolę nad tym postępowaniem prowadzi organ wyższego stopnia, a nie sąd administracyjny. Natomiast po zakończeniu postępowania decyzją administracyjną przez starostę i wniesieniu odwołania właściwy w sprawie jest wojewódzki inspektor nadzoru geodezyjnego i kartograficznego. Tak jak już wskazano, Sąd nie jest właściwy do sprawowania nadzoru i kontroli nad Starostą Wołowskim, a do tego rodzaju kwestii sprowadzały się żądania wyrażone w skardze. Zatem – zdaniem Sądu – na obecnym etapie skarga dotyczy kwestii pozostających poza właściwością sądu administracyjnego z racji tego, że kwestie w niej poruszone pozostają we właściwości D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego we W., który jest organem wyższego stopnia w stosunku do Starosty W. jako organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków. Dopiero wydanie rozstrzygnięcia kończącego postępowanie przez organ wojewódzki otworzyć może drogę do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na to rozstrzygnięcie, bo dopiero wówczas będzie można uznać, że skarżący wyczerpał służące mu środki zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym. Reasumując, Sąd uznał skargę wniesioną w niniejszej sprawie za niedopuszczalną, gdyż sprawa w niej poruszona nie należy do właściwości sądu administracyjnego określonej w art. 3 § 2 p.p.s.a. Z tych powodów na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.