II SA/Wr 464/17

PostanowienieWSA we Wrocławiu2017-09-04

Skład orzekający: Michał Kazek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, będąca inwalidą II grupy, osobą bezdomną, otrzymująca zasiłek stały w kwocie 604 zł miesięcznie, ponosząca wysokie koszty leczenia i utrzymania, a także posiadająca zadłużenie, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?
Ratio decidendi
Referendarz sądowy przyznał stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Uzasadniono to tym, że sytuacja materialna i życiowa skarżącego, w tym jego stan zdrowia, brak środków do życia, wysokie wydatki na leczenie i utrzymanie, a także korzystanie ze wsparcia pomocy społecznej, wskazują na niemożność poniesienia przez niego kosztów postępowania, co stanowi ustawową przesłankę do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stan faktyczny
Strona skarżąca, A.B., złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu podała, że jest inwalidą II grupy, osobą bezdomną, otrzymuje niski zasiłek stały, ponosi wysokie koszty leczenia i utrzymania, a także ma zadłużenie. Do wniosku dołączyła dokumenty potwierdzające korzystanie z pomocy społecznej. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego.
Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 4 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi A B. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego postanawia przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Skarżący A.B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W jego uzasadnieniu podał, że jest inwalidą II grupy, osobą bezdomną i otrzymuje zasiłek stały z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w kwocie 604 zł. Miesięcznie wydaje kwotę od 200 zł do 300 zł na leki i leczenie oraz kwotę 300 zł na jedzenie, środki czystości i ubranie. Ciążą na nim kredyty o wartości łącznie około 10.000 zł. Do akt sprawy wnioskodawca przedstawił dokumenty, w których treści potwierdzenie znajduje informacja o korzystaniu przez niego z pomocy społecznej. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2017 r. poz. 1369), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ustawy procesowej). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) ustawy procesowej). Z regulacji prawnych dotyczących kosztów postępowania sądowego można wysnuć wniosek, że ich ponoszenie przez stronę postępowania sądowoadministracyjnego jest zasadą, natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Instytucja zwolnienia od kosztów postępowania sądowego jest instytucją stosowaną w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób zaliczyć można osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione zostały całkowicie środków do życia). Istotą prawa pomocy w zakresie przyznania z urzędu radcy prawnego jest natomiast nieodpłatne korzystanie strony z usług profesjonalnego pełnomocnika, wskutek przejęcia przez Sąd ciężaru kosztów związanych z tą reprezentacją. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona ze względu na swój stan majątkowy nie jest w stanie ponieść jej kosztów. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy jak i stan faktyczny sprawy, referendarz sądowy stwierdził, że w przypadku wnioskodawcy zaistniała ustawowa przesłanka do przyznania stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, określona w art. 246 § 1 pkt 1) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Świadczą o tym kwota pieniężna, którą skarżący dysponuje na utrzymanie siebie, tj. około 604 zł, jego stan zdrowia oraz sytuacja życiowa. Istotne jest również korzystanie przez wnioskodawcę ze wsparcia z Pomocy Społecznej, na skutek dokonanej przez właściwe organy administracji publicznej oceny sytuacji materialnej i życiowej skarżącego. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1) w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło