II SA/Wr 476/05

Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 2 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. i M. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi D. , M., M. i J.W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] nr [..] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postępowania postanawia: 1. odmówić D. W. przyznania prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata; 2. wniosek M. W. o przyznanie prawa pomocy pozostawić bez rozpoznania. W dniu 2 czerwca 2009 r. skarżąca D. W. złożyła na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata wskazując w uzasadnieniu, że łączny (jej oraz jej męża) dochód brutto wynosi 2.340 zł. Mając na uwadze, że wskazany w części wstępnej jako wnioskodawca M. W. nie podpisał się pod ww. wnioskiem, Sąd zarządzeniem z dnia 4 czerwca 2009 r. (doręczonym jego żonie - D. W. w dniu 24.06.2009 r.) wezwał go do uzupełnienia ww. braku w terminie 7 dni. W piśmie z dnia 30 czerwca 2009 r. złożonym przez D. i M. W. poinformowali jedynie, że nie czerpią korzyści z faktu użyczenia swojej nieruchomości pod tablicę reklamową, a posiadanych nieruchomości nie sprzedają, gdyż "nie mogą sprzedać własnej rodziny i siebie". Skarżący M. W. dotychczas nie podpisał znajdującego się w aktach sprawy wniosku z dnia 2 czerwca 2009 r., jak również nie przesłał nowego egzemplarza wniosku prawidłowo podpisanego przez wszystkich wnioskodawców. Prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym - zwanej dalej u.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)). Wniosek D. W. nie zasługuje na uwzględnienie. Jest to następstwem nie wykazania należycie przez wnioskodawczynię spełniania przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy i okoliczności te -na żądanie Sądu- winny być należycie udokumentowane (art. 255 u.p.s.a.). W ocenie Sądu wnioskodawczyni nie wyjaśniła i nie udokumentowała wielu istotnych okoliczności, które mogą kształtować jej sytuację finansową np. nie określiła i nie udokumentowała wysokości swoich wydatków; nie przedłożyła zaświadczeń o wysokości uzyskiwanych dochodów; nie udowodniła również dlaczego nie może sfinansować kosztów postępowania ze źródła (kredytu), z którego czerpała (i czerpie) środki na pokrycie kosztów w innych postępowaniach. Podkreślić również należy, iż ustanowienie stronie w toku postępowania przed sądem administracyjnym I instancji pełnomocnika z urzędu powinno mieć charakter zupełnie wyjątkowy, bowiem sąd ten obowiązany jest czuwać nad tym by stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego udzielać potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań (art. 6 u.p.s.a.). Sąd z urzędu zobowiązany jest do wzięcia pod uwagę wszelkich naruszeń prawa jakie stwierdzi badając daną sprawę. Wskazane uregulowania gwarantują, że niezależnie od błędnie lub nieudolnie formułowanych przez wnioskodawczynię zarzutów czy braku jej zaangażowania w postępowanie sądowoadministracyjne (skarżąca nie ma obowiązku uczestniczenia w posiedzeniach Sądu) akt będącym przedmiotem zaskarżenia zostanie wszechstronnie przez Sąd zbadany pod względem jego zgodności z prawem. Z wyżej wymienionych względów, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 u.p.s.a., orzeczono jak w punkcie 1 sentencji. Zgodnie z art. 252 § 2 u.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być złożony na urzędowym formularzu i zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Stosownie do treści art. 64 u.p.s.a. wniosek ten powinien czynić także zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, w tym powinien zawierać m.in. podpis uprawnionego wnioskodawcy (art. 46 § 1 pkt 4 u.p.s.a.). Wskazane oświadczenie jest typowym oświadczeniem wiedzy i ze względu na swoją naturę tylko osoba zainteresowana jest w stanie wyczerpująco wskazać okoliczności opisujących sytuację finansową swoją oraz osób prowadzących z nią gospodarstwo domowe. Charakter instytucji prawa pomocy i opatrzenie przedmiotowego oświadczenia majątkowego rygorem odpowiedzialności karnej za podanie nieprawdziwych danych lub zatajenie prawdy świadczy o tym, iż wiarygodność wskazanych w formularzu danych powinna w szczególności być potwierdzona podpisem wnioskodawcy. Ponieważ przedmiotowy wniosek podpisała tylko D. W., wniosek dotknięty była brakiem formalnym wymagającym usunięcia na podstawie art. 49 u.p.s.a. Nie usunięcie przez M.W. powyższego braku w wyznaczonym terminie (nie usuwało tego braku podpisanie się pod pismem uzupełniającym wniosek z dnia 30.06.2009 r.) obligowało Sąd do pozostawienia – na podstawie art. 257 u.p.s.a. w zw. z art. 258 § 2 pkt 6 u.p.s.a. - wniosku M.W. bez rozpoznania, o czym orzeczono jak w punkcie 2 sentencji.