II SA/Wr 477/11

Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 14 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R.P.o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia ... w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie samowolnej przebudowy istniejącego pomieszczenia poddasza użytkowego postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia z kosztów sądowych; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. W skardze na wyżej oznaczoną decyzję skarżący wystąpił o zwolnienie go z kosztów sądowych w całości. We wniosku złożonym w dniu 6 września 2011 r. na urzędowym formularzu skarżący zażądał zwolnienia go od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego lub adwokata podnosząc, że jest osobą samotną, bezdomną, nie osiągającą dochodu. W piśmie złożonym w dniu 8 września 2011 r. wnioskodawca oświadczył, że z powodu jego "rozstroju" zdrowia odmówiono mu rejestracji jako osoby bezrobotnej. Dodał, że stara się uzyskać pomoc z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, a aktualnie korzysta ze wsparcia osób trzecich, przy czym część z dotychczasowych jego wierzycieli dochodzi od niego swoich roszczeń na drodze sądowej. Swoje koszty utrzymania określił na kwotę 1.200 zł. Mając na uwadze przedstawione we wniosku okoliczności uznać należy, że zachodzą przesłanki uzasadniające przyznanie skarżącemu prawa pomocy zakresie zwolnienia z kosztów sądowych (punkt 1 sentencji). W pozostałym zakresie wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Podkreślić bowiem należy, iż ustanowienie stronie w toku postępowania przed sądem administracyjnym I instancji pełnomocnika z urzędu powinno mieć charakter zupełnie wyjątkowy, bowiem sąd ten obowiązany jest czuwać nad tym by stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego udzielać potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań (art. 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)). Skarga dla Sądu ma wyłącznie walor niewiążącej informacji o wadliwości aktu czy działania (zaniechania) organu, bowiem Sąd z urzędu zobowiązany jest do wzięcia pod uwagę wszelkich naruszeń prawa jakie stwierdzi badając daną sprawę. Sąd także ocenia czy organy administracyjne zastosowały wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze (art. 134 u.p.s.a.). Wskazane uregulowania gwarantują, że niezależnie od błędnie lub nieudolnie formułowanych przez skarżącego zarzutów czy braku jego zaangażowania w postępowanie sądowoadministracyjne (skarżący nie ma obowiązku uczestniczenia w posiedzeniach Sądu) działanie (zaniechanie) będące przedmiotem zaskarżenia zostanie wszechstronnie przez Sąd zbadane pod względem jego zgodności z prawem (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 stycznia 2005 r., sygn. akt OZ 1134/04). W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 245 § 2 i § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 u.p.s.a., orzekł jak w sentencji.