II SA/Wr 490/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Siedlecka Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek Asesor WSA Wojciech Śnieżyński (spr.) Protokolant: asystent sędziego Andżelika Abramowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 września 2018 r. sprawy ze skargi Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe - Nadleśnictwa S. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w L. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie określenia opłaty stałej za pobór wód powierzchniowych do podtrzymywania zalewów zbiorników wodnych oddala skargę w całości. Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej: organ) z dnia [...].04.2018 r., nr [...], wydana na podstawie art. 273 ust. 6 w związku z art. 271 ust. 3, art. 14 ust. 2 i 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. poz. 1566 i 2180) - dalej również w skrócie: u.p.w., po rozpatrzeniu reklamacji złożonej przez Nadleśnictwo [...] od ustalenia opłaty stałej w informacji rocznej. Decyzją tą organ skorygowała Nadleśnictwu [...] opłatę stałą za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2018 r. z kwoty 322 zł do kwoty 12,00 zł za pobór wód powierzchniowych do podtrzymania zalewów zbiorników wodnych nr I i II działka nr [...] w [...], gm. [...]. W uzasadnieniu ww. decyzji podano, że opłata za pobór wód powierzchniowych na podtrzymanie zalewu zbiorników została określona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, wynoszącej 250 zł, czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego 245 dni i maksymalnego poboru określonego w pozwoleniu wodnoprawnym albo pozwoleniu zintegrowanym w ilości 0,73 m³/h i wynoszącego po przeliczeniu 0.00020280 m³/s. Odnosząc się do zarzutów reklamacji organ wskazał, że z treść pozwolenia wodnoprawnego, tj. decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...].09.2013r. nie wynika, że pobór wody dla potrzeb przedmiotowych zbiorników stanowi pobór do celów leśnych na potrzeby nawadniania gruntów i upraw (art. 270 ust. 2 u.p.w.). Nie godząc się z powyższą decyzją Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe – Nadleśnictwo [...] wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 6, art. 7, art. 7a § 1, art. 7b, art. 8 , art. 75 § 1, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności, mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego oraz niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, co w szczególności dotyczy celów którym służą urządzenia wodne (zbiorniki) strony skarżącej. Nadto zarzucono naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy poprzez: 1) bezzasadne zastosowanie w stanie faktycznym sprawy art. 273 ust. 6 u.p.w.; 2) niewłaściwe zastosowanie art. 271 ust. 3 u.p.w.; 3) niezastosowanie art. 270 ust. 2 u.p.w. Mając na uwadze powołane zarzuty strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi jej autor podkreślił, że pomimo skorygowania spornej opłaty, pozostały nie rozpatrzone pozostałe uwagi zawarte w reklamacji. Powinno było to nastąpić w sposób zupełny i indywidualny, a nie w sposób lakoniczny, jak to miało miejsce w zaskarżonej decyzji. Za spełnienie powyższego wymogu, według autora skargi nie może być uznana krótka wzmianka, że z treści pozwolenia wodnoprawnego nie wynika, że pobór wody dla potrzeb zbiornika stanowi pobór do celów leśnych na potrzeby nawadniana gruntów i upraw, tj. art. 270 ust. 2 u.p.w. W przekonaniu strony skarżącej, taki sposób procedowania i rozstrzygnięcia strony przeciwnej doprowadził do sytuacji, w której wnoszący reklamację de facto nie otrzymał informacji - z jakich to powodów jego uwagi nie zostały uwzględnione, co czyni koniecznym ponowienie zarzutu naruszenia przez stronę przeciwną powołanych w petitum skargi przepisów postępowania. Strona skarżąca, nie mogąc zgodzić się z treścią zaskarżonej decyzji za zasadne uznała przedstawienie w sposób szczegółowy stanu faktycznego sprawy. Podała, że sporna inwestycja jest położona jest w Obszarze Chronionego Krajobrazu "[...]", w obszarze specjalnej ochrony ptaków sieci Natura 2000 [...], w terenie śródleśnej łąki, w krajobrazie leśnym upraw drzew, na niewielkim cieku naturalnym okresowo i całkowicie wysychającym, w otoczeniu siedliska boru wilgotnego. Zaprojektowano budowle - urządzenia wodne - dwa niewielkie zbiorniki retencyjne o powierzchni 0,5 i 0,1 ha połączone ze sobą rowem o długości 35 m, przepust pod drogą istniejącą, próg piętrzący o wysokości progu p=0,89m, przewidziano konserwację cieku za przepustem 120 m i przed zbiornikiem 300 m, rurociąg zrzutowy wody ze zbiornika retencyjnego nr I i II. Projektowane zbiorniki zlokalizowano na dwóch naturalnych ciekach leśnych. Dalej autor skargi zauważył, że decyzją z dnia [...].09.2013 r. udzielono pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód oraz wykonanie urządzeń wodnych w ramach zadania: "Budowa zbiornika retencyjnego I i II z urządzeniem piętrzącym w Leśnictwie [...] oddział leśny nr [...] działka ewidencyjna nr [...]". Udzielone pozwolenie wodnoprawne, zgodnie z pkt IV, wydano na podstawie operatu wodnoprawnego o tym samym tytule. Zgodnie z tym pozwoleniem wodnoprawnym stronę skarżącą zobowiązano do wykonania prac zgodnie z projektem budowlanym. Celem zadania, zgodnie z treścią operatu wodnoprawnego oraz projektu budowlanego, była retencja wód powierzchniowo-gruntowych na obszarze administrowanym przez Lasy Państwowe w obrębie zlewni cieku naturalnego, przy jednoczesnym zachowaniu i wspieraniu rozwoju krajobrazu naturalnego. Jako spodziewany rezultat powstania projektowanych urządzeń wodnych wskazano polepszenie warunków wilgotnościowych w przyległym terenie oraz dostęp do wody bytującym w lasach, różnym organizmom. Wskazano, że zbiorniki położone są na cieku naturalnym leśnym. W dokumentacji zaznaczono fakt, że w okresie letnim wszystkie rowy w lesie w ich górnej części zlewni wysychają, więc brak jest dostępu do wody. W otoczeniu zbiornika zasoby wody gruntowej będą większe niż przed jego wybudowaniem , więc będą wykorzystywane przez otoczenie w okresie letnim i w okresie suszy. Przewidziano również, w razie potrzeby, wykorzystanie wody w zbiorniku do celów przeciwpożarowych. Podano, że zbiorniki retencyjne uzupełniane są głównie opadami atmosferycznymi ze spływów jesienno-zimowych i w pewnym stopniu z gruntu. Ponadto zbiorniki retencyjne, wszystkie urządzenia wodne, również leśne cieki naturalne bez nazwy są położone na działkach należących do Skarbu Państwa w zarządzie strony skarżącej. Wszystkie grunty sąsiadujące z działką nr [...] i [...], w promieniu kilku kilometrów należą do jednego właściciela, tj. Skarbu Państwa - Nadleśnictwa [...] i stanowią "[...]". Nadto strona skarżąca powołała się na okoliczność, że utrzymując urządzenia wodne realizując cele gospodarki leśnej w zakresie ochrony i zagospodarowania lasu, wynikające z ustawy o lasach oraz wytyczne pozwolenia wodnoprawnego, jednocześnie, przyczynia się do wspomagania organów Wód Polskich w zakresie zadań własnych wynikających z ustawy Prawo Wodne, tj. art. 163 (ochrona przed powodzią) oraz art. 183 (przeciwdziałanie skutkom suszy). Mając na uwadze powołany stan faktyczny i prawny, storna skarżąca zwróciła uwagę, że urządzenia wodne służą i służyły do celów leśnych na potrzeby nawadniania gruntów, a więc strona skarżąca winna zgodnie z art. 270 ust. 2 u.p.w., zostać z opłaty zwolniona. Skarżąca strona wskazała, że nadleśnictwa w świetle poprzednio obowiązujących przepisów, w związku z budową przedmiotowych zbiorników wodnych w lasach i pełniących przez nie funkcji czyli nawadniania wodami powierzchniowymi gruntów leśnych, były zgodne z uchylonym art. 294 pkt 6 ustawy Prawo ochrony środowiska (Dz.U. 2016 poz. 1933) zwolnione od opłat środowiskowych za pobór wody. Stan faktyczny nie uległ zmianie, natomiast w wyniku zmian przepisów prawa wodnego, nastąpił rozłam przyjętej prawnej formuły pomimo, iż obecne przepisy również umożliwiają nienaliczanie opłat stałych, a dalej literalnie czytając ustawę również opłat stałych. Zdaniem skarżącej strony, w decyzji o pozwoleniu wodnoprawnym nie ma wymienionego celu poboru, lecz cel poboru wody jest zawarty w operacie wodnoprawnym i projekcie budowlano-wykonawczym, na podstawie których zostało wydane pozwolenie wodnoprawne (vide: pkt II i IV). W pozwoleniu wodnoprawnym znajduje się zapis, że pobór wody z leśnego cieku naturalnego do wypełnienia czaszy zbiornika w miesiącach listopad-luty jest jednorazowy (vide: pkt I ppkt. 2b). Zatem napełnienie zbiornika nastąpiło na przełomie 2013-2014 roku. Strona przeciwna natomiast niesłusznie naliczyła z tego tytułu opłatę na 2018 rok w informacji rocznej, a następnie w decyzji skorygowała do kwoty 12 zł – nie naliczając opłaty za wypełnienie czaszy zbiornika. W konsekwencji brak uwzględnienia przez stronę przeciwną powyższych argumentów, skutkuje rażącym naruszeniem prawa, poprzez niewłaściwe zastosowanie dyspozycji przepisu art. 271 ust. 3 u.p.w. i naliczeniem opłaty stałej, z jednoczesnym niezastosowaniem w stanie faktycznym sprawy przepisu art. 270 ust. 2 u.p.w. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Zdaniem organu fakt naliczenia i wysokość opłaty jest ściśle uzależniona od treści pozwolenia wodnoprawnego, które w niniejszej sprawie nie dawało podstaw do zwolnienia skarżącej z opłaty. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 - dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast na podstawie art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. Mając na względzie wskazane powyżej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku postępowania administracyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych nie znalazł podstaw dla stwierdzenia naruszenia prawa procesowego lub materialnego w rozpoznawanej sprawie, które uzasadniałoby uchylenie zaskarżonej decyzji. Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest art. 271 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. poz. 1566 ze zm.), który stanowi, że wysokość opłaty stałej za pobór wód powierzchniowych ustalają Wody Polskie. Zgodnie z art. 271 ust. 3 tej ustawy wysokość opłaty stałej za pobór wód powierzchniowych ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i maksymalnej ilości wody powierzchniowej wyrażonej w m3/s, która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego, z uwzględnieniem stosunku ilości wody powierzchniowej, która może być pobrana na podstawie tych pozwoleń, do SNQ. Zgodnie z § 15 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz.U. poz. 2502) do dnia 31 grudnia 2019 r. jednostkowe stawki opłat za usługi wodne za pobór wód w formie opłaty stałej, z wyłączeniem jednostkowych stawek opłat za usługi wodne za pobór wód do celów wytwarzania energii elektrycznej lub cieplnej dla instalacji posiadających w dniu wejścia w życie ustawy ważne pozwolenia wodnoprawne albo pozwolenia zintegrowane w formie opłaty stałej, wynoszą za pobór wód powierzchniowych - 250 zł na dobę za 1 m³/s za określony w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalny pobór wód. Zdaniem Sądu, analiza zaskarżonej decyzji w kontekście przywołanych przepisów ustawy Prawo wodne prowadzi do wniosku, że decyzja ta nie narusza prawa. Organ ustalił bowiem prawidłowo stawkę opłaty, czas wyrażony w dniach i maksymalną ilości wody powierzchniowej, która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego. Poczynione w zaskarżonej decyzji ustalenia organu w zakresie wysokości opłaty są prawidłowe. Przedmiotem sporu między stroną skarżącą a organem pozostaje jednak kwestia celu poboru, albowiem strona skarżąca twierdzi, że pobór wód następuje do celów leśnych na potrzeby nawadniania gruntów i upraw, co winno skutkować zwolnieniem z opłaty na podstawie art. 270 ust. 2 u.p.w. Zdaniem Sądu, zaprezentowana w skardze argumentacja strony skarżącej nie potwierdza prawidłowości tego stanowiska. Zwrócić bowiem należy uwagę, że w zaskarżonej decyzji ustalono opłatę za pobór wód do podtrzymania zalewu zbiorników wodnych. Zatem sam pobór wód nie następuje na potrzeby nawadniania gruntów i upraw, a dla podtrzymania zalewu zbiorników. Strona skarżąca nie wykazała też, aby z pozwolenia wodnoprawnego, z operatu wodnoprawnego, jak również z dołączonych do skargi dokumentów wynikało, że pobierana woda przeznaczana jest w całości do celów leśnych na potrzeby nawadniania gruntów i upraw. Zdaniem Sądu z ww. dokumentów wynika, że zbiornik wodny służy do retencji wody i polepszenia warunków wilgotnościowych, jednak z dokumentów tych nie można ustalić, że pobór wody w ilości 0.00020280 m³/s, jakiego dokonuje strona skarżąca, następuje do celów leśnych na potrzeby nawadniania gruntów i upraw. Zatem niezasadne były zarzuty strony skarżącej, że organ naruszył art. 273 ust. 6, art. 271 ust. 3 i art. 270 ust. 2 u.p.w. Zdaniem Sądu, pomimo lakonicznego uzasadnienia decyzji, organ prawidłowo wskazał mające zastosowanie przepisy prawa i ustalił właściwie należną opłatę. Biorąc pod uwagę powyższe Sąd stwierdził, że również pozostałe zarzuty skargi nie zasługiwały na uwzględnienie. Podzielić jedynie można pogląd strony skarżącej, że organ zaniechał ustalenia celów poboru wód na podstawie operatu wodnoprawnego, co stanowiło naruszenie art. 7, art. 75 § 1 i art. 77 § 1 k.p.a., jednak naruszenie prawa w tym zakresie nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, jakim było ustalenie opłaty w należytej wysokości. Nie były natomiast zasadne zarzuty naruszenia art. 6 k.p.a., bowiem organ działał na podstawie przepisów prawa, art. 7a § 1 k.p.a., bowiem w sprawie nie było wątpliwości co do treści normy prawnej, art. 7b k.p.a., bowiem w sprawie nie zachodziło współdziałanie organu z innymi organami (zob. art. 106 k.p.a.) oraz art. 8 k.p.a., bowiem nie stanowi naruszenia tego przepisu jedynie to, że strona nie zgadza się ze stanowiskiem organu. Reasumując, Sąd rozpoznający skargę nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, ponieważ nie stwierdził naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, ani naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, ani innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.