II SA/Wr 494/17

WyrokWSA we Wrocławiu2017-11-21

Skład orzekający: Sędzia WSA Olga Białek, Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis, Sędzia WSA Władysław Kulon

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy posiadają interes prawny uzasadniający wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie nieodpłatnego przyznania na własność nieruchomości gruntowej, w sytuacji gdy nie są stronami pierwotnego postępowania, a ich roszczenia opierają się na przyszłych zdarzeniach lub interesie faktycznym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskodawcy nie posiadają interesu prawnego, który uzasadniałby wznowienie postępowania administracyjnego. Interes prawny musi wynikać z przepisów prawa materialnego, a nie z interesu faktycznego czy przyszłych zdarzeń. Wnioskodawcy nie wykazali związku między ich sytuacją prawną a przedmiotem postępowania, który uzasadniałby ich legitymację procesową jako strony. W związku z tym, umorzenie postępowania przez organy administracji było zasadne.
Stan faktyczny
Wnioskodawcy R.W., Z.K. i S.R. złożyli wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Starosty Z. z dnia [...] r. o nieodpłatnym przyznaniu na własność nieruchomości gruntowej działki nr [...] na rzecz T. i S. K. Uzasadnili to pojawieniem się nowych okoliczności, tj. brakiem fundamentów stodoły na działce nr [...] i istnieniem zabudowań obory na działce [...]. Organy administracji umorzyły postępowanie, uznając, że wnioskodawcy nie posiadają interesu prawnego. SKO utrzymało decyzję w mocy. WSA we Wrocławiu oddalił skargę wnioskodawców.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 21 listopada 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek Sędziowie: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (spr.) Sędzia WSA Władysław Kulon Protokolant referent Ewa Trojan po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 listopada 2017 r. sprawy ze skargi Z.K., R.W. i S.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją w sprawie nieodpłatnego przyznania na własność nieruchomości gruntowej oddala skargę w całości. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Starosta Z. przyznał nieodpłatnie na własność T. i S. K. nieruchomość gruntową oznaczoną geodezyjnie jako działka nr [...], położoną w obrębie S.K., gmina Ś.. W dniu 16 czerwca 2014 r. wpłynął wniosek z dnia 8 czerwca 2014 r. R. W., Z. K. i S.R. o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej powołaną decyzją, który uzasadniono pojawieniem się nowych okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, mających wpływ na jej wynik. Zgodnie z treścią wniosku i dołączoną dokumentacją fotograficzną w dniu 16 maja 2014 r. na działkach nr [...] przeprowadzono prace ziemne, w wyniku których okazało się, że na działce nr [...] brak jest śladów jakichkolwiek fundamentów stodoły, natomiast przeprowadzone wykopy potwierdziły istnienie zabudowań obory na działce [...]. W ocenie wnioskodawców są to nowe dowody w sprawie nieznane organowi w trakcie wydawania ostatecznej decyzji. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] starosta na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.; zwana dalej "K.p.a.") wznowił postępowanie w sprawie zakończonej powołaną ostateczną decyzją z dnia [...] r., a następnie decyzją z dnia [...] r. odmówił jej uchylenia. W wyniku wniesienia odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. wydało decyzję z dnia [...] r. Nr [...], którą uchylono w całości zaskarżoną decyzję i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Nie godząc się ze wskazaną decyzją R.W., Z. K. oraz S. R. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który wyrokiem z dnia 10 grudnia 2015 r. (sygn. akt II SA/Wr 663/15) oddalił skargę w całości. Pismami z dnia 19 sierpnia 2015 r. oraz 11 maja 2016 r. organ zwrócił się do wnioskodawców o wykazanie interesu prawnego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną oraz do wskazania terminu, w którym dowiedzieli się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania. W odpowiedzi z dnia 9 września 2015 r. oraz 14 czerwca 2016 r. wnioskodawcy wskazali, że interes prawny R. W. wynika z faktu, iż S. i T. K. prowadzili przeciwko niemu postępowanie o wydanie działki nr [...], które toczyło się przed Sądem Rejonowym w Z. i zostało zakończone wyrokiem, którym sąd nakazał wydanie powyższej działki na rzecz S. i T.K.. W ocenie R. W., S. i T.K. weszli w posiadanie działki nr [...] w sposób nieuprawniony, w związku z czym jego celem jest doprowadzenie do tego, aby działka ta przypadła Z. K. i S. R. jako prawowitym właścicielom. Ponadto, Sąd Rejonowy w Z. zasądził od R.W. na rzecz S. i T. K. odszkodowanie za bezumowne korzystanie z działki nr [...], zatem wzruszenie decyzji z dnia [...] r. jest w żywotnym interesie R. W.. Odnosząc się do kwestii interesu prawnego Z. K. i S. R. wskazano, że wynika on z faktu, iż dążą oni do przyznania im całej działki bez podziału na działkę nr [...]. Wnioskodawcy stwierdzili również, że o braku fundamentów na działce nr [...] R. W. dowiedział się w toku prac ziemnych - wykopów, które miały miejsce w dniu 16 maja 2014 r., natomiast Z. K. i S. R. - od R. W. w następnych dniach, jednakże w uwagi na upływ czasu nie są w stanie podać dokładnej daty. Pismem z dnia 27 sierpnia 2015 r. R. W. przedstawił swój interes prawny w sprawie, który jest zgodny z treścią pism z dnia 9 września 2015 r. oraz 14 czerwca 2016 r. Z. K. w pismach z dnia 27 sierpnia 2015 r. oraz 24 maja 2016 r. stwierdził, że w jego ocenie podział działki nr [...] jest niesłuszny, a jego interesem jest odzyskanie działki w całości. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] starosta na podstawie art. 105 § 1 pkt 5 K.p.a. umorzył postępowanie w sprawie. Od decyzji odwołanie wnieśli R. W., Z. K. i S. R., po rozpatrzeniu którego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. decyzją z dnia [...] r. [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Stosownie do uwag zawartych w rozstrzygnięciu SKO organ pismem z dnia 25 listopada 2016 r. ponownie wystąpił do wnioskodawców o sprecyzowanie terminu w jakim (w jakiej dacie) dowiedzieli się o okolicznościach, o których mowa we wniosku z dnia 8 czerwca 2014 r. W odpowiedzi z dnia 8 grudnia 2016 r. wyjaśniono, że R. W. dokonał wykopów w dniu 16 maja 2014 r., a w dniu następnym, tj. 17 maja 2014 r., o fakcie tym poinformował Z. K. i S. R.. Pismem z dnia 30 listopada 2016 r. starosta zwrócił się do Urzędu Miasta i Gminy w Ś. o udzielenie informacji w oparciu o posiadaną dokumentację budowy, w jakim terminie przeprowadzono prace ziemne na działkach [...] w ramach budowy kanalizacji sanitarnej. W odpowiedzi wskazano, że realizacja tego przedsięwzięcia przypadała na okres wrzesień-październik 2013 r., z kolei zakończenia - na dzień 14 października 2013 r. (pismo z dnia 27 grudnia 2016 r.). Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, starosta wydał w dniu 2 marca 2017 r. decyzję nr [...], którą na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.) ponownie umorzył postępowanie w sprawie. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji stwierdził, że R. W. nie posiada w tej sprawie interesu prawnego. Jest on wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy z uwagi na to, iż S. i T. K. prowadzili przeciwko niemu postępowanie sądowe o wydanie działki nr [...] oraz w związku z zasądzeniem od niego odszkodowania za bezumowne korzystanie z tej działki, jednakże nie można wskazać przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który stanowiłby podstawę jego roszczenia i w konsekwencji uprawniałby go do żądania stosownych czynności organu administracji. Również Z. K. i S. R. nie można – jak wskazał organ - przypisać statusu strony w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] r., która została skierowana do S. i T. K.. Z zebranych w sprawie dowodów nie sposób wywieść, że po stronie tych osób zachodzi uzasadniony interes prawny, który upoważniałby je do występowania w charakterze strony w podważeniu mocy prawnej powyższej decyzji. Ponadto, organ nie zgodził się z wnioskodawcami, że dążenie do zwrotu całości działki (sprzed podziału na działkę nr [...]) stanowi przesłankę świadczącą o posiadaniu przez nich interesu prawnego, choćby poddając pod rozwagę fakt, iż ich roszczenie wynikające z art. 6 ustawy z dnia 24 lutego 1989 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin oraz o zmianie ustawy o podatku rolnym (Dz. U. nr 10, poz. 53; zwana dalej "ustawa z 1989 r.") zostało zaspokojone w związku z przekazaniem im (jako właścicielom obory) decyzją Starosty Z. z dnia [...] r. na własność działki nr [...], czego nie kwestionowali i nie kwestionują po dzień dzisiejszy. W ocenie organu zwrot całej działki wnioskodawcom prowadziłby do przysporzenia im materialnych korzyści i rażącego naruszenia normy prawnej uregulowanej w omawianym przepisie. Ponadto organ podkreślił, że powyższy przepis przesądza jednoznacznie, że uprawnienie o nieodpłatne nabycie działki gruntu, na której wzniesione zostały budynki, należy się każdemu podmiotowi, który potrafi wykazać, że przysługuje mu prawo własności do tych budynków, bez względu na sposób jego nabycia. Skoro sporna decyzja odnosi się do budynku stodoły, stanowiącego własność T. i S. K. (co potwierdza zebrany w sprawie materiał dowodowy), nie sposób uznać, że wnioskodawcy, którzy nie legitymują się tytułem prawnym do przedmiotowego budynku, będą mogli skutecznie wywieść swój interes prawny w podważeniu mocy prawnej ostatecznej decyzji przyznającej na własność T. i S. K. grunty działki nr [...]. Natomiast nie jest legitymowany do występowania w charakterze strony ten, kto uzasadnia swój interes prawny zdarzeniami i okolicznościami przewidywanymi, do których osiągnięcia dąży, takimi, które według jego zamiarów wystąpią dopiero w przyszłości (m.in. wyrok NSA z dnia 16 lutego 2010 r. sygn. akt I OSK 574/09). W ocenie organu nie budzi wątpliwości, że wzruszenie decyzji ostatecznej nie przyczyni się do zwrotu całości działki na rzecz Z. K. i S. R. z przyczyn wskazanych. Tym samym, upatrywanie znamion interesu prawnego w podnoszonych przez wnioskodawców argumentach godziłoby w zasadę ogólną trwałości decyzji administracyjnych, stanowią bowiem one jedynie zamierzenia przyszłe i niepewne, nie znajdujące odzwierciedlenia na gruncie przepisu prawa materialnego. Odnosząc się do kwestii dochowania przez wnioskodawców terminu określonego w art. 148 K.p.a., organ wskazał, że według podnoszonych przez wnioskodawców argumentów okolicznościami, które miały uzasadniać wznowienie postępowania, był fakt powzięcia informacji o braku fundamentów stodoły na działce nr [...]. Okoliczności te były niewątpliwie znane R. W. w chwili dokonywania wykopów w związku z budową kanalizacji sanitarnej w okresie wrzesień-październik 2013 r. (zakończone 14 października 2013 r. - dla terenu działek nr [...]) - vide pismo Gminy Ś. z dnia 27 grudnia 2016 r. Na powyższą okoliczność powoływał się też sam pełnomocnik wnioskodawców (R. W.), który już na etapie oględzin przeprowadzonych w dniu 29 października 2014 r. oświadczył, że "w trakcie wykonywania kanalizacji na działce [...] także nie odnaleziono śladów fundamentów stodoły" (s. 1-2 protokołu z dnia 29 października 2014 r.). Co więcej, pismem z dnia 18 listopada 2014 r. R.W. przedłożył dokumentację fotograficzną utrwalającą prace budowy sieci sanitarnej we wsi w ramach realizacji powyższej inwestycji. Zdaniem organu - w świetle art. 75 K.p.a. - oświadczeniom pracowników (pismo z dnia 18 listopada 2014 r.) jak i oświadczeniu woli R. W. z dnia 2 grudnia 2016 r. nie można przypisać mocy dowodowej. Przepisy K.p.a. nie przewidują bowiem, aby świadek mógł swoją wiedzę o stanie faktycznym sprawy przekazywać organowi administracji w formie oświadczenia. Zgodnie z art. 75 § 2 K.p.a. oświadczenie za zgodą organu administracji może złożyć jedynie strona pouczona o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania i to wtedy, gdy przepisy nie wymagają zaświadczenia. W odniesieniu do świadków kodeks zna jedynie dowód z zeznań świadka, złożony po pouczeniu o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania - art. 83 § 3 K.p.a. Bezsprzeczne jest, że R. W. jest osobą zainteresowaną w sprawie, a nie stroną postępowania. Co więcej posiada on subiektywny stosunek do opisywanej rzeczywistości, tak więc waga złożonego przez niego zeznania budzi wątpliwości co do obiektywizmu źródła informacji. W odniesieniu do wnioskodawców Z. K. i S.R.. w zakresie dochowania terminu, o którym mowa w art. 148 K.p.a., organ stwierdził, że nie udowodnili kiedy (w jakiej dacie) dowiedzieli się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania. Z zestawienia dat wskazanych przez pełnomocnika (R. W.), tj. datę wniosku o wznowienie postępowania (8 czerwca 2014 r.) i wykonania prac ziemnych (16 maja 2014 r.) "o czym Z. K. i S. R. dowiedzieli się od R. W. w następnych dniach, jednak z uwagi na upływ czasu nie są w stanie wskazać dokładniej daty", wynika, że termin ten należałoby uznać za dochowany, jednakże argumentacja w tym zakresie jest niespójna i w świetle zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów budzi wątpliwości. Ponadto organ podkreślił, że w odpowiedzi na pisma wzywające do sprecyzowania terminu Z. K. ograniczył się jedynie do stwierdzeń w zakresie dokonania podziału działki, wskazywania na brak fundamentów stodoły czy spraw zagospodarowania działek objętych postępowaniem. W żadnej ze swoich odpowiedzi nie dookreślił kwestii dochowania terminu, a przecież pisma organu miały jasny przekaz. Z kolei S. R. pozostawała bierna na tym etapie postępowania. Wnioskodawcy poprzestali jedynie na oświadczeniach składanych w ich imieniu przez pełnomocnika adwokata P.C., które poza stwierdzeniami cytowanymi powyżej nie zostały poparte rzetelnym materiałem dowodowym. W oparciu o przeprowadzone postępowanie dowodowe organ uznał, że pozytywna ocena dochowania przez wnioskodawców terminu warunkującego wznowienie postępowania administracyjnego oparta jedynie o twierdzenia osoby zainteresowanej wynikiem sprawy, godziłaby w zasadę trwałości decyzji ostatecznych. Odwołanie od tej decyzji wnieśli R.W., Z. K. i S. R., po rozpatrzeniu którego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. wydało w dniu [...] r. - w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. - decyzję Nr [...], którą utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Z przedłożonych akt sprawy wynika – jak wskazało Kolegium w uzasadnieniu - że decyzją z dnia 29 czerwca 2012 r. Starosta przekazał nieodpłatnie na własność T. i S. K. działkę gruntu nr [...] o powierzchni 0,0413 ha, położoną w obrębie Stara K., gmina Ś., na której znajdują się zabudowania stanowiące własność tych osób, nabyte umową zawartą w formie aktu notarialnego Rep. A nr [...] z dnia 15 września 1986 r. Natomiast decyzją z dnia [...] r. starosta przekazał nieodpłatnie na własność Z. K. i S. R. w udziale po 1/2 działkę gruntu nr [...] o powierzchni 0,0551 ha, położoną w obrębie S.K., gmina Ś., na której znajdują się zabudowania stanowiące własność tych osób, nabyte umową zawartą w formie aktu notarialnego Rep. A nr [...] z dnia 13 kwietnia 1988 r. Zabudowania te, objęte tymi decyzjami administracyjnymi, wchodziły w skład gospodarstwa rolnego D. K. przejętego bez budynków decyzją Naczelnika Gminy w Ś. z dnia [...] r. nr [...] na własność Skarbu Państwa w zamian za rentę. Podstawą prawną tych decyzji jest przepis art. 6 ustawy z 1989 r., który stanowi, że właścicielom budynków znajdujących się na działce gruntu, która wchodziła w skład gospodarstwa rolnego przekazanego Państwu na podstawie przepisów obowiązujących przed dniem 1 stycznia 1983 r., przysługuje nieodpłatnie na własność działka gruntu, na której te budynki zostały wzniesione. Z własnością wyłączonej nieruchomości jest związana służebność gruntowa w zakresie niezbędnym do korzystania z niej. O przeniesieniu własności działki, jej wielkości oraz o ustanowieniu służebności orzeka terenowy organ administracji państwowej o właściwości szczególnej stopnia podstawowego (aktualnie starosta). Kolegium stwierdziło, iż dla celu dokonania oceny czy Z. K. i S. R. przysługuje przymiot strony niniejszego postępowania wznowieniowego należy mieć na uwadze poniższe okoliczności sprawy. Analiza akt sprawy wskazuje, że dla wskazanego gospodarstwa prowadzona była księga wieczysta nr [...]. Jak wynika z decyzji z dnia [...] r. zabudowania mieszkalne i gospodarcze znajdowały się na działce nr [...]. Natomiast decyzją Dyrektora Agencji Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy we W., działającego z upoważnienia Prezesa z dnia 14 listopada 2007 r., podjętą na podstawie art. 155 K.p.a., zmieniono tę decyzję w ten sposób, że jako położenie zabudowań mieszkalnych i gospodarczych wskazano działki oznaczone numerami [...] i [...]. W wyniku postępowania scaleniowego działka nr [...] otrzymała numer [...] a działka nr [...] otrzymała numer [...]. Działka nr [...] została podzielona na działki [...]. Akta sprawy zawierają projekt podziału działki nr [...] z 1988 r., na którym zaznaczono położenie ruin budynku, tj. na projektowanej do wydzielenia działce [...]. W dniu 18 listopada 2008 r. przeprowadzona została rozprawa, w której uczestniczyli: T. K. oraz S. K., Z. K. oraz W. C. - przedstawiciel organu. Z części "B" protokołu rozprawy wynika, że S.K. wskazał południowo-zachodni odkryty fundament obory oraz miejsce, gdzie znajdowała się stodoła. Informacje o tych budynkach i ich położeniu potwierdził Z.K.. Do akt sprawy włączony jest odpis z księgi wieczystej z dnia 5 maja 2007 r. nr [...], z treści której wynika, że jest ona prowadzona dla budynku opisanego jako "obora" - stanowiąca odrębny od gruntu przedmiot własności, po odłączeniu i przeniesieniu z księgi wieczystej nr [...]. Jako właściciele tego budynku wpisani są: Z. – J. K., syn D. i J. oraz S. – M. K., córka B. i K. - na prawach wspólności ustawowej. Wpisy te zostały dokonane na postawie umowy warunkowej i przeniesienia prawa z dnia 13 kwietnia 1988 r. (Rep. A numer [...]) oraz zawartego w tej umowie wniosku Dz.Kw. [...]. Wypis z rejestru gruntów, sporządzony według stanu na dzień 15 września 1975 r. i stanowiący załącznik do przywołanej wyżej decyzji Dyrektora Agencji Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy we W. z dnia 14 listopada 2007 r., wskazuje, że zabudowania wchodzące w skład gospodarstwa rolnego D. K. położone były na działce nr [...] (po scaleniu oznaczonej numerem [...]) i nr [...] (po scaleniu oznaczonej numerem [...]). Umową z dnia 15 września 1986 r. (akt notarialny Rep. A numer [...]) D. K. przeniósł na rzecz S. i T. K. własność wszystkich budynków wchodzących w skład przekazanego przez niego gospodarstwa rolnego na rzecz Państwa. W powołanej umowie wskazano, że są to zabudowania mieszkalno-gospodarcze, położone we wsi S. K., gmina Ś.. Z kolei z warunkowej umowy darowizny z dnia 13 kwietnia 1988 r. (Rep. A numer [...]), której stronami byli S. i T. K. oraz Z. K. i S.K., wynika, że w skład zabudowań będących przedmiotem umowy z dnia 15 września 1986 r. wchodziły budynek mieszkalno-gospodarczy, stodoła i obora. Do akt sprawy włączona jest również umowa przeniesienia własności z dnia 13 kwietnia 1988 r. (Rep. A numer [...] r.) w przedmiocie przeniesienia przez małżonków S. i T. K. odrębnej od gruntu własności obory - na rzecz Z. i S. małżonków K.. Do akt sprawy organ pierwszej instancji włączył także kopie: decyzji Naczelnika Miasta i Gminy Ś. z dnia [...] r. nr [...] przyznającej T. i S. małżonkom K., na podstawie art. 6 ustawy z 1989 r. własność działki nr [...] o pow. 1167 nr położonej w S. K.. W rozstrzygnięciu tejże decyzji podano, że na tej działce znajdują się budynki, które wchodziły w skład gospodarstwa rolnego D. K. oraz że własność tych budynków przysługuje T. K. i S. K. na podstawie aktu notarialnego z dnia 15 września 1986 r. (Rep. A nr [...]); odpisu z księgi wieczystej z dnia 5 maja 2007 r. nr [...]. Z jej treści wynika, że jest ona prowadzona dla budynku opisanego jako "obora" - stanowiąca odrębny od gruntu przedmiot własności, po odłączeniu i przeniesieniu z księgi wieczystej nr [...]. Jako właściciele tego budynku wpisani są: Z. – J.K., syn D. i J. oraz S. – M. K., córka B. i K. - na prawach wspólności ustawowej. Wpisy te zostały dokonane na postawie umowy warunkowej i przeniesienia prawa z dnia 13 kwietnia 1988 r. (Rep. A numer [...]) oraz zawartego w tej umowie wniosku Dz. Kw. [...]; projektu podziału działki nr [...] na działki o numerach [...] sporządzonego w dniu 1 grudnia 1988 r. z zaznaczonymi na działce nr [...] ruinami (budynku lub budynków); odpis skrócony aktu małżeństwa nr [...] zawartego pomiędzy S. K. i J. R. (wydany w dniu 13 października 2009 r.) wskazujący na przyjęcie przez S. K. nazwiska R. po zawarciu małżeństwa; odpisu zwykłego księgi wieczystej nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Z. dla budynku stanowiącego odrębną nieruchomość (mieszkalno-gospodarczy i stodoła) położonego w S.K. w Ś. (brak innych danych o położeniu tego budynku), z którego wynika, że jego właścicielami są na prawach wspólności majątkowej małżeńskiej S. K. i T. K.; wyrok częściowy Sądu Rejonowego w Z. I Wydział Cywilny z dnia 21 marca 2014 r. (sygn. akt [...]) w sprawie z powództwa S. K. i T. K. przeciwko R. W. o wydanie nieruchomości i zapłatę, nakazujący R. W., aby wydał solidarnie powodom nieruchomość gruntową położoną w S. K., gmina Ś., w granicach działki oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] o pow. 0,4130 ha, zapisaną w księdze wieczystej Sądu Rejonowego w Z. w Wydziale V Ksiąg Wieczystych pod numerem [...]. Uwzględniając powyższe, kolegium stwierdziło, że ocena organu pierwszej instancji o braku po stronie wnioskodawców przymiotu strony niniejszego postępowania wznowieniowego jest trafna. Postępowanie administracyjne nie może być wykorzystywane do weryfikowania prawomocnych orzeczeń sądów powszechnych i wyników innych postępowań, a także do stwierdzenia nieważności umów zawartych w formie aktów notarialnych. Wnioskodawcy postępowania wznowieniowego twierdzą, że na działce nr [...] w dacie wydania decyzji z dnia [...] r. nie znajdowały się fundamenty zabudowań wchodzących kiedyś w skład gospodarstwa rolnego przekazanego na Skarb Państwa. Wobec tego, skoro wystąpili o przyznanie im własności działki nr [...] (podzielonej następnie na działki nr [...]) - wspomniana decyzja przyznająca własność gruntów działki nr [...] T. i S. K. powinna być uchylona celem przyznania im własności tejże działki. Z akt sprawy wynika, że S. i T. K. umową z dnia 13 kwietnia 1988 r. (akt notarialny repertorium A numer [...]) darowali Z. K. i S. K. oborę wchodzącą w skład ich zabudowań, dla których prowadzona jest księga wieczysta KW nr [...]. W § 7 tej umowy figuruje zapis: "Stawiający wnoszą, aby na podstawie umowy warunkowej oraz objętej tym aktem księgi wieczystej Kw nr [...] odłączono przedmiotową oborę (pozostawiając budynek mieszkalno-gospodarczy i stodołę) i aby założono dlań nową księgę wieczystą z wpisaniem w niej obdarowanych jako właścicieli na prawach wspólności ustawowej. Kolegium ustaliło także, że aktualnie dla nieruchomości w granicach działek nr [...] prowadzona jest księga wieczysta nr [...]. Odnośnie działki nr [...] o pow. 0,0413 ha powołana księga wskazuje, że jest to grunt rolny zabudowany (B). Natomiast w rubryce: przeznaczenie budynku (L.p. 1.8) w dziale I-O "Oznaczenie nieruchomości" - figuruje zapis: zabudowania mieszkalno-gospodarcze i stodoła. Jako jeden z wpisów w dziale II "Własność" zamieszczony jest zapis "Decyzja nieodpłatnego przekazania nieruchomości na własność [...] z dnia [...] r., Starosta Z.". Reasumując, w świetle okoliczności faktycznych i prawnych niniejszej sprawy słusznie – zdaniem kolegium - organ pierwszej instancji umorzył postępowanie wznowieniowe, skoro zostało ono wszczęte mimo tego, że wnioskodawcy nie legitymowali się przymiotem strony w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] r. W świetle powołanych dokumentów urzędowych żadnemu z wnioskodawców nie przysługiwało prawo własności do zabudowań (bądź ich pozostałości) położonych na działce nr [...]. Świadczy to o braku po ich stronie interesu prawnego sprawie, wywodzonego z art. 6 ustawy z 1989 r. Już ta okoliczność przesądziła o powinności umorzenia przedmiotowego postępowania. Tak więc argumentacja odwołania nie mogła – w ocenie kolegium - mieć wpływu na wynik sprawy w postępowaniu odwoławczym. W skardze na powyższą decyzję R. W., Z. K. i S. R. zarzucili błąd w ustaleniach faktycznych polegający na nieuzasadnionej odmowie przyznania skarżącym statusu strony postępowania w sytuacji, w której mają interes prawny polegający na wysuwaniu roszczenia dotyczącego przyznania im całej działki gruntu, na której znajdowała się obora, oznaczonej nr [...] (obecnie [...]). W związku z tym skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do jej ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi podniesiono ponadto, że wadliwość rozumowania organów obu instancji odmawiająca skarżącym przyznania statusu stron postępowania spowodowana jest niezrozumieniem istoty pierwotnego wniosku, który zmierzał do przyznania na wyłączną własność wnioskodawcom działki gruntu nr [...]. Dopiero w toku postępowania okazało się, że wniosek do części tej działki złożyli także S. i T.K., którzy wywodzili swoje uprawnienie do nieruchomości z faktu, iż na działce tej miał znajdować się dodatkowo budynek stodoły. W wyniku tak zgłoszonych żądań Urząd Gminy w Ś. na wniosek Starostwa Powiatowego w Z. dokonał podziału działki nr [...] na dwie działki o nr [...]. W wyniku błędnego uznania, że na działce nr [...] faktycznie znajdowały się pozostałości stodoły, działka ta - wbrew żądaniu odwołujących - przypadła na własność S. i T. K.. Z kolei druga z podzielonych działek, oznaczona nr [...], przypadła w udziale Z. K. i S. R.. S. R. i Z.K. jedynie częściowo zaspokoili swoje uprawnienia, którymi cały czas jest przyznanie im na wyłączną własność działki w starym oznaczeniu [...], czyli zarówno działki nr [...] jak i nr [...]. Skoro zatem Starosta Powiatowy zdecydował się wydać dwie decyzje - jedną na rzecz S. R. i Z. K., a drugą na rzecz małżonków S. i T.K., to oczywistym jest, że obie dotyczyły praw i obowiązków wszystkich stron postępowania, a w szczególności dotyczyły prawa S. R. i Z.K. do przyznania im na wyłączną własność także, poza działką nr [...], działki nr [...]. Organom drugiej instancji umyka fakt, że podział geodezyjny działki na dwie części dokonany był w trakcie postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.) sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Po myśli zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; dalej "P.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie zaś z art. 145 § 1 P.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie doszło do naruszenia prawa o jakim mowa w powołanym art. 145 § 1 P.p.s.a. Podstawową kwestią w niniejszej sprawie jest udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy organ odwoławczy miał dostateczną podstawę do wydania w oparciu o przepis art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. decyzji o utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji o umorzeniu wznowionego postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty Z. z dnia [...] r. nr [...] o przyznaniu nieodpłatnie na własność T. i S. K. nieruchomości gruntowej oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...], położonej w obrębie S.K., gmina Ś.. W pierwszej kolejności należy wskazać, że skarżący wnieśli o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej tą decyzją na podstawie art. 145 ust. 1 pkt 5 K.p.a., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. W piśmie z dnia 8 czerwca 2014 r. skarżący uzasadnili swój wniosek pojawieniem się nowych okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, mających wpływ na jej wynik. Zgodnie z treścią wniosku i dołączoną dokumentacją fotograficzną w dniu 16 maja 2014 r. na działkach nr [...] przeprowadzono prace ziemne, w wyniku których okazało się, że na działce nr [...] brak jest śladów jakichkolwiek fundamentów stodoły, natomiast przeprowadzone wykopy potwierdziły istnienie zabudowań obory na działce [...]. W ocenie wnioskodawców są to nowe dowody w sprawie nieznane organowi w trakcie wydawania ostatecznej decyzji. Stosownie do art. 149 § 1 K.p.a. wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia. Postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 K.p.a.). Oznacza to, że przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji bada wyłącznie, czy wniosek o wznowienie postępowania jest oparty na ustawowych przesłankach wznowienia, enumeratywnie wymienionych w art. 145 § 1 K.p.a., oraz czy został wniesiony z zachowaniem terminów wymienionych w art. 148 K.p.a. Natomiast, jeśli przekroczono termin do jego złożenia lub wniosek nie wskazuje przesłanek do wznowienia postępowania, organ administracji wyda, na podstawie § 3 art. 149 K.p.a., postanowienie o odmowie wznowienia postępowania. Wprawdzie odmowa wznowienia postępowania, a więc wydanie postanowienia na podstawie art. 149 § 3 K.p.a., może mieć miejsce w wypadku, gdy wznowienie postępowania jest niedopuszczalne z przyczyn podmiotowych, tzn. gdy z podaniem wystąpiła osoba nie będąca stroną postępowania zakończonego decyzją, co do której wznowienia postępowania żąda, jednakże gdy po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania okaże się, że podmiot wnioskujący o wznowienie postępowania nie ma przymiotu strony upoważniającego do takiego żądania (art. 147 K.p.a.), organ administracji umarza postępowanie w oparciu o przepis art. 105 § 1 K.p.a. Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] organ pierwszej instancji - na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. - wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] r. przyznającą na własność T. i S. K. grunty działki nr [...], obręb S.K., gmina Ś.. Należy tutaj zwrócić uwagę, że w orzecznictwie i doktrynie prawa administracyjnego dominuje pogląd, iż tylko przepisy prawa materialnego administracyjnego stanowią podstawę interesu prawnego, co stosownie do art. 28 K.p.a. daje określonemu podmiotowi legitymację procesową strony w postępowaniu administracyjnym, również w postępowaniu nadzwyczajnym. Z przepisów procedury administracyjnej dotyczących wznowienia postępowania wynika, że poza organem tylko strona jest władna uruchomić procedurę umożliwiającą weryfikację ostatecznej decyzji funkcjonującej w obrocie prawnym i wywołującej określone skutki prawne. Zgodnie z poglądami doktryny odnoszącymi się do pojęcia "interes prawny" jest to publiczne prawo podmiotowe rozumiane jako przyznanie przez przepis prawa jednostce konkretnych korzyści, które można realizować w postępowaniu administracyjnym, i o których orzeka organ przez wydanie decyzji. Cechami, tego interesu jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny, sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania prawa materialnego. Strona postępowania administracyjnego może pochodzić jedynie z administracyjnego prawa materialnego, czyli z określonej normy prawnej stanowiącej podstawę do sformułowania interesu bądź obowiązku prawnego. Interes prawny w postępowaniu administracyjnym oznacza ustalenie przepisu prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można efektywnie żądać postępowania organu z intencją spełnienia jakiejś potrzeby. Od tak pojmowanego interesu prawnego trzeba odróżnić interes faktyczny, gdy jednostka jest wprost zainteresowana rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie jest w stanie jednakże określić przepisu prawa powszechnie panującego który byłby fundamentem jej żądania i w następstwie upoważniał ją do roszczenia właściwych czynności organu administracji. Jasna treść art. 28 K.p.a. nie pozwala zatem na jego luźną interpretację. Posiadanie przez określony podmiot statusu strony nie jest więc zależne od subiektywnej oceny tego podmiotu w tym obszarze, natomiast uwarunkowania występujące w danej kwestii powinny w trybie nie budzącym zastrzeżenia wskazywać na zasady unormowane w art. 28 K.p.a. Z przedłożonych akt sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] r. nr [...] Naczelnik Gminy w Ś. przejął od D. K. bez budynków na własność Skarbu Państwa w zamian za rentę gospodarstwo rolne. Dla wskazanego gospodarstwa prowadzona była księga wieczysta nr [...]. Jak wynika z tej decyzji zabudowania mieszkalne i gospodarcze znajdowały się na działce nr [...]. Natomiast decyzją z dnia [...] r., podjętą na podstawie art. 155 K.p.a., Dyrektor Agencji Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy we W., działając z upoważnienia Prezesa, zmienił decyzję w ten sposób, że jako położenie zabudowań mieszkalnych i gospodarczych wskazano działki oznaczone numerami [...]. Wypis z rejestru gruntów, sporządzony według stanu na dzień 15 września 1975 r., stanowiący załącznik do przywołanej wyżej decyzji z dnia [...] r., wskazuje, że zabudowania wchodzące w skład gospodarstwa rolnego położone były na działce nr [...]. Umową z dnia 15 września 1986 r. (akt notarialny Rep. A numer [...]) D. K. przeniósł na rzecz S. i T. K. własność wszystkich budynków wchodzących w skład przekazanego przez niego gospodarstwa rolnego na rzecz Państwa. W powołanej umowie wskazano, że są to zabudowania mieszkalno-gospodarcze, położone we wsi S. K., gmina Ś.. Z kolei z warunkowej umowy darowizny z dnia 13 kwietnia 1988 r. (Rep. A numer [...]), której stronami byli S. K. i T. K. oraz Z. K. i S. K., wynika, że w skład zabudowań wchodził budynek mieszkalno-gospodarczy, stodoła i obora (dla stanowiących odrębny od gruntu przedmiot własności zabudowań wchodzi budynek mieszkalno-gospodarczy prowadzona jest księga wieczysta nr [...]). Na mocy tej umowy S. i T. K. darowali Z. i S. K. odrębne od gruntu prawo własności obory. Umową z dnia 13 kwietnia 1988 r. (Rep. A numer [...]) S. i T.K. przenieśli na rzecz Z. i S. K. własność odrębnej od gruntu własności obory. W § 7 tej umowy figuruje zapis: "Stawiający wnoszą aby na podstawie umowy warunkowej oraz objętej tym aktem księgi wieczystej Kw nr [...] odłączono przedmiotową oborę (pozostawiając budynek mieszkalno-gospodarczy i stodołę) i aby założono dlań nową księgę wieczystą z wpisaniem w niej obdarowanych jako właścicieli na prawach wspólności ustawowej". Na postawie tej umowy oraz zawartego w niej umowie wniosku Dz.Kw. [...] odłączono i przeniesiono z księgi wieczystej nr [...] do odrębnej księgi wieczystej z dnia 5 maja 2007 r. nr [...], z treści której wynika, że jest ona prowadzona dla budynku opisanego jako "obora" - stanowiąca odrębny od gruntu przedmiot własności. Jako właściciele tego budynku wpisani są: Z.J. K., syn D. i J. oraz S. M.K., córka B. i K. - na prawach wspólności ustawowej. W wyniku postępowania scaleniowego działka nr [...] otrzymała numer [...] a działka nr [...] – nr [...]. Działka nr [...] została następnie podzielona na działki [...]. Akta sprawy zawierają projekt podziału działki nr [...] z dnia 1 grudnia 1988 r., na którym zaznaczono położenie ruin budynku, tj. na projektowanej do wydzielenia działce [...] (budynku lub budynków). Decyzją z dnia [...] r. Burmistrz Miasta i Gminy w Ś. zatwierdził podział działki nr [...], stanowiącej własność Gminy Ś., na działki o nr [...]. Powstałe po podziale działki mają spełniać funkcje - zwrot działki siedliskowej właścicielom. Zgodnie z art. 6 ustawy z 1989 r. właścicielom budynków znajdujących się na działce gruntu, która wchodziła w skład gospodarstwa rolnego przekazanego Państwu na podstawie przepisów obowiązujących przed dniem 1 stycznia 1983 r., przysługuje nieodpłatnie na własność działka gruntu, na której te budynki zostały wzniesione. Z własnością wyłączonej nieruchomości jest związana służebność gruntowa w zakresie niezbędnym do korzystania z niej. Na podstawie powołanego przepisu podjęto dwie decyzje, tj. ostateczną decyzję z dnia [...] r. o przekazaniu nieodpłatnie na własność T. i S. K. działki gruntu nr [...], na której znajdują się zabudowania stanowiące własność tych osób, nabyte umową zawartą w formie aktu notarialnego z dnia 15 września 1986 r. (Rep. A nr [...]) oraz decyzję z dnia [...] r. o przekazaniu nieodpłatnie na własność Z. K. i S. R. w udziale po 1/2 działkę gruntu nr [...], na której znajdują się zabudowania stanowiące własność tych osób, nabyte umową zawartą w formie aktu notarialnego z dnia 13 kwietnia 1988 r. (Rep. A nr [...]). Ponadto, w aktach sprawy znajduje się kopia decyzji Naczelnika Miasta i Gminy Ś. z dnia [...] r. nr [...], którą przyznano T. i S. K., na podstawie art. 6 ustawy z 1989 r., własność działki nr [...]. W rozstrzygnięciu tejże decyzji podano, że na tej działce znajdują się budynki, które wchodziły w skład gospodarstwa rolnego D. K. oraz że własność tych budynków przysługuje T. i S. K. na podstawie aktu notarialnego z dnia 15 września 1986 r. (Rep. A nr [...]). Aktualnie dla nieruchomości w granicach działek nr [...] prowadzona jest księga wieczysta nr [...]. Odnośnie działki nr [...] powołana księga wskazuje, że jest to grunt rolny zabudowany (B). Natomiast w rubryce: przeznaczenie budynku (L.p. 1.8) w dziale I-O "Oznaczenie nieruchomości" - figuruje zapis: zabudowania mieszkalno-gospodarcze i stodoła. Jako jeden z wpisów w dziale II "Własność" zamieszczony jest zapis "Decyzja nieodpłatnego przekazania nieruchomości na własność [...] z dnia [...] r., Starosta Z.". Z odpisu powyższej księgi wieczystej dla budynku stanowiącego odrębną nieruchomość (mieszkalno-gospodarczy i stodoła) położonego w S. K. w Ś. (brak innych danych o położeniu tego budynku) wynika, że jego właścicielami są na prawach wspólności majątkowej małżeńskiej S. K. i T. K.. W aktach sprawy znajduje się ponadto wyrok częściowy Sądu Rejonowego w Z. I Wydział Cywilny z dnia 21 marca 2014 r. (sygn. akt [...]) w sprawie z powództwa S. K. i T. K. przeciwko R.W. o wydanie nieruchomości i zapłatę, nakazujący R. W., aby wydał solidarnie powodom nieruchomość gruntową położoną w S.K., gmina Ś., w granicach działki oznaczonej numerem ewidencyjnym [...], zapisaną w księdze wieczystej Sądu Rejonowego w Z. w Wydziale V Ksiąg Wieczystych pod numerem [...]. W świetle powołanych dokumentów należało stwierdzić, że żadnemu ze skarżących nie przysługiwało prawo własności do zabudowań (bądź ich pozostałości) położonych na działce nr [...]. Świadczy to o braku po ich stronie interesu prawnego wywodzonego z art. 6 ustawy z 1989 r. Słusznym jest zatem twierdzenie organu pierwszej instancji, że interesu prawnego Z. K. i S. R. nie mogą wywodzić z faktu, iż dążą do przyznania im całej działki bez podziału na działkę nr [...] i nr [...]. Należy tutaj zauważyć, że decyzja ostateczna z dnia [...] r. została skierowana do S. i T. K.. Ponadto, roszczenie Z. K. i S. R. wynikające z art. 6 ustawy z 1989 r. zostało zaspokojone w związku z przekazaniem im (jako właścicielom obory) decyzją Starosty Z. z dnia [...] r. na własność działki nr [...]. Zatem dążenie do zwrotu całości działki (sprzed podziału na działkę nr [...]) nie stanowi przesłanki świadczącej o posiadaniu przez nich interesu prawnego. Jak słusznie wskazał organ pierwszej instancji, powyższy artykuł nigdy nie gwarantował i nie gwarantuje nadal, właścicielom budynków, nieodpłatnego przekazania na ich rzecz tej samej, co do powierzchni, działki geodezyjnie wyodrębnionej, która była przedmiotem przekazania na rzecz Skarbu Państwa, lecz jedynie takiej powierzchni gruntu, która jest niezbędna do jego racjonalnego wykorzystania. Celem uprawnienia w tym przepisie jest zwrócenie właścicielowi budynków działki gruntu ściśle związanej z tymi budynkami, a tym samym zniesienie odrębnej od gruntu własności budynków. Ponadto, powyższy przepis przesądza jednoznacznie, że uprawnienie o nieodpłatne nabycie działki gruntu, na której wzniesione zostały budynki należy się każdemu podmiotowi, który potrafi wykazać, że przysługuje mu prawo własności do tych budynków, bez względu na sposób jego nabycia. Skoro sporna decyzja odnosi się do budynku stodoły, stanowiącego własność T. i S. K. (co potwierdza zebrany w sprawie materiał dowodowy), nie sposób uznać, że wnioskodawcy, którzy nie legitymują się tytułem prawnym do tego budynku, będą mogli skutecznie wywieść swój interes prawny w podważeniu mocy prawnej ostatecznej decyzji przyznającej na własność T. i S. K. działkę nr [...]. Kryterium "interesu prawnego", na którym oparta jest legitymacja strony w postępowaniu administracyjnym, ma charakter materialnoprawny i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków wnoszącego podanie do organu administracji a obowiązującym systemem prawa. Innymi słowy, interes prawny podmiotu wnoszącego podanie przejawia się w tym, że działa on bezpośrednio we własnym imieniu i ma roszczenie o przyznanie uprawnienia lub zwolnienie z nałożonego obowiązku. Pojęcie interesu prawnego należy zaś ujmować w kategoriach obiektywnych. Istnieje on wtedy, kiedy można wskazać przepis prawa (najczęściej materialnego), z którego można wywieść dla danego podmiotu określone prawa lub obowiązki (por. szerzej J. Borkowski, w: B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2003, s. 223 i n.). Mieć interes prawny to tyle, co wskazać przepis prawa uprawniający dany podmiot do wystąpienia z określonym żądaniem w stosunku do organu administracji publicznej. Należy więc podkreślić, że jednostka ma interes prawny w postępowaniu, jeżeli pomiędzy jej sytuacją prawną, a przedmiotem postępowania istnieje - uzasadnione treścią normy prawa materialnego - realne i rzeczywiste powiązanie, czyniące ją "zainteresowaną" tym postępowaniem i w konsekwencji uprawnioną do udziału w nim w charakterze strony. Ta realność (aktualność) jest istotną cechą interesu prawnego, artykułowaną w piśmiennictwie i w orzecznictwie sądowym. Nie jest zatem legitymowany do występowania w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony ten, kto uzasadnia swój interes prawny zdarzeniami i okolicznościami przewidywanymi, do których osiągnięcia dąży (co ma miejsce w rozpoznawanej sprawie), takimi które według jego zamiarów wystąpią dopiero w przyszłości (wyrok NSA z dnia 25 października 2006 r. sygn. akt II GSK 163/2006, niepubl.). W konsekwencji zdarzenia przyszłe, a w pewnym sensie nawet niepewne nie mogą stanowić o interesie prawnym, a jedynie o interesie faktycznym. Ten zaś nie daje legitymacji procesowej w postępowaniu administracyjnym, ponieważ interes prawny, którym legitymuje się wnoszący podanie powinien być aktualny. Za taki nie można natomiast uznać chęć uzyskania przez Z. K. i S. całej działki [...]. Również R. W. nie posiada w tej sprawie interesu prawnego. Jest on bowiem jedynie zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy z uwagi na to, że S. i T. K. prowadzili przeciwko niemu postępowanie sądowe o wydanie działki nr [...] oraz w związku z zasądzeniem od niego na ich rzecz odszkodowania za bezumowne korzystanie z tej działki. Podniesione okoliczności wskazują na interes faktyczny a nie prawny. Ponadto, z akt sprawy wynika wyłącznie, że R. W. jest sąsiadem S. i T. K., a w treści wniosku z dnia 8 czerwca 2014 r. określono go jako świadek (s. 2 wniosku). Dokonując podsumowania dotychczasowych rozważań należy jednoznacznie stwierdzić, że to iż jeden podmiot rości pretensje do działki, wywodząc je z treści art. 6 ustawy z dnia 24 lutego 1989 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin oraz o zmianie ustawy o podatku rolnym (Dz. U. nr 10, poz. 53) nie tworzy samo przez się interesu prawnego tej osoby w innym postępowaniu, prowadzonym przez inną osobę fizyczną na tej samej podstawie prawnej, do tej samej działki. Tak samo ma się kwestia interesu prawnego osoby, która orzeczeniem sądu powszechnego została zobowiązana do wydania tej działki lub zapłaty odszkodowania za korzystanie z niej w sposób bezumowny. Reasumując w świetle okoliczności faktycznych i prawnych niniejszej sprawy, stwierdzić należało, że słusznie umorzono postępowanie wznowieniowe, skoro zostało ono wszczęte na wniosek osób nie legitymujących się przymiotem strony w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia 29 czerwca 2012 r. Uwzględniając powyższe, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa, a to obliguje do oddalenie skargi na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło