II SA/Wr 497/02

WyrokWSA we Wrocławiu2005-03-15

Skład orzekający: Zygmunt Wiśniewski, Halina Kremis, Mieczysław Górkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o stwierdzeniu nieważności decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu może zostać wydana, jeśli decyzja ta wywołała nieodwracalne skutki prawne, takie jak podział działki, sprzedaż wydzielonych działek i uzyskanie pozwolenia na budowę, na podstawie którego zrealizowano inwestycję?
Ratio decidendi
Nieodwracalne skutki prawne, o których mowa w art. 156 § 2 k.p.a., nie obejmują skutków faktycznych, takich jak podział działki, sprzedaż nieruchomości czy realizacja inwestycji na podstawie pozwolenia na budowę. Decyzja o warunkach zabudowy ma charakter "promesy" i nie wywołuje bezpośrednich skutków cywilnoprawnych. W związku z tym, stwierdzenie nieważności decyzji ustalającej warunki zabudowy jest dopuszczalne, nawet jeśli nastąpiły późniejsze czynności cywilnoprawne.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę W. Przedsiębiorstwa Budownictwa Mieszkaniowego "A" S.A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu, która stwierdziła nieważność decyzji Prezydenta Wrocławia ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji mieszkaniowej. SKO uznało, że inwestycja była sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Strona skarżąca podnosiła, że decyzja o warunkach zabudowy wywołała nieodwracalne skutki prawne, w tym podział działki, sprzedaż nieruchomości i realizację inwestycji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

W IMIENIU RZECZPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 marca 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA – Zygmunt Wiśniewski (spraw.) Sędziowie: Sędzia NSA – Halina Kremis Sędzia NSA – Mieczysław Górkiewicz Protokolant: Katarzyna Grott po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2005 r. sprawy ze skargi W. Przedsiębiorstwa Budownictwa Mieszkaniowego "A" S.A. we W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu oddala skargę. Decyzją z dnia [...]r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 40 ust. 1 i 3 oraz art. 42 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. Nr 15, poz. 139), Prezydent W. ustalił dla W. Przedsiębiorstwa Budownictwa Mieszkaniowego "A" S.A. we W. warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie zespołu domów mieszkalnych wielorodzinnych wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną wraz z podziałem terenu przewidzianej do realizacji we W. przy ul. M. R. [...], obręb P. G., działka nr [...]. Inwestycja miała obejmować budowę: zespołu budynków mieszkalnych wielorodzinnych IV-kondygnacyjnych z poddaszem użytkowym pod stromym dachem, z garażami i miejscami parkingowymi pod obiektami, zagospodarowanie terenu wokół inwestycji: place zabaw dla dzieci, zieleń wysoka i niska, parkingi, drogi dojazdowe utwardzone. Pismem z dnia [...]r. Przedsiębiorstwo Budowlane i Wielobranżowe "B" sp. z o.o. we W. zgłosiło wniosek o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 i 7 kpa. Po zbadaniu z urzędu zgodności z prawem w/w decyzji, w dniu [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wydało na podstawie art. 157 § 1 i § 2 w związku z art. 156 § 1 pkt 7 i art. 158 § 1 kpa decyzję Nr [...], którą stwierdzono nieważność tejże decyzji. W uzasadnieniu swojej decyzji organ podkreślił, iż w niniejsze sprawie proceduje z urzędu, nie ma zatem najmniejszego znaczenia źródło, z którego pochodził sygnał o niezgodności z prawem kwestionowanej decyzji. Istotne jest natomiast to, że w ocenie Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. zarzut ten okazał się zasadny. Nadto stwierdzono, iż przesądzające znaczenie dla rozstrzygnięcia ma fakt zlokalizowania całej inwestycji wyłącznie na obszarze oznaczonym symbolem "US" w aktualnie obowiązującym ogólnym planie zagospodarowania przestrzennego W., w bezpośrednim sąsiedztwie ogrodów działkowych. Na terenie oznaczonym symbolem "US" plan przewiduje: "stadiony, obiekty sportu wyspecjalizowanego, zespoły kortów i boisk, sportowe obiekty kubaturowe, kąpieliska" (jako funkcja podstawowa), "nieduże obiekty hotelowe, zieleń, parkingi" (jako funkcja uzupełniająca) oraz "inne urządzenia służące rekreacji, mieszkania służbowe" (jako funkcja dopuszczalna, wyłącznie w postaci adaptacji już istniejących urządzeń i obiektów). Natomiast przedmiotowa inwestycja nie mieści się w żadnym z cytowanych zapisów. Przeciwnie, jej charakter pozostaje w oczywistej sprzeczności z ustaleniami planu odnoszącymi się do terenu, na którym jest ona realizowana. Ponadto, jak pisze organ, w ustaleniach zawartych na str. 131 tekstu planu zastrzeżono wyraźnie, że rysunek planu określa jedynie orientacyjne linie podziału terenów o różnym przeznaczeniu. Linie te nie powinny być jednak utoż- samiane z liniami rozgraniczającymi, których szczegółowe wyznaczenie powinno nastąpić "w planach szczegółowych, bądź w toku postępowania związanego z ustaleniem lokalizacji inwestycji, jednakże "na podstawie linii orientacyjnego podziału terenów". Zapisy te, zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W., nie uprawniały organu lokalizacyjnego do zupełnie dowolnego określenia przebiegu linii rozgraniczających. Konieczność doprecyzowania linii rozgraniczających terenu o różnym przeznaczeniu wynika ze stosunkowo małej szczegółowości rysunku planu. Najmniej sam planista założył, że podstawę wyznaczenia linii rozgraniczających stanowią linie orientacyjne. Tymczasem w rozpatrywanej sprawie organ lokalizacyjny nie tyle starał się doprecyzować linie rozgraniczające, ile dopuścił do usytuowania zespołu budynków mieszkalnych w całości na obszarze o zupełnie innym przeznaczeniu w ustaleniach obowiązującego planu. W konsekwencji zajęcia niemal całego obszaru oznaczonego symbolem "US" na cele mieszkaniowe, organ decyzyjny uniemożliwił w istocie wykorzystanie tego terenu na cele przewidziane planem. Wniosek o ponowne rozpatrzenie przedmiotowej sprawy złożyło W. Przedsiębiorstwo Budownictwa Mieszkaniowego "A" S.A. we W. domagając się uchylenia decyzji lokalizacyjnej oraz wznowienia postępowania administracyjnego lub uchylenia tego rozstrzygnięcia i umorzenia postępowania. Zdaniem strony okoliczności dotyczące orientacyjnego charakteru linii podziału terenów o różnym przeznaczeniu oraz skali planu, uwzględnionego przez organ, zostały zbyt pobieżnie zbadane. Fakt, iż 1 mm na planie odpowiada realnym 10 m oraz orientacyjny charakter linii podziału powodują jedynie, że dokładny geodezyjny pomiar terenu i wizja lokalna mogłyby dostarczyć podstaw do tak jednoznacznej oceny, jaką przyjęto w uzasadnieniu Kolegium stwierdzając nieważność decyzji lokalizacyjnej. W szczególności strona nie zgodziła się ze stwierdzeniem, że przedmiotowa inwestycja została zlokalizowana wyłącznie na obszarze oznaczonym symbolem "US". Z przeprowadzonych przez stronę oględzin i wyliczeń jednoznacznie bowiem wynika, że realizowana inwestycja zajmująca na planie 4 mm, co odpowiada w terenie szerokości 40 metrów, położona jest co najwyżej na granicy obszarów oznaczonych na planie symbolami "US" i "MŚ". Skoro zaś inwestycja położona jest co najwyżej na granicy orientacyjnych linii podziału, to rzeczą organu wydającego decyzję lokalizacyjną było szczegółowe wyznaczenie linii rozgraniczających. Ponadto W. Przedsiębiorstwo Budownictwa Mieszkaniowego "A" S.A. we W. podniosło, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. nie odniosło się do ustalenia planu stwierdzającego, że linie rozgraniczające podziału terenów o różnym przeznaczeniu nie powinny być utożsamiane z liniami rozgraniczającymi. Dodało, iż obowiązujący plan zagospodarowania przestrzennego W. dopuścił realizowanie na terenie objętym kwestionowaną decyzją zabudowę mieszkaniową. W.P.B.M."A" stwierdziło, iż organ orzekający w sprawie jest związany wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla zamierzonej inwestycji i nie może tego wniosku interpretować zwężającą, co więcej- jest on zobowiązany maksymalnie szeroko określić możliwość inwestowania. W uzupełnieniu wniosku w piśmie z dnia [...] r. strona podniosła, iż stosownie do treści art. 156 § 2 kpa nie stwierdza się nieważności decyzji zawierającej wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa, jeżeli decyzja ta wywołała nieodwracalne skutki prawne, którymi w niniejszej sprawie jest dokonany podział geodezyjny działki nr, [...], obręb P. G., położonej przy ul. M. R. [...] we W[...], na sześć odrębnych działek. W załączeniu przedstawiono "Opinię na temat przebiegu orientacyjnych linii podziału terenów o różnym przeznaczeniu wynikających z miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta W. z roku [...]w odniesieniu do nieruchomości przy ul. M. R. [...] we W[...]" wystawioną przez uprawnionego geodetę z dnia [...]r., w której stwierdzono m.in., iż precyzyjne wyznaczenie, w sposób niebudzący wątpliwości, granic terenów o różnym przeznaczeniu według mapy stanowiącej załącznik do "Miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta W." z roku [...]jest obecnie niemożliwe oraz, że orientacyjna linia podziału terenów o różnym przeznaczeniu wynikająca z miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego w rozpatrywanej sprawie przebiega wzdłuż granicy działki nr [...] na styku z działkami nr [...] i nr [...]. W związku z tym cała działka nr [...] leży w obszarze przeznaczonym w tymże planie pod budowę mieszkaniową średniowysoką. Decyzją z dnia [...]r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 127 § 3 kpa oraz art. 46a ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. utrzymało w mocy swoją decyzję z dnia [...]r. Uzasadniając swoje stanowisko organ uznał, iż decyzja lokalizacyjna w sposób oczywisty jest sprzeczna z ustaleniami planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta W.. Wprawdzie w części IV tekstu planu (str. 131) pod tytułem; "Ustalenia planu dotyczące przeznaczenia terenów i warunków ich zagospodarowania", w pkt "1. Zasady Ogólne" zapisano: "Rysunek planu w skali 1:10 000 określa orientacyjne linie podziału terenów o różnym przeznaczeniu. Linie te nie powinny być utożsamiane z liniami rozgraniczającymi. Szczegółowe wyznaczenie linii rozgraniczających na podstawie linii orientacyjnego podziału terenów, następuje w planach szczegółowych, bądź w toku postępowania związanego z ustaleniem lokalizacji inwestycji". Jednakże porównanie fragmentu rysunku planu, na którym obszar oznaczony symbolem "US" obwiedziono orientacyjną, grubą na prawie półtora mm, linią podziału terenów o różnym przeznaczeniu, z mapą zasadniczą tego obszaru w skali 1:500 pozwala jednoznacznie stwierdzić, że działka nr [...], jak podkreślił organ, leży pośrodku obszaru obwiedzionego linią orientacyjną z oznaczeniem symbolem "US". Jak wskazuje organ, na zachodnim skraju tej działki nr [...] znajdowały się zabudowania zaznaczone na mapie zasadniczej przy ul. M. R. nr [...], które zajmowali jej właściciele- państwo K[...]. Dodało, iż z akt Urzędu Miejskiego W. wynika, że państwo K. zwracali się do Urzędu W. w [...] r. z krytyką, że brak opracowania szczegółowego planu zagospodarowania przestrzennego tego terenu paraliżuje dysponowanie ich nieruchomością, powodując zakaz budowy własnego domu, remontu albo sprzedaży gruntu. Wnioskowali rozstrzygnięcie o przeznaczeniu ich nieruchomości, wyrażając gotowość sprzedania jej. Otrzymali informacje z Wydziału Architektury, Urbanistyki i Geodezji Urzędu Miejskiego W. z dnia [...]r., że tereny mieszkalnictwa średniej intensywności są przewidziane wyłącznie po południowej i zachodniej względem nieruchomości K., która nie znajduje się w obszarze "SM" przeznaczonym wyłącznie dla funkcji obsługującej dotychczasową i przyszłą zabudowę mieszkalną. Organ wskazał, iż obszar oznaczony na rysunku planu symbolem "US" obejmuje na północ od działki na [...] także działki nr [...] i [...], a na południe od działki nr [...] także prawie całą szerokość działki nr [...], na której zachodnim skraju usytuowane są zabudowania przy ul. M. R. nr [...]. Natomiast obszar oznaczony na rysunku planu symbolem "MŚ" (budownictwo mieszkaniowe średniej wysokości) sięga jeszcze dalej w kierunku południowym do ul. N. i częściowo do ul. H. S., w kierunku wschodnim do ul. G. i drogi wchodzącej w ogrody działkowe, przebiegającej obok obszaru "US", a w kierunku zachodnio - północnym do ul. B. P.. Nadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. stwierdziło, iż nie można mylić przeznaczenia terenów w planie zagospodarowania przestrzennego z oznaczeniami gruntów na mapach gruntów według wykorzystania ich i klasyfikacji gleby, jak to uczynił biegły geodeta w swej opinii. Nie uwzględniono również powołania się Spółki na przepis art. 156 § 2 kpa stanowiący, że nie stwierdza się nieważności decyzji, która wywołała nieodwracalne skutki prawne, gdy argumentem na rzecz tej nieodwracalności skutków prawnych ma być – zdaniem Spółki – podział działki na sześć działek, sprzedanie działki wydzielonych osobom i dokonanie wpisów do ksiąg wieczystych o nowych działkach i właścicielach. SKO podniosło, iż ustalenia uchwalonego z zachowaniem wymogów prawa planu zagospodarowania przestrzennego ani decyzje o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu nie pozostają w zależności od tytułów prawnych własności lub użytkowania wieczystego gruntów lub zmian w tym zakresie- ustalenia tego planu i oparte na planie decyzje lokalizacyjne ograniczają właścicieli lub użytkowników wieczystych gruntów w gospodarowaniu przestrzenią, w tym w zakresie przeznaczenia terenu pod inwestycje, włącznie do możliwości wywłaszczenia nieruchomości na cele publiczne. Dodało, iż tytuł własności lub użytkowania wieczystego ma ten skutek, że osoby, którym te tytuły prawne służą, są stronami postępowania administracyjnego w sprawach o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu i od ich woli zależy, czy inwestor, który uzyskał decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania ich terenu, uzyska także tytuł prawny do gruntu, chyba że miałyby być realizowane cele publiczne uzasadniające wywłaszczenie albo inne ograniczenie własności lub oprawa wieczystego użytkowania. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję wniosło W. Przedsiębiorstwo Budownictwa Mieszkaniowego "A" S.A. we W. domagając się uchylenia powyższej decyzji, jak i decyzji ją poprzedzającej jako wydanych z naruszeniem prawa. W skardze zarzucono przede wszystkim., iż organ administracji dokonał pobieżnej oceny zasadniczej w tej sprawie kwestii, jaką stanowiła nieodwracalność skutków prawnych. Zdaniem strony ustawodawca konstruując w ramach systemu nadzwyczajnej weryfikacji orzeczeń administracyjnych tryb stwierdzenia nieważności, stanowił zamknięty katalog wad kwalifikowanych, których zaistnienie obliguje właściwy organ do wyeliminowania orzeczenia z obrotu prawnego, ale jednocześnie określił w przepisie art. 156 § 2 kpa sytuacje, w których niedopuszczalne jest stwierdzenie nieważności, uznając tym samym racje zasady trwałości decyzji ostatecznych. W rozpoznawanej sprawie istotne jest, że na podstawie przedmiotowej decyzji lokalizacyjnej przeprowadzono podział działki i wyodrębniono sześć działek, z których każda stała się przedmiotem sprzedaży, dokonanej w formie aktu notarialnego i skutkującej odpowiednimi wpisami do ksiąg wieczystych. Nadto, zdaniem skarżącego należy uwzględnić to, iż w oparciu o tą decyzję uzyskane zostało pozwolenie na budowę, na podstawie którego całkowicie zrealizowano inwestycję, objętą wskazanymi decyzjami, w następstwie czego dokonano notarialnej sprzedaży wyodrębnionych lokali mieszkalnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w sprawie. Organ administracji uznał zarzuty naruszenia prawa jako całkowicie niezasadne, natomiast powoływanie się w skardze tezy i fragmenty z orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego oraz komentarza do kpa za nietrafne. Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jak wskazuje organ, stwierdza jedynie zgodność zamierzeń inwestycyjnych z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego i otwiera inwestorowi drogę do ubiegania się o pozwolenie na budowę, wytycza podstawowe kierunki ukształtowania projektowanej inwestycji budowlanej w sposób wiążący projektanta obiektu i organ wydający pozwolenia na budowę. Nie istnieje związek przyczynowo-skutkowy miedzy taką decyzją a zbyciem prawa własności do gruntu. Decyzje podjęte w niniejszej sprawie nie wywołują skutków prawnych natury cywilnoprawnej, jak w powołanych przez skarżącą spółkę orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego, bowiem skutki te zostały wywołane czynnościami cywilno-prawnymi Spółki, które w zdecydowanej większości są czynnościami podjętymi świadomie już po stwierdzeniu nieważności decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu działki nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej u.p.s.a. Jak wynika z treści art. 1 i art. 3 § 2 pkt 1 u.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, w szczególności poprzez orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Według art. 134 § 1 u.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 169) jedynym kryterium kontroli zaskarżonej decyzji jest ocena pod względem zgodności z prawem. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest tylko kwestia, czy omówiona w części historycznej uzasadnienia decyzja Prezydent W. z dnia [...]r. Nr [...] ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania przestrzennego dla inwestycji przewidzianej do realizacji we W. przy ul. M. R. [...], obręb P. G., działka nr [...]- w stosunku do której zaskarżoną decyzją stwierdzono nieważność na podstawie art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. w zw. z art. 46 a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 1999 r., Nr 15, poz. 139 ze zm.) - wywołała czy nie wywołała nieodwracalne skutki prawne. Wymienione w art. 156 § 2 kpa nieodwracalne skutki prawne są jedną z negatywnych przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji. Wskazanie w przepisie na skutki prawne oznacza, że nie chodzi o stan faktyczny spowodowany istnieniem lub wykonaniem wadliwej decyzji (dobrowolnym lub przymusowym), jak również obojętne będzie przy stosowaniu tego przepisu czy istnieją faktycznie (materialne, techniczne) możliwości odwrócenia stanu poprzedniego. W analizie treści przepisu wobec tego nie należy kierować się faktami, lecz trzeba uwzględniać wyłącznie przepisy prawa obowiązującego i to pod odpowiednim kątem. Nieodwracalność skutków prawnych decyzji administracyjnej musi być rozpatrywana w zakresie obowiązywania przepisów kodeksu postępowania administracyjnego oraz przepisów prawa materialnego stosowanych przez organ administracyjny w sprawach indywidualnych. W orzecznictwie przyjmuje się, iż zasadniczo nieodwracalność skutków prawnych dotyczy trzech sytuacji: a/ gdy przestał istnieć przedmiot, którego prawo dotyczyło; b/ gdy podmiot, któremu prawo przysługiwało, utracił zdolność do zachowania tego prawa; c/ gdy nastąpiła zmiana stanu prawnego, np. wygasła instytucja stanowiąca źródło prawa (por. wyrok NSA z dnia 23 listopada 1987 r., I SA 1406/86, ONSA 1987, nr 2, poz. 81) Zdaniem Sądu z żadną z wymienionych w/w sytuacji nie mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie. Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu wydana na podstawie przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym jest decyzją szczególną, mającą tylko charakter "promesy", tj. określa ona jedynie możliwość realizacji inwestycji zgodnej z obowiązującym przepisami prawa z zakresu ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania przestrzennego oraz przepisami szczególnymi, a precyzyjne warunki realizacji inwestycji określa się dopiero w pozwoleniu na budowę (por. wyrok NSA z 19 grudnia 2001 r., sygn. akt II SA/Gd 2027/99 LEX nr 76102). Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu stwierdza jedynie zgodność zamierzeń inwestycyjnych z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego i otwiera inwestorowi drogę do ubiegania się o pozwolenie na budowę, wytycza podstawowe kierunki ukształtowania projektowanej inwestycji budowlanej w sposób wiążący projektanta obiektu i organ wydający pozwolenia na budowę. Zasadnie więc Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. podniosło, iż zarówno miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jak i decyzja ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu nie pozostają w żadnej zależności od tytułów własności lub innych praw do gruntów oraz zmian w tym zakresie. W związku z powyższym nie istnieje związek przyczynowo- skutkowy między decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a zbyciem prawa własności nieruchomości. Wykonanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu ze względu na jej charakter nie wywołuje nawet pośrednich skutków prawnych w sferze cywilnoprawnej. Argumentacja strony skarżącej, iż w oparciu o przedmiotową decyzję lokalizacyjną przeprowadzono podział działki i wyodrębniono sześć działek, z których każda stała się przedmiotem inwestycji oraz ostatecznie sprzedaży dokonanej w formie aktu notarialnego i skutkującej odpowiednimi wpisami do ksiąg wieczystych jest motywacją nietrafioną, bowiem w rzeczywistości zmiany właścicielskie wydzielonych działek gruntu nie są skutkiem prawnym decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu ale są następstwem czynności cywilnoprawnych skarżącej spółki. Niewątpliwie przywołane czynności, podjęte z inicjatywy strony skarżącej po wydaniu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, stanowić mogą jedynie skutek faktyczny przedmiotowej decyzji i nie dają podstaw do powoływania się w niniejszej sprawie na art. 156 § 2 kpa (zob. wyrok NSA z 23 grudnia 1999 r., IV SA 2144/97, LEX nr 48710). Przy ocenie czy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne nie powinny być brane pod uwagę późniejsze zdarzenia, które mogą stwarzać przeszkody w przywróceniu uprawnień lub w nadaniu obowiązkom ich pierwotnego kształtu. Nie są to bowiem bezpośrednie skutki wykonania przedmiotowej decyzji administracyjnej, lecz zamierzone lub nieprzewidziane następstwa tego, że dana decyzja, choć była obciążona ciężką wadą, pozostawała w obrocie prawnym i korzystała z domniemania legalności (zob. uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 28 maja 1992 r., sygn. akt III AZP 4/92, OSNACAPiUS 12/92, poz.211). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 lipca 1998 r. (sygn. akt IV SA 1577/96, LEX nr 43221) zrealizowanie inwestycji nastąpić mogło nie na podstawie kwestionowanej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, lecz decyzji o pozwoleniu na budowę (zob. również art. 35 ust. 1 pkt 1 "a" ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. DZ. U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126 ze zm.)) i w ocenie orzekającego składu nie stanowi nieodwracalnego skutku prawnego, a jedynie skutek faktyczny. Podkreślić należy, że strona skarżąca w złożonej skardze bardzo selektywnie powołała wybrane tezy orzecznictwa Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie zwracając w ogóle uwagi na to, jakiej materii procesowej dotyczyły te sprawy i czy mogą one mieć jakiekolwiek znaczenie dla przedmiotowej sprawy z zakresu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Tymczasem cytowane w skardze orzeczenia dotyczyły decyzji administracyjnych wydanych w sprawach majątkowych i wywołujących konkretne skutki w sferze cywilnoprawnej (np. przejęcie na własność Państwa nieruchomości), co zasadnie zauważył organ w odpowiedzi na skargę. Kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, do czego ograniczają się kompetencje Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie wykazała, by zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa, o którym stanowi przepis art. 145 u.p.s.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. stwierdzając oczywiste naruszenie przez Prezydenta W. art. 46 "a" ust. 1 pkt 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym w trakcie wydawania decyzji z dnia [...]r. Nr [...]zobligowane było do usunięcia przedmiotowej decyzji z obrotu prawnego, co w powiązaniu z przekonywującym i wyczerpującym uzasadnieniem organu o braku w niniejszej sprawie negatywnych przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji wymienionych w art. 156 § 2 kpa skutkuje uznaniem, iż zaskarżona decyzja mieści się w ramach obowiązującego porządku prawnego. Sąd nie mógł zatem uwzględnić skargi strony skarżącej z braku uzasadnionych ku temu podstaw i w konsekwencji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga podlega oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło