II SA/Wr 498/09
WyrokWSA we Wrocławiu2009-12-08
Skład orzekający: Olga Białek, Anna Siedlecka, Andrzej Wawrzyniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie zajęcia przewodu kominowego stanowiącego część wspólną budynku, jeśli uchwała wspólnoty mieszkaniowej dotyczy zgody na montaż kotła, a nie na zajęcie przewodu kominowego?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Organy nie zbadały, czy inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie zajęcia przewodu kominowego nr [...], który stanowi część wspólną nieruchomości. Przedłożona uchwała wspólnoty mieszkaniowej dotyczyła zgody na montaż kotła, a nie na zajęcie przewodu kominowego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. M. i J. M. na decyzję Wojewody z dnia 23 lipca 2009r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na wykonanie instalacji gazowej. Skarżący zarzucili, że inwestor nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w szczególności nie ma zgody na zajęcie przewodu kominowego, który ich zdaniem przynależy do ich lokalu. Organy administracji obu instancji uznały, że inwestor posiada wymagane prawo do dysponowania nieruchomością, opierając się na uchwale wspólnoty mieszkaniowej i akcie notarialnym.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody D. z dnia 23 lipca 2009r. oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Ś. z dnia 2 marca 2009r. Orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Zasądza od Wojewody na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Białek Sędziowie Sędzia WSA Anna Siedlecka (spr.) Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Protokolant Iwona Borecka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 grudnia 2009r. sprawy ze skargi M. M. i J. M. na decyzję Wojewody z dnia 23 lipca 2009r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wykonanie instalacji gazowej wraz z montażem dwufunkcyjnego kotła gazowego z zamkniętą komorą spalania I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; III. zasądza od Wojewody na rzecz skarżących M. M. i J. M. kwotę 740 zł (siedemset czterdzieści) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia 2 marca 2009r. Nr [...] Starosta Ś. zatwierdził projekt budowlany i udzielił Ł. K. pozwolenia na wykonanie instalacji gazowej wraz z montażem dwufunkcyjnego kotła gazowego z zamkniętą komorą spalania o mocy 23,8 kW w lokalu mieszkalnym nr [...] w budynku wielorodzinnym zlokalizowanym przy ul. K. [...] w Ż. na terenie działki nr [...], AM-9, obręb [...].
Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli M. M. i J. M. wskazując, że inwestor nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co oznacza, że nie mógł uzyskać pozwolenia na wykonanie instalacji gazowej wraz z montażem dwufunkcyjnego kotła gazowego z zamkniętą komorą spalania. Inwestor nie dysponuje bowiem zgodą na zajęcie na cele budowlane przewodu kominowego, który, jak twierdzą skarżący "przynależy do ich lokalu".
Decyzją z dnia 23 lipca 2009r. Nr [...] Wojewoda D. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy stwierdził, że wniosek o udzielenie pozwolenia na budowę był kompletny, w rozumieniu przepisów art. 33 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane, wobec czego Starosta Ś. mógł dokonać badań i sprawdzeń w zakresie określonym przepisem art. 35 tej ustawy.
Z treści przedłożonego wraz z wnioskiem oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wynika, że dokumentem potwierdzającym to prawo jest akt notarialny z dnia 25 listopada 2004r. Rep. A nr [...] oraz uchwała Wspólnoty Mieszkaniowej z dnia 4 lutego 2008r., w której wszyscy współwłaściciele nieruchomości wyrazili zgodę na wykonanie robót budowlanych objętych wnioskiem o pozwolenie na budowę z dnia 26 czerwca 2008r.
W aktach sprawy znajduje się opinia Spółdzielni Pracy Usług Kominiarskich "A." we W. Rejonowego Zakładu Nr [...] z dnia 13 stycznia 1992r., Nr [...] z oględzin przeprowadzonych w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. K. [...] w Ż., wydana na rzecz M. S., z której wynika, że w pomieszczeniu – przedpokój piec c.o. na węgiel należy podłączyć do przewodu kominowego nr [...], a wentylację wywiewną z tego pomieszczenia do przewodu (w tym miejscu brak jest dalszej części zdania). Zaś ciąg dalszy na str. [...] decyzji wskazuje, że z oględzin przeprowadzonych w tym samym lokalu mieszkalnym nr [...], wydana została na rzecz nowego właściciela lokalu – Ł. K. opinia kominiarska, w której stwierdza się, że w przedpokoju do przewodu kominowego nr [...] można podłączyć kocioł c.o. z zamkniętą komorą spalania opalanego paliwem gazowym, a wentylację wywiewną w tym pomieszczeniu włączyć do przewodu nr [...] po uprzednim odgruzowaniu.
Z powyższego, zdaniem organu odwoławczego, wynika, że już w 1992 r. przewody kominowe nr [...][...]przynależały do lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. K.[...] w Ż..
W celu wyjaśnienia kwestii przynależności poszczególnych przewodów kominowych organ odwoławczy zwrócił się do SUK "A." [...] o przedłożenie dokumentów stwierdzających przynależność poszczególnych przewodów kominowych przy ul. K. [...].
Z przedłożonego pisma Kierownika zakładu wynika, że w chwili obecnej, zgodnie z opinią kominiarską z dnia 7 sierpnia 2008r. nr [...] przewody kominowe nr [...] i nr [...] przydzielone są wyłącznie do lokalu mieszkalnego nr [...] i dlatego sposób ogrzewania lokalu mieszkalnego można zmienić z opalania węglem na opalanie paliwem gazowym.
Przewody kominowe stanowią część wspólną budynku mieszkalnego, która w oparciu o aktualną opinię kominiarską tylko przynależy do konkretnego lokalu mieszkalnego. Nie jest zatem prawdą, jak twierdzą w odwołaniu skarżący, że właściciel danego lokalu mieszkalnego w budynku wraz z lokalem mieszkalnym nabywa również przewód kominowy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pełnomocnik M. M. i J. M. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania na rzecz obu skarżących według norm przepisanych.
W motywach skargi podniesione zostało, że wcześniejszą swoją decyzją z dnia 28 października 2008r. Nr [...] Wojewoda D. wskazał, że z treści złożonego oświadczenia inwestora nie wynika czego dotyczy akt notarialny z dnia 25 listopada 2004r. Ponadto w opisanej sprawie inwestor powinien dysponować zgodą wszystkich współwłaścicieli nieruchomości na zajęcie przewodu kominowego do niedawna wykorzystywanego przez M. M.. Tymczasem inwestor przedłożył uchwałę Wspólnoty Mieszkaniowej z dnia 4 lutego 2008r. podjętą jednogłośnie, która dotyczy wyrażenia zgody na zamontowanie przez inwestora kotła dwufunkcyjnego c.o. c.w.u. centralnego ogrzewania opalanego paliwem gazowym w lokalu mieszkalnym nr [...].
W uzasadnieniu obecnie zaskarżonej decyzji Wojewoda D., wbrew swojemu wcześniejszemu stanowisku stwierdził, w oparciu o te same dokumenty, że inwestor spełnił wymogi uzyskania pozwolenia na budowę.
W skardze podnosi się, że zarówno opinia kominiarska, jak i uzasadnienie skarżonej decyzji zawiera błędy mylące w niektórych miejscach przewód kominowy nr [...] z przewodem kominowym nr [...]. Ponadto nie polega na prawdzie twierdzenie, że do przewodu kominowego nr [...] do roku 1992 były podłączone dwa urządzenia grzewcze (piece kaflowe) J. M. – [...] piętro i M. S. – I piętro, gdyż dopiero w 1992r. do przewodu kominowego nr [...] podłączona została jedynie wentylacja wywiewna z pomieszczenia M. S.. M. S. miał podłączony piec kaflowy do przewodu kominowego nr [...] do roku 1992 i nadal. J. M. miał podłączony piec kaflowy do przewodu kominowego nr [...] do 2007r., kiedy to zdemontował pozostając przy ogrzewaniu gazowym, które założył w 2000r. Do 2007r. korzystał z pieca kaflowego oraz pieca gazowego naprzemiennie. J. M. nigdy nie wyrażał zgody na podłączenie do przewodu nr [...] wentylacji wywiewnej i nie wiedział o tym fakcie aż do wszczęcia postępowania o udzielenie pozwolenia na wykonanie instalacji gazowej przez Ł. K..
W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując przy tym swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje :
Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie zarzuty w niej zawarte są słuszne.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej (§ 1) przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 przywołanego przepisu). Sądy administracyjne kierując się kryterium legalności dokonują zatem oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni nom prawa materialnego.
Godzi się również zauważyć, że rozstrzygając w granicach danej sprawy, Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną ( art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, Nr 1270 z późn. zm.).
Dokonana zgodnie z przedstawionymi kryteriami sądowa kontrola zaskarżonego aktu wykazała konieczność zastosowania w niniejszej sprawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po myśli przywołanego przepisu zaskarżony akt podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit.c).
Przedmiotem oceny Sądu była decyzja Wojewody D. z dnia 23 lipca 2009r. Nr [...] i poprzedzająca ją decyzja Starosty Ś. W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy utrzymując w mocy decyzję organu I instancji podzielił w całości argumentację tego organu, uznał bowiem że złożony przez inwestora wniosek jest kompletny w rozumieniu przepisu art. 33 ust. 2 Prawa budowlanego, a zatem organ I instancji mógł dokonać badań i sprawdzeń w zakresie określonym przepisem art. 35 powołanej ustawy.
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego ( art. 7 k.p.a), a także bez wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 1§ 1 k.p.a.). W szczególności organy obu instancji nie zbadały, czy inwestor - Ł. K. w istocie posiada prawo do dysponowania nieruchomością, tj. przewodem kominowym nr [...] na cele budowlane, lecz ograniczyły się do stwierdzenia, że takie prawo posiada na podstawie uchwały Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. K. [...] w Ż. z dnia 4 lutego 2008r. i aktu notarialnego z dnia 25 listopada 2004r. Repert. A nr [...]. Zgodnie z art. 3 pkr 11 prawa budowlanego, przez prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane należy rozumieć tytuł wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych. W wyroku z dnia 10 lipca 1987r., sygn. akt IV SA 381/87 (ONSA 1988, Nr 1, poz. 7) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że warunek wykazania się przez inwestora prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane należy uznać za spełniony, jeżeli inwestor uzyska zgodę właściciela nieruchomości na budowę projektowanego obiektu.
Choć wyrok ten zapadł pod rządami prawa budowlanego z 1974 r., lecz wobec tego, że i ta ustawa wymagała wykazania się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, wymienione orzeczenie zachowało swą aktualność na gruncie obowiązującej ustawy.
W niniejszej sprawie organy obu instancji nie zbadały, czy inwestor legitymuje się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a konkretnie czy posiada zgodę Wspólnoty Mieszkaniowej na zajęcie przewodu kominowego nr [...]. Przedłożona uchwała Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. K. [...] z dnia 4 lutego 2008r. dotyczy wyrażenia zgody na zamontowanie kotła dwufunkcyjnego c.o.c.w.u. centralnego ogrzewania opalanego paliwem gazowym właścicielowi lokalu mieszkalnego nr [...] Panu Ł. K., a więc dotyczy nieruchomości lokalowej stanowiącej odrębną własność inwestora, nie zaś własność Wspólnoty Mieszkaniowej. Uchwała ta nie odnosi się natomiast, co jest istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, do części wspólnych nieruchomości budynkowej stanowiących własność wspólnoty mieszkaniowej, a mianowicie brak w niej zgody na zajęcie przewodu kominowego nr [...] przez inwestora, który to przewód stanowi niewątpliwie część wspólną nieruchomości budynkowej. Oczywistym jest, że każdy lokal mieszkalny musi mieć dostęp do przynajmniej jednego przewodu kominowego. Jeżeli istnieją w tym zakresie niejasności, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, gdyż roszczenia do prawa korzystania z przewodu kominowego nr [...] zgłaszają zarówno inwestor jak i skarżący, to wówczas tylko i wyłącznie Wspólnota Mieszkaniowa jest władna rozstrzygnąć o przynależności określonych przewodów kominowych do konkretnych lokali mieszkalnych. Nie ulega również wątpliwości, że decyzja Wspólnoty w tym zakresie winna być uzgodniona z uprawnionym podmiotem do spraw przeprowadzania uzgodnień, oględzin i ekspertyz urządzeń grzewczo-kominowych. Okoliczność ta nie została jednakże w toku postępowania wyjaśniona, choć zauważyć należy, że były podejmowane jakieś próby w tym zakresie przez Starostę Ś. ( postanowienie z dnia 21 lipca 2008r. Nr [...]), lecz kwestia ta nie została ostatecznie rozważona.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego omówione naruszenia przepisów postępowania mogły mieć istotny wpływ na wynik postępowania. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organy zastosują się do wyeliminowania wskazanych przez Sąd uchybień w zakresie posiadania przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Wobec powyższego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji wyroku. Orzeczenie zawarte w pkt II sentencji wyroku znajduje uzasadnienie w przepisie art. 152 p.p.s.a., zaś orzeczenie o kosztach w art. 200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło