II SA/Wr 502/18

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. B. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie robót budowlanych dotyczących dachu oraz kominów budynku mieszkalnego wielorodzinnego postanawia przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca A. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu tego żądania podała, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzone z synem utrzymują z jej emerytury w kwocie 1.621 zł i wynagrodzenia za pracę syna w kwocie 1.400 zł. Jest właścicielką mieszkania o powierzchni 55,33 m² i wartości 285.000 zł. Do swoich stałych wydatków zaliczyła koszt utrzymania mieszkania w kwocie około 800 zł, składkę na ubezpieczenie mieszkania w kwocie 380 zł rocznie oraz kwotę 500 zł raty kredytu zaciągniętego na modernizację i remont mieszkania. W aktach sprawy znajdują się dokumenty, w których treści potwierdzenie znajdują dane wskazane w uzasadnieniu wniosku, istotne z punktu widzenia przesłanek przyznania prawa pomocy. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ustawy procesowej). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymanie koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2) ustawy procesowej). Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że ich ponoszenie przez stronę postępowania sądowoadministracyjnego jest zasadą, natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych jest instytucją stosowaną w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób zaliczyć można osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione zostały całkowicie środków do życia). Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy jak i stan faktyczny sprawy, referendarz sądowy stwierdził, że w przypadku wnioskodawcy zaistniała ustawowa przesłanka do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, określona w art. 246 § 1 pkt 2) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z jednej strony świadczy o tym kwota pieniężna, która pozostaje do dyspozycji skarżącej i jej rodziny, oraz brak majątku podlegającego spieniężeniu i z drugiej strony konieczne wydatki ponoszone z uwagi na sytuację życiową skarżącej i jej syna, w tym konieczność modernizacji i remontu lokalu, w ramach którego realizują swoje potrzeby mieszkaniowe. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2) w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak w sentencji.