II SA/Wr 504/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Teresa Cisyk – spr Sędziowie sędzia NSA Jerzy Krupiński asesor sądowy Grażyna Jeżewska Protokolant sekretarz sądowy Grażyna Stykała po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2004r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] nr [...] 2. orzeka, że zaskarżona decyzja w całości nie może być wykonana 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem kosztów postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Opolu Decyzją nr [...] z dnia [...] Prezydent Miasta [...] na podstawie art. 103 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. nr 89, poz. 414) i art. 42 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz. U. nr 38 poz. 229), udzielił L. i S. Z. pozwolenia na użytkowanie garażu usytuowanego na działce nr A przy ul. [...] w O. W uzasadnieniu decyzji ograniczył się do przywołania wniosku PINB, protokółu oględzin z dnia 7-09-2000r., inwentaryzacji i orzeczenia technicznego oraz inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej i informacji terenowo-prawnej. Od powyższej decyzji odwołali się A. i M. K., E. i J. M. oraz Z. B. W odwołaniu podnieśli, że nie wyrażają zgody na użytkowanie garażu wykonanego bez pozwolenia budowlanego przed ich oknami, w podwórzu. Nie zgadzają się również na dojazd do garażu drogą wewnętrzną, stanowiącą współwłasność gruntową właścicieli lokali zamieszkałych w bloku przy ul. [...]. Podkreślili, że użytkownik garażu nie jest mieszkańcem ich bloku. Wojewoda [...] po rozpoznaniu odwołania, decyzją nr [...] z dnia [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 kpa, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzje. W motywach uzasadnienia wskazał, że przedmiotowy garaż został zrealizowany w 1982r., zatem przy rozstrzyganiu tej sprawy, zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawa budowlanego, w związku z art. 103 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Organ odwoławczy stwierdził, że skoro do wniosku o użytkowanie, inwestor garażu dołączył inwentaryzację budowlaną i orzeczenie techniczne o zdatności obiektu do użytkowania oraz inwentaryzację geodezyjną powykonawczą to na podstawie art. 42 Prawa budowlanego, należało udzielić pozwolenia na użytkowanie wnioskowanego garażu. Przywołane dokumenty oraz protokół oględzin z dnia 7 września 2000r. potwierdzają zdatność obiektu do użytkowania, co jest zgodne z § 33 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 grudnia 1975r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. Nr 8, poz. 48 ze zm.). Jednocześnie organ wyjaśnił, że wydanie pozwolenia na użytkowanie nie jest uzależnione od przedłożenia przez inwestora dowodu dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Ponadto zasygnalizował, iż istotą pozwolenia co do spornego garażu, nie jest rozstrzyganie o prawie przejazdu do niego drogą wewnętrzną, stanowiącą współwłasność. W skardze M. K. podniósł, że udzielone pozwolenie na użytkowanie garażu samowolnie wybudowanego, zostało wydane z naruszeniem prawa. W pozwoleniu nie uwzględniono, zdaniem skarżącego faktu, że użytkownik garażu nie jest właścicielem działki Nr A stanowiącej drogę wewnętrzną. Jest właścicielem działki Nr B przy ul. [...], na której dokonał samowoli budowlanej przedmiotowego garażu. W związku z powyższym, skarżący oświadczył, że nie wyraża zgody na korzystanie przez użytkownika garażu z terenu, za który opłaca podatek. W odpowiedzi na skargę, Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie odnotować należy, że ponieważ skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r., to w oparciu o art. 97§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), sprawa podlega rozpoznaniu przez właściwy sąd administracyjny. W tym przypadku jest to, z mocy § 1 pkt. 9 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 25 kwietnia 2003r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 72, poz. 652), tut. Sąd. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Tak przeprowadzona kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, że decyzja nie odpowiada wymogom prawa. Dla oceny zasadności skargi, istotne znaczenie miało ustalenie procesu postępowania legalizacyjnego, samowolnie wybudowanego garażu w 1982r. Jeżeli budowa została zakończona przed 1 stycznia 1995r., inwestor ponosi konsekwencje samowoli budowlanej wg przepisów dotychczasowych tj. ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawa budowlanego, w związku z art. 103 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Z przywołanej ustawy z 1974r. - Prawo budowlane wynika, że w stosunku do obiektu samowolnie zrealizowanego, postępowanie administracyjne może zakończyć się decyzją nakazującą rozbiórkę samowolnie wykonanego obiektu (art. 37 ust.1 pkt. 1 i 2), albo decyzją zezwalającą na użytkowanie obiektu (art. 42), lub na podstawie art. 40 doprowadzeniem obiektu do stanu zgodnego z przepisami. W rozpatrywanej sprawie postępowanie administracyjne zostało wszczęte na wniosek strony, z dnia 24 sierpnia 2000r. L. Z. wystąpiła o pozwolenie na użytkowanie garażu, przedkładając inwentaryzację budowlaną, orzeczenie techniczne i inwentaryzację geodezyjną powykonawcza. W dniu 7 września 2000r. organ I instancji dokonał oględzin, sporządzając na tą okoliczność stosowny protokół. Na podstawie wymienionych dokumentów, organ stwierdził, zdatność obiektu do użytkowania i na zasadzie art. 42 Prawa budowlanego z 1974r., wydał pozwolenie na użytkowanie samowolnie wybudowanego garażu. Podkreślił, że w świetle § 33 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 grudnia 1975r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. nr 8 , poz. 48 ze zm.) dokonuje się stwierdzenia zdatności obiektu do użytku, które jest podstawą do udzielenia pozwolenia na użytkowanie. W przedmiotowej sprawie postępowanie legalizacyjne obiektu zostało zakończone wydaniem decyzji na podstawie art. 42 Prawa budowlanego. Orzeczenie takie jest możliwe jedynie w stosunku do obiektu zrealizowanego zgodnie z prawem. Tymczasem skarżący, od samego początku postępowania administracyjnego sprzeciwiali się lokalizacji samowolnie wybudowanego garażu oraz niewłaściwemu dojazdowi do niego. Należy zaznaczyć, że organ odwoławczy słusznie przyjął, iż ustawodawca w procesie legalizacji samowoli budowlanej, nie wymagał zgody właścicieli drogi wewnętrznej, na korzystanie z niej przez użytkowników nie będących jej właścicielami. Przedłożone organowi przez inwestora dokumenty, dawały jedynie podstawę do oceny tego obiektu pod względem konstrukcyjno – budowlanym, natomiast żaden z przedłożonych przez inwestora dokumentów nie odnosi swoich wyników do wymogu planu miejscowego, stanowiącego przepisy prawa miejscowego, wchodzącego w system obowiązującego prawa. Jednakże organ nie może ograniczać się wyłącznie do zagadnień konstrukcyjno-budowlanych. Zauważyć bowiem należy, że dopuszczenie do użytkowania obiektu budowlanego, wzniesionego samowolnie, wymaga szczególnie wnikliwego postępowania dowodowego. Organom orzekającym uszło uwadze że oprócz obowiązujących norm, w zakresie konstrukcyjno – budowlanym znaczenie ma zapis obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Wedle art.37 ust. 1 pkt. 1- Prawa budowlanego z 1974 r., jeżeli obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, podlega przymusowej rozbiórce. Dopuszczenie do użytkowania samowolnie, czyli bez pozwolenia budowlanego, wzniesionych obiektów budowlanych było możliwe, ale tylko o ile obiekt budowlany wzniesiony został na terenie, który był przeznaczony pod zabudowę tego rodzaju obiektem, w aktualnym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego terenu. W niniejszej sprawie brak jest dowodu lub informacji, że wzniesiony przez inwestora garaż usytuowany został zgodnie z postanowieniami planu zagospodarowania. Dlatego też, nie można stwierdzić, że istnienie samowolnie wybudowanego garażu narusza lub nie narusza miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Dopiero rozstrzygnięcie tej kwestii, pozwoli na ocenę zarzutów skarżącego w zakresie lokalizacji garażu. Organy obu instancji w swoich rozważaniach pominęły wskazany wyżej aspekt sprawy. Działanie takie musi być poczytane za naruszenie wymogów art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 kpa, i uzasadnia uchylenie decyzji, podjętych w postępowaniu administracyjnym, na podstawie art. 145 § 1 pkt.1lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Rozstrzygnięcie w punkcie drugim i trzecim wyroku dokonano na podstawie art. 152 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o naczelnym Sądzie Administracyjnym(Dz. U. Nr 74, poz. 368 z późn. zm.) w związku z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271).