II SA/Wr 512/13

PostanowienieWSA we Wrocławiu2014-12-01

Skład orzekający: Barbara Ciołek, Marek Olejnik, Anetta Chołuj

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy prawne do wyłączenia sędziów i referendarza sądowego od rozpoznania sprawy, jeśli strona skarżąca podnosi zarzuty oparte na subiektywnym przekonaniu o ich stronniczości i niesprawiedliwym traktowaniu, nie wskazując konkretnych okoliczności uzasadniających wątpliwość co do bezstronności?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziów i referendarza sądowego podlega oddaleniu, jeśli strona skarżąca nie uprawdopodobniła przesłanek określonych w art. 18 § 1 oraz art. 19 PPSA. Argumentacja oparta na subiektywnym przeświadczeniu o stronniczości i niesprawiedliwym traktowaniu, bez wskazania konkretnych okoliczności, nie stanowi podstawy do wyłączenia. Oświadczenie sędziego lub referendarza o braku podstaw do wyłączenia, jeśli nie budzi wątpliwości, jest wiarygodne.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła kolejny wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu oraz referendarza sądowego, argumentując to dyskryminacją, brakiem pomocy prawnej, karaniem grzywnami i żądaniem zawyżonych wpisów sądowych. Skarżący zarzucili sędziom i referendarzowi niesprawiedliwość i stronniczość w prowadzeniu sprawy, która dotyczyła postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego na bezczynność Burmistrza. Wcześniejszy wniosek o wyłączenie sędziów został prawomocnie oddalony przez WSA w Opolu. Wskazani sędziowie i referendarz złożyli oświadczenia o braku podstaw do wyłączenia.
Rozstrzygnięcie
I. Oddalono wniosek o wyłączenie sędziów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu. II. Oddalono wniosek o wyłączenie referendarza sądowego W.J.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Barbara Ciołek (sprawozdawca) Sędziowie: sędzia WSA Marek Olejnik sędzia WSA Anetta Chołuj po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D.W. i M.W. o wyłączenie wskazanych we wniosku sędziów orzekających w WSA we Wrocławiu i referendarza sądowego W.J. w sprawie ze skargi D.W., M.W., J.W. i M.W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego na bezczynność Burmistrza T. postanawia: I. oddalić wniosek o wyłączenie od rozpoznania sprawy sędziów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu w osobach: H.F.-K., Z.W., M.G., A.P., O.B., A.S., I.D., W.K., A.W.; II. oddalić wniosek o wyłączenie referendarza sądowego W.J.. W sprawie, prawomocnym postanowieniem z dnia 10 marca 2014 r. sygn. akt II SO/Op 21/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił wniosek skarżących D.W. i M.W. z dnia 26 sierpnia 2013 r. o wyłączenie sędziów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu w osobach m.in.: H.F.-K., Z.W., M.G., A.P., O.B., A.S., I.D., W.K., A.W.. W piśmie wniesionym w dniu 28 lipca 2014 r. skarżący zawarli kolejny wniosek o wyłączenie wymienionych powyżej sędziów oraz "wielu wielu innych". Nadto wnieśli o wyłączenie referendarza sądowego W.J.. W aktach sprawy znajduje się również wcześniejsze pismo skarżących z dnia 7 października 2013 r. o wyłączenie wskazanego referendarza sądowego i innych referendarzy sądowych. Argumentując złożony wniosek skarżący wskazali na "dobro interesu publicznego, polskiego wymiaru sprawiedliwości, praw materialnych strony skarżącej, która ma w tym interes prawny i ma również prawo do niezawisłego i bezstronnego Sądu i prawa do rozpraw administracyjnych w organie i prawa do dokumentów". Podnieśli dalej, że od ponad 10 lat są dyskryminowani przez pozbawianie ich prawa pomocy, prawa do uzupełnienia dokumentów w postępowaniu sądowym, karanie grzywnami i żądanie zawyżonych wpisów sądowych. Zdaniem skarżących, Sąd utrzymuje w mocy bezprawne działanie organu i nie chce przeprowadzić dowodów uzupełniających z dokumentów i map geodezyjnych. Skarżący zarzucili niesprawiedliwość sędziom: H.F.-K., Z.W., M.G., A.P., O.B., A.S., I.D., W.K., A.W.. Z kolei wymieniony referendarz sądowy jest, w ocenie skarżących, niesprawiedliwy zmuszając ich do wielokrotnego żebractwa. W oświadczeniach z 30 października 2014 r., 31 października 2014 r., 3 listopada 2014 r. i 4 listopada 2014 r. wskazani sędziowie oraz referendarz sądowy złożyli oświadczenia, że nie zachodzą okoliczności wyłączenia wymienione w art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) oraz inne okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności (art. 19 p.p.s.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Na wstępie zauważyć należy, że rozpoznawany wniosek jest kolejnym wnioskiem skarżących o wyłączenie sędziów od ich udziału w sprawie, który oparty jest w zasadzie na tych samych okolicznościach, co poprzedni prawomocnie rozstrzygnięty. W postępowaniu sądowoadministracyjnym brak jest jednak podstaw prawnych do jego odrzucenia, jak przyjmuje się w postępowaniu cywilnym zgodnie z art. 531 Kodeksu postępowania cywilnego, według którego ponowny wniosek o wyłączenie sędziego oparty na tych samych okolicznościach podlega odrzuceniu. W konsekwencji, przedmiotowy wniosek skarżących podlegał merytorycznemu rozpoznaniu. Zatem stosownie do art. 18 § 1 p.p.s.a., sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Z kolei wedle art. 19 p.p.s.a., niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Obowiązkiem strony zgłaszającej wniosek jest natomiast uprawdopodobnienie przyczyny wyłączenia (art. 20 § 1 p.p.s.a). Ponadto owe przyczyny muszą dotyczyć konkretnych sędziów czy referendarzy sądowych, a więc wskazanych z imienia i nazwiska. Tym samym, żądanie przez skarżących wyłączenia "wielu wielu innych" sędziów i "innych referendarzy sądowych" nie może skutkować domyślaniem się przez Sąd, które osoby miałyby być tym wnioskiem objęte. Przystępując zatem do meritum Sąd stwierdza, że skarżący wnosząc ponownie o wyłączenie wskazanych we wniosku sędziów od rozpoznania przedmiotowej sprawy a także wnosząc o wyłączenie wskazanego referendarza sądowego, nie uprawdopodobnili przesłanek określonych w art. 18 § 1 oraz art. 19 p.p.s.a. Z oświadczeń wskazanych sędziów oraz referendarza sądowego wynika bowiem, że nie zachodzą jakiekolwiek podstawy uzasadniające wniosek o ich wyłączenie. Natomiast przywołana przez skarżących we wniosku argumentacja koncentrująca się w zasadzie na stronniczym i niesprawiedliwym traktowaniu ich przez sędziów i referendarza sądowego, wynika – w ocenie Sądu - wyłącznie z subiektywnego przeświadczenia skarżących o istnieniu takich okoliczności. Podkreślić należy, że podstawą wyłączenia sędziego nie mogą być jedynie gołosłowne twierdzenia i subiektywne odczucia strony skarżącej. Konieczne jest wskazanie konkretnych okoliczności, czy to wymienionych w art. 18 p.p.s.a., czy to określonych w art. 19 p.p.s.a. Brak podstaw do wyłączenia sędziego występuje zwłaszcza, gdy złoży oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w powołanym przepisie, dające podstawę do wyłączenia go i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi wątpliwości (tak NSA w postanowieniu z dnia 11 września 2012 r. sygn. akt II OZ 704/12). Zaznaczenia bowiem wymaga, że autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 sierpnia 1971 r. sygn. akt I CZ 212/71, OSNC 1972/3/55). Analogicznie zasady dotyczą referendarza sądowego. Na koniec Sąd wskazuje, że przedstawiona we wniosku podobna argumentacja podlegała już ocenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w prawomocnym postanowieniu z dnia 10 marca 2014 r. sygn. akt II SO/Op 21/14 i nie została ona uznana za zasadną. W tych okolicznościach Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na podstawie art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło