II SA/Wr 512/16

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 3 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A.B. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania robót budowlanych postanawia przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Skarżący A.B. w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego do skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na decyzję wskazaną w komparycji postanowienia, w kwocie 500 zł złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W jego uzasadnieniu wskazał, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z 87-letnią matką, jest właścicielem lokalu mieszkalnego o powierzchni 77,71 m² i wartości około 77.700 zł, udziału w budynku mieszkalnym, wielorodzinnym o powierzchni 263 m² oraz garażu o powierzchni 19 m². Ich dochodem jest renta skarżącego i renta jego matki w kwocie odpowiednio 1.298,42 zł i 2.657,40 zł (netto). Wyliczył wnioskodawca, że miesięcznie brakuje im kwoty 700 zł do opłacenia wszystkich wydatków, w tym opłacenia alimentów na rzecz jego dzieci w łącznej kwocie 560 zł. Nadto wskazał skarżący swoje poważne problemy ze zdrowiem. Na wezwanie skarżący przesłał do akt sprawy dokumenty, w których treści potwierdzenie znajdują dane wskazane we wniosku. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ustawy procesowej). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) ustawy procesowej). Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że ich ponoszenie przez stronę postępowania sądowoadministracyjnego jest zasadą, natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych jest instytucją stosowaną w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób zaliczyć można osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione zostały całkowicie środków do życia). Istotą prawa pomocy w zakresie przyznania z urzędu adwokata jest natomiast nieodpłatne korzystanie strony z usług profesjonalnego pełnomocnika, wskutek przejęcia przez Sąd ciężaru kosztów związanych z tą reprezentacją. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona ze względu na swój stan majątkowy nie jest w stanie ponieść jej kosztów. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy jak i stan faktyczny sprawy, referendarz sądowy stwierdził, że w przypadku wnioskodawcy zaistniała ustawowa przesłanka do przyznania A.B. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, określona w art. 246 § 1 pkt 1) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mimo że kwota pieniężna, która pozostaje do dyspozycji dwuosobowego gospodarstwa domowego skarżącego, tj. 3.955,82 zł, nie jest niska, brak majątku podlegającego spieniężeniu i wysokość wydatków tego gospodarstwa, generowanych dodatkowo w związku ze stanem zdrowia skarżącego i wiekiem jego matki, uzasadniają ocenę referendarza sądowego, że w sytuacji rodzinnej, życiowej i majątkowej skarżącego zrealizowana została przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1) w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak w sentencji.