II SA/Wr 516/12

Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi S. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia ... w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. W dniu 17 grudnia 2012 r. uczestnik postępowania G.S. złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata wskazując w uzasadnieniu, że "po rozmowach z prawnikami jedni odmówili mu sporządzenia skargi kasacyjnej z powodu braku czasu, a inni żądają wynagrodzenia do 3.500 zł, na co go nie stać." Poinformował, że gospodarstwo domowe prowadzi z żoną oraz małoletnim synem i łącznie uzyskiwany przez nich dochód z tytułu stosunku pracy wynosi 7.100 zł netto, a ich wydatki (w tym spłata zobowiązań) wynoszą 4.300 zł (w sezonie grzewczym do 4.500 zł). Dodał, że w okresie zimowym dziecko im często choruje, co generuje dodatkowe koszty. Wnioskodawca wskazał, iż posiada mieszkanie o pow. 56 m2. Wezwanie Sądu o sprecyzowanie i udokumentowanie przez wnioskodawcę swojej sytuacji finansowej i majątkowej (doręczone mu osobiście w dniu 27 grudnia 2012 r.) zostało pozostawione bez odpowiedzi. Prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym - zwanej dalej p.p.s.a. (t.j. z 2012 r. Dz. U. poz. 270). W ocenie Sądu wnioskodawca nie dopełnił ww. obowiązku albowiem nie wykazał, że konieczność poniesienia przez niego kosztów wynagrodzenia zawodowego pełnomocnika mogłoby spowodować uszczerbek dla jego koniecznego utrzymania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy i okoliczności te -na żądanie Sądu- winny być należycie udokumentowane (art. 255 u.p.s.a.). W niniejszej sprawie wnioskodawca – mimo wezwania- nie wyjaśnił i nie udokumentował wielu istotnych okoliczności, które mogą kształtować jego sytuację finansową, np. nie przedłożył dokumentu potwierdzającego wysokość dochodu uzyskiwanego przez siebie i inne osoby prowadzące z nim gospodarstwo domowe; nie wyjaśnił czy korzysta ze wsparcia finansowego osób trzecich lub z pomocy społecznej; nie przedłożył wyciągów z posiadanych rachunków; nie określił wartości posiadanych przez siebie ruchomości; nadto- nie określił i nie udokumentował wysokości swoich niezbędnych miesięcznych wydatków. Przyznanie prawa pomocy to w istocie "kredytowanie" kosztów postępowania z budżetu Państwa (czyli jest to dodatkowe obciążenie innych obywateli) i dlatego winno być udzielane wyjątkowo. W przypadku ubogiego społeczeństwa, jakim jest społeczeństwo polskie, prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bez źródeł stałego dochodu i bez majątku oraz pozbawionych (obiektywnie) możliwości uzyskania środków na ten cel z jakichkolwiek źródeł. Obniżenie standardu życia w danym miesiącu wskutek konieczności poniesienia kosztów postępowania nie można utożsamiać z uszczerbkiem w swoim niezbędnym utrzymaniu. Koszty postępowania należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie domowym, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami. Do oceny możliwości uiszczenia przez wnioskodawcę kosztów postępowania nie jest istotne źródło, z którego czerpie on środki na koszty swego utrzymania (może to być m.in. wsparcie finansowe najbliższej rodziny czy pożyczka od osób trzecich). Zauważyć należy, iż dochody rodziny wnioskodawcy mają charakter stały i wynoszą 10.478 zł brutto, a deklarowana wysokość wydatków nie została udokumentowana. Podkreślić przy tym należy, iż spłata rat kredytu czy pożyczek nie stanowi wydatku niezbędnego, który mógłby mieć pierwszeństwa przed kosztami postępowania sądowego. Sąd podjął czynności zmierzające do ustalenia, czy wnioskodawcy przysługuje prawo pomocy w żądanym przez niego zakresie. Niekorzystne dla wnioskodawcy rozstrzygnięcie jest spowodowane wyłącznie brakiem jego inicjatywy przy ustaleniu czy kwalifikuje się on do grona osób legitymowanych do uzyskania takiej pomocy ze strony Państwa. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.