II SA/Wr 526/04

WyrokWSA we Wrocławiu2006-03-01

Skład orzekający: Andrzej Wawrzyniak, Halina Kremis, Alicja Palus

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego są właściwe do rozpatrzenia wniosku dotyczącego ustalenia przebiegu drogi gminnej i ewentualnych samowoli budowlanych z nią związanych?
Ratio decidendi
Organy nadzoru budowlanego nie są właściwe do rozpatrzenia sprawy dotyczącej ustalenia przebiegu drogi gminnej, ponieważ kompetencje tych organów określone są w Prawie budowlanym i nie obejmują rozstrzygania sporów o granice nieruchomości czy ustalania przebiegu dróg. Wniosek skarżącego, który dotyczył głównie ustalenia przebiegu drogi i ewentualnych naruszeń prawa własności, wykraczał poza zakres przedmiotowy działalności organów nadzoru budowlanego, co uzasadniało przekazanie sprawy do organu właściwego, tj. Gminy K.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli skargę na postanowienie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W., które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. o uznaniu się niewłaściwym do rozpatrzenia sprawy dotyczącej użytkowania drogi gminnej na działce nr [...]. Skarżący domagali się ustalenia przebiegu drogi gminnej i opinii co do samowoli budowlanej. Organy administracji uznały, że sprawa wykracza poza ich kompetencje, ponieważ dotyczy ustalenia granic i przebiegu drogi, co należy do właściwości organów gminnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (sprawozdawca) Sędziowie: NSA Halina Kremis Asesor WSA Alicja Palus Protokolant: Magda Mikus po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 marca 2006 r. sprawy ze skargi K. Ś. i M. Ś. na postanowienie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie przekazania sprawy użytkowania drogi gminnej na działce nr [...] w J. D. zgodnie z właściwością do Gminy K. oddala skargę . Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. na podstawie art. 65 § 1 i art. 123 w związku z art. 20 kpa uznał się niewłaściwym do rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej wniesionej przez skarżącego M. Ś. w dniu [...] w sprawie użytkowania drogi gminnej znajdującej się na działce nr [...] przylegającej do działki nr [...], będącej własnością skarżącego i przekazał tę sprawę "do rozpatrzenia zgodnie z kompetencjami do organu właściwego – tj. Gminy K., ul. O. [...]". W uzasadnieniu organ I instancji podał, że w dniu [...] do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. wpłynął wniosek M. Ś. z dnia [...] w sprawie użytkowania przez jego sąsiadów drogi gminnej znajdującej się na działce nr [...], przylegającej do działki nr [...], na której znajdują się zabudowania skarżącego wraz ze studnią i zbiornikiem na ścieki. Organ podniósł, iż według oświadczenia M. Ś. jego sąsiedzi w trakcie użytkowania drogi gminnej przekraczają granicę działki i przejeżdżają przez jego zbiornik na ścieki i wskazał, że skarżący w swym piśmie stwierdził, iż przed 1945 r. przy jego posesji nie było drogi gminnej. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego po zapoznaniu się z przedmiotem sprawy uznał, że nie jest organem kompetentnym do rozpatrzenia powyższej sprawy i dlatego orzekł jak wyżej. Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W., po rozpatrzeniu złożonego na powyższe postanowienie przez M. Ś. zażalenia, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy "zaskarżoną decyzję". W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że w jego ocenie zaskarżone postanowienie wydane zostało w sposób prawidłowy, zarówno pod względem prawidłowości doboru podstawy prawnej, jak również pod względem celowości. Zdaniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego organ I instancji prawidłowo ustalił, iż przedmiotowy wniosek wykracza poza kompetencje rzeczowe organów nadzoru budowlanego i w związku z tym na podstawie art. 65 kpa został on przekazany organowi właściwemu celem załatwienia zgodnie z właściwością. Wskazując, iż kompetencje organów nadzoru budowlanego określa ustawa – Prawo budowlane, a w szczególności jej art. 81, organ odwoławczy stwierdził, że ustalanie prawidłowego przebiegu granic nieruchomości wykracza poza zakres przedmiotowy działalności w trybie nadzoru budowlanego, a organ I instancji prawidłowo ustalił, iż przedmiotowy wniosek podlega rozpatrzeniu przez organ gminny, jako rzeczowo właściwy. Ustosunkowując się do argumentacji zażalenia Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał ją za bezzasadną, stwierdzając, iż w szczególności niesłuszny jest zarzut, że organ I instancji nie dokonał oględzin przedmiotowej drogi gminnej. W ocenie organu odwoławczego brak było przesłanek warunkujących dokonanie czynności oględzin. Skoro bowiem organ I instancji już po wstępnej analizie żądania wniosku uznał się za niewłaściwy w sprawie, to tym samym nie miał uprawnień do prowadzenia jakichkolwiek czynności postępowania. Na powyższe postanowienie K. Ś. i M. Ś. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i rozpatrzenie sprawy przez Sąd. W uzasadnieniu skargi podali, iż "sprawa działki jest [...] jest bezzasadna" i nie zwracali się "do Nadzoru Budowlanego o ustalenie przebiegu granicy, lecz o konkretne wydanie opinii co do samowoli budowlanej dokonanej pod nadzorem pracownika Urzędu Gminy (...) łamiącego prawo własności, prawo budowlane itd., a także o doprowadzenie do likwidacji dokonanej budowy". Skarżący oświadczyli, że "sąsiedzi będą mieć odmienne zdanie co do przebiegu działki gminnej", ponieważ to oni zajmują tę działkę i korzystają z własności skarżących. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał zaskarżone postanowienie i argumenty zawarte w jego uzasadnieniu. W piśmie z dnia [...], które wpłynęło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu w dniu 13 czerwca 2005 r., skarżący wnieśli o "jednoznaczne ustalenie spornej granicy pomiędzy działką [...]", będącą ich własnością, "a działką [...] należącą do Urzędu Gminy K. przeznaczoną pod drogę gminną", natomiast w piśmie z dnia [...], które wpłynęło do Sądu w dniu 4 lipca 2005 r., oświadczyli, iż chodzi im o wydanie opinii przez nadzór budowlany, zaś ich "Wniosek o jednoznaczne ustalenie granicy" należy potraktować jako "wyjaśnienie w sprawie", gdyż nie wiedzieli, że "Sąd Administracyjny przebiegu granic nie ustala". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Akt administracyjny jest zgodny z prawem, jeżeli jest zgodny z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie aktu administracyjnego, względnie stwierdzenie jego nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Skarga zatem nie mogła zostać uwzględniona. Podkreślić przede wszystkim należy, iż przedmiotem tej sprawy jest jedynie ocena zgodności z prawem postanowienia D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] Nr [...] przekazującego sprawę użytkowania drogi gminnej na działce nr [...] w J. D. zgodnie z właściwością do Gminy K., nie zaś rozstrzyganie o przebiegu granic przedmiotowej drogi, czy też o ewentualnych nieprawidłowościach związanych z tą drogą. Decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia rozpatrywanej sprawy ma zatem to, czy organy nadzoru budowlanego były właściwe do rozpatrzenia sprawy wszczętej wnioskiem skarżącego z dnia [...]. Kompetencje organów nadzoru budowlanego zostały określone w przepisach ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.), a w szczególności w jej art. 81 ust. 1 i art. 83. Mając na uwadze unormowania zawarte w powyższych przepisach oraz treść wniosku skarżącego z dnia [...] stwierdzić trzeba, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo uznały, iż nie są właściwe do rozpatrzenia sprawy wszczętej tym wnioskiem. Z treści omawianego wniosku wynika bowiem, że skarżący kwestionują przebieg przedmiotowej drogi ("Sąsiedzi jeżdżą po mojej własności bezpośrednio po szambie i jeden metr od studni – twierdzą, że jest to droga gminna – czy jest to możliwe?"). Zauważyć wypada, iż ze skierowanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu pisma z [...] również wynika, że zamiarem skarżących było "jednoznaczne" ustalenie granicy pomiędzy ich działką a drogą gminną i "opinia" Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kłodzku miała dotyczyć tej właśnie kwestii. Tak więc nawet gdyby założyć, że skarżący uważali, iż w związku z przedmiotową drogą doszło do naruszenia przepisów Prawa budowlanego, to we wniosku z dnia [...] nie przedstawili żadnych twierdzeń, które na to by wskazywały i które uzasadniałyby ewentualne podjęcie w tym zakresie działań przez organy nadzoru budowlanego. We wniosku z dnia [...] nie wskazano na żadną "samowolę budowlaną dokonaną pod nadzorem pracownika Urzędu Gminy", o jakiej skarżący wspomnieli w skardze, jednak nie precyzując bliżej, co mają na myśli. Organy nadzoru budowlanego na podstawie treści wspomnianego wniosku nie miały zatem żadnych podstaw do podejmowania jakichkolwiek działań wynikających z ich kompetencji. W tej sytuacji stwierdzić należy, że kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nie wykazała, by decyzja ta naruszała prawo i to w stopniu wymagającym usunięcia jej z obrotu prawnego. Zauważyć w tym miejscu wypada, że chociaż organ odwoławczy rozpoznając zażalenie wniesione na postanowienie organu I instancji kpa utrzymał w mocy "zaskarżoną decyzję", to jednak z treści zaskarżonego postanowienia wynika jednoznacznie, iż w mocy zostało utrzymane postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] Nr [...]. Powyższe uchybienie uznać zatem należy za oczywistą omyłkę pisarską nie mającą wpływu na treść rozstrzygnięcia. Mając na względzie powyższe – zgodnie z art. 151 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło