II SA/Wr 535/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alicja Palus, Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak, Protokolant Aleksandra Siwińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 marca 2009 r. sprawy ze skargi C. S. na postanowienie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia 20 sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku sporządzenia i dostarczenia oceny technicznej wykonanych robót budowlanych I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu - na rzecz radcy prawnego Ewy Majewskiej-Machaj – tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu łączną kwotę 309,80 (trzysta dziewięć 80/100) złotych, stanowiącą wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 240,00 (dwieście czterdzieści) złotych wraz z podatkiem VAT w kwocie 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych oraz zwrot opłaty skarbowej od pełnomocnictwa wynoszącej 17,00 (siedemnaście) złotych. Pismem z dnia 21.09.2000 r. organ nadzoru budowlanego zawiadomił o wszczęciu w dniu 19.09.2000 r. na żądanie współwłaścicieli nieruchomości postępowania w sprawie wybudowania balkonu i wymiany okien w mieszkaniu nr 3 budynku przy ul. O. 32 we W. Decyzją z 15.12.2000 r. organ ten na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego nakazał skarżącej do prowadzenie robót wykonanych po 1.01.1995 r. do stanu zgodnego z prawem przez dostarczenie odpowiednich dokumentów i opracowań. W części wstępnej postępowania odwoławczego organ ten podał prawidłowe nazwisko skarżącej "M.", jednak nie dokonał sprostowania decyzji. Po prawomocnym stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, organ ten na podstawie art. 51 ust. 2 i 3 ustawy nakazał skarżącej (oznaczonej ponownie nazwiskiem S.) decyzją z dnia 5.07.2006 r. doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Decyzją z dnia 4.09.2006r. decyzja ta została utrzymana w mocy. Prawomocnym wyrokiem z dnia 30 marca 2007r. tut. Sąd uchylił decyzje z 4.09.2006r. i 5.07.2006r. oraz stwierdził nieważność decyzji z 15.12.2000r. W uzasadnieniu wyroku wyjaśniono, że decyzja z 15.12.2000r. w sposób rażący naruszała art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego (według t.j. z 2000r. Dz. U. Nr 106, poz. 1126) przez nakazanie dostarczenia dokumentów i ekspertyz, nie zaś wykonania określonych czynności faktycznych. Należało wydać postanowienie dowodowe na podstawie art. 81 c ust. 2 ustawy, nie zaś decyzję. W konsekwencji należało uchylić zależne od tej decyzji decyzje wydane na podstawie art. 51 ust. 2 i 3 ustawy. Przy orzekaniu organy pominęły ponadto okoliczność złożenia przez skarżącą projektu budowlanego ze stycznia 2001r. oraz wyjaśnienia skarżącej zawarte w piśmie z dnia 22 lutego 2001 r. W aktach administracyjnych nie było tego projektu. Przy rozpatrywaniu sprawy z art. 51 prawa budowlanego organ nadzoru budowlanego powinien dokonać oceny dokumentacji budowlanej złożonej przez skarżącą oraz ewentualnie nałożyć na nią w drodze postanowienia obowiązek przedłożenia określonych ekspertyz bądź ocen technicznych. Organy powinny przestrzegać art. 79§1 i art. 10§1 k.p.a. Pismem z dnia 27.11.2007r. organ nadzoru budowlanego zawiadomił strony ponownie o wszczęciu (wszczętego w dniu 19.09.2000r.) postępowania oraz wezwał skarżącą (S.) do udziału w oględzinach i złożenia wyjaśnień. Według protokołu oględzin z 3.01.2008r. skarżąca nie udostępniła mieszkania, więc wykonano dokumentację fotograficzną z zewnątrz budynku, ujawniono rysę na elewacji pod balkonem. Pismem z dnia 30.01.2008r. skarżąca usprawiedliwiła nieobecność i wniosła o ponowienie oględzin, do pisma dołączyła zaświadczenie wydane C. M. Postanowieniem z dnia 3 lipca 2008r. organ I instancji na podstawie art. 81 c ust. 2 prawa budowlanego (Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118) nałożył na C. S. obowiązek dostarczenia oceny technicznej wykonanych robót budowlanych wraz z ich inwentaryzacją i wskazaniem w razie potrzeby czynności doprowadzających obiekt do stanu zgodnego z prawem. Organ przedstawił okoliczności uzasadniające wątpliwości odnośnie poprawności robót i ich wpływu na stan techniczny budynku. Opinia techniczna i opis robót z 2000r. nie wyjaśniają dostatecznie poprawności wykonania robót. W zażaleniu skarżąca zarzuciła pominięcie projektu technicznego z 2001r. Zaskarżonym postanowieniem organ utrzymał w mocy powyższe postanowienie. W uzasadnieniu organ podkreślił charakter dowodowy postanowienia z art. 81 c ust. 2 prawa budowlanego, wydanego w toku postępowania w sprawie z art. 51 tej ustawy. Zasadne jest sporządzenie nowej oceny technicznej i orzekanie na podstawie aktualnego materiału dowodowego, skoro poprzednio złożone dokumenty są niepełne i pochodzą z 2000r. W dniu 25.08.2008r. do akt sprawy wpłynęła ocena – opinia techniczna powykonawcza balkonu. W skardze do sądu administracyjnego skarżąca podała, że jest w trakcie poszukiwania wykonawcy oceny technicznej, a kiedy go znajdzie, to wycofa skargę. Nadal zarzuciła pominięcie przez organ projektu technicznego z 2001r. Twierdziła, że rysa na elewacji nie ma związku z wykonaniem balkonu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w oparciu o dotychczasową argumentację. Na rozprawie skarżąca udokumentowała, że nosi nazwisko M. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Jak trafnie zarzuciła skarżąca, organ nie rozważył znaczenia dołączonego do akt sprawy projektu budowlanego z 2001r., co oznaczało naruszenie art. 153 p.p.s.a. wskutek niewykonania wiążącego wskazania zawartego w wyroku z 30.03.2007r. oraz art. 107§3 k.p.a. i art. 7, art. 77§1 i art. 80 k.p.a. w szczególności wskutek pominięcia jedynego istotnego zarzutu zawartego w zażaleniu i dowodu o podstawowym znaczeniu dla ocen. Projekt ten, jak zaznaczono w jego treści, obejmuje swym zakresem część opisową i rysunkową wymiany okna wraz z wybudowaniem balkonu na II piętrze budynku. Projekt nie zawiera oceny technicznej wykonanych robót i pochodzi z początku 2001 r. Mogły się więc odnosić do niego oceny niepełnej przydatności dla prawidłowych ustaleń i ocen przy stosowaniu art. 51 prawa budowlanego, jakie organ poczynił wobec dokumentacji z 2000r. Nie uznając wyjątkowo za istotne uchybień procesowych organu opisanych na wstępie rozważań, Sąd uwzględnił charakter kontrolowanego postanowienia, jako postanowienia dowodowego. Skarżąca złożyła skargę na to postanowienia niejako warunkowo, a następnie wykonała nałożony nim obowiązek. W aktach sprawy znajduje się obecnie ocena techniczna wykonanych robót, wydana w oparciu o zaskarżone postanowienie. Przeprowadzenie dowodu z tej oceny technicznej leży w interesie skarżącej. Uchylenie zaskarżonego postanowienia dowodowego po przeprowadzeniu dopuszczonego nim dowodu byłoby niezrozumiałe i mogłoby nasuwać wątpliwości odnośnie mocy dowodowej dołączonej przez skarżącą oceny. Niezależnie od kwestii pominięcia przez organ, przynajmniej jak na razie, dowodu z projektu budowlanego, należało dostrzec przytoczenie przez organ okoliczności w sposób dostateczny uzasadniających powstanie uzasadnionych wątpliwości odnośnie obecnego stanu technicznego balkonu. W przypadku wydania decyzji merytorycznej, szczególnie gdyby była niekorzystna dla skarżącej, sądowa ocena przytoczonych na wstępie uchybień procesowych organu mogłoby być zapewne odmienna, o ile organ te uchybienia powtórzy, jednak obecnie, z przytoczonych już względów nie było uzasadnione uchylanie kontrolowanego orzeczenia incydentalnego, przygotowującego rozstrzygnięcie merytoryczne. Mając powyższe na uwadze oraz na podstawie art. 151 i art. 250 p.p.s.a w związku z §15-16 i §14 ust. 2 pkt 1c rozporządzenia MS z 28.09.2002r. (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.), orzeczono jak w sentencji wyroku. Na marginesie należy zaznaczyć, że w toku dalszego postępowania organ powinien posłużyć się dla oznaczenia strony aktualnym brzmieniem nazwiska skarżącej , zaś już teraz, po jego sprowadzeniu, orzec o ewentualnym sprostowaniu zapadłego postanowienia.