II SA/Wr 550/05
WyrokWSA we Wrocławiu2006-08-03
Skład orzekający: Andrzej Wawrzyniak, Anna Siedlecka, Olga Białek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji nakazującą doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych, oparta na uchylonym postanowieniu o wstrzymaniu robót, jest legalna?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja organu odwoławczego, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji nakazującą doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych, jest wadliwa, ponieważ została wydana w oparciu o postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych, które zostało następnie uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Skoro postanowienie stanowiące podstawę dla dalszych rozstrzygnięć zostało wyeliminowane z obrotu prawnego, to również decyzja wydana na jego podstawie nie może się ostać.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła robót budowlanych wykonanych bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia na werandzie budynku wielorodzinnego. Organ pierwszej instancji nałożył na inwestora obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem, stosując procedurę legalizacyjną z art. 51 Prawa budowlanego. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji, uznając błędną kwalifikację prawną robót i zastosowanie nieodpowiedniej sankcji. Inwestor zaskarżył decyzję organu odwoławczego, kwestionując ustalenia faktyczne dotyczące charakteru wykonanych prac.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Sędzia WSA Anna Siedlecka /sprawozdawca/ Asesor WSA Olga Białek Protokolant Katarzyna Grott po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 lipca 2006r. przy udziale – sprawy ze skargi S. R. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji organu pierwszej instancji nakazującej doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych uchyla zaskarżoną decyzję
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. decyzją z dnia [...]r. Nr [...], działając w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane, nałożył na S. R. obowiązek wykonania określonych czynności, tj. otynkowania ściany zewnętrznej, pomalowania ściany wewnętrznej, zamontowania rynny i rury spustowej, na schodach zewnętrznych zamontowania balustrady oraz przedłożenia określonych dokumentów świadczących o tym, że obowiązek został wykonany a przebudowa spełnia wymogi p.poż. – celem doprowadzenia wykonanych, bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia, robót budowlanych polegających na przebudowie werandy bez zmiany sposobu jej użytkowania, stanowiącej część budynku mieszkalnego wielorodzinnego zlokalizowanego przy ul. I. [...] we W..
W uzasadnieniu wskazane zostało, że postanowieniem z dnia [...]r. wstrzymane zostały roboty budowlane wykonane bez wymaganego pozwolenia na budowę oraz zobowiązano inwestora do zabezpieczenia miejsca objętego przebudową i dostarczenia odpowiednich ocen technicznych. W dniu [...]r. inwestor S. R. przedłożył do organu "Inwentaryzację i ocenę stanu technicznego wykonanych robót budowlanych" sporządzoną przez osobę uprawnioną, w której stwierdzono, że wszystkie roboty budowlane w przebudowanej werandzie wykonano zgodnie ze sztuką budowlaną, przepisami i warunkami technicznymi jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a wykonany remont nie zmienia w żaden sposób sposobu zagospodarowania działki i nie wpływa na pogorszenie warunków nasłonecznienia oraz poprawia w znacznym stopniu estetykę obiektu. Po analizie zgromadzonej dokumentacji, według organu I instancji, przedstawione opracowanie wskazuje na potrzebę nałożenia obowiązku wykonania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych już robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. W dalszej części uzasadnienia organ podniósł, iż wykonane roboty dotyczą części werandy i polegają na odtworzeniu tej części z użyciem materiałów innych niż pierwotne. Stwierdzony stan faktyczny sprawy wyklucza wniosek jakoby powstał nowy obiekt lub jego część, dlatego też decyzję należało wydać w oparciu o art. 51 Prawa budowlanego.
W odwołaniu od powyższej decyzji M. K. wskazała na błędną kwalifikację prawną zaskarżonej decyzji, twierdząc iż powstał nowy obiekt budowlany.
D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] uchylił w całości zaskarżoną decyzję i sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Według organu odwoławczego, pomimo istnienia dowodów jednoznacznie określających charakter przedmiotowej inwestycji organ I instancji dokonał błędnego określenia przedmiotu postępowania, a co za tym idzie zastosował nieodpowiednią wobec inwestora sankcję za naruszenie prawa. Wskutek tego nastąpiło wydanie kolejnego (po postanowieniu wstrzymującym prowadzenie robót) wadliwego rozstrzygnięcia, które w sposób błędny określiło obowiązki inwestora samowolnych robót budowlanych. Organ odwoławczy podniósł, iż uchylił postanowienie organu I instancji o wstrzymaniu robót budowlanych z powodu braku możliwości prowadzenia w stosunku do inwestora procedury legalizacyjnej określonej w art. 50 - 51 prawa budowlanego, w związku z tym oczywistym jest, iż również wydana w następstwie ww. postanowienia decyzja określająca obowiązki legalizacyjne, jest z tej samej przyczyny wadliwa i podlega eliminacji z obrotu prawnego.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S. R. zarzucił zaskarżonej decyzji, iż sentencja oparta została na nieprawdziwych przesłankach, ponieważ usunięte zostały tylko naruszone i zniszczone elementy budowlane (zagrażające bezpieczeństwu) werandy, a pozostawiono te, które były w dobrym stanie technicznym, jak fundamenty, płytę i schody.
W związku z powyższym należało by uznać stwierdzenie, że realizowano budowę werandy w miejscu uprzednio rozebranej za nieprawdziwe.
Nieprawdziwe jest również stwierdzenie organu, że na zdjęciach stanowiących dowody do ww. postanowienia uwieczniono fakt rozebrania całej werandy. Widać na nich pozostawione elementy ( fundamenty, płytę i schody).
Nie jest słuszne również stwierdzenie, że "w całym dotychczasowym postępowaniu uznano dokonanie rozbiórki werandy za oczywiste", gdyż prace remontowe dotyczyły tylko części werandy. W związku z tym nie można mówić o budowie werandy.
W odpowiedzi na skargę D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje :
Skarga jest uzasadniona.
Stosownie do regulacji zawartej w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153, poz. 1269), Sad kontroluje legalność, a zatem zgodność z prawem zaskarżonych rozstrzygnięć, przy czym nie jest związany granicami skargi.
Wskazać należy, że w niniejszej sprawie istota sporu sprowadza się w zasadzie do kwalifikacji robót budowlanych wykonanych przez skarżącego.
Organ I instancji przyjął, iż prowadzone w obrębie werandy roboty polegające na wykonaniu słupków ceglanych pod płytę balkonową, ścian, stropodachu, stolarki okiennej i drzwiowej oraz podłoża pod posadzkę stanowiły przebudowę, którą można zakwalifikować do robót budowlanych innych niż określone w art. 48 Prawa budowlanego, co pozwoliło na zastosowanie procedury legalizacyjnej określonej w art. 50 – 51 Prawa budowlanego.
Organ II instancji przyjął odmienny pogląd, który wyraził w swoim postanowieniu z dnia [...]r. Nr [...]r. uchylającym postanowienie PINB z dnia [...]r. wstrzymujące roboty budowlane przy przebudowie werandy wskazując, że "organ I instancji powinien ponownie prowadzić postępowanie w sposób przewidziany w przepisach prawa dotyczących samowolnej budowy, a nie jak to uczynił – w oparciu o regulację prawną art. 50 – 51 prawa budowlanego, dotyczącą robót innych niż budowa". W związku z powyższym organ odwoławczy uznał, że skoro uchylił postanowienie PINB o wstrzymaniu robót budowlanych z powodu braku możliwości prowadzenia procedury legalizacyjnej określonej w art. 50-51 prawa budowlanego, to również wydana w następstwie takiego postanowienia zaskarżona decyzja określająca obowiązki legalizacyjne jest z tej przyczyny wadliwa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny badając legalność zaskarżonej decyzji stwierdza, że przed tutejszym Sądem toczyło się postępowanie w sprawie o sygn. akt II SA/Wr 395/05, ze skargi inwestora S. R. na postanowienie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...]r. Nr [...], które to postanowienie zostało uchylone wyrokiem WSA we Wrocławiu z dnia 3 sierpnia 2006r. W uzasadnieniu powołanego wyroku Sąd wskazał, iż organ II instancji nie dokonał wszechstronnej i dogłębnej analizy charakteru wykonanych prac budowlanych, lecz przyjął bez dokładnej analizy, iż nie są to z pewnością roboty budowlane takie, które określa art. 50 Prawa budowlanego.
W świetle powyższego, skoro Wojewódzki Sad Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 3 sierpnia 2006r. (sygn. II SA/Wr 395/05) uchylił postanowienie D. Inspektora Nadzoru Budowlanego o wstrzymaniu robót budowlanych i zobowiązującym inwestora do przełożenia określonych dokumentów, to tym samym nie możne się ostać zaskarżona decyzja D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W., gdyż oparta została na uchylonym postanowieniu.
Na marginesie należy dodać, że organ odwoławczy rozpoznając ponownie sprawę winien uwzględnić również aktualny stan faktyczny sprawy, a mianowicie okoliczność, iż odwołująca M. K. nie jest już właścicielką lokalu mieszkalnego mieszczącego się w nieruchomości, której części prowadzone były sporne prace budowlane.
Wobec powyższego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w osnowie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło