II SA/Wr 569/10
WyrokWSA we Wrocławiu2010-11-16
Skład orzekający: Anna Siedlecka, Olga Białek, Julia Szczygielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej, wydając pozwolenie na budowę, ma obowiązek weryfikować zgodność projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy w zakresie linii zabudowy i naniesienia jej na rysunku projektu zagospodarowania terenu, nawet jeśli w części opisowej projektu znajduje się informacja o zgodności z warunkami zabudowy?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę ponownie po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, stwierdził, że organy administracji nie naruszyły przepisów postępowania, a zaskarżona decyzja o pozwoleniu na budowę jest zgodna z prawem. Sąd uznał, że rozbieżności w oznaczeniach ewidencyjnych działek miały charakter pozorny, a projekt budowlany był zgodny z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy w zakresie linii zabudowy i przebiegu granic działek. Ponadto, sąd uznał, że zapewniony jest dostęp do drogi publicznej, a planowana inwestycja nie narusza interesów osób trzecich ani przepisów techniczno-budowlanych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody D., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta W. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę salonu samochodowego. Skarżący, właściciel sąsiedniej cukierni, zarzucał naruszenie przepisów dotyczących dostępu do drogi publicznej, zasad dobrego sąsiedztwa, przepisów sanitarnych oraz przepisów techniczno-budowlanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny pierwotnie uchylił decyzje organów obu instancji, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i niezgodność projektu z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na błędy w ocenie Sądu I instancji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Siedlecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Olga Białek Sędzia NSA Julia Szczygielska Protokolant Asystent sędziego Aleksandra Siwińska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 listopada 2010 r. sprawy ze skargi W. W. Cukiernia-Kawiarnia "A." na decyzję Wojewody D. z dnia 13 czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę salonu samochodowego oddala skargę.
Decyzją z dnia 4 kwietnia 2008r. Nr 735/08 wydaną na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) oraz art. 104 k.p.a. i art. 92 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. w samorządzie powiatowym (t.j. Dz.U. z 2001r. Nr 142, poz. 1592 z późn. zm.), działający z upoważnienia Prezydenta W. Zastępca Dyrektora Wydziału Architektury i Budownictwa Urzędu Miejskiego W. zatwierdził projekt budowlany i udzielił I. K. prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą A. z siedzibą w G. ul. M. [...] pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na budowie salonu samochodowego z częścią ekspozycyjną, serwisową, biurową i garażem podziemnym oraz częścią mieszkalną na piętrze, bez przyłączy we W. przy ul. L. [...], na działkach nr: [...][...][...][...], AM-14, obręb P. /kategorie obiektów: XVII - budynek salonu, XXII – parkingi/. W osnowie decyzji organ orzekający określił również szczególne warunki zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych i szczegółowe wymagania dotyczące nadzoru na budowie, a ponadto pouczył, że inwestor jest zobowiązany przed przystąpieniem do użytkowania uzyskać ostateczną decyzję o pozwoleniu na użytkowanie obiektu zaliczanego do XVII i XXII kategorii obiektów budowlanych, oraz że kierownik budowy jest zobowiązany prowadzić dziennik budowy, umieścić na budowie w widocznym miejscu tablicę informacyjną i ogłoszenie zawierające dane dotyczące bezpieczeństwa pracy i ochrony zdrowia. Organ wskazał również numery ewidencyjne działek objętych obszarem oddziaływania, o którym mowa w art. 28 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane.
Uzasadniając decyzję organ wyjaśnił, że w dniu 19 lutego 2008r. pełnomocnik I.K. złożył wniosek o wydanie pozwolenia na budowę salonu samochodowego z częścią ekspozycyjną, serwisową, biurową i garażami podziemnymi oraz częścią mieszkalną na piętrze, bez przyłączy we W. przy ul. L. [...]. Do wniosku dołączono dokumenty określone w art. 33 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane, w tym oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz cztery egzemplarze projektu budowlanego, który spełniał wszystkie wymagania określone w art. 32 ust. 4, art. 33 ust. 2 oraz art. 35 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane, niezbędne do wydania wnioskowanej decyzji. Z uzasadnienia wynika również, że projektowana inwestycja spełnia ustalenia decyzji Prezydenta W. z dnia 31 lipca 2007r. Nr [...] o warunkach zabudowy, a jej budowa nie narusza przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych. jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie /Dz.U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm./, a w szczególności spełnia wymagania ustalone w § 16 tego aktu wykonawczego w zakresie dostępności budynku dla osób niepełnosprawnych oraz warunki określone w przepisach ustawy – Prawo budowlane. Organ orzekający podał również w uzasadnieniu, że projekt budowlany został wykonany przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnymi zaświadczeniami o przynależności do odpowiednich izb zawodowych, został uzgodniony w rzeczoznawcami ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych, bhp i sanitarnohigienicznych, a ponadto obejmuje całe zamierzenie budowlane /bez przyłączy/. Wskazał przy tym – w sposób konkretny – dokumenty i uzgodnienia przedłożone przez inwestora. W zakończeniu uzasadnienia organ orzekający stwierdził, że wniosek inwestora wraz z projektem budowlanym spełnia warunki określone w art. 32 ust. 4, art. 33 ust. 2 oraz art. 35 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane, niezbędne do wydania wnioskowanej decyzji, a zatem zgodnie z art. 35 ust. 4 tej ustawy należało orzec jak we wstępie.
Od decyzji organu pierwszej instancji odwołanie w terminie wniósł W.W., działający jako przedstawiciel firmy B. we W. ul. L. [...]. Domagając się uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia zarzucał, że inwestycja posiada zaprojektowany wjazd przy ul. L., przebiegający częściowo przez teren jego posesji /działka nr [...]/, w bezpośrednim sąsiedztwie budynku cukierni, na co nie wyraża on zgody. Ponadto, w zatwierdzonym projekcie zagospodarowania terenu nie oddzielono projektowanego wjazdu od istniejącego utwardzenia terenu użytkowanego przez skarżącego /główne dojście do cukierni i ogródek odpoczynku dla klientów firmy/. Wobec tego wjazd ten narusza interesy osób trzecich, nie zachowuje zasady dobrego sąsiedztwa a ponadto zakłóca prawidłowe funkcjonowanie firmy. W odwołaniu podniesiono również, że magazyn wyrobów gotowych cukierni usytuowany jest od strony ul. L. i z uwagi na konieczność zachowania przepisów sanitarnych nie ma innej możliwości załadunku wyrobów gotowych.
Uzupełniając odwołanie pismem z dnia 18 kwietnia 2008 r., W.W. wskazał, że działka nr [...] znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu. Zwrócił też uwagę, że w przedmiotowej sprawie nie są zachowane przepisy rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska z dnia 14 lipca 1998 r. w sprawie wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko inwestycji nie zaliczonych do inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska, obiektów oraz robót zmieniających stosunki wodne /Dz. U. Nr 93, poz. 590/. Zarzucił ponadto, że projekt budowlany nie uwzględnia analizy zagrożeń i zabezpieczeń oraz sposobu przeciwdziałania w wymiarze gwarantującym bezpieczeństwo szeroko pojmowanego otoczenia realizowanej inwestycji. Zwrócił też uwagę, że nastąpi utrata wymagań użytkowych, zdrowotnych, sanitarno-higienicznych oraz bezpieczeństwa w stosunku do budynku położonego na jego działce. Wystąpi też nadmierne zacienianie nieruchomości i kierowanie na ich teren wód opadowych. Przeznaczenie obiektu spowoduje zwiększenie poziomu hałasu oraz stężenia spalin. Ograniczone zostaną też możliwości rozbudowy i zagospodarowania nieruchomości. Przywołując treść art. 6 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, W.W. stwierdził, że inwestycja skutkuje szkodą dla prowadzonej przez niego działalności oraz szkodą dla mieszkańców, znajdujących się w obszarze oddziaływania inwestycji. Obiekt naruszać będzie również art. 63 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w części dotyczącej prawa własności i uprawnień osób trzecich poprzez ograniczenie dostępu do drogi publicznej, bowiem zaprojektowany dojazd nie spełnia wymogów "pełnowartościowej drogi publicznej". Lokalizacja obiektu narusza też zasady równości stron i zasadę ochrony praw osób trzecich. Wynika to z konieczności sytuowania przyszłych obiektów na działkach sąsiednich w większej odległości od granicy, z czym wiąże się utrata wartości części nieruchomości.
W kolejnym piśmie z dnia 2 czerwca 2008 r. W.W. wskazał, że na ścianie zachodniej budynku /cukierni/ nie znajdują się otwory okienne, ponieważ nie przewidywał tego projekt, natomiast usytuowany jest system wymiany powietrza pochodzący od systemów klimatyzacyjnych oraz kanały wentylacyjne na poszczególnych poziomach. Ponadto na drugim piętrze znajdują się pomieszczenia mieszkalne. W ocenie strony odwołującej się zaskarżona decyzja w sposób rażący narusza przepisy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz Prawa budowlanego poprzez fakt, iż uniemożliwia dostęp do drogi publicznej również właścicielom nieruchomości - działek nr [...][...][...]. Dostęp do drogi publicznej dla właścicieli tych działek, o czym stanowi decyzja o warunkach zabudowy dla działek nr [...][...][...] przebiega przez działki nr [...][...] - po podziale odpowiednio działki nr [...][...] /dawna dz. nr [...] oraz [...] dla działki nr [...]. Zauważył przy tym, że działka nr 3/35 po dokonanym podziale geodezyjnym nie spełnia funkcji drogi, a ponadto z decyzji o podziale z dnia 30 października 2002r. wynika, że opisany w tej decyzji dostęp do drogi publicznej dla działek nr [...][...][...] polegający korzystaniu w tym celu z działek nr [...][...] , jest niemożliwy wskutek wydania zaskarżonej decyzji o pozwoleniu na budowę. Zdaniem odwołującego się w tym stanie rzeczy zaskarżona decyzja rażąco narusza interes osób trzecich gdyż pozbawia społeczność lokalną trzech dużych budynków mieszkalnych wielorodzinnych dostępu do drogi publicznej, a zarzuty te pozwalają również na stwierdzenie, że planowana inwestycja narusza zasady dobrego sąsiedztwa.
W złożonych w toku postępowania odwoławczego pismach z dnia 12 maja 2008r. oznaczonych jako: "Odpowiedź na działanie z dnia 14 kwietnia 2008 r. oraz na jego uzupełnienie z dnia 18 kwietnia 2008r." i odpowiedzi na odwołanie z dnia 18 kwietnia 2008r." I. K. wniósł zastrzeżenia do odwołania, zakwestionował zasadność podniesionych w nim zarzutów oraz legalną możliwość korzystania przez W. W. z przymiotu strony, wykorzystując w prezentowanej w tym zakresie argumentacji orzecznictwo sądowoadministracyjne.
Po rozpoznaniu powyższego odwołania, decyzją z dnia 13 czerwca 2008 r. nr [...] Wojewoda D. stosując przepisy art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Orzekając w ten sposób podano, że przedstawiony projekt budowlany zgodny jest z decyzją Prezydenta W. z dnia 31 lipca 2007 r., nr [...], ustalającą warunki zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego obejmującego budowę salonu samochodowego z częścią ekspozycyjną, serwisową, biurową i garażem podziemnym oraz częścią mieszkalną na piętrze. Wskazano, że zachowane zostały wymagania co do linii zabudowy, wskaźnika wielkości powierzchni zabudowy /0,3/, a także parametrów projektowanego budynku mieszkalnego w zakresie: -szerokości elewacji frontowej /od 37,5 do 56 m/, - wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej od strony ul. L. - 7 m /z tolerancją do 5%/ a od strony ul. N. O. G. - od 4,5 do 7 m), - układu połaci dachowych /dach płaski/. Zapewniona została także wymagana minimalna ilość miejsc parkingowych, określona jako 30-miejsc postojowych na 1000 m2 powierzchni sprzedaży i 2 miejsca postojowe na 1 mieszkanie. Organ odwoławczy zwrócił też uwagę, że w rozpatrywanej sprawie, zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy, obowiązującą linię zabudowy określono jako kontynuację zabudowy usługowej na działce nr [...] /ul. Legnicka/ oraz jako linię równoległą do granicy działki nr 18/2, poprowadzoną od narożnika istniejącej stacji paliw na działkach nr [...] i [...] /ul. L./ - zgodnie z załącznikiem graficznym do decyzji o warunkach zabudowy. Wskaźnik powierzchni zabudowy wynosi 0,3; szerokość elewacji frontowej /od strony ul. L./ wynosi 55 m; wysokość elewacji frontowej od ul. N. O. G. 4,45 m, natomiast od ul. L. 7,30 m. Przedstawiony projekt budowlany gwarantuje także spełnienie wymagań co do liczby i usytuowania miejsc parkingowych na terenie planowanej inwestycji i przewiduje 43 miejsca postojowe przy zaprojektowanej sali sprzedaży 300 m2 i dwóch mieszkaniach. Następnie organ odwoławczy stwierdził, że projekt zagospodarowania terenu spełnia wymagania w zakresie obsługi komunikacyjnej, która ma się odbywać poprzez istniejący zjazd z ul. L. i drogę dojazdową w pasie ul. L.. Pozostaje to w zgodzie z decyzją o warunkach zabudowy, ponadto projekt obsługi komunikacyjnej docelowej uzyskał pozytywną opinię Zarządu Dróg i Utrzymania Miasta z dnia 23 stycznia 2008 r., nr 147/08. Nie daje się również stwierdzić na podstawie przedstawionego projektu budowlanego, by istniejący dojazd odbywał się poza jezdnią ulicy L., tym samym, by planowana inwestycja pozbawiała dostępu do drogi publicznej skarżącego jako właściciela działki sąsiedniej. W tych okolicznościach podniesiony w odwołaniu zarzut, jakoby dojazd na teren działki inwestora odbywał się częściowo przez teren nieruchomości skarżącego nie znajduje potwierdzenia. Nie znajduje także uzasadnienia żądanie "oddzielenia" istniejącego dojazdu od terenu odwołującego się, albowiem, na co należy zwrócić uwagę, droga publiczna przez którą odbywa się dojazd nie stanowi własności inwestora, dodatkowo też, posiada on ściśle określoną możliwość inwestowania na tej drodze /określoną ww. uzgodnieniem/. W ocenie organu orzekającego nie daje się również stwierdzić, by projektowane zamierzenie budowlane pozbawiało dostępu właściciela nieruchomości składającej się z działek nr [...][...][...] /Spółdzielni Mieszkaniowej "C."/, która, zgodnie z decyzją podziałową z dnia 30 października odbywać ma się przez działki nr [...][...]. Projekt budowlany przewiduje zagospodarowanie działki nr [...] /wydzielonej z działki nr [...]/ uwzględniając zgodę Gminy W. na przeznaczenie tej działki na cele budowlane zawartą w piśmie z dnia 6 listopada 2007 r. /pismo w części "dokumenty i uzgodnienia" projektu budowlanego/. W związku z tym, w postępowaniu o pozwolenie na budowę należy przyjąć, że dostęp do drogi publicznej dla właściciela działek nr [...][...][...] będzie zapewniony przez teren działki nr 3/35, która jest przeznaczona pod drogę. Działka natomiast [...] nie spełnia funkcji drogi /co stwierdza również skarżący w odwołaniu/, w związku z czym należy stwierdzić, że zawarty w art. 5 pkt 9 Prawa warunek poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym dostępu do drogi publicznej, w fazie, projektowania obiektu budowlanego jest spełniony. W dalszej części uzasadnienia Wojewoda D. wskazał, że w prowadzonym postępowaniu nie podlegają rozpoznaniu zarzuty zawarte w odwołaniu wskazujące na zagrożenie w bezpieczeństwie ruchu drogowego spowodowane lokalizacją zjazdu, albowiem nie dotyczą one kwestii związanych z procedurą uzyskiwania pozwolenia na budowę lecz należą do kategorii związanej z bezpieczeństwem ruchu drogowego. Podobnie, nie podlegają rozpoznaniu kwestie związane z możliwymi utrudnieniami jakie mogą powstać w działalności firmy strony odwołującej się w razie zrealizowania inwestycji. Należy wskazać, ze pozostają one poza sprawdzeniem /o którym mowa w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego/ przez organy administracji architektoniczno-budowlanej, a zatem organy te nie są właściwe do ich rozpoznania. Wyjaśnił również, że planowana inwestycja w myśl rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko /Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm./, nie kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, w związku z czym nie jest wymagane przed wydaniem pozwolenia na budowę uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, o której mowa w art. 46 ust. 1 i ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska /Dz. U. z 2008 r., Nr 25, poz. 150/. Mając na uwadze, że zgodnie z przepisami tytułu I działu VI rozdziału 2 Prawa ochrony środowiska /art. 46 – 57/, raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko sporządzany jest w ramach postępowania poprzedzającego wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, a w niniejszej sprawie postępowanie takie nie jest wymagane, to wskazać trzeba, że nie ma też podstaw prawnych, by w ramach postępowania o pozwolenie na budowę żądać od inwestora sporządzenia raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, którego sporządzenia domaga się strona skarżąca. Zaznaczyć przy tym należy, że żądanie strony opiera się na nieobowiązujących przepisach przywołanego już wcześniej rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska z dnia 14 lipca 1998 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał również, że przyjęte w projekcie rozwiązania polegające na wybudowaniu muru oporowego w formie ściany szczelnej zamiast istniejącej skarpy a także utwardzenie terenu, z którego wody opadowe będą odprowadzane do kanalizacji ogólnospławnej nie będą powodować zmiany stanu wód oraz kierunku ich spływu, czego wymaga § 28 i § 29 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Ponadto stwierdził, że projekt przewiduje także dostępność wydzielonych części budynku (sali obsługi klientów, toaleta) dla osób niepełnosprawnych, przy czym dla tych osób zapewniono 2 miejsca postojowe dla samochodów osobowych. Planowana inwestycja nie będzie także naruszać innych przepisów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, a w szczególności nie będzie wpływała negatywnie na zapewnienie naturalnego oświetlenia w pomieszczeniach znajdujących się w budynku stanowiącym własność strony odwołującej się, a sąsiednim w stosunku do projektowanego. W odnoszącej się do tej kwestii argumentacji organ orzekający szczegółowo zanalizował treść przepisów § 13 ust. 1 pkt 1a i 2, § 13 ust. 2, § 57 i § 60 powoływanego wcześniej rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, odnosząc ją do okoliczności faktycznych istniejących w rozpoznawanej sprawie w tym przede wszystkim do obiektów posadowionych na sąsiednich działkach i uznał, że żaden z przywoływanych przepisów nie został naruszony przy projektowaniu zamierzonej inwestycji. Stwierdził ponadto, że projekt budowlany zawiera dokumenty świadczące o zapewnieniu dostaw, energii elektrycznej, ciepła, a także oświadczenie o zapewnieniu dostaw wody i odbioru ścieków oraz warunki przyłączenia do tych sieci, a ponadto został uzgodniony bez zastrzeżeń przez rzeczoznawców ds. sanitarnohigienicznych, zabezpieczeń przeciwpożarowych oraz bezpieczeństwa i higieny pracy co do zgodności z odpowiednimi przepisami. Został też sporządzony przez osoby posiadające stosowne uprawnienia oraz sprawdzony w wymaganym zakresie. Przedstawiona została także informacja dotycząca bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. W konkluzji zamieszczonej w zakończeniu uzasadnienia Wojewoda D. stwierdził, że projekt budowlany należy ocenić jako prawidłowy i kompletny z punktu wymagań stawianych przez przepisy art. 34 Prawa budowlanego jak też rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego /Dz. U. Nr 120, poz. 1133/. Projekt zagospodarowania terenu nie narusza przepisów Prawa budowlanego, cytowanego już rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jak i rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego. Zamierzenie budowlane zgodne jest także z decyzją Prezydenta W. z dnia 31 lipca 2007r., nr [...], ustalającą warunki zabudowy dla przedstawionego zamierzenia inwestycyjnego. Ponadto inwestor złożył prawidłowo sporządzone oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Spełnione tym samym zostały wszystkie przesłanki do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ pierwszej instancji obowiązany był zatem do wydania na rzecz inwestora wnioskowanej przez nich decyzji.
Na opisaną decyzję Wojewody D. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu złożył W.W., reprezentujący firmę B. we W.. Żądając uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia, skarżący oświadczył, że podtrzymuje zarzuty zawarte w odwołaniu, podkreślając w szczególności, że planowana inwestycja narusza przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez zlokalizowanie jej w odległości trzech metrów od szczytowej ściany budynku, należącego do reprezentowanej przez niego spółki, na której to ścianie znajdują się punkty czerpania powietrza. Skarżący zarzucił również, że zaplanowanie dojazdu do obiektu nowej inwestycji w odległości 1,5 m od ściany budynku produkcyjnego spółki narusza przepisy sanitarne i uniemożliwia dostęp do miejsca odbioru produktów spożywczych oraz wywóz z magazynu gotowych wyrobów. W skardze podniesiony został również zarzut naruszenia przez organy orzekające w postępowaniu instancyjnym przepisów formalnych, w tym art. 7 i art. 9 kpa poprzez nieuwzględnienie propozycji alternatywnych rozwiązań komunikacyjnych i jednoczesne niewyjaśnienie powodów takiego działania przez organy właściwe w sprawie. Organowi odwoławczemu zarzucono ponadto naruszenie przepisów art. 8 i art. 10 kpa poprzez niezawiadomienie skarżących o zakończeniu postępowania drugoinstancyjnego i pozbawienie ich z tego względu możliwości zgłoszenia swoich żądań i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów.
W odpowiedzi na skargę przedstawionej w piśmie doręczonym Sądowi w dniu 18 sierpnia 2008r. Wojewoda D. wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko prezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, oświadczając dodatkowo, że w jego ocenie zarzuty podniesione w skardze nie zasługują na uwzględnienie, wobec czego nie znaleziono podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji.
W toku postępowania sądowoadministracyjnego pełnomocnik uczestnika postępowania – I.K. adw. K.D. przedstawił pismo oznaczone jako "odpowiedź na skargę", w którym wniósł o oddalenie skargi wobec podniesienia niezasadnych zarzutów i niezaistnienia w sprawie przesłanek określonych w art. 145 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stanowiących podstawę do uchylenia decyzji.
Na rozprawie w dniu 3 grudnia 2008r. skarżący oświadczył, że popiera skargę i wyjaśnił, iż propozycje rozwiązań komunikacyjnych korzystniejsze dla stron były przedstawione Prezydentowi W. na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego.
Pełnomocnik uczestnika postępowania – Spółdzielni Mieszkaniowej C., S. G. – działająca na podstawie upoważnienia udzielonego do protokołu rozprawy przez Prezesa Spółdzielni, wniosła o uwzględnienie skargi i podała, że w dniu 18 września 2008r. złożony został wniosek o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji, który Wojewoda D. przekazał do rozpoznania Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego jako organowi właściwemu.
Odraczając rozprawę Sąd postanowił zobowiązać skarżącego do doręczenia pism wnoszonych w toku instancyjnego postępowania administracyjnego, w których przedstawione były propozycje rozwiązań komunikacyjnych, inne niż przewidziane w projekcie budowlanym zatwierdzonym zaskarżoną decyzją, natomiast pełnomocnika Spółdzielni Mieszkaniowej "C" do doręczenia odpisu wniosku o stwierdzenie nieważności przedmiotowego pozwolenia na budowę.
Na rozprawie wyznaczonej na dzień 20 lutego 2008r. skarżący oraz pełnomocnik Spółdzielni Mieszkaniowej wnieśli o uwzględnienie skargi. Sąd odraczając ogłoszenie wyroku postanowił wrócić się do Wojewody D. o doręczenie w terminie 7 dni ostatecznej decyzji zatwierdzającej projekt podziału działek o numerach ewidencyjnych [...][...] AM-14, obręb P., a dowód z tych dokumentów przeprowadzić poza rozprawą.
Wyrokiem z dnia 13 marca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyniku rozpoznania skargi W. W. uchylił decyzję Wojewody D. z dnia 13 czerwca 2008 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia 4 kwietnia 2008 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę salonu samochodowego z częścią ekspozycyjną, serwisową, biurową i garażem podziemnym oraz częścią mieszkalną. Podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia stanowił art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Uchylając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny zarzucił organom obu instancji naruszenie przepisów postępowania (art. 7, art. 10 § 1, art. 77 § 1 - 81 k.p.a.), które warunkowały wydanie zgodnego z prawem orzeczenia. Sąd wskazał, że w osnowie decyzji o warunkach zabudowy przyjęto, iż teren zainwestowania położony jest przy ul. L. [...] we W., AM - 14, obręb P. i stanowią go działki oznaczone numerami ewidencyjnymi [...]oraz część działek [...][...][...]. W punkcie 5 omawianej decyzji podano, że linie rozgraniczające teren inwestycji przedstawione zostały w części graficznej decyzji, stanowiącej załącznik nr 1. W projekcie budowlanym zatwierdzonym zaskarżoną decyzją teren objęty zamierzeniem inwestorskim oznaczono natomiast jako działki o numerach ewidencyjnych[...][...][...][...][...], AM-14, obręb P., co oznacza, że w decyzji ustalającej warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji nie uwzględniono działek oznaczonych numerami [...][...]. Sąd uznał, że prawidłowość czynności organów orzekających w sprawie, w administracyjnym postępowaniu instancyjnym, podjętych w zakresie dotyczącym omawianej powyżej zgodności, budzi wątpliwości nie tylko ze względu na różnicę oznaczeń ewidencyjnych, którą Sąd wyjaśnił w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a., uzyskując decyzję z 10 stycznia 2008 r., którą zatwierdzono projekt podziału działek [...][...]. Istotna zdaniem Sądu jest przede wszystkim (częściowa) niemożność porównania terenu objętego zamierzeniem inwestorskim, wskazanego w decyzji ustalającej warunki zabudowy i w pozwoleniu na budowę, przy wykorzystaniu załączników graficznych, w tym projektu zagospodarowania terenu. W ocenie Sądu, sposób naniesienia w projekcie zagospodarowania terenu, stanowiącym obligatoryjny element projektu budowlanego, przebiegu granicy działek inwestora i przebiegu granicy przyjętej w decyzji ustalającej warunki zabudowy (poza częścią południową) nie spełnia wymogu wskazanego w § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2003 Nr 120, poz. 1133 ze zm.) i z tego względu stwierdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami tej decyzji nie może być traktowane jako wiarygodne. Sąd wskazał jednocześnie, że oceniając powyższą zgodność organy orzekające uznały, iż w projekcie budowlanym zachowana została linia zabudowy określona w decyzji ustalającej warunki zabudowy (pkt 2 a ppkt 1). Istotne, jak podał Sąd, jest jednak to, że w części opisowej projektu budowlanego nie zamieszczono żadnej informacji dotyczącej linii zabudowy, natomiast w części rysunkowej projektu zagospodarowania terenu nie wyznaczono obowiązującej linii zabudowy według decyzji o warunkach zabudowy, pomimo przyjęcia takiego oznaczenia graficznego w legendzie rysunku. Sąd zwrócił uwagę, że w zaskarżonej decyzji Wojewoda D., uznając zgodność linii zabudowy przyjętej w projekcie budowlanym i w decyzji nr [...], dla uzasadnienia swego stanowiska posłużył się sformułowaniem zamieszczonym w decyzji ustalającej warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji, ale ze względu na okoliczności powyżej przedstawione brak jest - zdaniem Sądu - podstaw dla uznania zasadności tego stwierdzenia. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wcześniej omawiana wadliwość skutkowała tym, że organ prowadzący postępowanie powinien był zwrócić się do projektanta o uzupełnienie dokumentacji projektowej poprzez wyznaczenie obowiązującej - według decyzji o ustaleniu warunków zabudowy - linii zabudowy, przy użyciu znaku graficznego przyjętego w części rysunkowej projektu budowlanego. Kompetencja organu wydającego pozwolenie na budowę została bowiem ograniczona do czynności o charakterze kontrolnym, bez możliwości angażowania się w meritum projektu budowlanego złożonego wraz z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę. Sąd I instancji zwrócił jednocześnie uwagę na to, że z części opisowej projektu budowlanego wynika, iż ze względu na istniejącą różnicę terenu pomiędzy terenami inwestora a terenem działek sąsiednich od strony tych działek, zaprojektowano zamiast istniejącej skarpy mur oporowy. Skarpa, jak stwierdził Sąd, jest jednak elementem ukształtowania terenu i z tego względu powinna być - zgodnie z przepisem § 8 ust. 3 pkt 3 cyt. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego - uwzględniona w części rysunkowej projektu zagospodarowania terenu. Pominięcie tego elementu uniemożliwia bowiem ocenę co do prawidłowego - odpowiadającego usytuowaniu skarpy - umieszczenia na terenie inwestycji murku oporowego. Wątpliwość jaka się z tą kwestią wiążę wynika zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z faktu, że fragment murku oporowego przewidziany został w projekcie od strony tej części działki nr [...], na której istnieją wbudowane pomieszczenia garażowe. Możliwość korzystania z nich musi zapewnić m.in. droga manewrowa o parametrach wynikających z odpowiednio stosowanych przepisów techniczno - budowlanych, w tym rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 43, poz. 430). Zdaniem Sądu, w postępowaniu administracyjnym nie została wyjaśniona również kwestia poszanowania, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. W odniesieniu do prawidłowego zastosowania art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy - Prawo budowlane istotne znaczenie przypisać należało w szczególności ocenie prawidłowości rozwiązań komunikacyjnych, przyjętych w projekcie zatwierdzonym zaskarżoną decyzją. Wbrew zasadzie dwuinstancyjności, organ odwoławczy ocenił analizowane zagadnienie ograniczając się do stwierdzenia, że skarżący i właściciel sąsiednich nieruchomości (Spółdzielnia Mieszkaniowa "C.") mają zapewniony dostęp do drogi publicznej. W uznaniu Sądu fakt, że ustawodawca przywołane uprawnienie przykładowo wyartykułował w przepisie nie oznacza jednak, że wyczerpuje ono katalog dóbr i praw składających się na wymagający poszanowania, uzasadniony interes osób trzecich. W kontekście powyższego Sąd zwrócił uwagę na konieczność zachowania przy projektowaniu obsługi komunikacyjnej dla przedmiotowego obiektu istniejącego wjazdu od strony ulicy L., wynikającego z decyzji ustalającej warunki zabudowy. Zastrzeżenie to nie wyłącza jednak możliwości zmodyfikowania rozwiązań komunikacyjnych w taki sposób, aby nie budziły one uzasadnionych zastrzeżeń osób trzecich. Tym bardziej jest to istotne, gdy strona skarżąca wskazuje, iż akceptacja proponowanego przez projektanta sposobu obsługi komunikacyjnej inwestycji będzie skutkowała pozbawieniem cukierni możliwości działania w sposób wymagany przepisami sanitarnymi i przepisami bhp. W ocenie Sądu, uzgodnienie jest tylko zaakceptowaniem przez uprawnioną jednostkę przedstawionej przez projektanta koncepcji w odpowiednim zakresie, co nie oznacza, że nie jest możliwe zaakceptowanie innej propozycji. Wymóg zgodności z przepisami prawa, w tym z art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy - Prawo budowlane projektowanego rozwiązania sprawia, że możliwe - zdaniem Sądu - jest zakwestionowanie nawet uzgodnionej koncepcji projektanta.
Skargę kasacyjną od opisanego wyroku złożył uczestnik postępowania – A. z siedzibą w G., wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji. Powołując się na art. 174 pkt 2 p.p.s.a. skarżący zarzucił wyrokowi naruszenie:
1) art. 151 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie pomimo tego, że były podstawy, aby skargę oddalić, gdyż decyzje organów obu instancji nie naruszyły prawa;
2) art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 Nr 153, poz. 1269 ze zm.), art. 3 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na wadliwym wykonaniu funkcji kontrolnej, w szczególności błędnym przyjęciu, że organy administracji publicznej naruszyły wynikający z:
- art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego obowiązek sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy oraz zgodności projektu zagospodarowania terenu z przepisami,
- art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego obowiązek poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich,
3) art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a., art. 3 § 1 i 2 pkt 2 p.p.s.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 81 k.p.a. poprzez:
- błędne przyjęcie, że organy obu instancji nie wyjaśniły w wystarczającym stopniu następujących okoliczności, istotnych zdaniem Sądu dla prawidłowego zastosowania art. 5 ust. 1 pkt 9 oraz art. 35 ust. 1 pkt 1-4 Prawa budowlanego: a) kwestii dotyczącej zapewnienia dostępu do drogi publicznej oraz innego rodzaju uzasadnionych interesów osób trzecich, związanych z obsługą komunikacyjną, b) zgodności inwestycji z wyznaczoną w decyzji o warunkach zabudowy linią zabudowy, c) kwestii oznaczenia działek w decyzji o warunkach zabudowy i w projekcie budowlanym, d) pominięcia usytuowania skarpy w części rysunkowej projektu zagospodarowania terenu oraz prawidłowości usytuowania murku oporowego, odpowiadającego usytuowaniu skarpy,
- błędne uznanie przez Sąd, że sposób przedstawienia w projekcie zagospodarowana terenu przebiegu granicy działek inwestora i przebiegu granicy przyjętej w decyzji o warunkach zabudowy nie spełnia wymogu czytelności, a tym samym jest niewiarygodny,
- błędne uznanie przez Sąd, że naruszono uprawnienia procesowe strony w sposób mogący mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, podczas, gdy organy obu instancji w toku postępowania dokładnie wyjaśniły stan faktyczny oraz w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy oraz umożliwiły stronom udział w prowadzonym postępowaniu;
4) art. 3 § 1 i 2 pkt 2 p.p.s.a. i art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez ogólnikowe i sprzeczne z zebranym w sprawie materiałem dowodowym uzasadnienie przez Sąd wyroku uchylającego decyzje organów I i II instancji, pozbawiające stronę informacji o przesłankach rozstrzygnięcia oraz obligujące organ do ponownego wyjaśniania kwestii uprzednio wyjaśnionych.
W ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 1 p.p.s.a., zarzut naruszenia prawa materialnego, według skarżącego, polega na naruszeniu przez Sąd I instancji:
1) art. 35 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 9, art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że organy administracji architektoniczno-budowlanej mają uprawnienie do ingerowania w przedłożone przy wniosku o pozwolenie na budowę uzgodnienie uprawnionej jednostki, w zakresie rozwiązań komunikacyjnych i dokonania we własnym zakresie ich modyfikacji, pomimo tego, że przedstawione uzgodnienie jest zgodne z decyzją ostateczną nr [...] o warunkach zabudowy, a jakakolwiek jego modyfikacja doprowadziłaby do niezgodności w tym zakresie z ww. decyzją,
2) art. 55 w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717, ze zm.), poprzez błędne przyjęcie, że w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, jak również w projekcie budowlanym dopuszczalne jest zmodyfikowanie rozwiązań komunikacyjnych określonych w ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy,
3) art. 35 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 20 ust. 1 pkt 1 i 3 oraz ust. 4 Prawa budowlanego poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że organ administracji architektoniczno-budowlanej nie ma kompetencji do samodzielnego sprawdzenia zgodności projektu budowlanego w zakresie dotyczącym projektu zagospodarowania terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i w tym zakresie zobowiązany jest do "uzyskania od projektanta gwarancji co do tego, że zastosowana w projekcie koncepcja czy rozwiązanie projektowe nie naruszają obowiązujących przepisów",
4) art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że poszanowanie uzasadnionych interesów osób trzecich umożliwia - projektantowi, inwestorowi i organowi wydającemu pozwolenie na budowę - zmodyfikowanie rozwiązań komunikacyjnych względem ustaleń z decyzji o warunkach zabudowy;
5) § 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego oraz art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że obligatoryjnym elementem projektu zagospodarowania terenu jest naniesienie obowiązującej linii zabudowy i uznanie, że organ administracji architektoniczno-budowlanej nie ma uprawnienia do zbadania zgodności projektu budowlanego z ustaleniami dokonanymi w tym zakresie w decyzji o warunkach zabudowy;
6) § 6 ust. 1 rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego poprzez błędne przyjęcie, że sposób naniesienia w projekcie zagospodarowania terenu przebiegu granicy działek inwestora i przebiegu granicy przyjętej w decyzji ustalającej warunki zabudowy nie spełnia wymogu czytelności.
Wyrokiem z dnia 20 lipca 2010 r. sygn. akt II OSK 1214/09 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we W. do ponownego rozpoznania. Orzekając w ten sposób Sąd odwoławczy uznał, że skarga kasacyjna nie jest pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, chociaż nie wszystkie zarzuty w niej zawarte są zasadne. Odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku stwierdził, że Wojewoda D. oraz Prezydent W. nie wyjaśnili wszystkich istotnych w sprawie okoliczności, naruszając w ten sposób art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, tak formułowany pod adresem organów administracji - zarzut naruszenia przepisów postępowania, nie znajduje uzasadnienia, co jest podyktowane brakiem wykazania przez Sąd, że zauważone wadliwości mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skutkiem powyższego błędne jest uznanie przez Sąd I instancji, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem prawa w stopniu, który nakazywał wyeliminować je z obrotu prawnego. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że nie znajduje uzasadnienia ocena Sądu sformułowana w kwestii zgodności zatwierdzonego projektu budowlanego z wydanymi dla inwestycji warunkami zabudowy w zakresie przyjętych w niej oznaczeń ewidencyjnych. Uznając za prawidłowe stanowisko Sądu I instancji dotyczące tego, że numery ewidencyjne działek, jako terenu, dla którego ustalone zostały decyzją nr [...] warunki zabudowy (działki nr [...][...][...][...][...]), nie pokrywają się z numerami ewidencyjnymi działek, na których miała być prowadzona budowa objęta zatwierdzonym projektem (działki nr [...][...][...][...]) Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że kwestia ta nie powinna jednak podlegać rozważeniu jako podstawa uchylenia zaskarżonej decyzji w sytuacji, gdy Sąd w przyjętym na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. ustaleniu dowodowym doszedł do wniosku, że analizowana rozbieżność ma charakter pozorny, albowiem działki o numerach [...][...] wydzielone zostały z działek [...][...] na podstawie decyzji podziałowej nr [...] z 10 stycznia 2008 r. (k. 115 akt sądowych). Zauważono w tym zakresie, że jeżeli Sąd korzysta z uprawnienia, które mu przyznaje ustawa procesowa w celu wyjaśnienia wątpliwości, jakie się pojawiły w kwestii numeracji działek, to pozytywny niejako (dla oceny legalności decyzji) wynik tychże ustaleń miał charakter wiążący i powinien był zostać przez Sąd wzięty pod uwagę. Wyłączało to możliwość czynienia organom w przywołanym zakresie zarzutu w postaci kwalifikowania omawianej wadliwości jako naruszenia, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Dalej Naczelny Sąd Administracyjny odnosząc się do niepodzielonego przez Sąd I instancji stanowiska Wojewody D. odnośnie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, Naczelny Sąd Administracyjny zgodził się z wnoszącym skargę kasacyjną, że wskazany przez Sąd rodzaj wadliwości nie mógł jednak skutkować uchyleniem zaskarżonego aktu. Powyższe jest wynikiem tego, że zarzut naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wyrażony w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., nie może polegać na zgłoszeniu samej jedynie wątpliwości co do legalności kontrolowanej decyzji (por. wyrok NSA z 25 października 2006 r. sygn. II OSK 1266/05). Przyjąć bowiem trzeba, że uchylenie decyzji wymagało stwierdzenia przez Sąd, że była ona sprzeczna z prawem materialnym, w tym przypadku z normą art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane, wymagającą zachowania zgodności pomiędzy projektem budowlanym, a warunkami zabudowy ustalonymi decyzją ostateczną, albo też wykazania prawdopodobieństwa oddziaływania stwierdzonych przez Sąd naruszeń prawa procesowego (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.) na treść rozstrzygnięcia w przyjętym powyżej zakresie. Naczelny Sąd Administracyjny przyjął w takim przypadku, że w uzasadnieniu wyroku ten ostatni element wnioskowania nie mógł zostać uznany za prawidłowo przeprowadzony.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego czytelność graficzna projektu nie jest bowiem ograniczona w takim stopniu, który uniemożliwiałby, jak wskazał Sąd, przyjęcie niebudzących wątpliwości ustaleń w kwestii przebiegu granicy działek inwestora. Za niewystarczające do podważenia decyzji potraktowane zostało również powołanie się przez Sąd na to, że nienaniesienie obowiązującej linii zabudowy w części rysunkowej projektu zagospodarowania terenu skutkowało niemożnością ocenienia zgodności projektu z ustaleniami przyjętymi w tym zakresie w decyzji o warunkach zabudowy. Wątpliwości Sądu nie uwzględniają faktu zamieszczenia w części opisowej projektu budowlanego informacji dotyczącej linii zabudowy. Wbrew twierdzeniom Sądu, w części projektu dotyczącej istniejącego i projektowanego zagospodarowania terenu (pkt 3) znajduje się bowiem wyjaśnienie, że obiekt zaprojektowano zgodnie z warunkami określonymi w decyzji o warunkach zabudowy, w szczególności zabudowę zlokalizowano w nawiązaniu do obowiązujących od strony ulic L. i N. O. G. linii zabudowy. Z § 8 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego nie wynika, by obligatoryjnym elementem projektu było naniesienie linii zabudowy w części rysunkowej projektu zagospodarowania działki lub terenu. Niewątpliwie, element ten może być konieczny, jeżeli sposób zabudowy i zagospodarowania terenu utrudnia sprawdzenie przebiegu linii zabudowy pod kątem zachowania zgodności projektu budowlanego z ustaleniami warunków zabudowy. Nie w każdym przypadku jednak organy administracji architektoniczno-budowlanej będą miały obowiązek wymagać określenia powyższego elementu. W rozstrzyganej sprawie organ odwoławczy stwierdził, że projekt zagospodarowania terenu nie pozostaje w sprzeczności z ustaleniami zawartymi w załączniku graficznym decyzji o warunkach zabudowy nr [...]. Wobec powyższych okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku brak jest jednocześnie jakichkolwiek argumentów, które podważałyby stwierdzenie organu administracji, uprawdopodobniając tym samym ocenę, iż wytyczona przez Prezydenta W. obowiązująca linia zabudowy planowanej inwestycji, obejmująca budowę salonu samochodowego, nie została zachowana. W ocenie Składu orzekającego Naczelnego Sądu Administracyjnego poddane kontroli Sądu stanowisko Wojewody D. nie wykracza poza uprawnienia przyznane organowi administracji architektoniczno-budowlanej, albowiem przyznać należy rację wnoszącemu skargę kasacyjną, że wymóg obciążający projektanta, wynikający z art. 20 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, obowiązuje niezależnie od nałożonego na organ administracji obowiązku skontrolowania (sprawdzenia) wyniku pracy projektanta, w ramach wyznaczonych przedmiotowo przez art. 35 ust. 1 cyt. ustawy. Naczelny Sąd Administracyjny uznał również, że skutecznie postawiony został w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przez Sąd art. 141 § 4 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zakresie przyjęcia, że organy administracji nie wyjaśniły dostatecznie w postępowaniu instancyjnym kwestii odnoszących się do zapewnienia dostępu do drogi publicznej oraz usytuowania murku oporowego w miejscu istniejącej skarpy. W tym przypadku Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że w zaskarżonej decyzji Wojewoda D., odnosząc się do zarzutów odwołania, wskazał, że planowana inwestycja nie pozbawiła dostępu do drogi publicznej odwołującego się, jako właściciela działki sąsiedniej. W ocenie organu odwoławczego, projektowane zamierzenie budowlane nie pozbawiało tego dostępu również właściciela nieruchomości składającej się z działek nr [...][...][...], ponieważ będzie on miał zapewniony dostęp do drogi publicznej przez teren działki nr [...], która jest przeznaczona pod drogę. Odnosząc się natomiast do kwestii przyjętego w projekcie rozwiązania polegającego na wybudowaniu murku oporowego, według organu nie można przyjąć, że będzie on powodował zmiany w zakresie stanu wód i kierunku ich spływu, czego zabrania § 28 i 29 rozporządzenia Ministra Infrastruktury o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Odnosząc się do uzasadnianego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylenia zaskarżone decyzji faktem nieustalenia przez organy, czy wprowadzenie na teren "nowych elementów przestrzennych" - poddanych regulacji ustawowej ze względu na sposób posadowienia oraz parametry i właściwości techniczne, nie powoduje naruszenia chronionych interesów osób trzecich, Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że tak formułowane twierdzenie w świetle art. 141 § 4 p.p.s.a. w niedostatecznym stopniu wyjaśnia, z jakimi przepisami prawnymi zaskarżona decyzja pozostaje w niezgodności. Wskazanie, że przewidziany w projekcie murek oporowy może kolidować z przepisami techniczno-budowlanymi, zawartymi w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz w rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, ma charakter na tyle ogólny, iż nie może być elementem, w oparciu o który konstruowane będzie (poprawne) uzasadnienie podstawy prawnej uchylenia przez Sąd zaskarżonego aktu administracyjnego, w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego ocena ta jest tym bardziej właściwa, jeżeli się zważy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny jednocześnie zaznaczył, że w całości akceptuje tą linię orzeczniczą sądów administracyjnych, zgodnie z którą ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich może się opierać wyłącznie na obiektywnej ocenie, dotyczącej przestrzegania konkretnych przepisów prawa - wymagań techniczno-budowlanych oraz norm dotyczących budowy i utrzymania obiektów budowlanych. W tym kontekście Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wnoszący skargę kasacyjną trafnie podważył prawidłowość tych ocen Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, które koncentrują się na kwestii naruszenia przez organy administracji architektoniczno-budowlanej art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy - Prawo budowlane, w zakresie przyjętych w zaskarżonej decyzji rozwiązań komunikacyjnych.
Odnosząc się do przyjętego przez Sąd i instancji stanowiska, zgodnie z którym warunek zachowania, przy projektowaniu rozwiązań komunikacyjnych obiektu, istniejącego wjazdu od strony ul. L. nie wyłączał możliwości zmodyfikowania obsługi komunikacyjnej w taki sposób, aby nie budziła ona uzasadnionych zastrzeżeń osób trzecich, Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że stanowisku temu nie można byłoby zarzucić niezgodności z prawem jednak tylko w takim przypadku, gdyby wraz z wyrażeniem konieczności rozważenia innych rozwiązań komunikacyjnych, Sąd wskazał, że wydane pozwolenie na budowę naruszyło konkretne przepisy obowiązujące w budownictwie, ochronie sanitarnej, czy też ochronie środowiska i z tego względu interes prawny osoby trzeciej w tym konkretnym wypadku ucierpiał. W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny tejże kwestii nie poddał wymaganej ocenie, bezkrytycznie aprobując ogólny pogląd wypowiedziany przez stronę wnoszącą skargę, iż obsługa komunikacyjna spornej inwestycji będzie skutkowała pozbawieniem B. możliwości działania w sposób wymagany "przepisami sanitarnymi i przepisami bhp". Istotne znaczenie w sprawie miało tymczasem rozstrzygnięcie, na ile proponowane przez skarżącego rozwiązania w zakresie usytuowania drogi dojazdowej, w jak największym oddaleniu od budynku Cukierni - Kawiarni, nieodpowiadające jednak w dużym stopniu ustaleniom wynikającym z warunków zabudowy, były prawnie uzasadnione, a na ile były efektem subiektywnych oczekiwań i życzeń podmiotu dążącego do przedłużenia dotychczasowych, korzystnych warunków prowadzenia działalności gospodarczej.
W zakresie pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny odmówił im słuszności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Rozpoznając sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny jest związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 154, poz. 1270 ze zm.) Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przez ocenę prawną, o której mowa w tym przepisie należy rozumieć osąd o prawnej wartości, a ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji.
W okolicznościach rozpoznawanej sprawy, ocena sprowadza się do stwierdzenia, że brak jest podstaw do przyjęcia stanowiska, że zaskarżoną decyzją oraz decyzją ją poprzedzającą zostały wydane w postępowaniu prowadzonym z naruszeniem art. 7, art. 10 § 1 i art. 77 § 1 - 81 k.p.a. dlatego też nie było podstaw do uchylenia decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z art. 32 ust. 4 ustawy Prawo budowlane pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto:
1/ złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym,
2/ złożył oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy-Prawo budowlane przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:
1/ zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z :
a/ miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i wymaganiami ochrony środowiska,
b/ wymagania i decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,
c/ przepisami, w tym techniczno-budowlanymi,
2/ kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń,
3/ wykonanie - a przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w ar. 20 ust. 2, także sprawdzenia projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane.
3. W razie stwierdzenia naruszeń w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.
4. W razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 i art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę.
Jak wyraźnie podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny, którego wskazaniami prawnymi sąd orzekający w pierwszej instancji jest związany, stan faktyczny i prawny rozpoznawanej sprawy nie budzą wątpliwości. Oceniając zatem zgodności zatwierdzonego projektu budowlanego z wydanymi dla inwestycji warunkami zabudowy w zakresie przyjętych w niej oznaczeń ewidencyjnych stwierdzić należy, biorąc pod uwagę ustalenia dokonane w oparciu o przepis art. 106 § 3 p.p.s.a., że podnoszone rozbieżność mają charakter pozorny, albowiem działki o numerach [...][...] wydzielone zostały z działek [...][...] na podstawie decyzji podziałowej nr [...] z 10 stycznia 2008 r. W ten sam sposób należało ocenić zgodności zatwierdzonego projektu budowlanego z wydanymi dla inwestycji warunkami zabudowy w zakresie określenia przebiegu granicy działek inwestora i przebiegu granicy przyjętej w decyzji ustalającej warunki zabudowy oraz oznaczenia na rysunku projektu budowlanego, obowiązującej linii zabudowy. Znajdujący się w aktach sprawy projekt pozwala bowiem przyjąć w sposób niebudzący wątpliwości ustalenia w kwestii przebiegu granicy działek inwestora w szczególności jeżeli się uwzględni w tym zakresie zamieszczoną w części opisowej projektu budowlanego informację dotyczącą linii zabudowy. W części projektu dotyczącej istniejącego i projektowanego zagospodarowania terenu (pkt 3) znajduje się informacja, że obiekt zaprojektowano zgodnie z warunkami określonymi w decyzji o warunkach zabudowy, w szczególności zabudowę zlokalizowano w nawiązaniu do obowiązujących od strony ulic L. i Na Ostatnim Groszu linii zabudowy. W takim przypadku uznać należało za prawidłowe ustalenia dokonane przez organ odwoławczy, który przyjął, że projekt zagospodarowania terenu nie pozostaje w sprzeczności z ustaleniami zawartymi w załączniku graficznym decyzji o warunkach zabudowy nr [...] . Ponadto przyjąć należy również za całkowicie poprawne ustalenia dokonane przez organ odwoławczy, wskazujący zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy, obowiązującą linię zabudowy jako kontynuację zabudowy usługowej na działce nr [...] /ul. L./ oraz jako linię równoległą do granicy działki nr [...], poprowadzoną od narożnika istniejącej stacji paliw na działkach nr [...][...] /ul. L./.
Skład orzekający w niniejszej sprawie będąc związanym wykładnią Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczącą naruszenia przez Sąd art. 141 § 4 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zakresie przyjęcia, że organy administracji nie wyjaśniły dostatecznie w postępowaniu instancyjnym kwestii odnoszących się do zapewnienia dostępu do drogi publicznej zaskarżonej decyzji przyjął, że Wojewoda D. w sposób wystarczający uzasadnił, że planowana inwestycja nie pozbawiła dostępu do drogi publicznej odwołującego się, jako właściciela działki sąsiedniej. Projektowane zamierzenie budowlane nie pozbawiało tego dostępu również właściciela nieruchomości składającej się z działek nr [...][...][...], ponieważ będzie on miał zapewniony dostęp do drogi publicznej przez teren działki nr [...], która jest przeznaczona pod drogę. W ten sam sposób należało ocenić kwestię przyjętego w projekcie rozwiązania polegającego na wybudowaniu murku oporowego. Podzielając wyrażone w tym zakresie stanowisko organu odwoławczego nie można zgodzić się, że będzie on powodował zmiany w zakresie stanu wód i kierunku ich spływu, czego zabrania § 28 i 29 rozporządzenia Ministra Infrastruktury o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Brak jest także podstaw do przyjęcia, że przewidziany w projekcie murek oporowy i jego usytuowanie będzie naruszać przepisy techniczno-budowlane, zawarte w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz w rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie.
Również dokonując oceny zawartych w projekcie rozwiązań komunikacyjnych w aspekcie ewentualnego naruszenia przepisów obowiązujące w budownictwie, ochronie sanitarnej, czy też ochronie środowiska przyjąć należy za prawidłowe ustalenia dokonane przez orzekające w sprawie organy, iż obsługa komunikacyjna spornej inwestycji nie będzie skutkowała pozbawieniem B. możliwości działania w sposób wymagany tymi przepisami. W tym miejscu zauważyć należy, że podnoszone przez skarżącego zastrzeżenia w przeważającym stopniu są konsekwencją wcześniej podjętych działań dotyczących sposobu zagospodarowania i zainwestowania należącej do niego działki. Skarżący nie może zatem oczekiwać, że korzystne niewątpliwie dotychczas warunki prowadzenia działalności gospodarczej (w zakresie użytkowania terenu stanowiącego własność gminy, przyległego do jego działki) będą mogły zostać utrzymane kosztem uzasadnionych interesów osób trzecich. Zauważyć przy tym należy, że skarżący niemal w całości zabudował swoją działkę obiektem budowlanym, w tym z jednej strony przy granicy działki, stąd też wynikające utrudnienia w obsłudze komunikacyjnej jego działki, czy też brak wystarczającego miejsca na tzw. "ogródek" dla klientów, nie mogą stanowić podstawy do uznania, że jego interes prawny został naruszony zaskarżoną decyzją. W tej sytuacji zarzuty podnoszone przez skarżącego dotyczą co najwyżej naruszenia jego interesu faktycznego, a ten nie chronią przepisy materialnego prawa administracyjnego.
Ponadto już tylko na marginesie zauważyć należy, że dokonywane w stosunku do okoliczności podnoszonych w skardze ustalenia, przeprowadzone już po zakończeniu postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę, kontrolowanego obecnie przez Sąd Wojewódzki, nie podważyły ustaleń poczynionych w sprawie. Decyzją z dnia 9 czerwca 2009 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. udzielił pozwolenia na użytkowanie salonu samochodowego z częścią ekspozycyjną, serwisową, biurową i garażem podziemnym oraz częścią mieszkalną na piętrze przy ul. L. [...] we W.. Ponadto decyzją z dnia 1 września 2010 r. nr [...] D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. nr [...]z dnia 12 lutego 2010 r. umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie prowadzenia robót budowlanych związanych z budową salonu samochodowego na terenie posesji przy ul. L. [...] we W..
Mając powyższe na uwadze, nie znajdując podstaw do stwierdzenia naruszenia przez organy administracyjne również innych przepisów prawa Sąd orzekł jak w sentencji wyroku, za podstawę przyjmując art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło