II SA/Wr 57/10
PostanowienieWSA we Wrocławiu2010-04-09
Skład orzekający: Wiesław Jakubiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinien zostać uwzględniony w całości, czy też częściowo, biorąc pod uwagę sytuację finansową strony i charakter postępowania sądowoadministracyjnego?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ale odmówił ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Uzasadniono to tym, że sąd administracyjny ma obowiązek czuwać nad prawidłowym przebiegiem postępowania i badać sprawę z urzędu, co gwarantuje jej wszechstronne rozpoznanie, nawet bez profesjonalnego pełnomocnika. Zakres przyznanego prawa pomocy uznano za wystarczający do zapewnienia stronie dostępu do sądu.Stan faktyczny
Skarżąca K. E. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, w tym o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. dotyczącą wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie drzew i krzewów bez zezwolenia. Skarżąca przedstawiła swoją trudną sytuację finansową, wskazując na niskie dochody i wysokie wydatki. Sąd, analizując przedstawione okoliczności, postanowił przyznać prawo pomocy jedynie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, odmawiając ustanowienia pełnomocnika z urzędu.Rozstrzygnięcie
1. przyznać prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. E.o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie drzew iglastych bez wymaganego zezwolenia oraz odmowy nałożenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie krzewu leszczyny pospolitej postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
W odpowiedzi na wezwanie o uzupełnienie braku skargi poprzez uiszczenie wpisu sądowego w wysokości 400 zł, skarżąca zażądała zwolnienia jej z kosztów sądowych wskazując w uzasadnieniu, iż samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, jej "stan zdrowia jest zły", utrzymuje się z wynagrodzenia ze stosunku pracy w wysokości 971, 81 zł netto, a jej wydatki kształtują się następująco: opłata za wodę- 170 zł; za energię elektryczną- 100 zł; za opał- 720 zł; koszt wyżywienia- 300 zł; wydatki na lekarstwa- 150 zł.
We wniosku złożonym w dniu 30 marca 2010 r. na urzędowym formularzu skarżąca wystąpiła o zwolnienie jej od kosztów sądowych i o ustanowienie adwokata podnosząc, że jej sytuacja finansowa jest bardzo zła, dłuższy czas pozostawała bez pracy i z otrzymywanego aktualnie dochodu zmuszona jest spłacać zaległe zobowiązania.
Mając na względzie przedstawione we wniosku okoliczności Sąd uznał, iż zachodzą przesłanki do zwolnienia skarżącej z kosztów sądowych. Zdaniem Sądu zakres przyznanego prawa pomocy jest wystarczający do zapewnienia skarżącej prawa do rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.
Podkreślić należy, iż ustanowienie stronie w toku postępowania przed sądem administracyjnym I instancji pełnomocnika z urzędu powinno mieć charakter zupełnie wyjątkowy, bowiem sąd ten obowiązany jest czuwać nad tym by stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego udzielać potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań (art. 6 u.p.s.a.). Skarga dla Sądu ma wyłącznie walor niewiążącej informacji o wadliwości aktu czy działania (zaniechania) organu, bowiem Sąd z urzędu zobowiązany jest do wzięcia pod uwagę wszelkich naruszeń prawa jakie stwierdzi badając daną sprawę. Sąd także ocenia czy organy administracyjne zastosowały wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze (art. 134 u.p.s.a.). Wskazane uregulowania gwarantują, że niezależnie od błędnie lub nieudolnie formułowanych przez skarżącą zarzutów czy braku jej zaangażowania w postępowanie sądowoadministracyjne (skarżąca nie ma obowiązku uczestniczenia w posiedzeniach Sądu) akt będący przedmiotem zaskarżenia zostanie wszechstronnie przez Sąd zbadane pod względem jego zgodności z prawem (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 stycznia 2005 r., sygn. akt OZ 1134/04).
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 245 § 2 i 3 i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło