II SA/Wr 578/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 stycznia 2012 r. wniosku D. i M.W. o umorzenie kary porządkowej grzywny w kwocie 1000 zł w sprawie ze skargi D. i M.W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia zarządza odmówić umorzenia kary porządkowej grzywny w kwocie 1000 zł. Postanowieniem z dnia 16 sierpnia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu ukarał D. i M.W. karą porządkową grzywny w kwocie po 1000 zł każde ze skarżących za ubliżanie Sądowi oraz referendarzowi sądowemu w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu w pismach procesowych z dnia 20 czerwca 2010 r. i z dnia 19 lipca 2010 r.. Pismem z dnia 26 października 2010 r. skarżący wnieśli od powyższego postanowienia zażalenie. W wyniku jego rozpatrzenia Naczelny Sąd Administracyjny wydał w dniu 23 lutego 2011 r. postanowienie (sygn. akt IOZ 115/11), którym oddalił zażalenie. Pismem z dnia 11 kwietnia 2011 r. skarżący wnieśli o umorzenie nałożonych grzywien. Zarządzeniem z dnia 19 maja 2011 r. Przewodniczący Wydziału II odmówił umorzenia należności z tytułu nieuiszczonej grzywny w kwocie 1000 zł. D. i M.W. wnieśli od powyższego postanowienia zażalenie, które – postanowieniem z dnia 7 lipca 2011 r. sygn. akt I OZ 481/11 - Naczelny Sąd Administracyjny oddalił. Pismem z dnia 16 sierpnia 2011 r. skarżący złożyli wniosek o rozłożenie na raty należności z tytułu orzeczonej grzywny w kwocie 1000 zł po sto zł co miesiąc. Wniosek ten został rozpoznany w dniu 4 listopada 2011 r. na mocy zarządzeń Przewodniczącego Wydziału II, którym rozłożono dłużnikom należność z tytułu orzeczonej grzywny w kwocie po 1000 zł każdy ze skarżących na cztery raty w taki sposób, że: I ratę w wysokości 250 zł należy uiścić do dnia 30 listopada 2011 r.; II ratę w wysokości 250 zł należy uiścić do dnia 31 grudnia 2011 r.; III ratę w wysokości 250 zł należy uiścić do dnia 31 stycznia 2011 r.; IV ratę w wysokości 250 zł należy uiścić do dnia 29 lutego 2011 r.. Po rozpoznaniu zażaleń wniesionych przez skarżących na powyższe zarządzenia, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniami z dnia 13 grudnia 2011 r. (sygn. akt I OZ 1032/11 i I OZ 1033/11) uchylił zaskarżone postanowienia oraz rozłożył odpowiednio skarżącej i skarżącemu należność z tytułu kary porządkowej grzywny w kwocie 1000 zł na pięć rat w taki sposób, że: I ratę w wysokości 200 zł należy uiścić do dnia 1 lutego 2012 r.; II ratę w wysokości 100 zł należy uiścić do dnia 1 marca 2012 r.; III ratę w wysokości 100 zł należy uiścić do dnia 1 kwietnia 2012 r.; IV ratę w wysokości 100 zł należy uiścić do dnia 1 maja 2012 r.; V ratę w wysokości 100 zł należy uiścić do dnia 1 czerwca 2012 r.. Pismem z dnia 1 grudnia 2011 r. skarżący wnieśli kolejny wniosek o umorzenie orzeczonych grzywien, wskazując że są one niesprawiedliwe, bowiem nałożono je za składane wnioski dowodowe o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów z wypisu i wyrysu map geodezyjnych. Nałożenie grzywien miało na celu zastraszenie skarżących i umożliwić przeprowadzenie licytacji z ich własności, by w ten sposobem pozbawić ich dojścia do prawdy materialnej i obiektywnej. Ponadto skarżący wskazali, że nie są w stanie uiścić nałojonych grzywien nawet w ratach, a ich ściągnięcie grozi ciężkimi skutkami i pozbawianie prawa do minimum socjalnego, co jest zagrożeniem dla życia i zdrowia. Oprócz emerytur nie mają żadnych innych źródeł dochodu, nie mają samochodu, nie korzystają z opieki społecznej. Z kserokopii przekazów pocztowych potwierdzenia wypłaty wynika, że emerytura D.W. wynosi 1140,42 zł, zaś emerytura M.W. - 1382,98 zł, co daje łączny dochód dwuosobowej rodziny 2523,34 zł. Skarżący wskazali także, że ich sprawy w WSA ciągnął się od 2004 r. i jest ich ponad 600 oraz, że mają z tego tytułu wydatki z pisania pism procesowych, kserokopii, listów poleconych, dojazdów do Sadu ponad 100 zł miesięcznie i pozostaje na to wszystko od 2004 r. tylko jedna emerytura. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Ukaranie karą porządkową grzywny w postępowaniu sądowoadministracyjnym za ubliżanie sądowi następuje w trybie art. 49 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.), dalej p.u.s.p. w związku z art. 29 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), zwanej dalej "p.u.s.a.". W myśl art. 50 p.u.s.p. w związku z art. 29 p.u.s.a. postanowienie o ukaraniu karą porządkową jest natychmiast wykonalne. Art. 50 § 2a p.u.s.p. stanowi natomiast, że do wykonania kary porządkowej grzywny stosuje się odpowiednio art. 206 § 1 i 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. nr 90 poz. 557 ze zm.), zwanej dalej "k.k.w.". Stosownie zaś do treści art. 206 § 2 k.k.w. w zakresie odraczania, rozkładania na raty i umarzania należności sądowych, stosuje się odpowiednio art. 49–51 k.k.w., przy czym okres wykonania albo rozłożenia na raty pieniężnej kary porządkowej nie może przekroczyć 6 miesięcy. Zgodnie ze stosowanym odpowiednio art. 49 § 1 k.k.w. w związku z art. 206 § 2 k.k.w. sąd może odroczyć wykonanie grzywny albo rozłożyć ją na raty na czas nie przekraczający 6 miesięcy, licząc od dnia wydania pierwszego postanowienia w tym zakresie, jeżeli natychmiastowe jej wykonanie pociągnęłoby dla strony i jej rodziny zbyt ciężkie skutki. W wypadkach zasługujących na szczególne uwzględnienie, a zwłaszcza wówczas, gdy wysokość grzywny jest znaczna, można rozłożyć grzywnę na raty na okres do 3 lat. W myśl art. 51 § 1 k.k.w. w zw. z art. 50 § 1 p.u.s.p. i art. 29 p.u.s.a., jeżeli skazany, z przyczyn od niego niezależnych, nie uiścił grzywny, a wykonanie tej kary w innej drodze okazało się niemożliwe lub niecelowe, sąd może, w szczególnie uzasadnionych wypadkach, grzywnę umorzyć w części, zaś wyjątkowo - również w całości; nie zarządza się egzekucji, jeżeli z okoliczności sprawy wynika, że byłaby ona bezskuteczna. Z przywołanego powyżej przepisu wynika, że do umorzenia kary porządkowej grzywny może dojść w sytuacji, gdy po pierwsze - ukarana taką grzywną strona postępowania przed sądem administracyjnym z przyczyn od niej niezależnych nie uiściła grzywny, po drugie - wykonanie tej kary w innej drodze okazało się niemożliwe lub niecelowe oraz po trzecie - sąd uzna okoliczności sprawy za szczególnie uzasadniające takie umorzenie. W niniejszej sprawie nie została spełniona żadna z w/w przesłanek umorzenia należności z tytułu kary porządkowej grzywny. Przed upływem terminu uiszczenia pierwszej raty tej grzywny (do dnia 1 lutego 2012 r.) nie jest bowiem możliwe stwierdzenie, że strona nie uiściła należnej kwoty, oraz badanie charakteru przyczyny niewywiązania się przez nią z tego obowiązku. Jednocześnie na etapie postępowania, gdy od ukaranej strony oczekiwane jest dobrowolne uiszczenie należnych kwot, przedwczesne jest badanie, w ramach drugiej z przesłanek umorzenia grzywny, możliwości i celowości wykonania tej kary w innej drodze. Ponadto Sąd nie znalazł okoliczności sprawy, które szczególnie uzasadniałyby takie umorzenie. Za takie bowiem nie można uznać ani to, że jest ona – zdaniem skarżących - niesprawiedliwa, ani fakt, że sprawy skarżących w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu, których jest ponad 600, ciągnął się od 2004 r. i ma ona z tego tytułu liczne wydatki. Uwzględniając powyższe, Sąd doszedł do przekonania, że wniosek strony skarżącej o umorzenie kary porządkowej grzywny jest nieuzasadniony i w konsekwencji podlegał oddaleniu. Stąd na podstawie art. 51 § 1 k.k.w. w zw. z art. 50 § 1 p.u.s.p. i art. 29 p.u.s.a. orzeczono jak w sentencji.