II SA/Wr 583/11
PostanowienieWSA we Wrocławiu2011-10-17
Skład orzekający: Wiesław Jakubiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, obejmujący zwolnienie z kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu, może zostać uwzględniony w całości lub częściowo?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych, uznając, że zachodzą ku temu przesłanki, natomiast odmówił ustanowienia pełnomocnika z urzędu, podkreślając, że takie ustanowienie powinno mieć charakter wyjątkowy, gdyż sąd administracyjny udziela stronom nieposiadającym pełnomocnika niezbędnych wskazówek i pouczeń, a skarga ma charakter niewiążącej informacji o wadliwości działania organu.Stan faktyczny
Skarżący R. P. złożył skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we Wrocławiu dotyczącą uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wnioskował o całkowite zwolnienie z kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu, wskazując na trudną sytuację osobistą i materialną, w tym samotność, bezdomność, brak dochodów oraz problemy zdrowotne uniemożliwiające rejestrację jako osoba bezrobotna.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia z kosztów sądowych, a w pozostałym zakresie wniosek odrzucono.Pełny tekst orzeczenia
Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 17 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W w przedmiocie uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania do ponownego rozpatrzenia sprawy nakazania zamontowania wkładu kwasoodpornego w lokalu mieszkalnym postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia z kosztów sądowych; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
W skardze na wyżej oznaczoną decyzję skarżący wystąpił o zwolnienie go z kosztów sądowych w całości.
We wniosku złożonym w dniu 12 października 2011 r. na urzędowym formularzu skarżący zażądał zwolnienia go od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego lub adwokata podnosząc, że jest osobą samotną, bezdomną, nie osiągającą dochodu. W piśmie złożonym w dniu 8 września 2011 r. wnioskodawca oświadczył, że z powodu jego "rozstroju" zdrowia odmówiono mu rejestracji jako osoby bezrobotnej. Dodał, że stara się uzyskać pomoc z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej ("sprawa w toku od kilku miesięcy"), na swoje bieżące potrzeby zadłuża się u różnych osób, aktualnie "nie ma zdolności spłaty długów".
Mając na uwadze przedstawione we wniosku okoliczności uznać należy, że zachodzą przesłanki uzasadniające przyznanie skarżącemu prawa pomocy zakresie zwolnienia z kosztów sądowych (punkt 1 sentencji).
W pozostałym zakresie wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Podkreślić bowiem należy, iż ustanowienie stronie w toku postępowania przed sądem administracyjnym I instancji pełnomocnika z urzędu powinno mieć charakter zupełnie wyjątkowy, bowiem sąd ten obowiązany jest czuwać nad tym by stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego udzielać potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań (art. 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)). Skarga dla Sądu ma wyłącznie walor niewiążącej informacji o wadliwości aktu czy działania (zaniechania) organu, bowiem Sąd z urzędu zobowiązany jest do wzięcia pod uwagę wszelkich naruszeń prawa jakie stwierdzi badając daną sprawę. Sąd także ocenia czy organy administracyjne zastosowały wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze (art. 134 u.p.s.a.). Wskazane uregulowania gwarantują, że niezależnie od błędnie lub nieudolnie formułowanych przez skarżącego zarzutów czy braku jego zaangażowania w postępowanie sądowoadministracyjne (skarżący nie ma obowiązku uczestniczenia w posiedzeniach Sądu) działanie (zaniechanie) będące przedmiotem zaskarżenia zostanie wszechstronnie przez Sąd zbadane pod względem jego zgodności z prawem (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 stycznia 2005 r., sygn. akt OZ 1134/04).
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 245 § 2 i § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 u.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło